Вы находитесь на странице: 1из 22

PISANJE, OBJAVLJIVANJE, IZLAGANJE I VREDNOVANJE NAUNOG RADA

There are three necessary steps in useful research; the first to begin it, the second to end it, and the third to publish it. Michael Faraday

Faze u stvaranju naunog rada


Sagledavanje problema Postavljanje hipoteze Opservacione studije Provera hipoteze Napisati nauni rad Eksperimentalne studije

Publikovanje naunog rada

KLASIFIKACIJA NAUNIH RADOVA


Nauni rad (lanak) je napisani i publikovani izvetaj o originalnim rezultatima istraivanja. Misliti kao veina (slagati se sa veinom), sa stanovita napredovanja nauke, znai, u stvari, ne misliti Nauni rad je izvetaj koji znatno doprinosi poznavanju ili razumevanju nekog problema. Na osnovu podataka prikazanih u naunom radu istraivanje moe biti ponovljeno od strane bilo kog kompetentnog istraivaa.

PUBLIKOVANJE
If you have an apple and I have an apple and we exchange these apples then you and I will still each have one apple. But if you have an idea and I have an idea and we exchange these ideas, then each of us will have two ideas.
George B. Shaw

Svrha naune literature


Komunikacija izmeu istraivaa Istorijski pregled progresa nauke Izbegavanje dupliranja rezultata i metoda Ne postoji Journal of Negative Results tako da se neke (mnoge) neuspene studije dupliraju

Nauna literatura
Primarne publikacije (udbenici, asopisi, teze, naune studije, naune monografije, saoptenja sa skupova i kongresa, patenti, itd.) Sekundarne publikacije (bibliografije, indeksni asopisi Index Medicus, Current Contents, Biomedicina Iugoslavica Serbica, indeksnoapstraktni asopisi - Excerpta medica, Referatni bilten, Medicinskij referativnij urnalj, biblioteki katalozi) Tercijarne publikacije (enciklopedije, renici, leksikoni, adresari, vodii, itd.)

Prednosti/Nedostaci
Samo primarni ili originalni nauni lanci mogu se uzimati kao izvor tanih, relevantnih i verodostojnih podataka. Izuzetno, kada za to postoje objektivni razlozi, mogu se koristiti i podaci iz sekundarnih izvora.

Karakteristike naunog rada


Nauni rad pie se kratko, jasno i objektivno. Nauni rad je zavrna faza svakog istraivanja jer se u njemu na najbolji nain izlau dobijeni rezultati. Naunim radom se nauna informacija iri prostorno i vremenski. Objavljen nauni rad je osnov za utvrivanje prioriteta istraivanja.

Karakteristike naunog rada


Publikovanje slui za stimulisanje daljeg istraivanja i utvrivanje statusa naunikove linosti u nauci. Broj objavljenih radova smatra se opte priznatim pokazateljem stvaralake produktivnosti istraivaa. Svaki nauni rad zadobija nov kvalitet samim tim to postane deo opte priznate rizinice svetske nauke.

Vrste naunih radova


Originalni nauni lanak (Original scientific article) Pregledni lanak (Review article) Pismo urednitvu Prethodno saoptenje (Preliminary communications) Teze Izlaganje na naunim skupovima (Conference paper)

Originalni nauni rad (Original scientific article)


Originalni nauni rad je glavni i primarni izvor naunih informacija i prenosilac novih ideja, otkria i saznanja.

Vrste preglednih radova


Pravi pregledni rad Literaturni pregled - Review of the literature Meta-analiza opti pregled Overview, Quantitative syntesis

Pravi revijski (pregledni) rad (Review article ili Review of the literature)
Rad u okviru kojeg se vri analiza i diskusija o ve objavljenim naunim rezultatima. Ne mora da bude samo pregled literature o nekoj temi i problemu. U ovakve lanke autor moe unositi i sopstvene neobjavljene rezultate. Struktura-nije klasina, dosta podnaslova u zavisnosti od tematike

Meta - analiza
Postupci izvoenja: Precizno formulisanje pitanja ta je predmet istraivanja Nain, broj i reprezentativnost kompjuterizovane baze podataka i njeno pretraivanje Kombinovanje podataka i statistika analiza Donoenje zakljuaka i njihova intrepretacija

Beta blokatori u sekundarnoj prevenciji infarkta miokardarezultati meta analize


17 studija OR=0.78 (eng. odds ratio) 95%IP (0.71-0.87) s.z. Za 22% smanjen mortalitet uvoenjen beta blokatora posle akutne faze infarkta miokarda

Prethodna saoptenja (Preliminary report Short Communications)


Prvo, krae obavetenje o rezultatima nekog istraivanja, ali bez detaljnijeg opisa metoda i obrazlaganja rezultata. Sadri sve bitne delove kao i nauni rad ali u skraenom obliku. Na kraju se iznosi kratak preliminarni zakljuak. Nedostatak-dobijeni rezultati ne mogu se proveriti. Po pravilu prethodno saoptenje bi moralo da prati originalni nauni rad.

Prethodna saoptenja
CILJ: Prezentovanje interesantnih naunih rezultata pre zavretka zapoete studije Donoenje provokativnih pretpostavki Prezentovanje rezultata koji su uoeni empirijski u cilju zapoinjanja kontrolisane studije

Brza komunikacija (Rapid or fast communication)


Da bi rad bio prihvaen kao brza komunikacija rukopis prethodnog saoptenja mora biti napisan tako da ne zahteva ozbiljne ispravke teksta.

TEZE
A. Doktorska disertacija -originalno i samostalno nauno delo -izrada doktorske teze treba da uvede kandidata u problematiku i metodologiju naunog rada u odreenoj disciplini, omoguujui mu svestrano produbljivanje znanja i osposobljavanje za samostalni rad B. Magistarska teza -originalno i samostalno nauno delo, ali manjeg obima

Saoptenja sa naunih skupova (Conference paper)


Objavljeni radovi u zbornicima radova; u formi apstrakta ili proceeding-a Predavanja po pozivu (Invited lecture)

LANCI BLISKI NAUNIM


STRUNI LANAK REVIJSKI STRUNI LANAK KAZUISTIKA OSTALI LANCI

Struni lanci (Professional article)


-po strukturi nema razlike -nema jasno definisanu hipotezu za reenje nekog problema -u njemu se ne opisuje novo saznanje ve se obrauje ve poznato odnosno opisano -nema detaljnog opisa metode i tehnike rada -nema mogunosti reproducibilnosti dobijenih rezultata -nauna istina/empirijska, iskustvena istina rezultati opisani onako kako smo ih naim ulima konstatovali -prenoenje linih zapaanja i iskustva drugima

Anatomija" naunog lanka

KAKO NAPISATI NAUNI RAD

1. Naslov 2. Saetak (eng. abstract) i kljune rei 3. Uvod (sa hipotezom i ciljevima) 4. Materijal i metode 5. Rezultati 6. Diskusija (sa zakljucima) 7. Literatura

Naslov
Najuoljiviji i najitaniji deo Pojavljuje se u sekundarnim publikacijama i slui za razvrstavanje lanka u pojedine naune discipline Informativan, to krai (obino do 100 slovnih mesta) Atraktivan Radni i definitivni naslov Kratki naslov (running head obino do 50 s. m.)

Saetak (apstrakt)
Saeto informisanje o sadrini rada ili opis teme rada (obino do 250 rei) Najitaniji deo rada, esto i jedino itan Pie se na poetku rada (ispod naslova) Pojavljuje se i samostalno u sekundarnim publikacijama (abstract journals) Obino se pie u pasivu i 3. licu Ne sadri reference i fusnote Izbegavati skraenice

Saetak (apstrakt)
Informativan koncizno sumiranje sadraja rada, tj. svih poglavlja rada (najmanje po jedna reenica iz uvoda, materijala i metoda, rezultata i diskusije sa zakljukom). Deskriptivan (indikativan) kratak opis teme rada, bez sumiranja sadraja rada (mnogo podataka). Pogodan je za revijske radove (pregled literature) Nestruktuisan (napisan u jednom pasusu)

Kljune rei (kratki izrazi)


Neophodne zbog indeksiranja lanka. Ne koristiti rei iz naslova (lanak je ve indeksiran po njemu). Piu se ispod teksta saetka. Obino do 5 rei, a ponekad do 10.

Struktuisan (napisan u vie kratkih pasusa) Za nauni lanak: uvod, ciljevi, materijal i metod, rezultati i zakljuci. Za revijski lanak tipa meta analize: izvori podataka, izbor podataka (broj i kriterijumi), sinteza pregleda i zakljuci).

Uvod
Hipoteza

Uvod
Trebalo bi da je kratak (nekoliko paragrafa), jasan i direktno povezan sa predmetom istraivanja. Citirati ogranieni broj odgovarajue i novije literature, koja se odnosi na predmet istraivanja (background). Jasno definisati ono to se o predmetu istraivanja ne zna. Postaviti nove ideje (hipoteze) za reenje onoga to jo nije poznato o predmetu istraivanja.

Pretpostavka o povezanosti pretpostavljenih uzroka i njihovih posledica Izneti nain na koji e se hipoteza proveraviti.

Ciljevi Moraju biti kratko i jasno formulisani. Glavni ili primarni cilj traenje odgovora na osnovno pitanje sadrano u hipotezi Sporedni ili sekundarni ciljevi na osnovu analize odabranih pokazatelja i dr. merenja izvrenih tokom rada

Rezultati Materijal i metode


Dizajn studije i protokol Intervencija (detaljan opis) Merenja, obeleja posmatranja Statistika analiza (navesti koriene testove statistike znaajnosti) Najvaniji deo naunog lanka Rezultati se obino prikazuju: -tekstualno -tabelama i -ilustracijama/graficima Ne iznositi sve to je dobijeno. Izloiti i negativne rezultate. Ne objanjavati ih u ovom poglavlju. Ne porediti ih sa drugim rezultatima. Ne citirati podatke iz literature. Grupisati ih pod odgovarajuim podnaslovima.

Znaajnost
P < 0.05 (najbolje da se citira tana P vrednost, posebno u rezultatima, a ponekad i u apstraktu) U diskusiji, citirati P vrednost ILI, BOLJE, rei znaajno P > 0.05 ali < 0.10 je TENDENCIJA (moe biti od biolokog znaaja)

Tabele
Za prikazivanje numerikih i deskriptivnih podataka jasnije od tekstualnog prikazivanja.

Delovi tabele Naslov kratak opis sadraja tabele Zaglavlje kolone Zaglavlje reda Polje za numerike ili deskriptivne podatke Fusnota objanjava detalje iz sadraja tabele i skraenice

Ilustracije: SLIKE (eng. Figures)


Grafikoni, snimci, foto(mikro)grafije i sl. Prikazuju dokaze koji podravaju zakljuke Doprinose efikasnosti u prezentovanju dokaza Istiu pojavu na koju ukazuje zakljuak

Diskusija
Izuzetno znaajno poglavlje, najtee za pisanje Objasniti dobijene rezultate, porediti ih sa nalazima u drugim relevantnim radovima i dati kritiki osvrt naune zasnovanosti Povezati je sa ciljevima, pokazati u kojoj meri rezultati podravaju ili osporavaju postavljenu hipotezu Diskutovati i rezultate koji se razlikuju od tuih Na kraju naglasiti ta je novo i vano, posledice koje proistiu iz dobijenih rezultata, njihova ogranienja Izloiti novu hipotezu, ta dalje?

Stil i jezik pisanja Zakljuci


Moraju biti kratki i povezani sa ciljevima rada. Iskljuivo se zasnivaju na sopstvenim rezultatima prikazanim u lanku. Pisati ih na kraju diskusije (i u saetku u skraenoj formi). Ne prenaglaavati ih i ne davati im znaaj koji oni stvarno nemaju. Treba da su svojstveni naunoj prozi: objektivno, poteno, jasno, kratko i lako shvatljivo informisanje Biraju se najpreciznije, a izbegavaju strane/manje koriene rei Reenice treba da su jasne i kratke i vrsto povezane unutar jednog paragrafa, a paragrafi meusobno.

Prvo-tree lice, glagolski oblici i vreme Prednost dati aktivu (sem za saetak) i prvom licu (u saetku: 3.) Sadanje vreme: u uvodu i diskusiji Prolo vreme: za ostale delove.

Citiranje literature
KAKO CITIRATI LITERATURU U NAUNOM RADU
- Poinje sa pisanjem prvog koncepta lanka
- U radnoj verziji naznaiti izabrano mesto citata, uneti ime autora i godinu objavljivanja - Po zavretku citata, na posebnom papiru (fajlu) upisati sve podatke za odreenu referencu

Sistemi citiranja literature


Pharmacology 1980; 79 (2):311-4. Naziv asopisa Godina Volumen Sveska Poetna i zavrna strana rada u datom volumenu (ne svesci) asopisa
- Harvard - Vancouver Pored toga, mnogo ree: - American Psychological Association - British Standards - Chicago - Modern Humanities Research Association - Modern Languages Association - Royal Society of London

U tekstu lanka
1. Harvardski sistem upisuje se prezime
autora i godina objavljivanja
shows that ... A more recent study (Smith, 2001a) Matthews and Jones (1997) have proposed that Office costs amount to 20% of total costs (Wilson et al. 1997,) A more recent study (Smith, 2001)

U tekstu lanka
2. Vankuverski sistem: numeriki
- You should use Arabic numerals within parentheses e.g. (2) for intext citations ...procenat novoroenadi sa NBI porastao sa 22% na 31% [6].

Spisak literature
1. Harvardski sistem: redosled referenci se navodi alfabetskim (azbunim) redosledom, prema prezimenu prvog autora 2. Vankuverski sistem: redosled referenci prema prvom pojavljivanju u tekstu, iza interpukcijskog znaka 3. Kombinovani sistem: redosled referenci prema abecednom redosledu; uz broj koji se navodi u tekstu

Literatura na kraju teksta


Reference, Literatura ( References, Bibliography)

KNJIGE: Harvardski sistem:


- Mercer, P.A. and Smith, G. (1993) Private view data in the UK. 2 nd ed. London: Longman
- Bantz, C. (1995) Social dimensions of softwaredevelopment. In: J.A. Anderson, ed. Annual review of software management and development. Newbury Park, CA: Sage, 502-510.

Literatura na kraju teksta


KNJIGE

Literatura na kraju teksta Rad sa konferencije


Harvardski sistem: Silver, K. (1991) Electronic mail: the new way to communicate. In: D.I. Raitt, ed. 9 th international online information meeting, 3-5 December 1990 London. Oxford: Learned Information, 323-330. Vankuverski sistem:
Bengtsson S, Solheim BG. Enforcement of data protection, privacy and security in medical informatics. In: Lun KC, Degoulet P, Piemme TE, Rienhoff O, editors. MEDINFO 92. Proceedings of the 7th World Congress on Medical Informatics; 1992 Sep 6-10; Geneva, Switzerland. Amsterdam: North-Holland; 1992. p. 1561-5.

Vankuverski sistem:
- Kennedy I, Grubb A. Medical law. 3rd ed. London: Butterworths; 2000. - Watkins AD, Neuropharmacology. In: AB Kay editor. Allergy and allergic diseases. Oxford: Blackwell Science; 1997. p505-517.

Literatura na kraju teksta Nauni ili stuni referat


Harvardski sistem: UNESCO (1993). General information programme and UNISIS T. Paris: Unesco, (PGI93/WS/22). Vankuverski sistem: Faulkner A. et al. Effectiveness of hip prostheses in primary total hip replacement : a critical review of evidence and an economic model. (Health technology assessment. review ; v. 2, no. 6) Alton : Core Research on behalf of the NCCHTA; 1998

Literatura na kraju teksta Disertacije


Harvardski sistem: Agutter, A.J. (1995) The linguistic significance of current British slang. Thesis (PhD). Edinburgh University. Vankuverski sistem: Bunker VW. Nutrition in the elderly with particular reference to essential trace elements [dissertation]. Southampton: Univ. Southampton; 1987.

Literatura na kraju teksta Patent


Harvardski sistem: Philip Moris INC. (1981) Optical perforating apparatus and system. European patent application 0021165 A1. 1981-01-07. Vankuverski sistem: Larsen CE, Trip R, inventors: Novoste Corporation, assignee. Methods for procedures related to the electrophysology og the heart. US patent 5,520,067.1995 June 25.

Literatura na kraju teksta lanci


Harvardski sistem: Evans, W.A. (1994) Approaches to intelligent information retrieval. Information processing and management, 7 (2), 147-168. Vankuverski sistem: - Warner JA, Warner JO. Early life events in allergic sensitisation. Br Med Bull 2000; 56(4): 883-93. - Popplewell EJ, Innes VA, Lloyd-Hughes S, Jenkins EL, Khdir K, Bryant TN, et al.

Literatura na kraju teksta Organizacija kao autor


Harvardski sistem: Green peace (1992). Picking up the bills. Independent, p.28a. Vankuverski sistem: CDC. Guidelines for Infection Control in Dental Health-Care Settings . MMWR 2003; 164:282-4

Literatura na kraju teksta Elektronski materijal


Harvardski sistem: Smith, J. (2000) Curly's Airships Polegate, Masters of Arts Available from: http://www.curlysairships.com [Accessed 29 May 2001] Vankuverski sistem: Department of Health. Creutzfeldt Jakob disease: guidance for healthcare workers. [Online] [access 2001 August]. Available from URL http://www.doh.gov.uk/pdfs/cjdguidance.pdf

Kako objaviti nauni rad


A scientists life would be a happy one if he had only to observe and never to write. Charles Darwin

Kako izabrati asopis?


Do koje publike elite da doprete? Da li asopis tampa radove iz Vae naune oblasti? Da li su ve prezasieni radovima? Kakav je impact factor? Da li mediji preuzimaju lanke iz tog asopisa?

PEER REVIEW: DEFINICIJA


Peer review is the assessment by an expert of material submitted for publication.
Carin M. Olson, Peer Review of the Biomedical Literature, American Journal of Emergency Medicine 8 no.4 (July 1990): 356-358.

PEER REVIEW: CILJ-pomae da se publikuje rad (lanak) koji je


Vaan Blagovremen Konzistentan Originalan Tehniki pouzdan Dobro predstavljen

Unapreen savetima recenzenata


Carin M. Olson, Peer Review of the Biomedical Literature, American Journal of Emergency Medicine 8 no.4 (July 1990): 356-358.

Kako recenzent procenjuje APSTRAKT ?

Kako recenzent procenjuje UVOD ?


Da li je prikaz teme savremen? - Da li rad ima za cilj dobijanje nove informacije ili predstavlja novi pristup ve poznatim injenicama? - Da li sadri koncizan i nepristrasan prikaz kontroverznih podataka? Da li su istaknuti glavni ciljevi studije?

Da li je dobro strukturisan? Da li su do sada poznate injenice i ciljevi dobro istaknuti? Metode: Kratke i precizne ? Rezultati: Koncizni? lako razumljivi? Zakljuci: Sadre glavnu poruku (take-home masssage) ili hipotezu?

Kako recenzent procenjuje MATERIJAL I METODE ?


Dizajn studije? Pravilan opis uesnika studije? Slabosti metodologije (Br. ispitanika / eksperimenata)? Metode nedostaju? Neadekvatna statistika obrada? Etiki aspekti?

Kako rezenzent procenjuje REZULTATE?


Originalni? Optimalno prikazani? Neusaglaeni sa metodama? Prekratki ili predugaki? Tabele: opis uesnika/eksperimentalnog modela potpune koliko je to neophodno ali i koncizne koliko je mogue Grafikoni: glavni rezultati +++

Kako recenzent pregleda DISKUSIJU?

Kako rezenzent procenjuje LITERATURU?


Pravilan stil i prezentacija? Odgovarajui broj referenci? Ravnotea izmeu novih i starijih citata? Da li ima pravopisnih greaka?

Odgovarajui prikaz najvanijih rezultata? Adekvatno poreenje sa prethodno publikovanim rezultatima? Integrisanje novijih podataka drugih istraivaa u celinu? Prihvatljiva sinteza ? Razumna hipoteza? Pregled literature? Odgovarajui zakljuci?

Recenzija

Kakvi su trendovi? Kakva su pravila / vodii? Kakva je praksa? Kako itati i recenzirati nauni i struni lanak?

2. Kakva su pravila / vodii / dobra istraivaka (statistika) praksa?


Uniform Requirements for Manuscripts Submitted to Biomedical Journals (International Committee of Medical Journal Editors)# CONSORT (Consolidated Standards of Reporting Trials)

Zahtevi British Medical Journala recenzentima u procenjivanju originalnih naunih radova:


Karakteristike dizajna studije Da li je cilj studije dobro opisan? Da li je izabran optimalan dizajn studije shodno postavljenim ciljevima? Da li je studijska populacija detaljno opisana? Da li je saopten izraunat dovoljan broj jedinica posmatranja pre otpoinjanja studije? Izvoenje studije Da li je stopa odgovora zadovoljavajua?

Zahtevi British Medical Journala recenzentima u procenjivanju originalnih naunih radova:


Analiza i prezentacija Postoji li paragraf koji adekvatno opisuje i/ili daje odgovarajue reference za sve primenjene statistike procedure? Da li je statistika analiza adekvatno koriena? Da li je prezentacija statistikog materijala zadovoljavajua? Da li su izraunati intervali poverenja za glavne rezultate studije? Da li su zakljuci koji potiu od statistikih analiza opravdani? Preporuka Da li je rad sa prihvatljivim statistikim standardom za publikovanje?

Kakva je praksa?
U rezultatima (razliiti zahtevi za razliite tipove dizajna)
mere centralne tendencije i obavezno mere varijabiliteta intervali poverenja precizna p vrednost numerika preciznost rezultata ograniiti i ne duplirati tabele i grafikone

Kakva je praksa?
U diskusiji
interpretacija svakog vanog rezultata ukljuuje procenu intervala poverenja i precizne p vrednosti jasnoa izraavanja i statistiki termini interpretacija (bioloki, medicinski saglasna sa podacima?) interna i eksterna validnost studije interpretacija (generalizacija zasnovana na postojeim podacima?)

4. Kako itati i recenzirati nauni i struni lanak? AGENDA 2004


Journal Month JACC Feb AJC Feb AJC March AJC March Circulation March Cardiologia Apr GIC Apr Circulation Apr Cardiologia Apr JACC June AHJ July AJC Sept AJC Oct JACC Nov AJC Dec ASE Dec Pediatric Res ACCEPT Suggestion REJECT Major Revision ACCEPT REJECT REJECT REJECT ACCEPT REJECT REJECT REJECT Major Revision ACCEPT ACCEPT REJECT ACCEPT ACCEPT Dec Editorial decision REJECT REJECT ACCEPT REJECT REJECT REJECT ACCEPT REJECT ACCEPT REJECT REJECT ACCEPT REJECT REJECT ACCEPT ACCEPT ACCEPT

Meutim...
In a sample of 100 papers sent out for review each one to 2 reviewers, the same evaluation was given only in 27 cases, and in 8 cases the assessment was totally split: reject outright for 1 reviewer and accepted outright for the other.
Robert and Suzanne Fletcher Editors
Ann Int Med, 1993

Copyright ili pravo na kopiranje?


The present meeting stems from the same philosophy: a more sophisticated.. There was no ambition of completeness, exhaustivity, or even balance in choosing topics to discuss. Rather, special attention was devoted to the most elusive aspects and the most innovative diagnostic approaches The contributions of the participants, both old and new friends who promptly joined in this fourth venture... This supplements, stems from the same philosophy: a more efficacious There was no ambition of completeness exhaustivity, or even balance in choosing topics to discuss. Rather, special attention was devoted to the most elusive or controversial issues and the most innovative therapeutic approaches The efforts of participants, both old and new friends who promptly joined in this venture...
Am Heart J 1999; 138:S47

Circulation 1991; 83(5):III-I

Science Nature

http://archive.salon.com/tech/feature/2002/09/16/physics/

http://physicsweb.org/article/news/6/9/15/

PREZENTACIJA NAUNOG RADA

Teak rad i dobre ideje su neophodni za uspeh! Sposobnost izraavanja i predstavljanja ideja je jednako vana!

KORIST OD EFEKTIVNOG PREZENTOVANJA


Vi moete imati najbolju ideju, najbolji proizvod, ili najbolji predlog. Meutim, ako ne umete da ih prezentujete na profesionalni nain, oni nikada nee moi da budu prepoznati kao korisni
- Louis DeGeorge

NIJE LAKO DOBRO PREZENTOVATI RAD (NEPRIJATELJ BR. 1 - STRAH)


STRAH JE OPRAVDAN I SVI SE BOJE! Nekada ste prinueni da priate pred velikim brojem slualaca! Mnogim istraivaima nedostaje samopouzdanje i sigurnost da budu efikasni u svom izlaganju!

PANIKA NA PODIJUMU
Strah od grupe i izlaganja pred grupom (vei od straha od pada sa litice, ujeda zmije, finansijskih tekoa i ak, smrti) Sluaoci razumeju da ste uplaeni, oni razumeju vau nervozu i oprostie vam Nervoza je obino nevidljiva (mnogi nee zapaziti blago drhtanje vaeg glasa niti manje greke) Stvari uraene dobro i sa panjom, osloboene su straha. -William Shakespeare

PREVAZILAENJE TREME
Vebajte to vie! Materiju koju izlaete treba da znate! Predvidite mogua pitanja! Presliajte se pre prezentacije!

PREVAZILAENJE TREME
Izbegavajte da pijete previe kafe! Pravite pauze i pravilno diite! Ponesite beleke (ili koristite flipart) sa kljunim takama (tezama) Vaeg govora! Usredsredite se na to kako sebi da pomognete!

NIJE LAKO DOBRO PREZENTOVATI RAD (NEPRIJATELJ BR. 2-NEADEKVATNA PRIPREMA)


Iako smo svesni mana LOIH izlaganja esto nismo sposobni da ih prevaziemo! SLUAOCI- RTVE IZLAGAA!!! Da li je to zbog naina naeg izlaganja ili sluaoci nisu paljivi?

PRIPREMANJE PREZENTACIJE
Isplanirajte svoje vreme. Izaberite temu koja Vam je bliska. Ako volite, moete da vebate ispred ogledala.

PRIPREMANJE PREZENTACIJE
Ne pokuavajte da tekst nauite napamet. Budite oputeni i stvorite sliku o onome to priate. Govorite pre na neformalan, uobiajen nain nego nego na formalan, zvanian nain.

NAINI SAVLADAVANJA PANIKE


Probajte sa prijateljima (budite pripremljeni) Proverite sobu gde ete izlagati, proverite instrumente za prezentaciju, proverite svetla Ponite sa sporim dobro pripremljenim uvodom, imajte precizan zakljuak Pripremite prvu reenicu

NEADEKVATNI STAVOVI I GESTIKULACIJE


Ruke napred savijene Ukoen stav - stav mirno Oslanjanje na laktove Ruke u depovima uz zveckanje Pokreti ruku, glave, lica

ETIRI BAZINA KORAKA


1) Strategija 2) Struktura 3) Stil 4) Pripremljenost za pitanja i odgovore

STRATEGIJA
Poznavanje auditorijuma je kritina determinanta, koja odluuje kako informacija treba da bude prezentovana! Vano je znati sastav i oekivanja auditorijuma!

STRATEGIJA - AUDITORIJUM
Ko su oni i zbog ega su tu? ta ih interesuje? ta znaju o problemu o kome ete govoriti? ta je za njih razlog da svoje vreme posvete vama?

STRATEGIJA
Budite koncentrisani, specifini, praktini i adekvatni! Odredite koju ulogu u momentu prezentacije imate: rukovodioca, advokata, prenosioca poruke!

STRUKTURA
Naslov rada, ime autora, institucija (1 slajd) Uvod (1-2 slajda) Materijal i metod (2-3 slajda) Rezultati (4-6 slajdova) Zakljuak (1 slajd)

STIL
Kominikacija: pridobijte i odrite panju! Va auditorijum je vae ogledalo! Ne meajte entuzijazam sa glasnou!

STIL
Ne odvlaite panju svojom pojavom Ne koristite argon Ne skreite panju svojim kretanjem Ne skreitre panju svojim glasom

PITANJA
Nemojte biti agresivni, ali ni defanzivni Izbegavajte izvinjavanja Pretpostavite pitanja i pripremite odgovore Ako je potrebno, ponudite kasnije detaljnija objanjenja

PREZENTACIJA
Pripremite je ranije, NE EKAJE ZADNJI AS!!! Dajte sebi vremena da se stvari slegnu a potom ih ponovite! Nauite celu svoju prezentaciju, ponovite je glasno!

EFIKASAN UVOD
Orijentiite se prema auditorijumu, prilagodite ton Ostvarite vezu izmedju auditorijuma i publike Izbegnite labave uvode, izvinjenja, retorika pitanja

OBJANJENJA REZULTATA

PRIPREMITE MATERIJAL ZA UHO A NE ZA OKO (obine rei, jasne reenice, ponavljanja, slike) NAPRAVITE EFIKASAN ZAKLJUAK!!!

ZAKLJUAK
Zakljuite obavezno! Nemojte ostaviti sluaoce da zakljuuju sami! Vi ste mnogo due razmiljali o svojim rezultatima, izrecite svoje line zakljuke!

SLAJDOVI
Moraju biti dizajnirani adekvatno Moraju imati naslov Ne optereujte slajdove Ako koristite tehniku budite sigurni da je adekvatna

SLAJDOVI
Koristite ravne fontove Veliina slova ne manja od 18 Ne vie od 3 boje

SLAJDOVI
Slajdovi ne mogu odvlaiti vau panju mislite da su vredni grafikoni, simboli, tabele koristite ravne fontove, ne manja slovo od 18 ako je boja prisutna ne vie od 3 boje auditorijum mora da vidi ta je prikazano, slajdovi moraju da objasne a ne da komplikuju priu oni ne smeju da itaju I da prekinu da sluaju

FONT 18

SLAJDOVI
Slajdovi ne mogu odvlaiti vau panju mislite da su vredni grafikoni, simboli, tabele koristite ravne fontove, ne manja slovo od 18 ako je boja prisutna ne vie od 3 boje auditorijum mora da vidi ta je prikazano, slajdovi moraju da objasne a ne da komplikuju priu oni ne smeju da itaju i da prekinu da sluaju

SLAJDOVI
Raunajte da vam je potreban 1-2 minuta za slajd! Dobro prikazani grafikoni govore vie od rei! Nemojte preoptereivati slajdove informacijama!

FORMATIRANJE TEKSTA
Napravite JEDNU I SAMO JEDNU poruku po slajdu! Koritite kontraste (pre i posle, prednosti i mane, poetak i kraj, rizici i dobiti)! Koristite kratke fraze, a ne cele reenice, osim ako nisu pod navodima!

GRAFIKONI
Ne vie od tri krive! Ne koristite nizove brojeva, prevedite sve u grafikone!

Klinicko radioloska korelacija u obolelih od Wilsonove bolesti

putamen 90 fornix 80 70 60 cerbellum 50 40 30 20 bela masa 10 0 n.ruber cerebelarni distonicki mesoviti parkinsoni s.nigra gl.palidus

VREDNOVANJE NAUNIKA The only thing worse than being talked about is not being talked about. Oscar Wilde

claustrum

mesencef.(tegm.)

pons

mesencef.(central)

n.caudatus

talamus

KRITERIJUMI ZA VREDNOVANJE NAUNIKA


Do sada nije pronaen potpuno zadovoljavajui kriterijum vrednovanja naunog rada i naunika. Svaki ponueni kriterijum ima manje ili vie nedostataka. to se vie kriterijuma koristi to je vrednovanje objektivnije.

VRSTE KRITERIJUMA ZA VREDNOVANJE NAUNIKA


KVALITATIVNI RECENZIJA tj. EKSPERTSKO MILJENJE smatra se najpouzdanijim ali i najneobjektivnijim kriterijumom KVANTITATIVNI SCIJENTOMETRIJSKI POKAZATELJI smatraju se najobjektivnijim ali i najnepouzdanijim kriterijumom

RECENZIJA
NEZAVISNA recenzent nije povezan ni sa konkretnim naunim radom ni sa autorima KOMPETENTNA veliki razvoj nauke smanjuje broj kompetentnih strunjaka za pojedine ue oblasti istraivanja

SCIJENTOMETRIJA
Scijentometrija je deo scijentologije (nauka o nauci) koji analizira naune radove i njihovu citiranost u odabranom uzorku naunih asopisa

NEKI OD SCIJENTOMETRIJSKIH POKAZATELJA


BROJ RADOVA FAKTOR UTICAJA (IMPACT FACTOR) ASOPISA BROJ I REDOSLED AUTORA BROJ CITATA h-vrednost

BROJ RADOVA
Publikuj ili nestani Salama publikacije usitnjavanje rezultata istraivanja u manje vredne radove Najmanja jedinica koja se moe publikovati Viestruko publikovanje istih rezultata

SEKUNDARNE PUBLIKACIJE
Institute for Scientific Information (ISI, Philadelphia, PA, USA) Science Citation Index (SCI) Social Science Citation Index (SSCI) Arts & Humanities Citation Index (A&HCI) Current Contents

FAKTOR UTICAJA (IMPACT FACTOR) ASOPISA


Impact faktor za odreenu godinu je ukupan broj citata lanaka objavljenih u tom asopisu u toku prethodne dve godine podeljen sa ukupnim brojem radova objavljenih u tom asopisu u istom vremenskom periodu. Impact factor asopisa zavisi od: kvaliteta asopisa jezika na kome je tampan oblasti koju pokriva distribuiranosti asopisa

BROJ AUTORA I NJIHOV REDOSLED


Jedan autor: doprinos 1 Vie (n) autora: - doprinos svakog autora - 1/n ili - dva autora- doprinos prvog 0,7 drugog 0,3 - vie od dva autora doprinos prvog 0,6 drugog 0,3 treeg 0,2 ostalih 0,1 - doprinos prvog autora je 100, a svakog

sledeeg upola manji od prethodnog ... izuzetak: POSLEDNJI AUTOR!

BROJ CITATA
Na citiranost utiu: - kvalitet rada - razumevanje rada - jezik na kome je rad napisan - lojalnost nekoj grupi istraivaa - vrsta rada - korist u smislu ja citiram tebe, a ti mene - korist u smislu neu ga citirati jer mi je konkurent itd.

Hirschov (h) broj


A scientist has index h if h of his/her Np papers have at least h citations each, and the other (Np - h) papers have fewer than h citations each. (In other words, a scholar with an index of h has published h papers with at least h citations each.)

Vrhunski asopisi prema broju tampanih radova u 2004 asopis Ukupno citata Impact Factor lanci
J BIOL CHEM 405017 P NATL ACAD SCI USA 345309 BIOCHEM BIOPH RES CO 64346 J IMMUNOL 108602 BIOCHEMISTRY-US 96809 J VIROL 74388 J AGR FOOD CHEM 27992 CANCER RES 105196 J NEUROSCI 93263 BLOOD 97885 NUCLEIC ACIDS RES 66057 CIRCULATION 115133 FEBS LETT 54417 NEUROSCI LETT 25138 J CLIN MICROBIOL 35117 TRANSPLANT P 9048 CLIN CANCER RES 23585 BRAIN RES 58204 J UROLOGY 39589 ONCOGENE 45546 6.355 10.452 2.904 6.486 4.008 5.398 2.327 7.690 7.907 9.782 7.260 12.563 3.843 2.019 3.439 0.511 5.623 2.389 3.713 6.318

Abbreviated Title

Najcitiraniji asopisi u oblasti Life sciences 2004


Total Cities Impact Factor
6.355 32.182 10.452 31.853 6.903 7.218 3.075 38.570 6.237 3.105 28.389 21.713 12.563 4.308 6.486 2.839 7.690 9.782 4.008 7 907

Articles
6585 878 3084 845 3167 3575 4964 316 2478 2772 288 415 1129 3731 1793 2085 1253 1206 1687 1233

6585 3084 2312 1793 1687 1464 1261 1253 1233 1206 1160 1129 1112 1101 1090 1070 1052 1037 1029 1003

J BIOL CHEM 405017 NATURE 363374 P NATL ACAD SCI USA 345309 SCIENCE 332803 J AM CHEM SOC 231890 PHYS REV LETT 229765 PHYS REV B 185905 NEW ENGL J MED 159498 ASTROPHYS J 144264 J CHEM PHYS 138693 CELL 136472 LANCET 126002 CIRCULATION 115133 APPL PHYS LETT 112516 J IMMUNOL 108602 J GEOPHYS RES 105601 CANCER RES 105196 BLOOD 97885 BIOCHEMISTRY-US 96809 J NEUROSCI 93263

LIFE SCIENCE ASOPISI PREMA IMPACT FACTORU ZA 2004 Abbreviated Title


ANNU REV IMMUNOL CA-CANCER J CLIN NEW ENGL J MED NAT REV CANCER PHYSIOL REV NAT REV MOL CELL BIO NAT REV IMMUNOL NATURE SCIENCE ANNU REV BIOCHEM NAT MED CELL NAT IMMUNOL JAMA-J AM MED ASSOC NAT GENET ANNU REV NEUROSCI PHARMACOL REV NAT BIOTECHNOL LANCET

Najcitiraniji radovi (zakljunosa julom 2005)


Authors
LOWRY, OH; ROSEBROUGH, NJ; FARR, AL; RANDALL, RJ LAEMMLI, UK

Title
Protein Measurement with the Folin Phenol Reagent Cleavage f Structural Proteins During Assembly Of Head Of Bacteriophage-T4 Rapid and Sensitive Method for Quantitation of Microgram Quantities of Protein Utilizing Principle of Protein-Dye Binding DNA Sequencing with Chain-Terminating Inhibitors Single-Step Method of RNA Isolation by Acid Guanidinium Thiocyanate Phenol Chloroform Extraction Electrophoretic Transfer of Proteins from Polyacrylamide Gels To Nitrocellulose Sheets - Procedure and Some Applications

Source
JOURNAL OF BIOLOGICAL CHEMISTRY NATURE

Yr
1951

V
193

Pg
265

Total Cities
14357 3725 159498 6618 14671 9446 5957 363374 332803 16487 38657 136472 14063 88864 49529 8093 7800 18169 126002

Impact Factor
52.431 44.515 38.570 36.557 33.918 33.170 32.695 32.182 31.853 31.538 31.223 28.389 27.586 24.831 24.695 23.143 22.837 22.355 21.713

Articles
30 316 79 35 84 80 878 845 33 168 288 130 351 191 26 19 138 415

Hits 293,328

1970

227

680

192,022

BRADFORD, MM

ANALYTICAL BIOCHEMISTRY

1976

72

248

120,179

SANGER, F; NICKLEN, S; COULSON, AR CHOMCZYNSKI, P; SACCHI, N

PNAS USA ANALYTICAL BIOCHEMISTRY

1977 1987

74 5463 162 156

63,909 55,987

TOWBIN, H; STAEHELIN, T; GORDON, J

PNAS USA

1979

76 4350

48,671

FOLCH, J; LEES, M; STANLEY, GHS SOUTHERN, EM

A Simple Method for the Isolation and Purification of Total Lipides from Animal Tissues Detection of Specific Sequences among DNA Fragments Separated by Gel-Electrophoresis

JOURNAL OF BIOLOGICAL CHEMISTRY JOURNAL OF MOLECULAR BIOLOGY

1957

226

497

35,646

1975

98

503

31,273

Distribucija uestalosti citiranosti 1900-avgust, 2005


Number of Citations
>10,000 5,000-9,000 4,000-4,999 3,000-3,999 2,000-2,999 1,000-1,999 900-999 800-899 700-799 600-699 500-599 400-499 300-399 200-299 100-199 50-99 25-49 15-24 10-14 5-9 2-4 1

Approx # of Items Receive Citations


61 120 116 215 664 3,887 1,232 1,762 2,614 4,077 6,637 12,557 27,059 74,025 343,269 953,064 2,006,529 2,226,603 2,106,995 3,891,542 4,931,952 3,343,789

% of WOS
0.00% 0.00% 0.00% 0.00% 0.00% 0.02% 0.00% 0.01% 0.01% 0.02% 0.03% 0.06% 0.14% 0.37% 1.73% 4.83% 10.1% 11.2% 10.6% 19.5% 24.7% 16.7%

Preporuena literatura
Savi, Jovan . : KAKO NAPISATI, OBJAVITI I VREDNOVATI NAUNO DELO U BIOMEDICINI, SavPO, Kultura, Beograd, 2001.

Оценить