You are on page 1of 4

1.

a Resiti diferencijalnu jednacinu


y 000 = x2 + y 00
Re
senje. Smenom z = y 00 , dobijamo diferencijalnu jednacinu
z 0 = x2 + z.
Ovo je linearna diferencijalna jednacina sa konstantnim koeficijentima, sa
homogenim resenjem
zh = Cex .
Partikularno resenje je oblika
zp = ax2 + bx + c.
Zamenom u jednacinu nalazimo
2ax + b = x2 + ax2 + bx + c.
Odavde dobijamo sistem jednacina
a + 1 = 0,

b 2a = 0,

c b = 0.

Resenje ovog sistema jednacina je


a = 1,

b = 2,

c = 2.

Odavde dobijamo opste resenje u obliku


y 00 = z = zh + zp = Cex x2 2x 2.
Opste resenje polazne jednacine nalamo integracijom
Z
1
y 0 = (Cex x2 2x 2)dx = Cex x3 x2 2x + C1 ,
3

Z 
1
1
1
y=
Cex x3 x2 2x + C1 dx = Cex x4 x3 x2 + C1 x + C2 .
3
12
3
1.b Odrediti opste resenje diferencijalne jednacine
y 00 = yy 0 .
Re
senje. Smenom p = y 0 i u = y, nalazimo
y 00 =

d dy
dy d
=
p = p p0 ,
dx dx
dx du

tako da jednacina postaje


p p0 = up,

p0 = u,
1

p=

1 2
u + C.
2

Odavde dobijamo
1 2
y + C.
2
Ova diferencijalna jednacina razdvaja promenljive, odakle dobijamo, za
C > 0,

2
dy/ 2C

= dx,
2
C
y

+1
2C
!

2
y
C
arctan
= x + C1 , y = 2C tan (x + C1 ) .
2
C
2C
y0 =

za C < 0, dobijamo


dy
1
dy

= dx,
2C y 2C
y + 2C


1 

log |y 2C| log |y + 2C| = x + C1 ,


2C

y 2C

= e 2C(x+C1 ) .

y + 2C

2dy
= dx,
y 2 (2C)

za C = 0, nalazimo
dy
= dx,
y2

1
= x + C1 ,
y

y=

1
.
x + C1

1.c Odrediti diferencijalnu jednacinu cije je opste resenje odredjeno sa


y 2 + C1 x = C2 sin y.
Re
senje. Formiramo funkciju
F = y 2 + C1 x C2 sin y = 0.
Diferenciranjem ove funkcije nalazimo
0 = F 0 = 2yy 0 + C1 C2 y 0 cos y,
0 = F 00 = 2(y 0 )2 + 2yy 00 C2 y 00 cos y + C2 (y 0 )2 sin y.
Nalazimo
2(y 0 )2 + 2yy 00
,
(y 0 )2 sin y y 00 cos y
2(y 0 )2 + 2yy 00
y sin y + cos y
C1 = 2yy 0 y 0 cos y 0 2
= 2(y 0 )3 0 2
.
(y ) sin y y 00 cos y
(y ) sin y y 00 cos y
C2 =

Na osnovu ovih vrednosti nalazimo


y2 2

(y 0 )2 + yy 00
y sin y + cos y
x + 2(y 0 )3 0 2
= 0.
sin y y 00 cos y
(y ) sin y y 00 cos y

(y 0 )2

1.d Koristeci cinjenicu da je y1 = x jedno partikularno resenje diferencijalne


jednacine
x2 y 00 xy 0 + y = 0,
sniziti red diferencijalne jednacine i naci opste resenje.
Re
senje. Smenom y = zy1 = xz, nalazimo
x2 (2z 0 + xz 00 ) x(xz 0 + z) + xz = x3 z 00 + x2 z 0 = 0.
Ova jednacina razdvaja promenljive i opste resenje je
dx
dz 0
= ,
z0
x

log z 0 = log x + C1 ,

z0 =

C1
.
x

Odavde nalazimo
Z
z = C1

dx
= C1 log x + C2 ,
x

tako da je opste resenje dato sa


y = xz = C1 x log x + C2 x.
2.1 Odrediti opste resenje homogene linearne diferencijalne jednacine sa konstantnim koeficijentima
y 00 + 3y 0 + 2y = 0.
Re
senje. Karakteristicna jednacina je
2 + 3 + 2 = 0,

1 = 1,

2 = 2.

Odavde dobijamo opste resenje


y = C1 ex + C2 e2x .
2.2 Odrediti opste resenje homogene linearne diferencijalne jednacine
y (5) y (4) y 0 + 1 = 0.
Re
senje. Karakteristicna jednacina je
p() = 5 4 + 1 = 0.
Kako su delioci broja 1 samo brojevi 1, nalazimo
p(1) = 0,

p(1) = 0.

Sada je potrebno faktorisati polinom p jer smo nasli dve nule 1 i 1.


Dobijamo
p() = ( 1)( + 1)(3 2 + 1).
3

Moguce nule polinom p1 () = (3 2 + 1) se dobijaju na slican nacin


i nalazimo
p1 (1) = 0.
Odakle konacno nalazimo
p() = ( + 1)( 1)2 (2 + 1) = ( + 1)( 1)2 ( + i)( i).
Odavde dobijamo opste resenje
y = C1 ex + (C2 + xC3 )ex + C4 sin x + C5 cos x.
2.3 Odrediti opste resenje homogene linearne diferencijalne jednacine ciji je
karakteristicni polinom zadat sa
p() = ( 2)3 ( 1 i)4 ( 1 + i)4 ( 1)( 3 2i)( 3 + 2i).
re
senje. Nalazimo

y = (C1 + xC2 )e2x + ex (C3 + xC4 + x2 C5 + x3 C6 ) cos x

+ (C7 + xC8 + x2 C9 + x3 C10 ) sin x + C11 ex + C12 e3x cos 2x + C13 e3x sin 2x.