Вы находитесь на странице: 1из 235

.. , ..

6-

||

.. , ..

6- ,

2008

16(075.8)
87.473
43
:
, ,

, . 1, 1, 2, 3, 5, . II, III, IV, 1 5, . VII, VIII.
,
. . .
. I, 4, . IV, 6, . V, VI, . IX, X, XI, XII, XIII.

43

. ., . .
: / . . . .
. . 6-, . . - . : , -
, 2008. - 240 .
ISBN 978-5-482-01672-5
,
,
.
, ,
. ,
.
, .
-,
.
16(075.8)
87.473

15.08.07. 60 90 Vi6 . . . 15,0. 5000 . 1118



107120, . , ., . 7, . 2.


143200, . , . , 93.

ISBN 978-5-482-01672-5

. . , . . , 2008
, 2008

............................................................................................

I. ................................................................
1. ................................................
2. ..............................
3. ...........................................
4. .......................................................................
5. ( ) ......................................

10
10
12
16
22
26

II. ..............................................................................
1. .........................................
2. ...................................................................
3. ............................................
4. .......................................................................
5. ...........................................

31
31
33
35
37
40

III. ..................................
1. .................................................
2. .........................................................................
3. . ...................................................
4. ..........................................................

43
45
47
54
58

IV. ............................................................
1. .
..........................................................................................
2. ......................................
3. ......................
4. .........................
5. ........................
6. ...

61
61
64
67
70
72
74

V. ............................................................
1. .................
2. ...............................

78
78
82
3

3. .............................
4. ...

85
87

VI. ....................................................
1. ............................................
2. ...........................................
3. .................................................
4. ...................................................

92
92
93
97
100

VII. .
...............................................................................
1. .
......................................................................................
2. ..................................
3. .................................
4. .................

104
104
105
111
123

VIII. .
........................................................................
1. -
2. - ..............
3. - ........................
4. ()...............................
5. ................

126
126
131
133
135
137

Diaea IX. ..........................................


1. ...............
2. ........................................................
3. ...............................................................
4. .................................................
4. ................................................

140
140
144
146
149
158

Diaea X. .............................................
1. ...............................................................
2. ......................................................................
3. ..............
4. ...................

161
161
162
164
166

XI. ( ).................................
1. .........................................
2. : , .....................
3. : ............
4. ...................................
5. .............................................................

171
171
173
177
187
196

XII. .................................................. 203


1. ....................................................... 203
2. .......................................................................... 204
3. ........................................................................ .... 208
Diaea XIII. .......................................................................... .... 213
1. ............................................................... .... 213
2. ........................................................................ .... 214
3. .......................................................... .... 218
4. .............................................................. .... 222
5. ....................................... .... 225
......................................................................................... .... 228
........................................................................ 229
........................................................ .... 233

,
.
.

1.
, ,
, , . .
.
,
, . ,
. : ,
. .
,
, , ,
, .
,
.
. ,
, .
, ,
.
.
,
, .
, ?
, . ,
,
, ( )
, ,
, ,
, , , .

, .
1 . logos , , .


,
. ,
, ,
,
, , .
. . .
, ,
: ,
, , ,
.
,
.
*
, - ,
.
Homo sapiens .
, .
, ,
.
, ,
.
,
. . . . , . .
. . ,
.
. .
.
. . :
,
,
,
.
... ,
, ,
( )1.
, ,
,
, ,
. . , ...
.
, ,
1 . . . JL, 1973. . 79.

, ,
, ,
,
, ,
. .
,
.

,
,
. , ,
XIX
. . :
. .
,

1.
. . . . . ,
. . .
, ,
, .
***
,
.
1.
1.
, ,
, . , (
):

, , ,
(
) (
).
, , . . ,

.
,
1 . ., 1958. . 22.
2 abstractio .
, .

.
(, , )
,
. .
2. .
. , ,
, ,
, , .
,
.
3. .
, ,
.
1.
4. . ,
.

1
.: . . ., . . .
. ., , 2007.

I

. .
. . ( ).

1.
, ,
.
,
.
,
.
' .
:
, .

2 , , .
,
,
. ,
, ,
. .

, .

, ,
. ,
, , .
,
;
, (,
, (-)
, , , , ).
1 . ratio , .
2
,
, , .

10


, .
,
.
, , ,
,
. ,
,
, ,
. ,
.
.
1. .

, , ,
. ,
, , ,
.
,
, . .
,
.
2.
. ,
.
, , .
,
, . . .
, .
,
.
, ,
, ,
.
.
3. .
,
, .

, , .
4. .
,
. ,
,
11

,
, ,
.
,
, ,
.
,
,
, .


.

.
, ,
.
,
,
.
, ,
.
,
, ,

, , .

1. ? ?
2. ?
?
3 ?
2.

.
, .
,
.
. ,
.
12


, . ,
,
. ,

.
.

, ,
, .

, ,

, , . .,
.
,

, . . .

. . ,

.

.
,
() ,
.
, , S (
) (
) , ,
: S , S ,
, .
S ,
( , ).
, ,
.
,
( )
(), ,
. ,
:
:
.
, , ,
.
13

, . . ,
, . ,
,
.
, , ,

,
.
.
, ,
, ,
.

. ,
, , .

, .

.

,
.

.
, .
.
, . ,
, . ,
, .
,
.
, ,
. ,
.

.
.
,
.
, :

14

: .
, ,
, .

.
, , ,
.
, ,
. .
( . paralogismos , )
.
:
, .
( . sophisma , )
,
. .
- ,
, ;
.
,
,
. , ,
.
,
.
, (
-),
. - ,
- ,
, .

.
,
,
,
,
.

: , ,
. .
,
-
,
.
15


1. ?
?
2.
?
3. ?
4.
? ?

3.
,
, .
.
: (1) , (2) , (3)
(4) . ,

, ,
. ,
.
1.
.
, .
:

( , = , ).
-> ( , ),
, - (
..., ...).
:
,
.

.
, : . .
(,
, ).
:
.
.
,
. ,
,
16

,
. ,
.

, . . ,
,
, , .
, , .

,
, .

,
.

, ,
.

.
2.
.
. ,
.
- :
;
'.
: l(p ip) (, -p
) ,
, i
, ( ).
: - , , ,
,
.

: .
() ,

, ,
. :

. , .
1 .
.

17

() ,
- ( )
,
() .
, :
, , . ,


,

.
, -
, . : .
.
.
, .

,
.
,
,
.
.
. ,
.
,
, , .
,
, ,
, .
,
, ,
, ,
.

. , ,
, ,
, , ,
.
,
,
.

,
.
18

.
,
, -
, ,
.
3.
.
.
, .
: ,
.

() .
:
, : , -.
, .
. . .
;
;
.
: v ip, , ip
, v (
).

, ,
. ,
, ,

( ),
: , ,
.
,
.
. ,
: ,
( ) .
,
,
,
- .
,
.
. ,
. , . Jus ()
: .
19
2*

4.
. - ,
, .
, , . .
. ,
,
, .
.
,
: ,
. , .

.
. ,
, ,
.
, .
.
,
.
.

,
, ,
.
,
.
-
. , ,
( , ,
, ),
- , ,
.
.
,
- ,
,
, .
, -
, ,
.
,
b, b .

, -, ,
20

, ()
().
.
(, , ,
- ,
).
.
;

. ,
, , .

- .
.
, -, -
, ,
, .

, ,
.

. , :
, . .,
,
. .

,
. ,
,

.

. ,
,
.

, , .
. -
, , ,
, ,
.
.
, ,
.
21

1. , ,
.
2.
? ?
4 .
,
, ,
.
, ,
,
.
-
,
,
.
,
,
.

.
(, ) ,
.
: - .
-
. : ;
; ;
, . - . :
; ;
.
.

,
: , .
, :
, .
, . .
.
22

,
, ,
.
.

(), ()
.
.
.

.
,

.

. ,
, , -.
, ,
- .

: , ,
, , , ,
.
,
() ,
,
. ,
, .
( ) ,
,
, .
,
- .

.
.
, ,

1.
.
, ,
10 . .: . ., . .
. .: : -, 2007.

23


, .
,
, ,
.
()
.

,
- .

: .
()
- , .
,
, .
{, )
, . . ,
.
: 1)
(), 2) , 3) ,
.
, ()
:

, , . .
, . ,
, , ,
, , . . .
,

, : 1) , 2) 3)
.
, ,
.
(, , ),
(, , ) .
,
(), , (
). .
24


() (
). ,
;
() (
).
.
(, , , , . .).
, ,
. , ,
, (,
). ,
, . ,
( ),
( ).
,
.
.

():
1) , , , ... (
) ; ,
;
2) , , z ,... ,
;
]
3) 1, Q1, R1, ... ,
; ;
4) , q, , ... ,
( propositio
);
5) V, 3
; '. V 4,
, , , . .; 3
', , ,
, , . .;
6) :
( );
v ( );
( ..., ...);
= , ( ,
..., ...);
1 (, ...).
25

: (,) .
. , . .

.
:
1. , q, , ... .
2. ,
,
, . 1(), 2(, ), 3(, , ), (, , ),
1, 2, 3, ..., " .
3. ,
, => ()
3 () .
4. (
), :
,
V ,
>,
= ,
1, 1
.
5. , . 14,
.

.

1. ? .
2.
?
3. ?
() ?

5. ( )

,
, .
, IV . . .
(384322 .
. .). ,
(. , ),
: ,
26

, ,
,
() .

.

(, .),
.
:
.
,
, , , ,

.
,
,
.
.
,
. (15611626).
,
. . (18061873).

,


.
,
.
, , .

. (15961650),
1; . (16461716),
,
,
; . (1724 1804)
.

: (), () .
1 1662 . , ,
. . ,
-.
.

27


. . . (17111765),
. . (17491802), . . (18281889).

. . (18401917) . . (18591920).

. . (18701952).
XIX .
.
. , . . , . . ,
. , . , . , .
.

, , 1.

, , ,
, (, ,
, . .).
, ,

, . ,
. (18781956)
().
, ,
. ., .
,
, ,
0 1, .

, ,
, . . ,
, ,
.


.

. ,
.
,
, ,
1
, .

28

, . ,
- ( 17701831)
.
,
, ,
.
, ,
,
:
, ,
.
1.

,
. ,
.
, ,
- ,
-
, , .
,
, . ,
, ,
( ),
, ,
. ,
, ,
. ,
,
, ,
.
, ,
.
,
,
.
1 , .
, :
, , ; ,
, . ,
,
, .
( . ., 1975. . 115116).

29


1. ? ?
2. ()
() ? ?
3. .

30

II

. .
. . .

1.
,
.
,
.
, , ,
, ,
, .
, ;
(, ) . ,
.
,
.

. ,
, , ,
, . ,
, (, , ,
, , , ,
)
; (, ,
. .)
; , , .

. ,
.

. ,
, .
,
, , .

31

.
.

, ,
. .
'.
.
, ,
. , (
.) . ,
(, ),
(, )
( ,
),
.

. ,
, , ,
.
.
:
, ,

. , , ,
. - - , ,
.
.
,
,
, ,
.
,
.
.
, , ,
. , ,
1 ,
, ,
,
.

, ,
.

32

, , ;
, , , , .
,
,
. ,
, ,
, ,
.

. :
, , , , .
.
,
.
( ) (
), (),
(
), ()
(),
.

1. ?
2. ? ?
3.
?

2.


.
, ,
.
, ,
, ,
,
- 1.
.

. .
, . ,
1. . I, 4.

33
3-1118

: 1)
, ( ), 2) ,
( ), 3)
, .
, , .
.
( . homos )
, , ,
(,
, ,
, . .;

; ,
, , ,
, -).
( . synonymus )
, ,
,
. ,
; , ;
, .
()
, , .
,
cjfeoro .

,
. ,

.
,
,
. , -
(): , ,
, , ,
, , .1

.

1. .
2. ?
1: , . 5.

34

3.


. ,

: ,
, , .
, ,
.
, .
, .
() ,
. ,
,
.
() (
)
<=; <= . : .
, , ,
.
() .
, . ,

. . . ,
. .
:
( ).
, , , ,
.
, ,
, .
, ,
(,
). ,
(, ); , ,
, ()
(, ).
.
, . .
, -
, ,
, , .
,
, .
35
3'

()
, .
: , ,
. . .
.
, ,
: , , . ,
,
.
, ,
:
, , , ,
, .
.
.

, ,
,
.
,
,
, .
, ,
,
, .


( , ),
, ,
.

,
. III.

1. ?
2. (),
(), ?
3. , ,
()?
4.
?

36

4.

() .
. .
: 1) , (
);
2) , 3) ;
4)
; 5)
.
1. ,
. ,
, (,
, ,
. ,
, (, , ,
).
.
,
, (
, ). ,
19411945 ., ,
.
.
,
. , ,
,
: , , ,
.
.
2. . ,
,
, .
, , , .
( , ,
), .

, ,
. , (
, , )
.
(, , )
( , 86- ,
).
37

, ,
, . , ,
, , .

.
,
;
, ,
,
. ,
1- , 1-
,
1- . 1-

1- . 1-
.
.
3.
, : ( )
( ).
,
,
; ,
, . ,
, , ;
, , .

. , ,
, ,
, , .
, ,
. .
,
. ,
(, , ;
, ). ,
(,
, ;
, ).
4.
, ,
, , .
, ,
, . ,
38

,
. , , ,
; ,
, .

: ,
, ;
(, ,
), (, , ),
(, , ),
(, ),

. : ( ), (
), (). ,
( ), (,
), (, )
; -
,
1.
5.

, ,
.
, ,
,
. , ,
. ,
. :
( ) (
).
, , , .
,
.
, ,
. ,
, ,
, , , ,
.
, (),
, , , .
1 ,
, , , ,
. , , ,
: ,
. , , .

39


,
.
( 1).

1. ,
? .
2.
?
3.
, ? .
4. .
.

5.

,
.
, ,
. ,
, ,
.
,
, . :
40

,
, .
, .
.
.

, ,
. ,
.
: 1) , 2) ()
3) ().
1. ,
.
( ).
, ,

. :
() , ,
,
.

( ),
.
, .

( 2).
2. () ,
.
.
()
(): (
).
( 3).

41

(
) , , , ,
,
.
3.
() ,
,
.
, , ()
().
,
, , . .
( 4).
,
, (), ,
,
().
,
, . ,
.
(
) (
). :
()
()
().
5.

(
) , ()
, () .
, , . . .

, ,
. . III.
42

, , ,
( ).
, .
: 1)
(), 2) (), 3)
().
1. ()
,
. : (), (),
(). ,
, .
6.
2. ()
, ,
, .
().

,
. , ,
, ,
( 7).
( ,
, ), , .
,
.
.
3. ()
, ,
.

, .

: , -

43

,
.
8.

( 9).


1.
?
2.
.
?

44

III

. . . .
.

1.

.
,
,
. ,
,
. () (
) ; .
,
, : .
,
,
.
.
,
, . . ( )
.
.
,
, , , ,
. . ,
.
,
.
,
, . ,
, ,
, , ,
.
(, ).
45

, ,
,
()
().

:
,
,
. ,
. , ,
,
.
,
.
: () ()
() (D) 10.

. , ,

,

,
, ,
.



.
, ,
, .
, , ,
.
, ,
,
.

1. ?
?
2. ?

46

2.


,
. ,
,
(

).
,

,
).
, ,
().
, ,
(); ,
, () '.
: Dfd () Dfn (
).

. ,
.
,

, . , ,
,
, , , ,
. .,
, ,
, .
,
.
- .
, ,
, ,
, .

.
1 . definiendum , defmiens .

47

1) , 2)
.
1.
:
.
( . nomen ) ,
-
(), , . .
: , ,
,
; : 1)
, 2)
,
; ( juridicus
) , .
,
. : ,

;
.

,
. ,

: ,
,
. .
:
.
2.
.
;
, , .


.
:
,
: 1)
() 2) , . .
, ( )
, . : 48

,

, (),
( ), 1.

: = , ,
( , ). : Dfd = Dfn, =
.

. ,
: 1) ;
2) ; 3)
, .

.
,
, ,
, . ,
:
(),
,
( ).
(),
( ).
.
,
.
,
.
, .
, ,
,
,
, . . ,
.
( . genesis , )
, ,
. : ,
.
, ,
, 1 , ,
.
.

49
4-1118

: , .
,
.

,
, .

,
,
. .
1. . .
,
( = , Dfd = Dfta).
, . , ,

.
,
, :
(, )
().

( < ).
,
.
, , , ,

.

, .

( > ).
2. . .
, ,
, ,
& . ,
, ,
'.
1
: ,
, , .

50

'
,
. ,
; ,
.
.
, ,
, .
, ,
.
3. . .
,
.
,
,
, ,
. , ,
, ,
.

, . ., ,
, .
4. .
.
, , , .
, .
.
, ,
,
, .
.
,


.
.
(), ,
, .
, .

, , 1 .

51
4*

.
. :
;
; .


(). ,
:
, ().
( ostendo )
,
, .
,
. ,
(
, , ,
; ,
, . .), .

: , , . .
, , : ,
, .
,
- .
.
, ,
, :
(. ), (.
), :
(. ). . .
.
,
, ,
. ,
: .

(, , , . .).
.
. .
: , , .
;
. ,
. ;
.
52

, ,
. ,
, ,
, , ,
.
, ,
, , ,
, , , ,
.
.
.
,
.

(, . .).
, ,
, - , ,
17731775 .,
.
,
, . . ,
. .
: ...
, , ... , ,
...
, , ...
, ,
, , , ,
...1.
. .
; . . , . . ,
.

1. ?
2. ?
3. ?
4. ?
5. ?
6. ,
.
1 . . . ., 1989. . 54.

53

3. .

-
, . . ,
, . , ,
( ,
,
), : ,
.
, ,
.

, ,
( ),
, .
11,
, , , D .
,
,
, .

,
. ,
()
,
, ,
(, , D)
. .

, , ,
.
, .
, ,

.

1) 2)
.
1. .
, ,
54

() . ,

;
, .
( 11).

. ,
.
,
. , ,
. :
()
.
2.
. ,
( dicha tome ),

. ,
: -. ,
,
( 12).

.
,
, -
.
13.

12

13

,
. , ,
()
(-).
55

. ,
, , 16 ()
(-). , ,
14 16 ,
.
16 ,
14 (D -D), , ,
.
. ,
(,
). -,
, ,
;
. , ,
,
, , ,
.
. ,
,
.


, .
1. . .
,
.
. , ,

,
,
, :
.
.
,
, . . ,
. , , ,
, ,
,
,
.
.
56

2. .
;

. ,

, .

, , .
3. .
.
,
,
.
, .
,
.
4. . .

, . ,

, ,
,
. , ,
.
, ,
,
.
, .
,
.
:
, ,
.
,
. .

.
;
.

,
(),
, .
57

,

. ,
,
, ,
, , . .
, , ,
1,5 . , ,
500 . .
,
.
.
, :
, . .
.
.

- . ,
-
- ,
, . ,
, , ,
, , .
.
, ,
.

1. ?
2.
?
3. ?
4. ?

4.


. :
, ,
.
: , ,
, ... , 1 , 0
58

() , (),
(), ' (-)
().
, .
()
,
, .

. , ,
( ).
, ,
, , ,
: () (). ,
, - ( 14). ,
: ()
(), , - (1), - (2) - (3) 15.
, ,
. , ,
() (),
- ( 16).
() (),
, .
, ,
( 17).
()
, (). ,
, ()
(), : - ( 18).

14

15

17

16

18

59


: . , ,
( ).
. , ,
(), () (),
, ( 19).
, ,
, ()
, , ,
.
().
- ('),
.
1. ,
: 1 - = '.
, ,
,
. ,
, : .
, ( 20).

20


1.
(), ,
?
2. ?

60

IV

. .
. .
. .
.

1. .


,
,
, .
,
. ,
, ,
.

.


.

.

;

.
, , . .
.
,
,
;
, '.
' , ,
,
.
.

61

,
,
- .
, , ,
,
.

!. :
?, ?,
? ;
, .
.

- ( ),
. :
?, ?
, .
, .
, ,
.
: ,
, . , ,
!, . .
.
{
(): ( subjektum),
, ( praedikatum),

S ^ ,
,
,
. ( ),
( ) . .
?}
,
, (
, , ). ,
. .

. . ,

. .
62

,
, ,
,
,
, ,
.

, : (S)
()1.
,
,

. ,
,
,
: 1) ( - )
; 2) ( )
; 3)
( - ) .

:
1) , (S),
();
2) , (S),
();
3) , (S),
().
,
.

.
,
, ,
,

.
.
1 , ,
. :
/ ().
, .
.
, , ,
, .

63

, .
, ,
. .

1. ? .
2.
?
3. ?

2.
: 1)
, 2) 3)
().
1.
( attributio , )
.

,
. : ,
.
(
kategorikos , ,
).
, , ,
, S , S
, , .
.
.
.
.
.
, , . . .
. , ,
; . ,
(S) ()
, .
.
.

, .

.
64


.
,
. ,
, , :
(SO, (S2) (S3)
().
:
S(Sj, S2, S2) P.
(
) .
, . : (S)
(, (2)
().
.

S ( 2, 3).

, , (St) (S2)
(Pj) (2) ().
( , . 19). :
S (Sb S2) ( 2, 3).

,
.
.
.
,

. , (S)
() ( )
( ) 21.
(S) (>>
() (,
) 216.

,
, .
2.

. ,
, , - .
65
5*1118

21

: , D, ,
, ,
.
: xRy,
, , R
(R relativus
). : R .
1 (xRy) (,
R ).
,
. ,
. ,
,
, .
3. ( ;
existentia )
. :
;
; .

; .

. :
(S) () , ().

1. ?
.
2.
?
3.
?

66

3.

() : 1)
2) .
, 3)
.
1. .
.
, .
, ,
. ,
,
. S .

.
S .

, . ()
.
, S -
. :
.
, .
: ,
, , , ,
, .

,
S ( ) . ,

: (S)
() , ().
.
2. . ,
.
, .
, -
. :

, .
: S S .
, -
.

, :
, , , , ,
67
5*

. , ;
;
.
: S S .
,
, :
.

, , , ,
. ,
:
, ,
, .
, , .

. , , ,
, , ,
.

:
.
: S S .
, -
. :

,
. : S S
.
,
, , ,
,
:
, , .
. :
, ,
, ,
. ,
: ...,
..., ....
, , , ,
,
( quantum ).
.
,
.
68

, , .
, ,
, -
, , . .
.
:
, (
), , .
,

.
, ,
. , ,
, . .
, ,
.
,
, ,
.
,
.
, , .
3.
.
, 1) , 2) , 3) ,
4) .
( )
.
.
1) ,
. : ,
(S),
(). S ,
,
.
2) ,
. : (S)
().
S .
,
.
3) ,
. :
(S) ().
69

S . -

, ,
.
4)
,
. :
(S) ().
S .
, .

.
affirmo (
),
nego (). :
, , I
, .
, , I,
:
( S ): V (S(x) ()) , S, .
( S ): V (S(x) -* 1 ())
, S, .
I
( S ): 3 (S(x) ())
, S .

( S ): 3 (S(x)
, S .

1. ?
2.
?
3.
? .

4.
1)
2) .
1)

, . ,
70

,
.
;
, , ,
( ) , , .
,
. : .
(S, S, ) .
,
. .

( S, S, ).
, .
.
:
;
.

.
(S) ()
:
, , ( 22).

, :
, , ( 23).

22

23

, ,

( S, S, ).
.
, , ,
, ,
(,
). .
,
, .
71

2)
,
( ) ,
. :

, , .
, ,
, . . ( S, Sj, ).
,
, ,
,
. ,
, , ,
-
. ,
118 ( 1) 123 ( 2) :
,
,
, .

1. ?
, ?
.
2. ?
.

5.


,
. ,
. ,
.
, , , I, .
( S ). (S)
(). ( )

, :
. ,
.
.

.
24.
72

, S ,
. ,
,
, . , ,
( 25).

24

25

( S ). (S)
(). ,
.
:
,
. , S,
( 26).
I ( S ).

(S) ().
, ,
:
.
:
, .
, S,
( 27).

26

27


, .
: , (S),
(). 73

. ,
( 28).
( S ).
(S) ().
( ),
, ,
,
. , S
, ( 29).

,
+, .
1
S

S
S
S
S

+
+
-

+
+

*
+
+
+
+

, ( )
(I ).
( ) ( I).
.

6.

.
,
. , , :
.

.
74

. :
;
.
.
,
( 30).
, , I, ;
.

()

30


,
. : 1)
( ), 2) (
) 3) .
1.
,
: ,
,
.

.
,
, ,
.
, ,
.
75

2. I ,
,
.
: ~\ I -* ;
- I. ,
.

, : I -* ( v 1 0); -* (I v 1 1).
3. I, .
.
:
-> I; - . ,

.


1.

: I I ; -* 1. , ,
,

.

:
, : 1 -* (I v II); 1 ( V 10);
,
: I -> ( V 1); - ( v 1).


, , I,
.
: .
1.
() ,
,
.

: -* 1 ; ->1 . ,

.

, : ( v IE);
1

76

I E - ( v l ). ,

.

.
2. () ,
I, , .
, ,
:
; .

.
, ( -* );
I ( -* 11). :
-* );
I " I).
,
,
:
.
,

,
, .
, JI.
JI.
: ,
, .

1.
?
2. ?
3. ?
4. ,
?
: ?

77

V

() ()
, () .
. .

, ,
.
: 1) , 2) , 3) ,
4) .
.

1.
()
, ', ,
, .
,
,
:
,
. , q,
q, q
( ), .

( ): , ,
, , , , . :

(),
, (q),
().
: q .
-,
; : q ... .
, 20 :
,
, ,
1 . conjunctio , .

78

, , ,
, , ,
, , ,
, , ,
, , ,
, ,
,
.
(. . )


- .
1) : Sj S2
. :
- .
2) : S ] 2.
:
.
3)
: Sj S2 Pj 2. :
-
(. . ).

.
q 2,

, JI.
2
q
pAq

JI: , , , .

q.

1-
, : q.
: 2- 3- , . . ,
4-, .

()
, 1, ,
, .
, -
1 . disjunctio , .

79

, : -
; -
. , q,
v q,
q (), V .
-,
: v q V ... V .

- .
1) : Sj S2
. ,
.
2) : S Pj
2. :
.
3)
: S, S2 , 2. :

.



- -, :
1) () 2) () .
1) ,
- ( ).
:
v q.
3
,

v q

q
, , ,

, .

3.

v q (1,2,3- , ,
). (4-
).
2) ,
- ( ).
: ,
V q. , 80

, .
, , ,
, , ,
.
4.
V
4

(2- 3- , );

q
q
,

(1- )

(4- ). ,



.

, .
: q
, q, q , q.

,

.
,
,
,
.


.
, , ,
.
: < v q v r>.

: , .
(
<...>) , ,
, .
, , ,
.


: v q V v ...
. ., ., ,
.
81
6-1118


1. ? .
2. (
)?
()?
3. ()?
?
4.
()?

2.
()
, 1, ,
, ..., ....

: , .

(), (). , q,
..., ... ,
q ( , q).

5. , :
(2- )
.
5
, ,
,
q

*q

. 1-

q,
:
. ,
,
.
3-
.
,
,
1 . implico .

82

, ,
. . , q
,
q.
4-
.
,
q, q.

..., ..., : ..., ,
..., ..., ..., ... . .

, -, ,
, , , ,
. -
:
100, . :
2 , .

: , , .
,
..., ..., , ..., ...,
..., ..., ..., ... .

. :
() ...
... . .
:
, .

. :
, . :
, ,
, .

, .
- -
. ,
, . .
(. 1- 5).

,
, (. 3- 4- 5).
83
6*

( )
,
, ( )
, , ...,
.... : , ,

(),
(q).
()

(q).
(q)

,
().
? q, : ,
, , q.
: = q.
, ,
:
..., ..., , , ..., ...,
, ..., ... .

6
6.
= q ,

q
p= q

(1- ),

(4-
). ,


q, .
', q,
q .

( 7).
7

84

p Aq

Vq

Vq

P"*q

=q

1. ()?
2.
?
3. ?
?

3.
, ,

, .
,
: ( v q) (m v ).

, : ( q) v (m ).

, : ( v q) -* ( n).

, ,
.
(,
. .) -
,
.
,
.
. , 2 3 + 4 = ...
,
.
(2 3) + 4 = 10,
2 (3 + 4 )= 14.

, ,
.
( );
- ( ) .
.
, ,
, ,
:

85

()
...
.
,
, D -* S.
(D),
(S). .
(D) ,
:
(di) (d2) (d3)
(d4).

: dj Ai d3 d4; (dj v d2) (d3 v d4).
,
, :
(di d2) (d3 v d4); d] v (d2
V d4)).

,
,
(di v d2) (d3 V d4).

, ,
.
,

; ,
.
(di v d2) (d3 d4).
(S) :
(Si)
... (S2) (S3).
:
Si S2 S3, ((Si Si) v S3).
,
.
D S
,
:

((di v d2) A (d3 v d4)) - ((S, A v S3).


:
,
86

;
,
.



.

1.
?
2.
?

4.

, ,
.
,
( ). , q m .
,
( )
, . ,
: ( v q);
,
1 q). (
,
, ,
( ) ( q).
: 1) q ip v q; 2) l r s 1 ( s); 3) lm in l (m ).

.

.


,
. ,
, : ,
.
87

1.
,
. . , .
8
. ; 0
.
8

J1

J1

10

1- 4- ,
JI; 2- 3-
,
.


. ,
.
1) :
1(A a B)()1AV1B
2) :
1(A v B ) 0 1 A a 1B
.
3) :
1( )< ( )
4) :
-" ( VB
2.
,
,
.

9, ;
. 1-
; 2- 3- ; 4-
, .
88

3.
,
.
10
: ; . 1-
, .
3- 4- ,
. 2- ,

.
,
,

, .


,
. .
1. ,
,
.
11
: ;
. 1- . ,
; 2- 3-
, ;
4- . ,

: , .
2. ,
, .
,
.

12; ,
.
11

12

if---------------

------------- 89

1- 4- ,
.
, ,
. , ,
1 ; q
~1( q) . .

( 13).
13

-44---- ------- -44

----- -

-44------

- - -

----- -


,
,
. ,

. . , S ; ,
S . ,
,
.

. , ,
(),
(q). (),
90

, (1 q). ,
( q) (

. ,
.
14.
, ,
.
(3- 4- ), ,
. ,
,
.
.
,
.
14

q A lq

1.
?
2. ?
3. ?
4.
?

91

VI

. .
. .

1.

.
, .

,
. .
, .
.

,
, ,
.
()
, , : .

: ,
, . .
(, ), ,
, (,
).
Ml .
(1 Ml 1 ).
,
,
: ,
, - ,
.

,
.
92

1. ? .
2. ? ?
? ? ?

2.
1
.



, ,
. .
.
, , .
,
; ,
.
. ,
, : , ,
, .


.
( ),
,
.
, , ,
.
, . .
, ()
: .
.

,
.
,

. 1 . episteme .
93

: (), ,
.
: 1) 2) .
1)
.
, ,

.

: () V
) F. ,
: Vp.
, . . -p, : VI .
, , .
,
, . . .
.
,
, , . . Vp v Vi p.

: Fp V F"lp.

. ,
-p, -p .
:
Vp = Fip;
V lp ^ F p .

, , ,
. ,
, .
,
, . . .
,

.
,

.
2) ,
.
94

, , ,
.

: -, ,
, , .
: S, , .
- () ;
: , .

:
= -IVp A "IFp.


() .

.

.

.
.

.
.
,
0 < () < 1. 1
, . , () = 0 ,
, ( ).

0 1, . . < () < 1, ,
, () = 1/3 () = 0,2. () = 1, ,
, ( ).
,
,
()
(n): () = m/n. , 10
() 8 (),
, , 8/10 = 4/5,
. . () = 4/5.
10
() = 10/10 = 1. ,
. 10
, 0: () = 0/10 = 0.
, .
95


.
,
.
:
1) () = 1/3 ;
2) () = 1/2 ;
3) () > 1/2 , ;
4) () > 2/3 .


.

,
- ,
.
, , , X ;
, ; ,
, ,
,

.

,
,
.

, .
,
. ,
,
,
. ,
, , . .

.


,
. ,
,
, ,
,
.
96


1. ?
?
2.
?
3.
?

3.
1 ,
, , -
.

,
.

,
,
.

:
1) , ;
2) , ;
3) ;
4)
;
5) .


.
, , ,
.
. ,
-
.

:
;
F ;
.
1 . deon .

97
7-1118

d ; , ,
.

: 1) , 2) 3)
. .
1) : *,
, , . ,
:

. :
,
() .

, :
.

, .

O(d), d
.
,
(, ).
0(, d, ), : d
.
2) :
, , , .
:
, .
: ,
.

: F(d), d .

.
,
. : ,
, ...
: d -* S,
: d, S.
3) :
, , .
:
. , ,
. -
98

:
. .

: P(d), . . d.
(, F, )

, .
:

.
:
O(d) = F0d).


:
P(d) = 1 0(d) A 1 F(d).

: d ,
d .
-
:
1) ; 2) ', 3) .
1. ,
.
,
:
1)O(d) 0 (1 d) d -d;
2) F(d) F(i d) d -d;
3)0(d ) A F(d) d.
2. ,

.
,

, ,
.

.
3. ,

. :
, , , .
.
, .
99
7*

, ,
,
.
-
,
.

.
-
.
.


, .

1. ?
2. ?
.
3.
?

4.
1
- -
(
) .

.
-
, .
: 1) 2)
.
1)

, ,
.

(L-) ,
; (L-)
. , ,
( v 1 ) 1 . .

100

, v 1
. ,
I( *) .

(L- V L-) .
,
, ,
: F- v F-.
2)
, ,
,
.
(F-) ,


. :
. (F-) ,
.
: .



.
-.
, .
: 180.

, , .
: S ( ) .

, .
, :
(),
, : 100
(Dip).
(Dp v ).
.
,
,
. ,
5 1821 ,
,
.

,
101

: ,
(1 -imp).


.
-.
,
. :
,
. ,

;
.

: , , ,
.
S
( ) .

0, .
: . 01 : -.

: F(p) = V 01.

.
,

. : ;
,
180.

:
101.

.
.
1) :
= 01.
2) :
0 = 1.
102

1. ?
?
2.
? ?
3.
? ?
?

103

VII
.

. .
. .
.

1. .

.
,
.
.
, .

.
,
.
, .
,
. ,

.
.
,

.
.

:


\ .
>
.

, .

, : -,
; -,
,
.
104

.
1.
() ()
.
, . .
.

.
2. , . .
,
, :
( ), (
), ( ).

.
.
( deductio )
,
.

,
()
.
3.
,
, ,
.

. ? .

2. , , ?
3. ,
, ?

2.
, ,
. (
) , ,
, , ,
,
. : 1) , 2) ,
3) .
105


,

.
1.
,
, ,
.

:
: = , , 1
, = ().
, ,
.
()
().
:
S .
S -.

:
(S)
().
(S)
(-).

()
().
:
S .
S -.

:
(S)
().
(S)
(-).

(I)
().
I:
S .
S -.

106

:
(S)
().
(S)
(-).

()
(I).
:
S .
S -.

:
(S)
().
(S)
(-).

, ,
, ,
. ,
, ,
. .
, ,
. ,
,
, ,
,
. . ,
,
.
2.
,
, ,
.
: ,
, 1.

.
1 . .
, 5.
+, -.

107


. ,
.
,
, .
. .
()
(I), . . . :
(-).
() .

, ,
, .
( ).
:
S .
S.

(
) , :
S, S, .
S.

:
( )
(+).
(+) .

()
(), . . . :

(+).
(+)
.

,
() .
:
S .
S.

(I)
(I). . , 108

, .
. :
().
() .

I:
S .
S.

(
) . :

(+).
(+)
.

:
S, S, .
S.

() .
,
. , (
), (
).


. ,
, ,
, .
, , ,
.
3.
,
, ,
, .

,
, .
()
().
:
S .
- S.

109

:
(S) ().
(-)
(S).


:
. S
( (S) ())
S
-. ( (S)
(-)).
.
- S (
(-) (S)).
()
(I).
:
S .
- S.
:
(S)
().
(-)
(S).

,
.
S
S -.
,
- S.
(I)
.
S S
-. .
()
(I). :
S .
- S.
110

:
(S)
().
(-)
(S).


.
S S
-,
- S.

, ,
.
,
, ,
, .

1. ?
.
2. , ,
? ?

3.
1.


1.
, ,
. :
1. () ().
2. (S) ().
3. (S) ().

(S) ()
, ,
. , .
,
( ).
1

, syllogismos .

111

,
( ).

S ( ) ( ).
,
. , ,
,
, .
(1), (2).

: ,
. .

, .
.
wc ,
.
,
. ,
(
).
( medius ).
.
( )
.
,

.

2.
, . .
,
( ): ,
,

'.
,
,
(. 31).
1 , , :
; ,
, .

112

:
() ().
(S) ().
(S) ().

,
, ( 32).

31

32


1.
? .
2. ?
?
3.
? ?

3.

. .
: .
.
1- : .


, ,
.
,
.
.
, , :
,
,
:
, ,
113
8-1118

, .
, .

2- :
1.
, .
, ( -)
(), (S) ()
() ,
,
. ,
,
(S ) ,
33, : 1)

(Si); 2)
(Sj); 3)
(S3 ).

33

3- : ,
.
:
()
(+).
() (S).
(S -)
(+).
(S) (
), (
). 1

114

. . IV 5.

(
) .


, (
) .
.
1- :
.
:
)
.
, ()
(), (S)
() ,
(S ) .

. ()
()
.
: 1) (Si); 2)
(S2 ); 3)
(S3 ) ( 34).

34

35

) ,
.
:
, (),
().
. ().
. (S) ().
,

( ), ,
,
( 35).

115
8*

2- :
.
:
) .
(II),
2 - : , ,
.
(0 0 ),
1 - .
,
(10 OI),
( 1 ).
, , ,
2 - ,
. ,
3- : ,
, ;
(2 ),
2 - .
1) (-) (-).
S() (+).
2) (-) (+).
S (-) (-).
,
, .

) ,
.
,
(AI, IA),
.
2- ,
. , ,
. 3-
,
. :
(+) ().
(S)
().
(S) (-).
, ,
(EI, , ),
: (EI)
(, ).

116

, 2 - ,
, . . .
(2 -
),
, . . . :
(+) ( -).
(S)
(+).
(S -) (+).


1.
.
2. ?

4. .

.
,
( 36).

36


.
.
.

.
.
,
.

,
.
117

1- :
1. .
2. .
2- .
, 2 -
, .
,
(
), 1- .
, .
( 3-
).
,
. ,
, .
1- .

, , 2 - ,
.
. , .
,
(
).
1 - : ,
, ,

.

1-
. , ,
, ,
, .
. ()
, ,
, ,
1-
.
:
, (),
,
()1.
. (S) ().
. (S)
, ().
1 .

118

2- :
1. .
2. .
2- (
).
,

.
,
( ).
( )
,
. ,
. , .

2- , ,
( , , )
. ,
. 2-

, ,
, , .
:
() ,
().
. (S) ,
().
. (S) ().

3- :
1. - .
2. .
1- , 2- 1- .
,
( ) . ,
, . ,
.

, 3-
,
. :
()
().
() (S).
(S)
().

119

3-
.
4- .

. :
()
().
()
,
(S).
,
(S),
().


,
1- :
()
,
().
(S)
().
(S) ,
().

4-
, .
5.
,
: (), (),
(I) ().
,
,
.
,
24, . . 16:
IA

()
IE
()
AI
EI
(OI)
()
() () ()
, 64.
120


. , , , 1-
2- , IA
, 2- , . .
, ,
, 19 ,
. :
1- :

,
,

All,

2- :

,
,

3- :

AAI,

IAI,

All,
,

4- :

AAI,

IAI,

,
, , ,
1.

1. ?
?
2. 1 -, 2- 3- .
3. ?
4. ?

6.


,
. ,
, .
.
1

, . ,
Barbara AAA, Celarent . .
:

Barbara Celarent Darii Ferioque prioris;


Cesare, Camestres, Festino, Baroco, secunde.
Tertia, Darapii Disamis, Datisi Felapton
Bokardo Ferison habet; Quartio insuper addit
Bramantip, Camenes Dimaris Fesapo, Fresison.

, .

121

1. .
()
(
).
(S) (+).
(S)
().


( , ,
) (
). ,
.
, .
2. 1- ,
.

:
.
3. ,
.
(+) (+).
(S+) ().
(S+) ( -).



.
4. 2- .
, 2-
,
.
5. 1- ,
.
, (+),
(+).
. (S+) (+).
. (S+) (+).

,

.
.
, ,
,
. , 122

. ,
,
.
.

.
,
,
. , ,
,
.
,
. :
(+) ,

(+).
. (S+) ,

( -).
. (S) ().

2-
.

1. ,
,
?
2.
?

4.
,
, .
:
.
.
.


, xRy,
, R .
123


,
1) , 2) 3) .
1. ( simmetria
), ,
. ,
.
( , b ),
( d, d ), (
, ,
), .
:
xRy -* yRx.
2. ( reflexio
),
. ( = ,
= = ) (
, ,
).
:
xRy *xRx yRy
3. ( transitivus
), ,
. ,
() ,
.
( b
b , ), (
,
, ),
, ( b, b , , ),
, (, , ),
, . .
:
(xRy A yRz) xRz.

:
(xRy - yRx): xRy
, yRx . :
.
.
124

(xRy -xRx yRy): xRy


, xRx yRy. :

= .
= = .
(xRy yRz -* xRz):
xRy yRz , xRz .
:
. J1.
JI. .
. .

,
,
.
. ,

,
.

1.
?
2. :
, , .

125

VIII
.
.

- . - . - .
(). .

,
. ,
,

. , -,
- - .
,

, ,
.
- .

, .

1. -


,
. :

(),
(q).
(q),
, ,
().

(),
, ,
().

126

,
(q),
, , ().
(q) ()
().
.
:
( -> q) (q * )
~*

:
() ().
,
, .
,
. .
5.

-
- ,
,
.
: 1)
2) . .
1.
(modus ponens) ,
,
, ;

.
:

:
(),
(q).
().
(q).

,
() (q). ,
():
127

. (),
(q): .
2. (modus tollens) ,
,
, .

.
:
(2)

:
(),
(q).
(-q).
, (-)1.

, - :
(3)
(4)2, . .:
)

(4)^
. ,
, ,
: , ( 3),
: ,
.
, ,
.
: ( 4)
:

, .
, - ,
,
1 , :
.
2 :

1) ((P- *Q)Ap)-*-q; 2) ((q)A lq)^lp; 3) ((p ^q )A ip )^iq ;4 ) ((q)Aq)^p;

128

: (modus ponens) (1)


(modus tollens) (2).
- .
:
.
(3 4) .
:

.
-
. -,
,
: p - * g ; l p - > q ; p - > l q ; " l p - > lq. :
(),
( 1 q).
().
( 1 q).

,
( )
, ( )
, . .
-^

lq
.
.
-,
: = q (, , q), =
, :
= , .

= >~|.
1

p = g, ~ip.

= ,

:
,
. ,
.

.
( 15).

( 3)
() (1) () (2).
, ,
(2- ). -

129
9-1118

15

2
q

3
q)

. (4- )
(3 1).
, ( 1 - ).
(5-
). (4)
(2 ) , ,
, . ,
(( q) ) q .
( 16).
1 3,2 4 ,
, . q (1 2)
(2- ) 5. (
6 ) ( q) 1 q (5 4)
(4- ). (( q) 1 q) 1 ( 6 3)
, , ,
. , ( ( p - > q ^ iq )-* ip
.

.
16

2
q

3
1

4
iq

((

5
q)

Al q )

-Ip


1. ? ?
?
2. -?
?
.
3.
, ?

130

2. -

- ,
,
.
, (
) , ,
. ,

:
, .
, ,
, .
- : (1) - (2) -.
1. - (modus ponendo tollens)

,
. :
() (q).
(q).
(-q).

- :
q .p

V .
,
: -
, .
, .
. JI. .
JI. . ,
JI. , .
2. - (modus tollendo ponens)
,
. :
() (q).
(-).
(q).

131
9*

- :
< p V q > , 1
q
<> .
:
, .
,
:
, ,
() .
() ,
. :
.
.
.

,
:
, , (
,
,
, . .).
,
. ,
,
(),
(q),
().
, ().
.
-
:
V q ,
lq V 1

. ,
,

.
- :
< v q v >, ip V 1
( )
132

,
.
-
- ,
(. XIII).

1. -?
2. - ?
?
3. - ?
?
4. .

3. -
, ,
, -, 1.
,
2,
( ), ( ) . .
- .
: ()
(),
.

, .
,
.
.
:
( ) A (q ), V q

1 . lemma .
2 . altemare ;
.
133

:

(),
();
(q),
().

(), (q).

().


.
.
.
:
( -> q) ( - S), V

qv s
:

(), (q);
(), ,
(s).
() ().

(q) ,
(s).


, .
,
.
.
:
( q) ( ), ~|q V ~|

^
:
. (), ,
(q) ().
. (q), ().
, ., ().

134


.
, .

\.

:
( *) ( s), lq v is
ip v i r
:
(),

(q);
(),
(s).

(-q),
(-s).
(-)
(-).


1. -
()?
2. ?
3.
?

4. ()

,
, .
.
,
, .

, 1.

, . : .
.
: , ,
1 . en timo .

135

.
, .
:
, (),
().
. (S) ().
. (S) ().

,
, .
, ,
: ,
.

2- ; 3- .
,
.
.
- :
,
.

,
.
, .
-
:

, .

,
.
-
: ,

, ,
.
.
, ,
.
,

,
,
. ,
, . ,
136

,
, .

.

1. ?
.
2. ?

5.

, ,
.
, .
,
()
(), , .
.

. :
() ().
() ().
() ().
(D) ().
(D) ().

. :
()
().
()
().
()
().
() (D).
()
().
() (D).

, AAA 1- .

137


, .
, .
, :
( * q ) ( q * ) ( s ) . . . ( 1 - S l)

Si
, , ,

.

; . ,
,
:

.
:
() ().
() ().
(D) ().
(D) ().
. ,
. :
1) ,
, ,
.
2)
,
,
.
3) .
.
1 - :
() ().
,
(S), ().
,
(S), ().
,
.
2- .
1 . soros ( ).

138

.
()
, ().
(S)
. ().
(S)
,
().

.
1- 2-
:
,
() ().
(S)
,
().
(S) ().

, ,
.


1. ()?
2. , ?

139

IX

. .
. . .

1.


.

.
(),
, ,
.

, ( inductio ).
,

.
, , ,
.
.
,
,
.
,

Sb S2 , ..., S,
.


,
,
.

.

, . . .
140




, .
,
, ,
.

.
.


, ,
,
,
. .

: 1)
2) . .
1)
,

.

, ,
. ,
,
, . .
,

. ,
.
. ,
,
:
.
:
:

1) S) .
Si .
Sn .
2) Si, S2, ..., S .
:

141




.
. ,
.

,
. ,

, .

.

. ,
.
, ,
, ,
, , , ,
. , ,
, .
:
.
,
. -,

,
. -,

, ,
.

. ,

: ,
. , 180
, :
180.


. ,
,

, , , . .
142


.
, .
2)
,

.
:
:
1) Si .
S 2 .
S .
2) S b S 2 ......Sn .
:
, , .

,
, Si S.

.


.
. ,
,
.

, ,
; , ,
; , ,
.

, . .
.


, .
, ,
.

() .
,
'.
1 . . VI, 2.

143



,
.
:
, ,
,
( 37).

37


1. ?
2. ?
3. ?

2.


,

.
,
,
, ,
. .
.

.
,


.
144


.
.

, ,
. : ,
, ;
;
.
, ,
,
, ,
.

. , ,
, .

.

, ,
.

:
( )
().
, , ,
.
,
, .


.
.
XVII . ,
.


, .
,
,
, ,
, .
, ,
.
145
10-1118

, ,
.
.
,
. :
,
, .
,
.

, ,
,
.
.

,
, ,
. .

1. ?
2.
?
3. ?

3.
,

.
: (1)
() (2) (
).
1.
, ,
, (
) (),
.


(Sf, S2, ..., S),
(
146

)
.

.
, ,
, .

.
, , , .

.
, ,
, (,
) .
, 25 , ,
, ,
.
,
, ,
. ,
,
, ,
,
.
,
,
.
2.
, ,
,

,
.

.
,
.
: (1)
, (2) , (3) (4)
.
(1)
,
. ,
.
147
10*

(2) ,
.
, . ,
,
.
. ,
, ,
.

, .
,
,
,
()
.

,
.
, , ,
(post hoc, ergo propter hoc). , ,
,
,
.

,
, .
(3) .
,
,
.
(4) ,
,
.
,
, ,
.

,

.

,
.
,
148

, , . .
.
,
, .

,
.

: . , . , . . .

1. ? ?
2.
?
3. ?

4.
: (1)
, (2) , (3)
, (4) , (5) .
.
1. .
,
;
.
,
,
.
.

(d).

,
:
;
;
;
;
F .
149


17.
17


()

1
2
3

+
-

+
+

+
+
+

+
+

+
-

(
)

d
+
+
+


,
, -, ().
:
.
:
1) ABC d.
2) MBF d.
3) d.
, d.


.
(1)
. , ,
, , F, d
.
:
, , , , F d.
(2) ()
,

. , d
F , ,
F . , , , F
:
.
:
, , F, d.

, . . ,
d. .
150

(3)

,
.
. ,
, d.

-
:
V V V F V , 1 , ~1, ~l F, ~1.
, .

, , , , F,
< A v M v B v C v F > .
X,
d.
.

, , ,
F , . ,
,
d.


.
, ,
.

,
,
.
,
:
,
.

,
,
, ,
.
.
151

2. .
,
, ;
,
.

, . .
.

,
.
,
.

.


.
, .
, , .
.
,
d. : , d.
:
(1) d.
(2) ABC d.
, d.


.
(1) ,
.
, , , ,
:
V V V .
(2) ,

. , , ,
d.
:
, , d.

, .
152

(3)
,
.
, d.

- -
:
V V V , 1, IB, 1C.
, .

,
,
< A v B v C v M > .

,

.
. ,
,
d.
,
.
3. .
,

, .

.
,
, , . .
, ,
,
.
:
1) ABC d.
2) MFB d.
3) d.
4) d.
5) MF d.
6 ) d.
, d.

153


,
,
.
4. .
,
,
.

.

. ,
,
. ,
, .


.
,

. , ,
,
; 1, 2,...,
; d ,
:
1) ABC1 d1.
2) ABC2 d2.
n) ABC" d.
, d.


.
11-
, ,
.

.
(1)
. , :
V V .
(2) ,
.
154

, d,
d .
,
,
.
(3)

, .
,
1 " d
d1 d".
.
:
,
, ,
. ,

,
.

.
,

. ,
, ,
, .


- - :
AVB V , 1, 1.
, .

,
,

.
,
, .

,
, .

.
155

,
. ,
- , ,
.

, ,
,
.

,
.
,
.


.
,
( , ,
),
. :
, .
.

.

,
,
.

.
5. .
,
, ,
, .
:
1) ABC xyz.
2) .
3) .
, .

, .
,
156

: ,
.

,

. , -, ,
,
, ,
- .
: .
:
1) ABC abed.
2) .
3) .
4) .
, X,
d.

,
, .
, -,
,
, -,
.
,

, ,

, .

, ,
.
,
,
- .
,
,
.
, .
,
.

,

157

. ,
()
,
.

,

.

1. ?
- ?
2.
? , ,
.
3. .
,
?
4. ?
- ?
.
5. ? ?
.
5.


, .
, ,
, ,
, ,
.
,

.
, ,

, ,
. .
,

.
.
158


,
()
.


: (1)
, ; (2)
; (3)
.

: S ;
; m
( ); ,
; f(p) ;
, ,
.
S

:
f(p) = n/m.

,
, , , 95 100

. , ,
, 95/100, . . 95%.

0 1:0 < f(p) < 1.
, S
() ().
> , f(p) ,
.
, f(p) = 0, ,
, .

: S
, , ,
. f(p) = 1

. ()
(), . . = , , S .
, .
159

:
S f(p).
_______Sc: _______

, f(p).
: S f;
S ,
S; ,
f.
,
, .
.

:
().
, ,
.
:

.



,
, , .

1. ?
2.
?

160


. .
. .

1.


,
, .
,
. :
,

.
, ,
,

. ,
1918 .
( )
XIX .,
1807 . ( ),
67 , , .
.
,

.
. ,
.
1
( )
,
, .

,
1, analogia .

161
11-1118

. ,
.

.
,

. ,
, ,
.
,
.
, , ,
,
, ,
. .
. ,
, , , ,
. .


, , ,
,
.

:
, ,
.

1. ? .
2. ?

2.


: (1) (2) .
(1)
,
,
.
b ,
, Q, S, ,
:
162

:
, Q, S, .
b , Q, S.
: , b .


.
,
XVII . ,
, , ,
,
: .

.
(2)
,

, .
, , m
:
1) ( Rj) ;
2) ( R2)
;
(Ri)
.
R, R2, ,
(R2).
:
:
1) xRiy.
mR2 n.

2) Ri , Q, S, .
R2 , Q, S.

: , R2 .


, , ,
.

,
, , ,
. . .


.
,
.
163
11*


1.
? ? .
2. ?

3.

, ,
:
, .

:
.
(1)
.
,
, ,

.
.
(2) .
:
.
, . .
.
, , , ,
.
,
, .

.

,
.
(3)
,
.
:
1) , , 2)
,
.
164

1.
.
, b
, Q, S ,
,
.
,
, (, Q, S) >.

.
.

.
,
,
.
2. ,

.
, ,
, . .
.
- ,
.
,
, : 1)
.
, ; 2)
; 3)
.
,

,

.
,
.
.

1. ?
2. ?
3. ? ?
165

4.

.
,

.
,
.
,
.
,
.
, ,
, .

. ,

.
, ,
, ,
,
,
1, , .
,
, , ,


.
-,
.
, ,


, , .


-
.
-
.


. 166

, ,
- .

,
.
, -
, ,
.
, , ,

. -
,
.
.
,
.
(1)
.
, ,
, ,
.

.

,

,
. .

. .
-

. -,
,
. -,

.

:
:
1) d), , Q,
S.
2) dj , Q, N.
:
d2 dt S.

167

dj d2 Q
, .
N.
S
, N
, N
S.

,


.
.
, ,

,
.

.
, , , -
,
.
.
, ,
. ,
, ,
, ,
,
.
,
,
. ,
,
, .
(2) .
, ,
,
.
,
,
,
.

.
168

,
, ,
. ,

,

.
,
.


. ,

,
,
.

,
, ,
, , . .; ;
,
, , .


, .
, , ,
, ,
, ,
, ,
. .
-

. ,
,
,
,

.
,
.
-
.
, ,
.
169

,
:
, . .
, ,
,
,
,
.

1. ?
2. ,
, , ?

170

XI

( )
. : ,
. : .
. .

1.

, ,
.

.
,
.

, .
,

.


, , .
:

.
.

-
1.
.
1
,
(,
; . .);
,
(, , . .).
().
.

171

,
, ?
, .
,

. , , .
,
, , . ,
, ,
,
.
,
,
.
, ,
,
.
, , ,
.
, , , ,
.
.
, , ,
. .
, , ,
.
,
, ,
, ,
.
-
.
,

, .

. ,

.
,
.
,

172

,
, - .

, ,

.
, ,
,
, .
,
.

1. ? ?
2. ? ?
3.
?

2. : ,

, ,
: , .
1. ,
.
, ,
- .

, ,
, , .
2. ,
.
.
.
,

,
.
.

. ,
173

,
,
. ,
: , -
- .
. ,
.
3.
,
, ,
,
.
, ,
,
.

,

.

: ,
, . ,
aj, 2, ..., , (-*),

( 38).
............

112....

.....
38

1.
1 ,
.
:
?
,
,
;
1, thesis , .

174

. ,
, ;

. .
-
:
, , ,
.
,
,
.
2.
1, ,
, .
, ,
: ?

: (1) (2)
; (3) ; (4) . .
(1) . ,
, .

, .
.
, ,
,
, .


.

, .
(2) . ,
, ,
,
.

. ,

, ;
;
,
.
,
, 1. aigumentum , .

175

,
. ,
, , :
;
;
; ;
.
,
,
.
,
. ,

:
,
; , .


, ,
. .
, . ,
.

.
(3) Moiyr , . .
.
, ,
. ,


,
,
().

, .
.
(4)
. ,

, ,
.
,

, , ,
. ,
.
176

,
.

.

3.
1
.
. ( 2,
)
, () :
(! 2 ... ) .



.

. ,
. ,
,
. ,

.
,
, , , ,
. (
) .
,
.

1. () ?
2. , , ?
3. ?

3. :


.
.
,
.
1. demonstratio .

177
12-1118


,
,
: .
.

: .
1.

.
(1)
, (2) (3) ,
.
.
(1)

.

,
, ,
.
,
, ,
.

.
,
. ,
.
.
: .
. :

, .
:
:
. (). '

:
1.
(), ().
2. .
().

178

,
-
:
: -> .
: .
:
.

,
-
.
. ,

.
.
(2)
,
, , . :
:


.

:
(1)
21-
: , , , ,
. .
(2)
.


,
,
.

,
.
.

,
.
, ,
, .

.
179
12 *

(3)
,

.
, , .
, , .

,
.
,
.

, .
2.

.
()
: (1) ,
(), (2) ,
: v A v .

: (1) (2) .
(1)
1
.
.
.
;
( )
.

. ,
.
: .
.
,
. ,


.
S
,
: S .
S
: S (. . IV, 6).
1 , apagogos , .

180

, ,
v q,
1 ( v Q) 1 iq. ,

: ,
.
, .

(~1) ():
"IT .
.
, (F).
.

,
:
F, F
1C
.
.
- :
1^,1

: ,
, ,
.

, ,
tertium
datur: , .

, ,
.
(2)
,
,
.
181


( 1), , , ,

.
.

, ().
.
- -
:
TvBvC,lB,~lC

,
, : < V V >.
,
,
.
, ,
-
,
, ,

.


.
,
.
.


. :
,
. .
.
,
.
:
, ' .
1. destructio , ; constructio , .

182

1.
,
,
( 39).

(1)
, .
.
, ,
, .
,
.
,
, .
,
: ;
; F :
L

2. .C- - F F . 3. 1 ^
1C
1
().
(1) F,
1 (2).
(3):
.

, , .
,
.
:
.
(2) .
,
, .

183

, , ,
, .
,
,
,
, , . .

. ,
.
,

.
,
.
(3)

. ,
.
, .



: ,
...,
, ... . .

:
, , ,
.
,

. ,

.

, . ,

;
. .


.
,
,
.
184

,
,
,
.
,
, ,
.
.
,
.
,

.
.
, ,
.


.
,
.
,
,
.
2.


.

,
.
.
(1) .
(2) ,
, .
(3)
,
.

:

.
.
185


.
3.
,
.


.
: ,
,

.

. - (),

,
.
- ().
.
, .


: ;
;
.

,

, .

1. ?
?
2. ?
?
3. ?
4. ?
?
5. ?
?

186

4.

,
, ,

, , .

.

- .
;
,
.
1. .
,
. ,
. . , ,
.

.
: 1) 2)
.
(1) .
.
,

,
.
: - ,

, .
.
.
, .

,
.
.
:
( ) (I ).
, (, ,
) ( ) .

. , 187

.
.

.
:
;
;
. .
,

,
, ,
.


.
,
.
,
.
(2)

.

,
.
.
.
,
, , .
.
.
, , ,
,
, . ,
, ,
. .
.
.
,

.
. 1) 2)
.
188

(1) , ,
,
,
.

,
,
.
,

, .
,
(argumentum ad personam),


.
,
,
.
,
.
,
,
,
.
,
.
(2) ,
,
,
. , :
,
...,
.. . .

,
,
,
,
. ,

,
,
.
189


. ,
,
, .
2.


.

, ,
, . .
,
.

.
,
, ,
, - .
,
- , , ,

, , ,
,
, . . ,
.

, ,
: (1) ', (2)
', (3) ', (4) .
,
.
(1)
, . .
, ,
, , .
, ,
.
,
.
, .

,
.
.
190


.
(error fundamentalis).

, ,
, . .
,

, ,
.
-
,
,
,

.
(petitio principii).
,
, , :
, -
, .

, .
(2) .
. , ,
. ,
. ,
.
(circulus in demonstrando).
(3)
,
, .

.
-
,


:
,
.
(4)
,
.
191

-,

. ,

.
, .

, . ,

.

, .
, , ,
, ,
. ,
,
.
,
, .
,
,
, , ,
. ,
.

: , , . .

, .

, . ,
, , ,
. ,
, .
,
. ,
, ,
.
3.

, , .
.
1)
.
.
192

(1) ,
, .

,
.

,
.

,
.
(2) ,
.


. ,
,
.


.


. ,
,


.
(3)
,
, ,
.
, ,
, .
2)
, ,
,
.

.

, .

, . .
.
193
13-1118

,
-
.
,

,
.
,

,
.
,
, ,
,
,
. ,

,
.
3)
.
.
-, ,
, .
-,
.
, ,
, .
.
-
, ,


,
.
,
, ,
. ,
.
, .

.

(non sequitur).
194


,
, , .

.
(1) .
, ,
, ,
, .
(2) .
,
, . . .
, , .

,
, .

.
(3)
. , , ,
, ,
.

,
(, , )
(,
, ).
,

.
.
(argumentum ad baculinum)

, , , -
.
(ad ignoratiam)
,

.
(ad crumenam)
,
- .
(ad judicium)
.
195
13

, ,
.
(ad misericordiam)
,
, , .
,
.
(a tuto)
, ,
. .
(ipse dixit)

.
,

,

.

1.
?
2. ?
?

5.
1.
() ,

,
.

.
()
,
: 1) , 2)
, 3) .
(1)
,
-.
196


( ) .
, . .
, .
,
, .
(2)
.
, ,
.
,

.
(3) ,
, - ,
()
. , ,

.
,
,
.

.

.

.

: ',
.
. ,
,
.
(1)
, ,
,
. ,
.
,

( 40).
.
197

40

(2)
,
, ,
, .
,
( 41).


41

,
, .
.

. ,

.
(3)

( 42).
I


42

198

:
(1) 1
.
(2) 2
.
(3) 3
.
(4) 4 .
,
.
,
.
, 1
, ,
.

. ,
.
2 3 ,
,
. ,
,
.
4
.

.
2.


: , ,
.
(1) .

,
,
( 43).

: 1,2,3. ,
( 1) /,
. 2 3

199

43

. .
(2) .
,
,
.
,
.
(, ),
.

.
, , ,

.

, , , .
,
,
?
, , : , ,
?..; , ?..; ,
, ?..;
... . .
( 4, 42).

,
:
(1) ;
(2) ;
(3) .
200

,
, ,
,
.
(3) .
,
, ,
.

4.
,
, ,
,
.
.
,


, , .
,
, .


. ,
.
(4) .
,
-
.

,
.
- ,
,
.

. , ,
,
.

,
,
.

201

, -,
.
, ,

-
.
:
, .

1. ? ?
2.
?
3.
: , ,
, ?

202

XII

. . .

1.

,
, -
.
, ,
, .
-
.
,
, ,
. -
- ,
,
.
- :
1) , 2)
, 3) .

.
,
.
,
, .

.
,
.

,
. ,
,
, .
203

-

, :
1 ) ,
;
2 )
;
3) ;
4) ;
5)
;
6 )
.

, :
; ;
; ;
.
,
,
: , ;
,
.


1. ? .
2. ? ?
3. - ,
?

2.

: 1)
, 2) , 3) , 4) .
1. .
, ,

: 1) ,
2) .
1)

,
. -, - ,
.
204

2)

.
.
.
.
, ,
.
2. .
,
,
.

, ,
.
, 1) 2)
.
1) , , ,

.
2) , ,
. :
( )?.

.

,
, .
:
? ,
, .
3. .
:
1) , -, 2) , -.
1)
,
. : ,
?; ?.

: , ...; ...;
, ... .
-.
- ?(), ?
, , .
-
(; . .)
205

( ; ).
-
.
-
: v 1 .
, .
2)
,
. :
?;
?; ?.

: ? ? ??
,
, .
-.
- : ?Q(p), ?
, Q ,
, .
, ,
: -
; - ,
() .
-
, ( ? ?
? ? . .).
: , ,
. -
,
.
4. .
- - 1)
2) .
1) ,
.
-
: ?(). -
Q,
?Q(p). -
- .
2) ,
, .
: )
(); ) ();
) (-).
206

) ,
.
-: ?( q), . .
q?. : ,
?
-
.
: ?(Qi A Q2XP), . . ?
,
?
: ?Q(p q), .
. q? ,
?
-
: ?(Qj Q2)(p q), . . q?
) ,
.
-: ?( v q), . . q.
: ,
?
-,
, . : ?(Qi v Q2XP),
. . ? :
? : ?Q(p v q), . . Q q?
: I ?
: ?(Q, v Q2)(p v q), . e. Qi Q2 p
q?
)
:
Aq) V ( )), . . q ?
, .
(2)
?(Qi(p v q) Q2(m v )), :
q m ?
,
:
?
.
-: ?;
?(). -:
?; Q(p).
:
, .
: ?() ?Q(p), . .
?.
207

44.

1. ?
2. (
) ()?
3. - -?
?

3.


.

.
, . . ,
208


.
,
,
.

, ,
- ,
.
: 1) ; 2)
; 3) ', 4) ', 5)
() ().
1. . , . .
,
. ,
.
,
.
2. . ,
.
,
,
. ,
-
? :
1945 . - ?
: , .
,
, ,
. ,
?
:
, . ?
: .
3. .
.

: *
,
. , .
? :
; , . .
: ; , .
.
209
14-1118

, , ;
,

.
4. .
.
.

. , -
, ?
: . ,
. - ,
?
:
. . 1837
. .

. ,
,
? : .
.
,
? :
. .
. . .

,
.
5. () () .
,
.
: ,
. ,
;
,
.
,
. . - .
,
.

.
,
,
210

. .
,
: ?
,
,
.

, ,
. :
, ? : .
: ? ?
: . , -,
, .
.
,
,
, .
-
: ? ? ? ? . .,
, ,
. ?
, ,
: , ,
. . : , , ,
, ; , , , . .
.
,
?
.
:
1) , ;
2) , ;
3) .

. ,
? , , :
1) ;
2) , ;
3) , .


, ,
- ,
.
211
14*




()

45.


1. ?
2. ,
, ?
3. ()
()?

212

XIII

. . .
. .

1.



. .

.
.
, ,
.
,
:
1) '.
( ),
.
,
. .
2) 2.
3) ,
3, .
,
.
,
,
.
:
(1)
.

,
, .
. , , .
, hypothesis , .
3 , theoria , , .
1

213

(2)

.
:
.
,
.

.
,
.
, . .
.
(3)
,
.
,
. ,
,
, .

.
, , .

.
,
,
qrq.

1. ?
?

2. ? ?
2.


.
1.
(1) (2) .
214

(1) ,
. :
?
?

,
,
.
,
.

.
,
,
.

, .

() (
) . .
(2)
. :
?
?
:
;
;
;
.
,
,
.
.
, .
:
, ,
.
2.
:
.
(1)

.
: XVIII . . .
;
. . . .
215

;
.

. ,
.
(2)

, .


,
.
,
- . , ,

.
.
,
- ,
, ,
, .

.

, ,

.

. ^
,
.
.

,
.

,
,
, -
. ( versio
, versare ).
216

,

.

: .
(1) ,
.
,
. :
, , , ,
, ,
, ?
, ,
,
.
,
,
.
(2) ,
:
,
, .
:
;
;
; .

. , ,
,
, . ,


.

1.
, ?
2. ?
?

217

3.

, ,
: 1)
, 2) , ',
3) .

.
1)

, ,
, . .
, .

fb f2, ..., f , ,
.
^
, . ,
. ,
, ,
, , .
,
,
.

, .
,

.
.
. ,
, ,
.
, ,
,
. ,
.

, -
.

,
218

, . . ,
.
. ,


, .
.

,
.

:
,
.

2)
,
,
.
- , ,
. ,

, ,

.
,
.

.
.

,
.


.
,
,
, ,
.
,
. .

219

. ,
,
.
, , .

, ,
. ,

.
, ,
,
.

3)


,

.
,
,
, .
,
, .

P(H/F), ,
, F .
,
, ,
: , ,
, .

- , - .
: 1) 2) -.
(1)
,
, ,
. ,
-.
(2) -
.
220

-,
.
,
. ,
,
, .
, , ,
.
-,
.
.
, ,
, ,
.
,
, . . , -
.
. ,
, ,
- .
(1) . ,
()
, .
(2) ,
, .


.
(3) ,
.

.
(4) , ,
,

, ,
.

(),
0 1, 0 < / < 1.
() = 1, . () = 0,
. ' () < 1/3
; () = 1/2 ,
() > 2/3 .

221

] 2 ,
. . P(Hj) > (2), ,
.
0 < () < 1,
P("i ) =
= 1 (). ,
Hi, 2, 3 1, . . P(Hj) + (2 ) + () = 1
, , . . < Hj v 2 v 3 >.


1.
?
2.
?

4.

, , : 1)
, 2)
.
1.
.
, ,
: ,
Sx, S2, S . :
( ) -(Si, S2, ...,S).
-
,
,
.
,
, - ,

.
2, 3, ..., ,
. . .

, , . .
, , .
,

,
, ,
.
222

-
.
2.
.

(1) (2) .
(1)
,
.
Hi Sb S2, S ,
at 2,
, Si S2,
.
- :
H ^S,1S
1
,
. ,
,
. ,
.
,
,
.
.
,
,

.
, , ,

, ,
.

, .

,
-
- :
Hi 2 3, 12
3
,

.
223

(2) . () *
, (S)
.
, .
, , ,
:
* S, S

**
Sb S2, ..., S
.
,
.
P(S) > (),

, . ,
,
, P(S) = ().
.
,
P(S) < (),
.
, 1, . . P(S) = 1.
( )
.


- ,

. ,
, ,

.

. ,

,
.

1. ?
2. (
)?
224

5.


: (1)
(2)
. .
(1) .



.



.
, , ,
, . . -

, .
, , .

.
,
, . ,
,
, .
(2) . ,
,
.
, ,
, ,
. , ,
, , , . .


.


.

-
- :
< H i v H 2 y >, 12
3

225
15-1118

,
, -, ,
, , -,
. ,
, ,
,
.

, ,
-
, .


.

,
.

,
. ,
,
.
, ,
. : (1)
, (2) (3) .
-
.
,
, .
, , ,
, .

, .



.
.

,
.


, ,
,
.
226

H^S.S

?

.
,

, ,
,
, ,
: {Sa, Sb, S j } .

{Fa, Fb, F (}, , ,


.
,
:
,, {Sa, Sb, S j } .
:
, ^ S.

.
, Fa, Fb,...,F,
Sa, Sb, S h

:
Hi S, S



, ,
.

1. ?
2.
?

227
15 *

. . . . . ., 1991.
., . , . ., 1991.
. . .

., 1954.
. . . ., 2005.
. ., . . . ., 2007.
. . . ., 1989.
. . . ., 1995.
. . . ., 1974.
. . ., 1985.
. . . ., 2005
. . . ., 1980
. . . ., 1967.
. . . ., 1996.
. . . ., 1960.
. . . ., 1987.
. . . ., 1958.
. . . ., 1997.
. . . ., 1970.
.
. ., . ., . . .

., 2007.
. ., . ., . .

. ., 1991.
. . -. ., 1975.

228

8
8

176


112
133
161
165
163
162
165
82
180
175
196
196
195

195
195
195
196
172
174
94
95

217
217
217
42

48
203
104
104
61
213
215

215
215
216
216
105
54
55
54
177
24
47
47
47
79
80
80
81
81
133
134
133
135
134
175
171
104
14
20
19
17

36
16
82
24
42

229

140
(
) 147
() 146
146
143
141
144
112
112
120121
112
137
112
117
67
68
() 35
35
35
35
57
67
82
78
182
183
184
183
185
182
186
183
182
41
10
23
28
(
) 28
23
27

74

87

230

75
63

( )
156
152

153
154
149
92
100
97
100
101
93
166
14
11

45
159
178
180
178
179
180
181
178
107
35
45
5860
173
47
49
57
48
5051
, .
52
52
48
48
48
203

4044
15
() 35
77
10
10
1112
196
31
3740
33
54
45
35
45
47
35
50
145

14
22
106
64
31
3132
173
109

7274
14
124
42
64
22
22
124
22
24

113117
15
138

64

173174
61
64
71
72
6263
64

6769

69-70
64
(
) 79
78
(
) 78
66
(
) 66
82
84
79\ 80, 81, 82, 84
174
34
112
64
124
104
105
105
123
140
105
105
105
161
- 131
- 127
- 133
126
35

117
118120

231

1214
84
35
135
138

232

22
23
23
23
23

V
3

v
V
-*
=
1
, q, ...

()
()
()
(..., ...)
(, ..., ...)
(, ...)

"I q

F
0 (d)
F (d)
(d)

"10


()
()

233

.. , ..

,

,
.
,
,
. ,
.
,
.
-,
.