You are on page 1of 1

Verschil mag er wezen

In 2007 deden oudheidkundigen een spectaculaire ontdekking: ze


vonden een antiek perkament uit 338 voor Christus. De tekst blijkt een
verdedigingsrede van de Griekse advocaat Hyperides te zijn. Eerder
dat jaar waren de Griekse stadsstaatjes, ondanks een dappere
verzetspoging van de Griekse politicus Demosthenes, veroverd door
het machtige Macedonische rijk. Demosthenes werd door de nieuwe
elite aangeklaagd wegens zijn subversieve verzetsactie en Hyperides
verdedigde hem. In een vlammend betoog veroordeelde hij de
expansiedrift van de Macedonirs en prees hij de vroegere vrijheid van
de oude stadsstaatjes met de woorden: Niets brengt meer geluk dan
autonomie.

Het Griekse perkament is verrassend actueel. Door globalisering en de


internetrevolutie vallen grenzen en andere barrires weg, waardoor er
steeds meer ruimte komt voor nieuwe elites om de wereld te
veroveren. Zo zien we dat bedrijven hun productie opschalen en
verplaatsen naar gunstige vestigingslanden, overheden hun krachten
bundelen in supranationale organisaties, en maatschappelijke
organisaties zich omvormen tot wereldwijde lobbygroepen.

Net als in de 19e eeuw rond de Industrile Revolutie zien we dat


sommige mensen gemakkelijker hun weg vinden binnen de nieuwe
machtsverhoudingen dan anderen. Bijzonder is dat de nieuwe
bovenlaag, de jet set van zakenlieden, toppolitici en lobbyisten, heel
kosmopolitisch en tolerant is ingesteld. Men is gericht op vrede,
welvaartsgroei, wederzijds respect en gelijke kansen.

Maar de nieuwe elite heeft ook blinde vlekken. De belangrijkste is


uniformeringsdrang, die zich uit in het streven naar een wereldwijde
markt en wereldwijde politieke orde met gelijke regels op alle plekken.
Hiermee miskennen kosmopolieten dat mensen ook verschillen nodig
hebben. Verschillen zijn nodig om een identiteit te kunnen
ontwikkelen en behouden. Verschillen zijn nodig om mensen echte
vrijheid te geven in hun levenskeuzes. En verschillen zijn nodig om
mensen invloed en controle te kunnen geven over hun
leefgemeenschap en leefomgeving. Kortom, hoe rationeel, efficint en
vreedzaam een uniforme wereldorde ook mag zijn, verschil mag er
wezen!

Paul Schenderling
Hoofdredacteur Christendemocraat.nl