You are on page 1of 3

E-logistics ช่องทางการตลาดใหม่

Omni Channel ตอบโจทย์ธุรกิจ


ออนไลน์
October 1,2018

ธุรกิจE-commerceในทั่วโลกเติบโตอย่างต่อเนื่อง โดยประเทศที่มีมูลค่าธุรกิจ E-commerceสูงที่สุด คือ จีน


สหรัฐอเมริกา และอังกฤษ จากรายงานของ Global E-commerce Trends and Statistics (2017 - 2018)
พบว่า ผู้บริโภคส่วนใหญ่ใช้โทรศัพท์มือถือและแท็บเล็ตเพื่อหาข้อมูลสินค้าและทาธุรกรรมผ่านระบบออนไลน์
ด้านสานักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (องค์การมหาชน) ได้สารวจพฤติกรรมการซื้อสินค้าออนไลน์
ของคนไทย ผู้บริโภคส่วนใหญ่เยี่ยมชมเว็บไซต์ ขายของออนไลน์จากโฆษณาและสื่อออนไลน์ต่างๆ เพื่อเข้าถึง
ข้อมูลของสินค้า ส่วนลด และของแถม ตลอดจนการรีวิวทดสอบสินค้าและความเห็นของผู้เคยใช้สินค้า โดย
ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเลือกซื้อสินค้าผ่านบริการออนไลน์ของคนไทยมากที่สุด คือ ขั้นตอนการซื้อที่เข้าใจได้
ง่าย การรับสินค้าสะดวกรวดเร็ว โปรโมชั่นส่วนลดตรงตามต้องการ และราคาถูกกว่าซื้อผ่านหน้าร้าน ทั้งนี้ ยัง
พบว่ามูลค่าการค้าปลีกในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ (E-Commerce) ยังคงมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นถึง 9.86%อีกด้วย

E-commerceกับระบบ E-logistics
การส่งมอบสินค้า หรือกระบวนการขนส่งสินค้าเป็นส่วนหนึ่งของการดาเนินธุรกิจ E-commerceยิ่ง
การขนส่งสินค้าข้ามประเทศ เดิมมีขั้นตอนที่ซับซ้อนและใช้ระยะเวลานาน ซึ่งเจ้าของสินค้าต้องติดต่อบริษัท
ตัวแทนส่งออกเพื่อทาพิธีการศุลกากรและติดต่อผู้รับจัดส่งสินค้าไปยังประเทศปลายทาง จากนั้นตัว แทนนาเข้า
สิ น ค้ า ของประเทศปลายทางจะท าหน้ า ที่ ก ระจายสิ นค้ า ไปยั ง ตั ว แทนจั ดจ าหน่า ย เพื่ อ ส่ ง ต่ อ ไปยั ง ลู ก ค้ า
ปลายทางเป็นอันสิ้นสุดกระบวนการ แต่ปัจจุบัน เมื่อระบบE-commerce เข้ามามีบทบาทมากขึ้น ส่งผลให้
การสั่งซื้อสินค้าออนไลน์ที่ต้องจัดส่งสินค้าข้ามประเทศนั้น เจ้าของสิ นค้าสามารถติดต่อกับคนกลางที่ทาหน้าที่
ทั้งการตลาด การขาย พิธีการศุลกากร และด้านโลจิสติกส์ให้กับเจ้าของสินค้า เพื่อส่งสินค้าให้ถึงผู้ซื้อได้อย่าง
เบ็ดเสร็จ อย่างไรก็ตาม กระบวนการขนส่งสินค้าด้วยระบบดังกล่าว ยังพบอุปสรรคบางประการทั้งกับผู้ซื้อและ
ผู้ขาย อาทิ ปัญหาสินค้าสูญหาย สินค้าไม่ได้คุณภาพ ไม่สามารถติดตามสินค้าระหว่างการขนส่งได้ รวมถึง
ความปลอดภัยของข้อมูลของผู้ซื้อและการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา (Winnie Lo, 2560)
หนึ่งในปัจจัยของการเพิ่มความสามารถทางการแข่งขันของธุรกิจ E-commerce ยังคงเป็นการพัฒนาระบบโล
จิสติกส์ การนาเทคโนโลยีเข้ามาช่วยในระบบโลจิสติกส์ที่เรียกว่า E-logistics จึงเป็นการเพิ่มความเร็วในการ
ปฏิบัติงานและเพิ่มคุณภาพการบริการให้กับลูกค้า เช่น การใช้ E-logistics Platform บริการเปรียบเทียบ
ราคาค่าบริการขนส่งสินค้าของบริษัทให้บริการด้านโลจิสติกส์ เพื่อให้ผู้ใช้บริการสามารถนาข้อมูลไปใช้ในการ
ตัดสินใจ เลือกบริการบริษัทโลจิสติกส์ได้คุ้มค่าและเหมาะสมต่อความต้องการมากที่สุด เทคโนโลยีสาหรับ
ติดตามสถานะสินค้าและการขนส่ง เพื่อสร้างความมั่นใจด้านความปลอดภัยของการขนส่งสินค้า โปรแกรมการ
วางแผนและพยากรณ์ความต้องการของลูกค้าล่วงหน้า เพื่อบริหารการจัดการสินค้าคงคลังให้มีประสิทธิภาพ
เป็นต้น ซึ่งหาก E-logistics สามารถนาไปสู่LogisticsOne Stop Service ที่สามารถให้บริการผู้ประกอบธุรกิจ
E-commerce ทั้งในและระหว่างประเทศได้ครบวงจร จะเป็นเครื่องมือหนึ่งที่จะช่วยสร้างขีดความสามารถ
ทางธุรกิจให้กับผู้ประกอบได้เหนือกว่าคู่แข่งแน่นอน แต่ทั้งนี้ ผู้ประกอบการต้องไม่ลืมที่จะพิจารณาถึงปัจจัย
อื่นๆ ที่เชื่อมโยงกันทั้งระบบ ไม่ว่าจะเป็นต้นทุนค่าขนส่ง การประกันภัยสินค้ าระหว่างขนส่ง ระยะเวลาที่ใช้ใน
การขนส่ง ความเสี่ยงภัย สูญหาย เสียหายของสินค้า และต้นทุนและระยะเวลาในการขนส่งสินค้าย้อนกลับ
รวมถึงความสาคัญของสถานที่ตั้งของคลังสินค้า ซึ่งอาจส่งผลต่อต้นทุนค่าแรง ความเสี่ยงของสินค้าภายใน
คลังสินค้า อัตราความผันผวนของอัตราการแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

ระบบ E-Logisticsในธุรกิจ E-commerce ประเทศจีน


ส าหรั บ E-commerceในประเทศจี น การขายสิ นค้า ออนไลน์ โดยส่ งออกไปยัง ต่า งประเทศ หรือเรีย กว่ า
“Cross-border E-commerce(CBEC)” เป็ น แพลตฟอร์ ม ส าคั ญ ที่ จ ะขยายตลาดและเพิ่ ม มู ล ค่ า E-
commerce และ Value Chain ซึ่ ง สิ น ค้ า จะ ถู ก จั ด เ ก็ บ ใน ค ลั ง ที่ อ ยู่ ใ น พื้ นที่ ที่ รั ฐ บ าล จี น ก า ห น ด
CBEC แพลตฟอร์มให้ผู้ให้บริการ Market Place ของสินค้าออนไลน์ต่างๆ เช่น Tmall Global รวบรวมแบ
รนด์จากต่างประเทศมากกว่า 14,000แบรนด์จาก 60ประเทศ Koala.comรวบรวมแบรนด์จากต่างประเทศ
กว่า 5,000แบรนด์ จาก 80ประเทศ เป็นต้น
เริ่มต้นการให้บริการโลจิสติกส์ของสินค้าภายในประเทศจีนทาได้ 2ลักษณะ ได้แก่ 1. การส่งทางตรง โดยขนส่ง
สินค้ามาจากต่างประเทศทางเครื่องบินและผ่านCBEC แพลตฟอร์ม จากนั้นจึงส่งต่อให้กับผู้ซื้อ ข้อดีของการ
ให้บริการนี้ คือ ลดความเสี่ยงที่สิ นค้าจะค้างอยู่ในคลังสินค้านาน แต่ก็จะใช้เวลาในการขนส่งจากต้นทางไปยัง
ปลายทางนาน2. การส่งผ่าน Bonded warehouse โดยสินค้าจะอยู่ในคลังสินค้าของประเทศจีน เมื่อลูกค้า
สั่งซื้อสินค้าออนไลน์ สินค้าจะถูกจัดส่งจากคลังสินค้าไปยังผู้ซื้อทันที ข้อดี คือ ใช้เวลาในการขนส่ งน้อย แต่
สินค้าจะถูกจัดเก็บภายในคลังนาน มีความเสี่ยงสูง
ด้วยเหตุนี้ จีนจึงเกิดแนวความคิดที่นาข้อดีของการให้บริการโลจิสติกส์ทั้ง 2รูปแบบรวมเข้าด้วยกัน โดยสินค้า
จากต่างประเทศจะถูกเก็บและรวบรวมไว้ที่ฮ่องกง เมื่อมีคาสั่งซื้อผ่าน CBECแพลตฟอร์ม สินค้าจะถูกจัดส่งจาก
ฮ่องกงไปยังเมืองหลักของประเทศจีนด้วยรถบรรทุก ซึ่งระยะเวลาการเดินทางฮ่องกงไปยังประเทศจีนใช้เวลา
น้อย สามารถส่งสินค้าแบบทางตรงถึงผู้บริโภคได้ อีกทั้ง ฮ่องกงเป็นเมืองปลอดภาษี ความเสี่ยงของสินค้า
ภายในคลังน้อย ส่งสินค้าคืนได้สะดวก และมีผู้ให้บริการโลจิสติกส์ที่มีคุณภาพ
นอกจากบริการด้านโลจิสติกส์ที่เชื่อมโยงอยู่กับธุรกิจ E-commerceแล้ว ประเทศจีนมีธุรกิจประเภทบริหาร
จัดการสินค้าแบรนด์ต่างชาติภายใต้ CBEC แพลตฟอร์ม เพื่อให้บริการด้าน E-store และทาตลาดให้ กับแบ
รนด์เหล่านั้น โดยใช้กลยุทธ์ Omni-Channel เพื่อสร้างประสบการณ์ที่ดีในการซื้อสินค้าให้กับลูกค้า (Winnie
Lo, 2560)
กรณีตัวอย่างการใช้กลยุทธ์ “Omni-Channel”
หลายธุรกิจเริ่มใช้แนวคิดที่เรียกว่า Omni-Channelซึ่งเป็นแนวคิดที่ทาให้ผู้บริโภครับรู้ถึงประสบการณ์ ที่ดี
เกี่ยวกับผลิตภัณฑ์หรือร้านค้าผ่านช่องทางการขายมากกว่าช่องทางเดียว และสามารถสร้างความภักดีในตรา
สินค้าได้อย่างยั่งยืน (Brand Loyalty)
Gladeบริษัทด้านน้าหอมปรับอากาศชั้นนา ได้สร้างประสบการณ์เกี่ยวกับผลิตภัณฑ์โดยสร้างพิพิธภัณฑ์แห่ง
ความรู้สึก (Museum of Feelings) เชื่อมประสบการณ์ของการรับรู้ระหว่างอารมณ์และการรับกลิ่น โดยสร้าง
ห้องจัดแสดงที่กระตุ้นอารมณ์และความรู้สึกแตกต่างกันจากจินตนาการ ผ่านการสัมผัส การได้ยินเสียง การ
มองเห็นภาพ และการรับกลิ่น เมื่อผู้เข้าชมนิทรรศการกลับไปแล้วจะจดจาประสบการณ์ที่มีความสุขที่ได้รับ
จากผลิตภัณฑ์
Timberlandธุรกิจด้านแฟชั่น หันมาใช้กลยุทธ์ Omni-Channel เนื่องจากบริษัทประสบปัญหา สินค้าบางรุ่น
ที่เป็นที่นิยมมักไม่มีในสต๊อกหน้าร้าน ทาให้เสียโอกาสในการขายสินค้าในขณะนั้น จึงใช้เทคโนโลยี Near-field
communication (NFC) เพื่อรวมการขายแบบมีหน้าร้านกับการขายแบบออนไลน์ไว้ร่ว มกัน จาก Touch
Walls คือ หน้าจอแท็บแล็ตที่แสดงข้อมูลสินค้าในคลังแบบออนไลน์และลูกค้าสามารถเลือกรายการสินค้าใน
คลังด้วยตัวเอง ซึ่งสร้างความพึงพอใจในการเลือกซื้อสินค้าที่หลากหลายให้กับลูกค้าเป็นอย่างมาก
Topshopธุรกิจด้านแฟชั่น ได้บูรณาการช่องทางการเข้าถึงลู กค้าให้ หลากหลายช่องทาง เช่น การใช้ป้าย
โฆษณาขนาดใหญ่ (Digital billboard) เชื่ อ มต่ อ กั บ ทวิ ต เตอร์ เ พื่ อ โฆษณาสิ น ค้ า ที่ มี อ ยู่ ใ นคลั ง สิ น ค้ า แบบ
เรียลไทม์ บริการซื้อสินค้าออนไลน์ผ่านแอปพลิเคชั่น โดยค้นหาสินค้าจากระบบบาร์โค๊ดสแกนเนอร์ (Dan
Virgillito, 2560)
ทั้ ง นี้ ประเภทธุ ร กิ จ ค้ า ปลี ก รายใหญ่ อ ย่ า ง Amazonและ Walmart ก็ เ ลื อ กใช้ ก ลยุ ท ธ์ Omni-Channel
เช่นเดียวกัน โดย Amazon เข้ามาในธุรกิจซุปเปอร์มาร์เก็ต (Whole Foods) โดยมีหน้าร้านเพื่อประจายสินค้า
ลู ก ค้ า สามารถซื้ อ สิ น ค้ า ได้ จ ากระบบออนไลน์ แ ละหยิ บ สิ น ค้ า ได้ ด้ ว ยตั ว เองจากซุ ป เปอร์ ม ารเก็ ต ซึ่ ง ใ น
อนาคต Amazon จะพัฒนาให้ระบบหน้าร้านหักเงินจากบัญชีของลูกค้าได้โดยอัตโนมัติด้วย

ให้นักศึกษาตอบคาถามต่อไปนี้
การให้บริการโลจิสติกส์ของสินค้าภายในประเทศจีนทาได้ 2 ลักษณะ ได้แก่อะไรบ้าง