You are on page 1of 34

  : ETABS 2000  

  

1000 kg/m

1000 kg/m

1000 kg/m

1000 kg/m

1.80 2m 1.80

Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22


80
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪1000 kg/m‬‬
‫‪300 kg/m‬‬

‫‪1000 kg/m‬‬

‫‪300 kg/m‬‬

‫‪1‬‬ ‫‪3m‬‬ ‫‪2‬‬

‫‪ .26‬ﺑﺮاي اﺧﺘﺼﺎص ﺑﺎرﻫﺎي ﺳﻄﺤﻲ ﮔﺴﺘﺮده ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ‪ ،‬ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎب اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﺳﻄﺤﻲ ﻛﻒ ﻳﺎ دﻳﻮار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫‪ Assign>Shell/Area Loads> Uniform‬را اﺟﺮاء ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪.‬‬

‫‪،‬‬ ‫‪ ،‬واﺣﺪ را در ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎرﮔﺬاري ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫و ﻳﻜﻲ از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎي اﺿﺎﻓﻪ‬ ‫‪ ،‬ﺟﻬﺖ ﺑﺎرﮔﺬراي را در ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫ﻣﻘﺪرا ﺑﺎر را در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎرﮔﺬاري روي ﺧﻂ‪ ،‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ‬ ‫ﻛﺮدن‪ ،‬ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻛﺮدن و ﭘﺎك ﻛﺮدن را در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﺑﺎرﮔﺬاري ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ در ﺟﻬﺖ ﻣﺤﻮرﻫﺎي ﻣﺤﻠﻲ ‪1‬و‪2‬و‪ 3‬اﻟﻤﺎن ﻳﺎ ﻣﺤﻮرﻫﺎي ﻛﻠﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬و ﻳﺎ ﺗﺼﻮﻳﺮ ‪ x‬و ‪ y‬و‪ z‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﻳﻚ‬
‫ﻛﻒ )ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﺻﻔﺤﻪ ‪ xy‬اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺤﻮرﻫﺎي ﻣﺤﻠﻲ ‪1‬و‪2‬و‪ 3‬ﺑﺘﺮﺗﻴﺐ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﻣﺤﻮرﻫﺎي ﻛﻠﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬

‫ ﺑﺮ روي ﺳﻄﻮح‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎر ﮔﺴﺘﺮده ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﻗﺮار داد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎر ﮔﺬاري ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻫﺮ ﺷﻜﻞ‬
‫دﻳﮕﺮي ﻣﺜﻞ ﻣﻨﺸﻮري داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي دﻗﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺳﻄﺢ را ﺑﻪ ﻳﻚ ﺳﺮي اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﻛﻮﭼﻜﺘﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ‬
‫ﻛﺮده و ﺑﺎرﮔﺬاري ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ را ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻨﺸﻮري و ﻏﻴﺮ ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮاي آن ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻌﺎدل ﺳﺎزي و‬
‫ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪.‬‬
‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎر ﺧﻄﻲ ﺑﺮ روي ﻳﻚ اﻟﻤﺎن ﺳﻄﺤﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ )ﻣﺜﻞ ﺑﺎر دﻳﻮار روي ﺳﻄﺢ(‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ ﻳﻚ‬
‫ﺧﻂ ﺑﺎ ﻣﻘﻄﻊ ‪ Null‬درﺳﺖ در زﻳﺮ ﺑﺎر ﺧﻄﻲ ﺗﺮﺳﻴﻢ ﻛﺮده و ﺑﺎر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را روي اﻟﻤﺎن ﺧﻄﻲ ﻗﺮار دﻫﻴﻢ‪.‬‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪81‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎر ﻧﻘﻄﻪ اي روي ﻳﻚ اﻟﻤﺎن ﺳﻄﺤﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ در ﻣﺤﻞ اﻋﻤﺎل ﺑﺎر ﻧﻘﻄﻪ اي‪ ،‬ﺑﺎ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از دﺳﺘﻮر ‪ Draw > Draw Point Objects‬ﻧﻘﻄﻪ اي را رﺳﻢ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﺎر ﻧﻘﻄﻪ اي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﺎ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از دﺳﺘﻮر ‪ Assign>Joint / Point Loads>Force‬روي ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﻋﻤﺎل ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪ .27‬در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬اﻳﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻳﻚ ﺳﺮي از اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ ﮔﺮوه ﺧﺎﺻﻲ را ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣﻲ ﺗﻮان‬
‫ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم اﻧﺘﺨﺎب‪ ،‬اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﺮاﺣﺘﻲ و ﺑﻄﻮر ﻳﻜﺠﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻲ ﺗﻮان در ﻫﻨﮕﺎم ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه‬
‫ﻓﻠﺰي‪ ،‬از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺮاي ﻫﻤﮕﻲ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي داﺧﻞ ﻳﻚ ﮔﺮوه‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﻳﻚ ﻣﻘﻄﻊ ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﺗﻌﺮﻳﻒ ﮔﺮوه ﻫﺎ‪ ،‬ﭘﺲ‬
‫از اﻧﺘﺨﺎب دﺳﺘﻪ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻧﻘﻄﻪ اي ـ ﺳﻄﺤﻲ ـ ﺧﻄﻲ‪ ،‬ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ داﺧﻞ ﻳﻚ ﻟﻴﺴﺖ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫‪ Assign > Group Names‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻧﺎم‬ ‫ﻧﺎﻣﻲ ﺑﺮاي ﮔﺮوه ﻣﻮردﻧﻈﺮ ﺧﻮد وارد ﻛﻨﻴﺪ و ﺳﭙﺲ دﻛﻤﻪ‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﮔﺮوه ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ ﻟﻴﺴﺖ ﮔﺮوﻫﻬﺎي ﻣﻮﺟﻮد در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻓﺰوده ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﺎم ﻳﻚ ﮔﺮوه و ﻓﺸﺎر دادن‬
‫ﻧﺎم ﮔﺮوه را از ﻟﻴﺴﺖ ﮔﺮوﻫﻬﺎي ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﺬف ﻛﺮد‪.‬‬ ‫دﻛﻤﻪ‬

‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﻋﻨﺼﺮي را ﺑﻪ ﻳﻚ ﮔﺮوه اﺿﺎﻓﻪ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ اﺑﺘﺪا ﺗﻤﺎم ﻋﻨﺎﺻﺮ آن ﮔﺮوه را ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ‬
‫ﻋﻨﺼﺮ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮده و ﺑﺎ اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ﻓﻮق‪ ،‬از ﭘﻨﺠﺮه ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﻧﺎم ﮔﺮوه ﻣﻮردﻧﻈﺮ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪82‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ETABS 2000‬‬


‫درس ﺷﻤﺎره ‪7‬‬
‫ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺪل ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﻮي ‪Analysis‬‬
‫ از اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ وارد ﻗﺴﻤﺖ آﻧﺎﻟﻴﺰ ﻣﻲ ﺷﻮﻳﻢ‪ .‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺗﻨﻀﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎزه را اﻧﺠﺎم داده و‬
‫ﺳﺎزه را ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻻزم اﺳﺖ از ﻣﻨﻮي ‪ Analyze‬اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬

‫‪ .1‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Analysis > Set Analysis Options‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎزه را ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫درﺟﺎت آزادي ﻓﻌﺎل ﺳﺎزه را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻫﺮ درﺟﻪ آزادي اي ﻛﻪ‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﮔﺮﻫﻬﺎي ﺳﺎزه ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ را در آﻧﻬﺎ دارﻧﺪ‪ ،‬ﺗﻴﻚ ﺑﺰﻧﻴﺪ‪ .‬ﺑﺠﺎي اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ روي ﻳﻜﻲ از ﺷﻜﻠﻬﺎي از ﻗﺒﻞ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه‬
‫ﺑﺮاي ﺳﺎزه ﻛﻠﻴﻚ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ درﺟﺎت آزادي ﻓﻌﺎل ﺳﺎزه را اﺗﻮﻣﺎﺗﻴﻚ ﻓﻌﺎل ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬در ﺣﺎﻟﺖ ﻛﻠﻲ و در ﻳﻚ ﻗﺎب ﺳﻪ ﺑﻌﺪي‪،‬‬
‫ﻫﺮ ﮔﺮه داراي ‪ 6‬درﺟﻪ آزادي ﺣﺮﻛﺖ اﺳﺖ‪ 3 .‬درﺟﻪ آزادي آن اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و ‪ 3‬درﺟﻪ آزادي آن دوراﻧﻲ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻳﻚ ﻗﺎب دو ﺑﻌﺪي در‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪ ، xz‬ﻓﻘﻂ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻧﺘﻘﺎل در ﺟﻬﺘﻬﺎي ‪ x‬و ‪ UZ) z‬و ‪ (UX‬و دوران ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ‪ (UY) y‬اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻓﻘﻂ‬
‫اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﺗﻴﻚ ﺑﺨﻮرﻧﺪ‪.‬‬

‫را ﺗﻴﻚ ﺑﺰﻧﻴﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ‬ ‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﻌﺎﺷﻲ روي ﺳﺎزه اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﺑﺪﺳﺖ آوردن ﻧﻴﺮوﻫﺎ و ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎﻧﻬﺎي ﺳﺎزه ﺗﺤﺖ ﺑﺎرﻫﺎي دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ ﻓﻌﺎل ﻛﺮدن‬
‫اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه ﻣﺜﻞ ﺷﻜﻞ ﻣﻮدﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﺎزه و ﭘﺮﻳﻮد ﻣﻮدﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺳﺎزه ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺮﻋﻜﺲ‪،‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎً ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﻌﺎﺷﻲ را ﻓﻌﺎل ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﻌﺎﺷﻲ را اﻧﺠﺎم داد‪ .‬در ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫ﺑﺎ ﻓﺸﺮدن دﻛﻤﻪ‬
‫ﻣﻲ ﺗﻮان ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎي اﺑﺘﺪاﺋﻲ اي از ﺳﺎزه را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ را وارد ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﻫﺮ‬
‫ﺳﺎزه اي ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد درﺟﺎت آزادي ﻓﻌﺎل‪ ،‬ﺗﻌﺪاد ﻣﻮد ارﺗﻌﺎﺷﻲ دارد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺪاد درﺟﺎت آزادي ﺟﺮﻣﻲ ﻓﻌﺎل ﺳﺎزه از ﺗﻌﺪاد درﺟﺎت‬
‫آزادي ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎﻧﻲ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ آن ﺗﻌﺪاد ﻓﻘﻂ ﻣﻮد ارﺗﻌﺎﺷﻲ دارﻳﻢ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﮔﺮﻫﻬﺎي ﻛﻔﻬﺎ ﺑﻪ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ ﺻﻠﺐ ﻣﺘﺼﻞ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪،‬‬
‫ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﻛﻒ‪ ،‬ﺳﺎزه ﺳﻪ درﺟﻪ آزادي ﺟﺮﻣﻲ ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎي ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﻛﻒ‬
‫‪ 3‬ﻣﻮد اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼ ﻳﻚ ﺳﺎزه ‪ 5‬ﻃﺒﻘﻪ ﺑﺎ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﻒ ﺻﻠﺐ ﺑﺮاي ﻃﺒﻘﺎت آن‪ ،‬داراي ‪ 15‬درﺟﻪ آزادي ﺟﺮﻣﻲ اﺳﺖ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪83‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻮدﻫﺎي ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه در اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﻌﻤﻮل‬
‫ﻓﻘﻂ ﻣﻮدﻫﺎي اوﻟﻴﻪ ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﻣﺸﺎرﻛﺖ را در ﭘﺎﺳﺦ ﺳﺎزه دارﻧﺪ‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ ﻫﻤﮕﻲ ﻣﻮدﻫﺎي ارﺗﻌﺎﺷﻲ‬
‫را در ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻟﺤﺎظ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎﻳﻲ را ﻛﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮﻳﻢ‪ 3 ،‬ﻣﻮد در ﻫﺮ راﺳﺘﺎي ﺳﺎزه )‪ 6‬ﻣﻮد ﺑﺮاي ﺳﺎزه دو ﺑﻌﺪي(‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻟﺤﺎظ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻃﻮري ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ‪ 90%‬ﺟﺮم ﺳﺎزه را ﺗﺤﺮﻳﻚ و ﻣﺮﺗﻌﺶ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﻋﻼوه‬
‫ﺑﺮ اﻳﻦ ﻫﻴﭻ ﻣﻮدي را ﻛﻪ ﭘﺮﻳﻮد آن ﻛﻤﺘﺮ از ‪ 0.4 Sec‬اﺳﺖ را ﻧﺒﺎﻳﺴﺘﻲ از ﻗﻠﻢ اﻧﺪاﺧﺖ‪.‬‬

‫در ﺑﻘﻴﻪ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎي ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ را دﺳﺖ ﻧﺰﻧﻴﺪ‪.‬‬

‫ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ آﻧﺎﻟﻴﺰ ∆ ‪ P −‬را ﻓﻌﺎل ﻳﺎ ﻏﻴﺮﻓﻌﺎل ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬آﻧﺎﻟﻴﺰ ∆ ‪ P −‬ﻧﻮﻋﻲ آﻧﺎﻟﻴﺰ ﻏﻴﺮﺧﻄﻲ ﻫﻨﺪﺳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫آن آﻧﺎﻟﻴﺰ ﻣﺮﺗﺒﻪ دوم ﻧﻴﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮاي ﺗﺤﻠﻴﻞ دﻗﻴﻖ‪ ،‬ﺳﺎزه ﻫﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺎ اﻳﻦ روش ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن‬
‫ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻃﺒﻘﺎت ﺗﺤﺖ ﺑﺎر ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻛﻢ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮان از اﺛﺮ اﻳﻦ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻛﺮده و ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺮﺗﺒﻪ اول اﻧﺠﺎم داد‪.‬‬
‫در ﻫﺮﺻﻮرت ﻓﻌﺎل ﻛﺮدن اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪ ،‬اﻣﺎ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬اﻧﺠﺎم ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺮﻗﺮاري‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎﺻﻲ اﺳﺖ‪ .‬در ﺑﻨﺪ ‪ 20-7-6‬ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺸﻢ راﺑﻄﻪ اي ﺑﺮاي ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺎﺧﺺ ﭘﺎﻳﺪاري ) ‪ ( θ‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺷﺎﺧﺺ‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺮاي زﻟﺰﻟﻪ ﻫﺮ ﺟﻬﺖ و ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﺷﺎﺧﺺ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﻣﻴﺰان ﻛﻢ ﻳﺎ زﻳﺎد ﺑﻮدن اﺛﺮ‬
‫∆ ‪ P −‬در آن ﻃﺒﻘﻪ و در آن راﺳﺘﺎﺳﺖ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺷﺎﺧﺺ از ﻣﻘﺪار ‪ 0.1‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد‪ ،‬اﺛﺮ ∆ ‪ P −‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻮده و ﺣﺘﻤﺎً‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را ﻓﻌﺎل ﻛﺮد‪.‬‬
‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ ﺗﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را وارد ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ از ﻓﻌﺎل ﻛﺮدن اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬

‫ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﺑﺮ‬ ‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ دو روش ﻛﻠﻲ ﺑﺮاي اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬وﺟﻮد دارد‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب‬
‫اﺳﺎس روش ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ روش ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﻤﺎن روش ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ اي اﺳﺖ ﻛﻪ در ﭘﻴﻮﺳﺖ ‪ 6‬آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ 2800‬ﺑﺮاي‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﺑﺮ اﺳﺎس روش دﻗﻴﻖ ﻛﻪ روﺷﻲ‬ ‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﺛﺮ ∆ ‪ P −‬آورده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﻳﻨﻪ‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪84‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺗﻜﺮاري اﺳﺖ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬در اﻳﻦ روش ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻔﺎوت ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﺛﺮ ∆ ‪ P −‬دو ﻣﺮﺣﻠﻪ‬
‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻗﺒﻞ از ﻣﻘﺪار ﺗﻮﻟﺮاﻧﺲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺑﺮ ﻛﻤﺘﺮ ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬اداﻣﻪ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻌﺪاد ﺗﻜﺮار را ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻤﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از روش دﻗﻴﻖ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎي ﺑﻌﺪي را ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻌﺪاد ﺗﻜﺮار آﻧﺎﻟﻴﺰ‬ ‫ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﺤﻠﻴﻞ اﺳﺖ را ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻓﻌﺎل ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫∆ ‪ P −‬را ﺑﺮاي رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ‪ ،‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎزه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ در ﺗﻌﺪاد ‪ 5‬ﻳﺎ ‪ 10‬ﺗﻜﺮار‬
‫آﻧﺎﻟﻴﺰ ∆ ‪ P −‬ﺑﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﻣﻲ رﺳﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ وارد ﻛﺮدن ﻋﺪد ‪ 5‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﺗﻮﻟﺮاﻧﺲ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺗﺎن را )ﻃﺒﻖ آﻧﭽﻪ در ﻗﺒﻞ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪ( وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻋﺪد‬
‫ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺛﻘﻠﻲ اي را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﺑﺮاي در‬ ‫ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ در ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﺳﺎزه اي را ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪،‬‬
‫ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺎرﻫﺎي ﺛﻘﻠﻲ‪ ،‬ﺿﺮاﻳﺐ اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺘﻬﺎي ﺑﺎر در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺎﻣﻞ زﻟﺰﻟﻪ ﺣﺎﻛﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﺎ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ‬
‫‪ ACI-318 99‬ﻃﺮح ﺳﺎزه ﺑﺘﻨﻲ را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪ ،‬ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺎرﻫﺎي ﺛﻘﻠﻲ در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺣﺎﻛﻢ زﻟﺰﻟﻪ ‪0.75(1.4 DL + 1.7 LL)= 1.05 DL +‬‬
‫‪ 1.275 LL‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎزه ﻓﻠﺰي ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﻣﺒﺤﺚ ﺷﺸﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﻳﺎ ﺑﺮ اﺳﺎس آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ AISC-ASD 89‬ﻃﺮاﺣﻲ‬
‫ﺷﻮد‪ ،‬ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺎرﻫﺎي ﺛﻘﻠﻲ در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺣﺎﻛﻢ زﻟﺰﻟﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 0.75 DL + 0.75 LL‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﺟﺎﻧﺒﻲ‬
‫ﺳﺎزه را ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺣﺎﻛﻢ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ‪ . DL + 0.2 LL‬اﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر در ﺻﻮرﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ 20%‬از ﺑﺎر‬
‫زﻧﺪه در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺑﺎر ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در ﻫﻨﮕﺎم زﻟﺰﻟﻪ ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺿﺮاﻳﺐ دﻳﮕﺮي در آﻧﺠﺎ اﻋﻤﺎل ﮔﺮدد‪ ،‬ﺿﺮﻳﺐ ﻳﺎ ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺎر ﻳﺎ‬
‫ﺑﺎرﻫﺎي ﻣﺮده ﺑﻄﻮر ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ دو ﻧﻮع ﺑﺎر زﻧﺪه ‪ LL1‬و ‪ LL2‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻛﻪ درﺻﺪ ﺑﺎر زﻧﺪه‬
‫اوﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد ‪ 20%‬و درﺻﺪ ﺑﺎر ‪ LL2‬اي ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻟﺤﺎظ ﺷﻮد‪ 40% ،‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺛﻘﻠﻲ‬
‫ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﻋﺒﺎرت از ‪ DL + 0.2 LL1 + 0.4 LL1‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻃﺒﻖ ﺑﻨﺪ ‪ 7-2-3-7-6‬در ﻫﻨﮕﺎم‬
‫ﻛﻨﺘﺮل ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﺳﺎزه ﺗﺤﺖ زﻟﺰﻟﻪ ﺳﻄﺢ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداري ﻣﻲ ﺗﻮان از اﺛﺮ ∆ ‪ P −‬ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻛﺮد‪.‬‬

‫را ﺗﻴﻚ ﺑﺰﻧﻴﻢ و در ﻣﺴﻴﺮ و ﻧﺎم ﺧﺎﺻﻲ را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ‬ ‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ را در ﻓﺎﻳﻠﻲ ﺑﺎ ﻓﺮﻣﺖ ‪ Access‬ذﺧﻴﺮه ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪ .2‬ﺑﺎ اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ‪ Anayze> Check Model‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺳﺎزه را از ﻧﻈﺮ ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﻳﻚ ﭼﻚ ﻛﻠﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬

‫اﻳﻦ دﺳﺘﻮر ﻓﻘﻂ ﺳﺎزه را از ﻧﻈﺮ ‪ overlap‬ﭼﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﭼﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ اﮔﺮ ﻳﻚ اﻟﻤﺎن ﺗﻴﺮ روي ﻳﻚ اﻟﻤﺎن ﺗﻴﺮ دﻳﮕﺮ ﻫﻤﭙﻮﺷﺎﻧﻲ داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ دادن ﭘﻴﺎﻣﻲ ﺷﻤﺎره آن ﺗﻴﺮﻫﺎ و ﻃﺒﻘﻪ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ را ﮔﺰارش ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻳﻢ ﭼﻚ ﻫﻴﭻ ﻛﻨﺘﺮﻟﻲ روي ﭘﺎﻳﺪاري وﻳﺎ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري ﺳﺎزه‬
‫اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﻛﻨﺘﺮل ﭘﺎﻳﺪاري و ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري ﻓﻘﻂ ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﻛﻪ ﺳﺎزه ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮاي اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﭼﻚ ﭘﺲ از اﺟﺮاي‬
‫ﻣﻘﺪار ﺗﻮﻟﺮاﻧﺲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ )ﻃﻮﻟﻲ ﻛﻪ در ﺻﻮرﺗﻲ‬ ‫دﺳﺘﻮر ﻓﻮق‪ ،‬ﻫﻤﮕﻲ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎ را ﺗﻴﻚ زده و در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﻛﻪ دو اﻟﻤﺎن ﺑﻴﺶ از آن ﻃﻮل روي ﻫﻢ ﻫﻤﭙﻮﺷﺎﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ( را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﭼﻚ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﻣﺸﻜﻞ در‬
‫ﻣﺪﻟﺴﺎزي وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﻴﺎم زﻳﺮ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪85‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪ .3‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬اﻳﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ را دارد ﻛﻪ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻃﺒﻘﺎت دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﻣﺮﻛﺰ ﺳﺨﺘﻲ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺠﺪد ﺳﺎزه و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش و ﻓﺮﻣﻮل اﺑﺪاﻋﻲ ﺧﺎﺻﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‬
‫ﻣﺮﻛﺰ ﺳﺨﺘﻲ ﻫﺮ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Analyze>Calculate Diaphragm Centers of Rigidity‬را ﺗﻴﻚ ﺑﺰﻧﻴﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از دﺳﺘﻮر ‪Display>Show Tables>Analysis Resaults> Building‬‬
‫‪ Outputs> Building Outputs> Center Mass Regidity‬ﻣﺤﻞ ﻣﺮﻛﺰ ﺟﺮم و ﻣﺮﻛﺰ ﺻﻠﺒﻴﺖ ﻫﺮ ﻛﻒ )ﻫﺮ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ را ﻣﺸﺎﻫﺪه‬
‫ﻛﻨﻴﻢ(‪.‬‬
‫‪ .4‬ﻣﺪل ﺷﻤﺎ آﻣﺎده ﺗﺤﻠﻴﻞ اﺳﺖ‪ .‬دﺳﺘﻮر ‪ Analyze > Run Analysis‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ ﻳﺎ دﻛﻤﻪ ‪ F5‬در ﺻﻔﺤﻪ ﻛﻠﻴﺪ را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‬
‫ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ .5‬در ﻫﻨﮕﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﻔﺤﻪ اي ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﺎري ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ در ﺣﺎل اﻧﺠﺎم آن اﺳﺖ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪.‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺪل ﺷﻤﺎ داراي اﺷﻜﺎل ﻳﺎ اﻳﺮادي از ﻟﺤﺎظ ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﻳﺎ ﭘﺎﻳﺪاري داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﻴﺎم ‪ Warnning‬اي ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ وﺟﻮد ﻣﺸﻜﻞ در‬
‫ﻣﺪل ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺪاد ﭘﻴﺎﻣﻬﺎي ‪ Warnning‬زﻳﺎد ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ از ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺎز ﻣﻲ اﻳﺴﺘﺪ و ﭘﻴﺎم ‪ Error‬را ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﭘﺲ از اﺗﻤﺎم آﻧﺎﻟﻴﺰ اﻳﻦ ﭘﻨﺠﺮه ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ اﻳﻦ ﭘﻨﺠﺮه را دوﺑﺎره ﺑﺎز ﻛﺮده و ﺑﻪ دﻗﺖ ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬و اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺧﻄﺎ‬
‫ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ را ﺑﺮﻃﺮف ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬دﺳﺘﻮر …‪ File>Last Analysis Run Log‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﺎﻳﻞ ﮔﺰارش ﻧﺤﻮه‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ در ﻣﺤﻴﻂ ‪ WordPad‬ﺑﺎز ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد‪.‬‬

‫‪ .6‬ﻋﻠﺘﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﺑﺮاي وﺟﻮد ﺧﻄﺎء وﺟﻮد دارد‪ .‬ﺑﺮاي ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻨﺸﺎُ ﺧﻄﺎء ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻓﺎﻳﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮔﺰارش ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮد‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﻓﺎﻳﻞ داراي ﻗﺴﻤﺘﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ اﺳﺖ‪ .‬در اﺑﺘﺪاي اﻳﻦ ﻓﺎﻳﻞ ﺑﻠﻮﻛﻲ ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ‪ ،‬ﺷﺮوع ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪:‬‬

‫‪Program ETABS Version 9.1.3.0‬‬ ‫‪File:1.LOG‬‬

‫‪B E G I N‬‬ ‫‪A N A L Y S I S‬‬ ‫‪2007/10/14‬‬ ‫‪21:56:03‬‬

‫)‪MAXIMUM MEMORY BLOCK SIZE (BYTES‬‬ ‫=‬ ‫‪31.901 MB‬‬

‫در اداﻣﻪ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺖ ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻠﻮك زﻳﺮ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﮔﺰارش ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪.‬‬

‫‪E L E M E N T‬‬ ‫‪F O R M A T I O N‬‬ ‫‪21:56:03‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪86‬‬
  : ETABS 2000  
  

NUMBER OF JOINT ELEMENTS FORMED = 20


NUMBER OF SPRING ELEMENTS FORMED = 0
NUMBER OF FRAME ELEMENTS FORMED = 160
NUMBER OF SHELL ELEMENTS FORMED = 36
NUMBER OF CONSTRAINTS FORMED = 4

REDUCTION OF CONSTRAINTS AND RESTRAINTS:


NUMBER OF
CONSTRAINT MASTER DOF BEFORE REDUCTION = 12
COUPLED CONSTRAINT/RESTRAINT MASTER DOF = 0
CONSTRAINT MASTER DOF AFTER REDUCTION = 12

:‫( ﻣﻲ رود و ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ را ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ‬KU=R) ‫ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺳﺮاغ ﺣﻞ ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺗﻌﺎدل‬،‫ﭘﺲ از ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه‬

E Q U A T I O N S O L U T I O N 22:03:25

TOTAL NUMBER OF EQUILIBRIUM EQUATIONS = 252


APPROXIMATE "EFFECTIVE" BAND WIDTH = 46

NUMBER OF EQUATION STORAGE BLOCKS = 1


MAXIMUM BLOCK SIZE (8-BYTE TERMS) = 10881
SIZE OF STIFFNESS FILE(S) (BYTES) = 86.008 KB

NUMBER OF EQUATIONS TO SOLVE = 252


NUMBER OF STATIC LOAD CASES = 3
NUMBER OF ACCELERATION LOADS = 6
NUMBER OF NONLINEAR DEFORMATION LOADS = 0

CURRENT P-DELTA ANALYSIS ITERATION = 0


MAXIMUM NUMBER OF ITERATIONS ALLOWED = 5

CURRENT DISPLACEMENT MAGNITUDE = 0.039555

‫ در اﻳﻦ ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﭘﻴﺎﻣﻲ را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻛﺮد ﻛﻪ در آن ﻧﺸﺎﻧﻲ ﻧﻘﻄﻪ و درﺟﻪ‬،‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺪﻟﺘﺎن داراي ﻣﺸﻜﻞ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري ﺑﺎﺷﺪ‬
،‫ اﻣﺎ ﻣﺜﻼً ﺑﻠﻮك زﻳﺮ‬.‫ در ﺑﻠﻮك ﻓﻮق ﻫﻴﭻ ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎﺋﻲ دﻳﺪه ﻧﻤﻲ ﺷﻮد‬.‫ ﮔﺰارش ﻣﻲ ﺷﻮد‬،‫آزادي اي از آن ﻧﻘﻄﻪ ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻞ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري دارد‬
.‫ ﻣﻨﺘﻬﺎ ﺑﺮاي ﺳﺎزه اي ﻛﻪ داري ﻣﺸﻜﻠﻲ در ﻳﻜﻲ از درﺟﺎت آزادي ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‬،‫ﻫﻤﺎن ﺑﻠﻮك ﻓﻮق اﺳﺖ‬

E Q U A T I O N S O L U T I O N 22:07:13

TOTAL NUMBER OF EQUILIBRIUM EQUATIONS = 258


APPROXIMATE "EFFECTIVE" BAND WIDTH = 45

NUMBER OF EQUATION STORAGE BLOCKS = 1


MAXIMUM BLOCK SIZE (8-BYTE TERMS) = 10866
SIZE OF STIFFNESS FILE(S) (BYTES) = 85.914 KB

NUMBER OF EQUATIONS TO SOLVE = 258


NUMBER OF STATIC LOAD CASES = 3
NUMBER OF ACCELERATION LOADS = 6
NUMBER OF NONLINEAR DEFORMATION LOADS = 0

* * * W A R N I N G * * *
THE SOLUTION LOST 15.5 DIGITS OF ACCURACY FOR DOF RX OF JOINT 2
LOCATED AT X = .000000, Y = 948.283325, Z = 576.000000,
STIFFNESS MATRIX DIAGONAL VALUE = 3.0606E+06

* * * W A R N I N G * * *
EXCESSIVE LOSS OF ACCURACY WAS DETECTED DURING THE SOLUTION OF EQUATIONS
NUMBER OF DIGITS LOST EXCEEDED 11.0

* * * W A R N I N G * * *
THE STRUCTURE IS UNSTABLE OR ILL-CONDITIONED !!
CHECK THE STRUCTURE CAREFULLY FOR:
- INADEQUATE SUPPORT CONDITIONS, OR
- ONE OR MORE INTERNAL MECHANISMS, OR
- ZERO OR NEGATIVE STIFFNESS PROPERTIES, OR
- EXTREMELY LARGE STIFFNESS PROPERTIES, OR
- BUCKLING UNDER P-DELTA LOADS (IF ANY), OR
- AN EIGEN SHIFT (IF ANY) ONTO A NATURAL FREQUENCY

‫ ﻣﺜﻼً اﻳﻦ ﭘﻴﺎم ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺮاي ﺣﺎﻟﺘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ‬.‫( ﻣﺸﻜﻞ دارد‬Rx ‫ )درﺟﻪ آزادي‬x ‫ ﺑﺮاي دوران ﺣﻮل ﻣﺤﻮر‬2 ‫ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎي اول ﻣﻲ ﮔﻮﻳﺪ ﻧﻘﻄﻪ‬
‫ ﻃﻮري ﻛﻪ ﺗﻴﺮ ﻃﺮه ﺑﺮاي دوران ﺣﻮل ﻣﺤﻮر‬،‫ ﻳﻚ ﻛﻨﺴﻮل ﺑﻪ ﺳﺎزه ﻣﺘﺼﻞ ﺑﻮده و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل اﻳﻦ اﺗﺼﺎل را ﻣﻔﺼﻠﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‬2 ‫در ﻧﻘﻄﻪ‬

Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22


87
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪ x‬ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬دو ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎي ﺑﻌﺪ ﭼﻴﺰ ﺟﺪﻳﺪي را ﻧﺸﺎن ﻧﻤﻲ دﻫﻨﺪ و ﻫﻤﻴﺸﻪ در اﻧﺘﻬﺎي ﭘﻴﺎﻣﻬﺎي ﺧﻄﺎي ﻣﺪل‪ ،‬ﺿﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻣﺜ ً‬
‫ﻼ‬
‫ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎي آﺧﺮ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را دوﺑﺎره ﺗﻜﺮار ﻣﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺳﺎزه ﺷﻤﺎ داري ﻣﺸﻜﻞ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري اﺳﺖ و دﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ را ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي‬
‫اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ را ﻧﺎم ﻣﻲ ﺑﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﭘﻴﺎم دﻻﻳﻞ زﻳﺮ را ﺑﺮاي وﺟﻮ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري ﺳﺎزه ﻧﺎم ﻣﻲ ﺑﺮد‪:‬‬
‫ ﺳﺎزه داري ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎه ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻳﺎ ﺑﺎ آراﻳﺶ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﻴﺴﺖ )ﻣﺜﻼً ﻫﻤﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺳﺎزه ﻏﻠﻄﻜﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬‬
‫ در ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻗﺴﻤﺖ از ﺳﺎزه ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري ﻣﻮﺿﻌﻲ وﺟﻮد دارد )ﻣﺜﻼً در ﻳﻚ ﺗﻴﺮ‪ ،‬ﺳﻪ ﻣﻔﺼﻞ در ﻳﻚ راﺳﺘﺎ ﻗﺮار‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬‬
‫ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي روي ﻗﻄﺮ ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه‪ ،‬ﻣﻨﻔﻲ ﻳﺎ ﺻﻔﺮ ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫ ﻣﺸﺨﺼﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه ﺑﺎﺷﻨﺪ را ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ )ﻣﺜﻼً ﻣﻘﺪار ﻣﺪول اﻻﺳﺘﻴﺴﻴﺘﻪ را‬
‫ﺑﺠﺎي ‪ 2.1e6 kgf/cm2‬ﻋﺪد ‪ 2.1e6 Ton/cm2‬ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ(‬

‫ﻣﻨﺸﺎء ﻋﻤﺪه ﺧﻄﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ دﻳﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد ﺑﻪ ﺷﺮح زﻳﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
‫ اﻧﺘﻬﺎي ﻃﺮه اي را ﻛﻪ ﺑﺎ دﺳﺘﻚ و ﻳﺎ آوﻳﺰ ﺑﻪ ﺳﺎزه وﺻﻞ ﻧﻜﺮده اﻳﻢ‪ ،‬ﻣﻔﺼﻠﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ در ﻳﻚ ﺗﻴﺮ‪ ،‬ﺳﻪ ﻣﻔﺼﻞ را در ﻳﻚ راﺳﺘﺎ ﻗﺮار دﻫﻴﻢ‪.‬‬
‫ در ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آن ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻲ رﺳﻨﺪ را ﻣﻔﺼﻠﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ اﺗﺼﺎل ﺳﺘﻮن ﺑﻪ ﺳﺘﻮن را ﻣﻔﺼﻠﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي ﺳﺎزه ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎه ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻜﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺳﺎزه را ﻫﻤﮕﻲ ﻏﻠﻄﻚ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ ﻣﺪول اﻻﺳﺘﻴﺴﻴﺘﻪ را ﻣﻘﺪار ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺰرﮔﻲ وارد ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ )ﻣﺜﻼً واﺣﺪ را اﺷﺘﺒﺎه ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ(‪.‬‬
‫ ﻣﻘﺎﻃﻊ اﻋﻀﺎء را ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ )ﻣﺜﻼً اﺑﻌﺎد اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ را ﺑﺎ واﺣﺪ اﺷﺘﺒﺎه ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ(‪.‬‬

‫ﭘﺲ از ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺮﺗﺒﻪ اول ﺳﺎزه‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را ﻓﻌﺎل ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪:‬‬
‫‪B E G I N‬‬ ‫‪P - D E L T A‬‬ ‫‪I T E R A T I O N‬‬ ‫‪22:34:49‬‬

‫‪E L E M E N T‬‬ ‫‪F O R M A T I O N‬‬ ‫‪22:34:49‬‬

‫‪NUMBER OF FRAME‬‬ ‫‪ELEMENTS FORMED‬‬ ‫=‬ ‫‪160‬‬


‫‪NUMBER OF SHELL‬‬ ‫‪ELEMENTS FORMED‬‬ ‫=‬ ‫‪36‬‬

‫‪E Q U A T I O N‬‬ ‫‪S O L U T I O N‬‬ ‫‪22:34:49‬‬

‫‪TOTAL NUMBER OF EQUILIBRIUM EQUATIONS‬‬ ‫=‬ ‫‪252‬‬


‫‪APPROXIMATE "EFFECTIVE" BAND WIDTH‬‬ ‫=‬ ‫‪46‬‬

‫‪NUMBER OF EQUATION STORAGE BLOCKS‬‬ ‫=‬ ‫‪1‬‬


‫)‪MAXIMUM BLOCK SIZE (8-BYTE TERMS‬‬ ‫=‬ ‫‪10881‬‬
‫)‪SIZE OF STIFFNESS FILE(S) (BYTES‬‬ ‫=‬ ‫‪86.008 KB‬‬

‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪EQUATIONS TO SOLVE‬‬ ‫=‬ ‫‪252‬‬


‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪STATIC LOAD CASES‬‬ ‫=‬ ‫‪3‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪ACCELERATION LOADS‬‬ ‫=‬ ‫‪6‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪NONLINEAR DEFORMATION LOADS‬‬ ‫=‬ ‫‪0‬‬

‫‪CURRENT P-DELTA ANALYSIS ITERATION‬‬ ‫=‬ ‫‪1‬‬


‫‪MAXIMUM NUMBER OF ITERATIONS ALLOWED‬‬ ‫=‬ ‫‪5‬‬

‫‪CURRENT DISPLACEMENT MAGNITUDE‬‬ ‫=‬ ‫‪0.039556‬‬


‫‪RELATIVE DISPLACEMENT CHANGE‬‬ ‫=‬ ‫‪2.23E-05‬‬
‫‪RELATIVE DISPLACEMENT TOLERANCE‬‬ ‫=‬ ‫‪0.001000‬‬

‫‪ITERATION CONVERGED‬‬

‫ﻣﺮاﺣﻞ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺮﺗﺒﻪ اول اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ در اﺑﺘﺪا ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪88‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ‪ ،‬ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ اﺻﻼح ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﻣﺤﻮري ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ از‬
‫آن ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﺗﻌﺎدل )‪ (KU=R‬ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ ﺳﺨﺘﻲ ﺟﺪﻳﺪ ﺣﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﭼﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ آﻳﺎ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺻﻮرت‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﻳﺎ ﻧﻪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻓﻮق ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ ﻛﻪ ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم اوﻟﻴﻦ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ ، P −‬ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﭘﻴﺎم ‪ ITERATION CONVERGED‬ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﻴﺎم ‪ITERATION NOT CONVERGED‬‬

‫ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدﻳﺪه و ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬دوﺑﺎره ﺗﻜﺮار ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻜﺮار ﺗﺎ آﻧﺠﺎ اداﻣﻪ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد و ﻳﺎ ﺗﻌﺪاد ﺗﻜﺮار ﺑﻪ‬
‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻌﺪاد ﺗﻜﺮار ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻛﺎرﺑﺮ ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬
‫دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ در ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬دوﺑﺎره ﺧﻄﺎﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺮﺗﺒﻪ اول ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻳﻚ ﺳﺮي دﻳﮕﺮ از ﭘﻴﺎﻣﻬﺎي ﺧﻄﺎء‪ ،‬ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﻬﺎي ﺧﻄﺎي ﻗﺒﻠﻲ اﻓﺰوده ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﭘﻴﺎﻣﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻲ ﮔﻮﻳﻨﺪ ﻣﺎﺗﺮﻳﺲ‬
‫ﺳﺨﺘﻲ ﺳﺎزه در ﻳﻚ ﻗﺴﻤﺖ داراي ﺳﺨﺘﻲ ﻣﻨﻔﻲ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺸﺎن از آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ اﺛﺮ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬ﺳﺎزه در ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ اﻟﻤﺎن دﭼﺎر‬
‫ﻛﻤﺎﻧﺶ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻂ زﻳﺮ ﻣﺜﺎﻟﻲ از اﻳﻦ ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎء را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪.‬‬
‫* * * ‪* * * W A R N I N G‬‬
‫‪NEGATIVE STIFFNESS FOUND DURING SOLUTION FOR DOF RX OF JOINT‬‬ ‫‪54‬‬
‫‪LOCATED AT X = 864.000000, Y = 576.000000, Z = 144.000000,‬‬
‫‪STIFFNESS MATRIX DIAGONAL VALUE = -615151.309,‬‬

‫ﻣﻌﻤﻮﻻً در ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﺳﺎزه ﻫﺎي ﻓﻠﺰي‪ ،‬در اوﻟﻴﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ‪ ،‬از آﻧﺠﺎ ﻛﻪ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﺳﺎزه اﻟﻤﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﺑﺪون ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﻮده و ﺑﺼﻮرت ﺗﺼﺎدﻓﻲ‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﺎﻳﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﻳﻚ ﺳﺮي از ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ و ﻳﺎ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﺗﺤﺖ اﺛﺮ ﻧﻴﺮوي ﻓﺸﺎري ﻛﻤﺎﻧﻪ ﻛﻨﻨﺪ‬
‫)ﻧﻴﺮوي ﻓﺸﺎري داﺧﻞ اﻟﻤﺎن‪ ،‬از ﺑﺎر ﻛﻤﺎﻧﺸﻲ اوﻟﺮ اﻟﻤﺎن‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد(‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را در ﻣﺮﺗﺒﻪ اول ﻃﺮاﺣﻲ ﻏﻴﺮ‬
‫ﻓﻌﺎل ﻛﺮده و ﺳﺎزه را ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﻲ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را ﻓﻌﺎل ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‪ .‬اﺣﺘﻤﺎﻻً در‬
‫اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ دﻳﮕﺮ ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ∆ ‪ P −‬را ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ دﻳﺪ‪ .‬زﻳﺮ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ اﮔﺮ درﺳﺖ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻴﺮوي ﻓﺸﺎري آﻧﻬﺎ از ﻧﻴﺮوي‬
‫ﻓﺸﺎري اوﻳﻠﺮ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻤﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫ﭘﺲ از اﻳﻦ ﺧﻂ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ اﻧﺠﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﻌﺎﺷﻲ را ﻓﻌﺎل ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﻣﻲ ﺷﻮد‪:‬‬

‫‪E I G E N‬‬ ‫‪A N A L Y S I S‬‬ ‫‪23:03:01‬‬

‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪STIFFNESS DEGREES OF FREEDOM‬‬ ‫=‬ ‫‪252‬‬


‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪MASS DEGREES OF FREEDOM‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪EIGEN MODES SOUGHT‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪RESIDUAL-MASS MODES SOUGHT‬‬ ‫=‬ ‫‪0‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪SUBSPACE VECTORS USED‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬

‫‪RELATIVE CONVERGENCE TOLERANCE‬‬ ‫=‬ ‫‪1.00E-07‬‬


‫)‪FREQUENCY SHIFT (CENTER) (CYC/TIME‬‬ ‫=‬ ‫‪.000000‬‬
‫)‪FREQUENCY CUTOFF (RADIUS) (CYC/TIME‬‬ ‫=‬ ‫‪.000000‬‬

‫‪NUMBER OF EIGEN MODES FOUND‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬


‫‪NUMBER OF ITERATIONS PERFORMED‬‬ ‫=‬ ‫‪1‬‬

‫ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎي ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻛﺎرﺑﺮ از ﺗﻌﺪاد ﻣﻮدﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﺎزه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎﻳﻲ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎء ﻫﻴﭻ ﻣﺸﻜﻠﻲ را ﺑﺮاي ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎزه اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ و ﻧﻴﺎزي ﺑﻪ ﺑﺮﻃﺮف ﻛﺮدن اﻳﻦ ﭘﻴﺎم ﺧﻄﺎء‬
‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ‪ ،‬اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪:‬‬

‫‪E I G E N‬‬ ‫‪A N A L Y S I S‬‬ ‫‪23:06:44‬‬

‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪STIFFNESS DEGREES OF FREEDOM‬‬ ‫=‬ ‫‪252‬‬


‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪MASS DEGREES OF FREEDOM‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪EIGEN MODES SOUGHT‬‬ ‫=‬ ‫‪30‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪RESIDUAL-MASS MODES SOUGHT‬‬ ‫=‬ ‫‪0‬‬
‫‪NUMBER‬‬ ‫‪OF‬‬ ‫‪SUBSPACE VECTORS USED‬‬ ‫=‬ ‫‪12‬‬

‫‪RELATIVE CONVERGENCE TOLERANCE‬‬ ‫=‬ ‫‪1.00E-07‬‬


‫)‪FREQUENCY SHIFT (CENTER) (CYC/TIME‬‬ ‫=‬ ‫‪.000000‬‬
‫)‪FREQUENCY CUTOFF (RADIUS) (CYC/TIME‬‬ ‫=‬ ‫‪.000000‬‬

‫* * * ‪* * * W A R N I N G‬‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪89‬‬
  : ETABS 2000  
  

NUMBER OF MODES SOUGHT REDUCED TO THE NUMBER OF MASS DEGREES OF FREEDOM

NUMBER OF EIGEN MODES FOUND = 12


NUMBER OF ITERATIONS PERFORMED = 1

KU-R ‫ اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺧﻄﺎء ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﻣﻘﺪار‬.‫ﭘﺲ از اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻘﺪار ﺧﻄﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺧﻮدش را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ‬
‫ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮوي ﮔﺮه اي ﻛﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻘﺪار ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن در ﻫﺮ ﮔﺮه ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ ﻣﻨﻬﺎي ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮوي ﻣﻌﺎدل‬
‫ ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ اﻳﻦ‬.‫ رﺑﻄﻲ ﺑﻪ ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﻣﺎ ﻧﺪارد‬،‫ اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺧﻄﺎء واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ دﻗﺖ ﻛﺎﻣﭙﻮﺗﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ و در اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﺧﻄﻲ‬.‫ﻣﻮﺟﻮد در آن ﮔﺮه‬
:‫ﻣﻮرد را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‬

J O I N T O U T P U T 23:06:45

G L O B A L F O R C E B A L A N C E R E L A T I V E E R R O R S

PERCENT FORCE AND MOMENT ERROR AT THE ORIGIN, IN GLOBAL COORDINATES

LOAD FX FY FZ MX MY MZ
DEAD 1.38E-17 6.47E-17 3.90E-14 2.89E-14 2.32E-14 9.57E-18
LIVE .000000 .000000 .000000 .000000 .000000 .000000
EX 4.88E-12 2.25E-13 1.44E-15 2.72E-13 3.36E-12 4.90E-12
TRIBUTAR 1.02E-17 3.05E-17 7.80E-15 1.17E-14 5.83E-15 2.48E-18

MODE FX FY FZ MX MY MZ
1 1.06E-12 8.16E-12 2.57E-14 5.74E-12 8.90E-13 6.34E-12
2 4.14E-12 1.53E-13 1.82E-15 1.50E-13 3.08E-12 5.16E-12
3 4.28E-12 1.74E-12 1.62E-14 9.19E-13 2.61E-12 1.38E-12
4 1.08E-12 5.02E-13 1.56E-14 8.41E-13 6.04E-13 9.27E-13
5 1.53E-14 8.97E-14 6.96E-15 1.37E-13 3.65E-13 4.36E-13
6 8.33E-13 2.60E-13 5.14E-14 4.50E-14 5.41E-13 8.18E-13
7 1.05E-13 2.50E-13 6.69E-15 3.39E-13 4.57E-13 1.78E-13
8 1.32E-13 1.71E-13 1.66E-14 6.58E-14 9.25E-14 4.77E-14
9 5.17E-13 1.79E-13 5.28E-14 1.52E-13 2.86E-13 5.97E-13
10 7.83E-13 4.07E-13 1.31E-13 6.42E-13 7.61E-13 4.51E-13
11 8.63E-13 2.06E-13 1.53E-13 2.06E-13 1.65E-13 9.48E-13
12 3.18E-13 1.20E-14 4.64E-14 5.20E-13 3.01E-13 1.52E-13

:‫ ﭘﻴﺎم زﻳﺮ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‬،‫ﭘﺲ از آن ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﺧﺮوﺟﻲ در اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ ﻛﺮده و آﻧﻬﺎ را ذﺧﻴﺮه ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‬

E L E M E N T J O I N T - F O R C E O U T P U T 23:06:45

NUMBER OF JOINT ELEMENTS SAVED = 20


NUMBER OF FRAME ELEMENTS SAVED = 160
NUMBER OF SHELL ELEMENTS SAVED = 36

E L E M E N T O U T P U T 23:06:45

:‫در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﭘﻴﺎﻣﻲ ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﺎن ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‬

A N A L Y S I S C O M P L E T E 2007/10/14 23:06:45

Program ETABS Version 9.1.3.0 File:1.LOG

:‫ ﺑﻠﻮك اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ زﻳﺮ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ‬،‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻣﺮﻛﺰ ﺳﺨﺘﻲ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻤﻬﺎ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﻨﺪ‬

C E N T E R S O F R I G I D I T Y 23:06:45

Program ETABS Version 9.1.3.0 File:1.LOG

B E G I N A N A L Y S I S 2007/10/14 23:06:45

MAXIMUM MEMORY BLOCK SIZE (BYTES) = 31.901 MB

Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22


90
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪E L E M E N T‬‬ ‫‪F O R M A T I O N‬‬ ‫‪23:06:45‬‬

‫‪NUMBER OF JOINT ELEMENTS FORMED‬‬ ‫=‬ ‫‪20‬‬


‫‪NUMBER OF SPRING ELEMENTS FORMED‬‬ ‫=‬ ‫‪0‬‬

‫‪L O A D‬‬ ‫‪R E - S O L U T I O N‬‬ ‫‪23:06:45‬‬

‫‪NUMBER OF STATIC LOAD CASES‬‬ ‫=‬ ‫‪4‬‬

‫‪E L E M E N T‬‬ ‫‪J O I N T - F O R C E‬‬ ‫‪O U T P U T‬‬ ‫‪23:06:45‬‬

‫‪NUMBER OF JOINT‬‬ ‫‪ELEMENTS SAVED‬‬ ‫=‬ ‫‪20‬‬


‫‪NUMBER OF FRAME‬‬ ‫‪ELEMENTS SAVED‬‬ ‫=‬ ‫‪160‬‬
‫‪NUMBER OF SHELL‬‬ ‫‪ELEMENTS SAVED‬‬ ‫=‬ ‫‪36‬‬

‫‪A N A L Y S I S‬‬ ‫‪C O M P L E T E‬‬ ‫‪2007/10/14‬‬ ‫‪23:06:45‬‬

‫ دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﺧﻄﺎء در اﻳﻦ ﻓﺎﻳﻞ‪ ،‬ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ آن ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﺪﻟﻤﺎن ﻫﻴﭻ ﻣﺸﻜﻠﻲ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﻘﻴﻪ ﻣﺸﻜﻼت ﻣﻤﻜﻦ را‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻠﻬﺎي ﺳﺎزه ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﺮد ﻛﻪ ﻧﺤﻮه اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻛﺎر در ﻣﻨﻮي ‪ Display‬ﺷﺮح داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻠﻬﺎي ﺳﺎزه‬
‫اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮﺑﻲ از ﻣﺪل ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻠﻬﺎي ﻣﺸﻜﻮك در ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﻳﻲ از ﺳﺎزه ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ ﻋﺪم ﻣﺪل ﺳﺎزي ﺻﺤﻴﺢ آن‬
‫ﻗﺴﻤﺖ از ﺳﺎزه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﻫﻨﮕﺎم ﺑﺎرﮔﺬاري‪ ،‬واﺣﺪﻫﺎ را اﺷﺘﺒﺎه وارد ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ و ﻳﺎ اﺻﻼً ﺑﺎري را ﺟﺎ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬ﺑﺎ‬
‫ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﻮدارﻫﺎي ﻧﻴﺮوﻫﺎي داﺧﻠﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺧﻄﺎﻫﺎ ﭘﻲ ﺑﺒﺮﻳﻢ‪ .‬ﻧﺤﻮه اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻛﺎر در ﻣﻨﻮي ‪ Display‬ﺷﺮح داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﻛﻨﺘﺮل ﻣﻘﺪار ﺑﺮش ﭘﺎﻳﻪ اي ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻴﺰ ﻳﻜﻲ از ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﻣﻬﻢ ﭘﺲ از ﻣﺪﻟﺴﺎزي اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺤﻮه‬
‫اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻛﺎر در ﻣﻨﻮي ‪ Display‬ﺷﺮح داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺣﺪودي از ﺑﺮش ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺪﺳﺖ آورده و ﺑﺎ ﺑﺮش ﭘﺎﻳﻪ‬
‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻛﺮد‪ .‬ﺗﻔﺎوت ﻓﺎﺣﺶ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻳﺎ ﻧﺎﺷﻲ از اﺷﺘﺒﺎه در وارد ﻛﺮدن ﺑﺎرﻫﺎ‪ ،‬اﺷﺘﺒﺎه در ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﺤﻮه ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ‬
‫ﺟﺮم و ﻳﺎ ﻧﺎﺷﻲ از اﺷﺘﺒﺎه در ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮش ﭘﺎﻳﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Static Load Cases‬اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ .7‬دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﻫﺮ ﺑﺎر ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺪل ﺷﻤﺎ ﻗﻔﻞ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ دﻳﮕﺮ ﻣﺪل ﺗﺎن را ﻧﻤﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺪل‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻋﻼﻣﺖ ﻗﻔﻞ را در ﻗﺴﻤﺖ آﻳﻜﻦ ﻫﺎي ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎز ﻛﻨﻴﺪ‪ ( ) .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻴﺰ ﭘﺎك ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ .8‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎزه ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ از ﻣﺪﻟﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻳﺪ‪ ،‬ﻟﺬت ﺑﺒﺮﻳﺪ!‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪91‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ETABS 2000‬‬


‫درس ﺷﻤﺎره ‪8‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﻮي ‪ Display‬ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻛﻨﺘﺮل ﺻﺤﺖ ﻣﺪﻟﺴﺎزي‬
‫ ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺳﺎزه ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن رﺳﻴﺪ‪ ،‬ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ‬
‫دﻳﺎﮔﺮام ﻟﻨﮕﺮ‪ -‬ﺑﺮش‪ -‬ﻧﻴﺮوي ﻣﺤﻮري اﻋﻀﺎء را ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺧﺎﺻﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﻳﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ‬
‫ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺷﻜﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺮم ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺳﺎزه را ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ﺧﺎﺻﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﺮده و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎﻧﻬﺎ را‬
‫ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﺘﺎﻳﺞ و اﻧﺠﺎم ﻃﺮاﺣﻲ دﺳﺘﻲ و ﻳﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﺻﺤﺖ‬
‫و ﺳﻘﻢ ﻣﺪﻟﺴﺎزي و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﻪ ﻛﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻨﻮي ‪ Display‬اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫‪ .1‬ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺲ از آﻧﺎﻟﻴﺰ ﻣﺪل‪ ،‬ﻓﺮم ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺳﺎزه ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮاي ﺑﺮﮔﺸﺘﻦ ﺑﻪ ﻓﺮم ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﻧﻴﺎﻓﺘـﻪ‬
‫ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Display > Show Undeformed Shape‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺟﺎي اﺟﺮاي اﻳﻦ دﺳﺘﻮر‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ آﻳﻜـﻦ را در‬
‫ﻗﺴﻤﺖ اﺑﺰارﻫﺎي ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .2‬ﺑﺮاي دﻳﺪن ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻘﺎط ﮔﺮﻫﻲ اﺧﺘﺼﺎص داده اﻳﺪ و ﻳﺎ ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻘﺪار ﺑﺎر ﺟﺎﻧﺒﻲ )ﻣﺜﻼً ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ( اي ﻛﻪ ﺑـﻪ‬
‫ﻫﺮ ﻛﻒ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ ،‬از ﮔﺰﻳﻨﻪ … ‪ Display > Show Loads > Joint / Point‬اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﺑﺎرﻫﺎي ﮔﺮﻫﻲ اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﺳﺎزه در آن ﺣﺎﻟﺖ را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬اﻧﺘﺨﺎب‬
‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ و دﻛﻤﻪ‬
‫ﺗﻴﻚ ﺧﻮرده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎرﻫﺎي ﮔﺮﻫﻲ ﻧﻴﺰ در ﻛﻨﺎر ﻋﻼﻣﺖ‬ ‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫ﺑﺎرﮔﺬاري ﻧﻘﻄﻪ اي ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري ﻛﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده اﻳﺪ‪ ،‬ﻫﻴﭻ ﺑﺎري ﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﻧﻘﻄﻪ اي اﺧﺘﺼﺎص ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ دﺳﺘﻮر ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ اي را ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﻛﺰ ﺟﺮم ﻫﺮ دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ اﺧﺘﺼﺎص داده اﺳﺖ‪،‬‬
‫ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ .3‬ﺑﺮاي دﻳﺪن ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ روي ﻫﺮ اﻟﻤﺎن ﺧﻄﻲ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻳﻢ و ﻳﺎ ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻘﺪار ﺑﺎري ﻛﻪ از ﻫﺮ ﻛﻒ ﺑﻪ ﺗﻴﺮﻫﺎي اﻃﺮاف‬
‫رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ ،‬از دﺳﺘﻮر … ‪ Display > Show Loads > Frame / Line‬اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫در ﭘﻨﺠﺮه اي ﻛﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده و دﻛﻤﻪ‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎرﻫﺎي ﺧﻄﻲ را ﻛﻪ ﺧﻮدﺗﺎن‬ ‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪92‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫روي ﻫﺮ اﻟﻤﺎن ﻗﺮار داده اﻳﺪ‪ ،‬ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬


‫را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺑﺎري ﻛﻪ روي ﻫﺮ‬ ‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫اﻟﻤﺎن ﺧﻄﻲ ﻗﺮار دارد‪) ،‬اﻋﻢ از ﺑﺎري ﻛﻪ ﺧﻮدﺗﺎن روي ﺗﻴﺮ ﻗﺮار داده اﻳﺪ و ﻳﺎ ﺑﺎري ﻛﻪ از ﻛﻒ ﺑﻪ ﺗﻴﺮ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ(‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺗﻴﻚ ﺧﻮرده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎرﻫﺎي ﻧﻘﻄﻪ اي روي ﺗﻴﺮﻫﺎ ﻫﻢ‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ‬ ‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫ﺑﺎر ﮔﺴﺘﺮده آﻧﻬﺎ‪ ،‬ﻧﺸﺎن داده ﺧﺎﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺗﻴﻚ ﺧﻮرده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎرﻫﺎ ﻧﻴﺰ در ﻛﻨﺎر ﻋﻼﻣﺖ ﺑﺎرﮔﺬاري‪،‬‬ ‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري ﻛﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده اﻳﺪ‪ ،‬ﻫﻴﭻ ﺑﺎري ﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﻧﻘﻄﻪ اي اﺧﺘﺼﺎص ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﻛﻔﻬﺎ ﺑﻪ ﻫﺮ ﺗﻴﺮ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ را ﺑﺮرﺳﻲ و ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪.‬‬

‫‪ .4‬ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ روي ﻛﻒ ﻫﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻳﺪ‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Display > Show Loads > Shell / Area‬را اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫در ﭘﻨﺠﺮه اي ﻛﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده و دﻛﻤﻪ‬
‫ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎري ﻛﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده اﻳﺪ‪ ،‬ﻫﻴﭻ ﺑﺎري ﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﻧﻘﻄﻪ اي اﺧﺘﺼﺎص ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫‪Display > Show‬‬ ‫‪ .5‬ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻓﺮم ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺳﺎزه ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺘﻬﺎي ﺑﺎر و ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎرﮔﺬاري ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷـﺪه‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨـﻪ‬
‫‪ Deformed Shape‬را اﺟﺮاء ﻛﺮده و ﻳﺎ از ﻧﻮار اﺑﺰار ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ‪ ،‬آﻳﻜﻦ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪.‬‬

‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫در ﭘﻨﺠﺮه اي ﻛﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺗﺎن را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده و دﻛﻤﻪ‬
‫را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫و ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻳﻜﻲ از دو ﮔﺰﻳﻨﻪ‬ ‫ در ﻗﺴﻤﺖ‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪93‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪Scale‬‬ ‫ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Auto‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻠﻬﺎ را ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﻣﻘﻴﺎس ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫‪ Factor‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه ﻛﻨﺎري ﻓﻌﺎل ﮔﺮدﻳﺪه و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺧﻮدﺗﺎن ﻫﺮ ﻣﻘﻴﺎﺳﻲ ﻛﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻴﺪ ﺑﺮاي ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ ﺳﺎزه وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫ ﭘﺲ از اﺟﺮاي اﻳﻦ دﺳﺘﻮر‪ ،‬ﻓﺮم ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺳﺎزه ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ راﺳﺖ روي‬
‫ﻫﺮ ﻳﻚ از ﮔﺮﻫﻬﺎي ﺳﺎزه‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه اي ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و دوران آن ﮔﺮه ﻧﺸﺎن داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در راﺳﺘﺎي ﺳﻪ ﻣﺤﻮر ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻛﻠﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬را ﺑﺮ ﺣﺴﺐ‬ ‫ردﻳﻒ‬
‫ﻣﻘﺎدﻳﺮ دوران ﺣﻮل ﺳﻪ ﻣﺤﻮر ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻛﻠﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬را‬ ‫واﺣﺪ ﺟﺎري ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ردﻳﻒ‬
‫ﺑﺮ ﺣﺴﺐ رادﻳﺎن ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ در ﺟﻬﺖ ‪ x‬و ‪ ، y‬ﺑﺮاي ﻧﻘﺎط ﻧﻈﻴﺮ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را‬
‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن ﻧﺴﺒﻲ )‪ (Drift‬آن ﻧﻘﺎط‬ ‫در ﺑﻘﻴﻪ ﻃﺒﻘﺎت ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫در ﺟﻬﺖ ‪ x‬و‪ y‬ﻧﻴﺰ در ﻫﺮ ﻃﺒﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﻧﺸﺎن داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ‪ Displacement‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﻣﻄﻠﻖ ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ‪ Drift‬ﻣﺮﺑﻮط‬
‫ﺑﻪ ﻳﻚ ﻧﻘﻄﻪ‪ ،‬ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻮردﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮﻣﻜﺎن ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻈﻴﺮ آن ﻧﻘﻄﻪ در ﻃﺒﻘﻪ ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺗﺮ‪،‬‬
‫ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺮ ارﺗﻔﺎع آن ﻃﺒﻘﻪ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺳﺎزه ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺘﻬﺎي ﺑﺎر ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎر ﺑﻌﺪي دﻳﮕﺮ را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ در‬
‫را ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ‬ ‫ﻗﺴﻤﺖ ﭘﺎﺋﻴﻦ و ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﻓﻠﺸﻬﺎي‬
‫را ﻛﻠﻴﻚ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ ﺳﺎزه را ﺑﻪ ﻓﺮم اﻧﻴﻤﻴﺸﻨﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫‪ .6‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ارﺗﻌﺎﺷﻲ را ﻓﻌﺎل ﻛـﺮده ﺑﺎﺷـﻴﺪ‪ ،‬ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪ Display> Show Mode Shepe‬و ﻳـﺎ ﺑـﺎ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از آﻳﻜﻦ در ﻧﻮار اﺑﺰار ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺷﻜﻞ ﻣﻮدﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه و ﭘﺮﻳﻮد ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﻈﻴﺮ‬
‫ﻫﺮ ﻣﻮد را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫ﺷﻤﺎره ﻣﻮد ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺗﺎن را وارد ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪.‬‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖ‬


‫را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫و ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻳﻜﻲ از دو ﮔﺰﻳﻨﻪ‬ ‫ در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Auto‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻠﻬﺎ را ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﻣﻘﻴﺎس ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪Scale‬‬
‫‪ Factor‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه ﻛﻨﺎري ﻓﻌﺎل ﮔﺮدﻳﺪه و ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺧﻮدﺗﺎن ﻫﺮ ﻣﻘﻴﺎﺳﻲ ﻛﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻴﺪ ﺑﺮاي ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ ﺳﺎزه وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻧﻤﺎﻳﺶ ﺷﻜﻞ ﻣﻮدﻫﺎي ﺳﺎزه‪ ،‬از ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻫﺎي درﺟﻪ‬ ‫ در ﻗﺴﻤﺖ‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪94‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺳﻮم اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﺪ‪.‬‬


‫ ﭘﺲ از اﺟﺮاي اﻳﻦ دﺳﺘﻮر‪ ،‬ﺷﻜﻞ ﻣﻮد ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ از ﺳﺎزه ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ راﺳﺖ روي ﻫﺮ ﻳﻚ‬
‫از ﮔﺮﻫﻬﺎي ﺳﺎزه‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه اي ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ و دوران آن ﮔﺮه‪ ،‬ﺑﻄﻮر ﻧﺴﺒﻲ و ﺑﺮاي آن ﻣﻮد‬
‫ﻣﻮردﻧﻈﺮ‪ ،‬ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻧﻮار ﺑﺎﻻي ﻫﺮ ﭘﻨﺠﺮه‪ ،‬ﻣﻘﺪار ﭘﺮﻳﻮد ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﻣﻮد ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺑﺮ ﺣﺴﺐ واﺣﺪ‬
‫ﺛﺎﻧﻴﻪ ﻧﺸﺎن داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺷﻜﻞ ﻣﻮد ﺑﻌﺪي ارﺗﻌﺎﺷﻲ ﺳﺎزه را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ در ﻗﺴﻤﺖ ﭘﺎﺋﻴﻦ و ﺳﻤﺖ راﺳﺖ‬
‫را ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻓﺮم ﺗﻐﻴﻴﺮﺷﻜﻞ ﻣﻮدي ﺳﺎزه را ﺑﺼﻮرت‬ ‫ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﻓﻠﺸﻬﺎي‬
‫را ﻛﻠﻴﻚ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬ ‫اﻧﻴﻤﻴﺸﻨﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬دﻛﻤﻪ‬
‫‪ .7‬ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻋﻜﺲ اﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﻗﺴﻤﺖ ﺣﺎﻟﺘﻬﺎي ﺑـﺎر ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﺷـﺪه و ﻳـﺎ ﺗﺮﻛﻴـﺐ ﺑـﺎر ﺗﻌﺮﻳـﻒ ﺷـﺪه ﮔﺰﻳﻨـﻪ‬
‫‪ Display> Show Member Forces/ Stresses Diagrams >Support / Spring Reactions‬را اﺟـﺮاء ﻛـﺮده و ﻳـﺎ از‬
‫در ﻧﻮار اﺑﺰار ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ‪ ،‬اﻗﺪام ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﻃﺮﻳﻖ آﻳﻜﻦ‬

‫را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫در ﭘﻨﺠﺮه اي ﻛﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺗﺎن را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده و دﻛﻤﻪ‬
‫ ﭘﺲ از اﺟﺮاي اﻳﻦ دﺳﺘﻮر‪ ،‬ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻋﻜﺲ اﻟﻌﻤﻠﻬﺎي ﻧﻘﺎط ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﺳﺎزه‪ ،‬روي آﻧﻬﺎ ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻋﻼﻣﺖ ﻓﻠﺶ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﻧﻴﺮو و ﻋﻼﻣﺖ دو ﻓﻠﺶ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﻟﻨﮕﺮ اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ راﺳﺖ روي ﻫﺮ ﻳﻚ‬
‫از ﮔﺮﻫﻬﺎي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﺳﺎزه‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه اي ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮو و ﻟﻨﮕﺮ اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ آن ﮔﺮه ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﻧﺸﺎن داده ﺧﻮاﻫﺪ‬
‫ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎه در راﺳﺘﺎي ﺳﻪ ﻣﺤﻮر ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻛﻠـﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬را‬ ‫ردﻳﻒ‬
‫ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻟﻨﮕﺮ اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎه ﺣﻮل ﺳﻪ ﻣﺤـﻮر‬ ‫ﺑﺮ ﺣﺴﺐ واﺣﺪ ﺟﺎري ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ردﻳﻒ‬
‫ﻣﺨﺘﺼﺎت ﻛﻠﻲ ‪ x‬و ‪ y‬و ‪ z‬را ﺑﺮ ﺣﺴﺐ رادﻳﺎن ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪.‬‬
‫ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻋﻜﺲ اﻟﻌﻤﻞ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﺑﻌﺪي را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ در ﻗﺴﻤﺖ‬
‫را ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺎﺋﻴﻦ و ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﻓﻠﺸﻬﺎي‬
‫‪ .8‬ﺑﺮاي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻴﺮوﻫﺎي داﺧﻞ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﺧﻄﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﻣﺤﻮري ـ ﺑﺮﺷﻲ ـ ﺧﻤﺸﻲ ـ ﭘﻴﭽﺸﻲ‪ ،‬ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎي ﺑﺎر‬
‫ﻳـﺎ ﺑﺎرﮔـﺬاري ﻫـﺎي ﻣﺨﺘﻠـﻒ ‪Display> Show Members Forces / Stress Diagram > Frame/ Pier / Spandnal‬‬
‫‪ Forces‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪95‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫در ﻣﻮرد ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ و ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ راﺳﺖ روي ﻫﺮ ﻋﻀﻮ‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه اي ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﻜﻞ ﻧﻤﻮدار ﻧﻴﺮوي ﻣﺮﺑﻮﻃـﻪ را‬
‫ﺑﺮاي آن ﻋﻀﻮ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﻦ روي ﻫﺮ ﻧﺎﺣﻴﻪ از اﻟﻤﺎن ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮو در آن ﻧﻘﻄﻪ ﻧﺸﺎن داده ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫در ﻣﻮرد ﺗﻴﺮﻫﺎ ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ راﺳﺖ روي ﻫﺮ ﻋﻀﻮ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﺑﺮش و ﻟﻨﮕﺮﺗﻴﺮ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬ﭘﻨﺠﺮه اي ﺑـﺎز‬
‫ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺎر اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﺗﻴﺮ‪ ،‬ﺑﺮش ﺗﻴﺮ در راﺳﺘﺎي ﻣﺤﻮر ﻗﺎﺋﻢ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﺗﻴﺮ ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﻗﻮي و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜـﺎن ﺗﻴـﺮ در ﻃـﻮل‬
‫آن را ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻮس روي ﺗﻴﺮ ﻣﻲ ﺗﻮان ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎ و ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣﻜﺎﻧﻬـﺎ را در ﻧﻘﻄـﻪ ﻣـﻮرد‬
‫ﻧﻈﺮ ﺗﻴﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪ .9‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﺻﻔﺤﻪ اي داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ ) دﻳﻮار ﺑﺮﺷﻲ ـ ﻛـﻒ ـ رﻣـﭗ (‪ ،‬ﺑـﺮاي ﻣﺸـﺎﻫﺪه ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ﺗـﻨﺶ ﻫـﺎ‪ ،‬ﻳـﺎ‬
‫ﻧﻴﺮوﻫـﺎي ﻣﻨﺘﺠـﻪ داﺧـﻞ اﻟﻤﺎﻧﻬـﺎي ﺻـﻔﺤﻪ اي ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ از ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪Display> Show Member Fores / stress‬‬
‫‪Diagram> Shell Stress / Fores‬‬
‫‪ .10‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ )‪ (Quake‬را در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Define‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ در ﻳـﻚ ﻧـﻮار ارﺗﻔـﺎﻋﻲ‪،‬‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺑﺎر اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﻴﺮوي ﺑﺮﺷﻲ ﻫﺮ ﻃﺒﻘﻪ‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻟﻨﮕﺮ واژﮔﻮﻧﻲ ﻧﺎﺷﻲ از زﻟﺰﻟﻪ در‬
‫ﻫﺮ ارﺗﻔﺎع‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻃﺒﻘﺎت‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻘﺪار ‪ Drift‬در ﻃﺒﻘﺎت و ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺳﺨﺘﻲ در ﻃﺒﻘﺎت‬
‫را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر از ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Display> Show Story Response Plots‬اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬در اﻳـﻦ ﺣﺎﻟـﺖ‬
‫ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ از ﭘﻨﺠﺮه ﺑﺎز ﺷﺪه ﺧﺮوﺟﻲ ﺗﺼﻮﻳﺮي ﻫﻢ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .11‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻣﺪل از ﻗﺒﻴﻞ ‪ :‬ﻣﺸﺨﺼـﺎت ﻫﻨﺪﺳـﻪ ﻣـﺪل ـ ﻃﺒﻘـﺎت ـ ﺧﻄـﻮط ﺗﺮﺳـﻴﻤﻲ ـ ﻧﻘـﺎط ـ‬
‫دﻳﺎﻓﺮاﮔﻢ ﻫﺎ ـ وزن اﺳﻜﻠﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ـ ﺗﻌﺮﻳﻔﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﻮي ‪ Define‬اﻧﺠﺎم داده اﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﺧﺘﺼﺎص داده اﻳﺪ‪ ،‬دﻳﮕﺮ‬
‫ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻛﻪ ﺑﻪ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﻧﻘﻄﻪ ـ ﺧﻄﻲ ـ ﺳﻄﺤﻲ اﺧﺘﺼﺎص داده اﻳﺪ‪ ،‬ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﻃﺮاﺣﻲ اي ﻛﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده اﻳـﺪ و ‪...‬‬
‫و ﻳﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ آﻧﺎﻟﻴﺰ از ﻗﺒﻴﻞ ‪ :‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻧﻬﺎ ـ ﻋﻜﺲ اﻟﻌﻤﻞ ﻫﺎي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ـ ﻧﻴﺮوﻫـﺎي اﻟﻤﺎﻧﻬـﺎ ـ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴـﻞ ارﺗﻌﺎﺷـﻲ ـ‬
‫ﻧﺤﻮه ﺑﺎرﮔﺬاري ﻟﺮزه اي ـ ﻣﻘﺪار ﺟﺮم ﻃﺒﻘﺎت و ﻣﺮﻛﺰ ﺟﺮم ﻃﺒﻘﺎت ـ ﻣﺮﻛـﺰ ﺳـﺨﺘﻲ ﻃﺒﻘـﺎت و ‪ ...‬را ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﺟـﺪاول‬
‫ﻣﺘﻨﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﻨﻴﺪ و ﻳﺎ ﺳﭙﺲ در ﺟﺎﻳﻲ ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Display > Show Tables‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .12‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ‪ ،‬ﭘﺲ از ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻧﻴﺮوﻫﺎ و ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎﻧﻬﺎي ﺳـﺎزه در ﭘﻨﺠـﺮه اي‪ ،‬در ﻳـﻚ ﻣﻘﻄـﻊ از ﺳـﺎزه ﻧﺘـﺎﻳﺞ‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ را ﻧﮕﺎه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ اﺳﺖ از ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪ Draw>Draw Section Cut‬اﺳـﺘﻔﺎده ﻛـﺮده و ﺳـﭙﺲ ﻣﻘﻄﻌـﻲ را ﻛـﻪ ﻣـﻲ‬
‫ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ در آن ﻗﺴﻤﺖ ﻧﻤﺎﻳﺶ داده ﺷﻮﻧﺪ را رﺳﻢ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ ﺑﻪ ﻫـﺮ ﻗـﺎب از ﺑـﺮش‬
‫زﻟﺰﻟﻪ ﭼﻘﺪر رﺳﻴﺪه اﺳﺖ ) ﺳﺨﺘﻲ ﻫﺮ ﻗﺎﺑﻞ دو ﺑﻌﺪي ﭼﻘﺪر اﺳـﺖ ( ﺑﺎﻳﺴـﺘﻲ در ﻧﻤـﺎي ‪ Elevation‬آن ﻗـﺎب را ﺑﻴﺎورﻳـﺪ‪.‬‬
‫ﺳﭙﺲ در ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﺑﺮﺷﻲ ﺟﻬﺖ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﺑﺮاي اﻟﻤﺎﻧﻬﺎي ﻗﺎﺑﻞ ﻓﻌﺎل ﻛﻨﻴﺪ و ﺳﭙﺲ ﺑﺎ اﻳـﻦ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ﻣﻘﻄﻌـﻲ در‬
‫ﭘﺎي ﻗﺎب رﺳﻢ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .13‬ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﭘﺲ از آﻧﺎﻟﻴﺰ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ را ﻛﻨﺘﺮل ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ از ﺻﺤﺖ و ﺳﻘﻢ ﻣﺪﻟﺴﺎزي ﻣﻄﻤـﺌﻦ‬
‫ﺷﻮﻳﺪ‪ .‬ﻣﻮاردي ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﻗﺮار زﻳﺮاﻧﺪ‪:‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪96‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ ﺗﻮزﻳﻊ ﻧﻴﺮوﻫﺎي زﻟﺰﻟﻪ در ﻃﺒﻘﺎت ﭼﻚ ﺷﻮد‪.‬‬


‫ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺟﺮم و وزن ﺳﺎزه در ﻃﺒﻘﺎت ﭼﻚ ﺷﻮد و ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺳﺮاﻧﮕﺸﺘﻲ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺳﺎزه ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﺎي ﺑﺎر ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻠﻬﺎ اﻃﻼﻋﺎت ﺧـﻮﺑﻲ درﺑـﺎره ﺻـﺤﺖ‬
‫ﻣﺪل ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣﻲ دﻫﻨﺪ‪.‬‬
‫ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻞ ﺟﺎﻧﺒﻲ و ‪ Drift‬ﻃﺒﻘﺎت ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺠﺎز آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ اي ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺮدد‪) .‬ﭘﺲ از ﭘﺎﻳﺎن ﻃﺮاﺣﻲ(‬
‫ ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺠﺎز آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ اي ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮔﺮدد‪ ) .‬ﭘﺲ از ﭘﺎﻳﺎن ﻃﺮاﺣﻲ (‬
‫ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي داﺧﻞ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً اﮔﺮ اﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺧﻴﻠﻲ زﻳـﺎد ﺑﺎﺷـﻨﺪ‪ ،‬ﺷـﺎﻳﺪ واﺣـﺪﻫﺎ را ﻫﻨﮕـﺎم‬
‫اﻋﻤﺎل ﺑﺎرﮔﺬاري اﺷﺘﺒﺎه اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮده اﻳﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﭼﻚ ﻛﻨﻴﺪ روي ﺗﻴﺮﻫـﺎي ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﻣﻤﻜـﻦ اﺳـﺖ ﻓﺮاﻣـﻮش ﻛـﺮده‬
‫ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﺎري را اﻋﻤﺎل ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪97‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ETABS 2000‬‬


‫درس ﺷﻤﺎره ‪9‬‬
‫ﻃﺮح اﺳﻜﻠﺖ ﻓﻠﺰي ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ETABS 2000‬‬
‫ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬اﻳﻦ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ را دارد ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﻓﻠﺰي را ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺗﻤﺎم ﺿﻮاﺑﻂ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ اي ﻣﺒﺤﺚ‬
‫دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان ﻃﺮاﺣﻲ و ﻳﺎ ﭼﻚ ﻛﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻦ درس ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻧﺤﻮه ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه ﻫﺎي ﻓﻠﺰي‬
‫ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﻧﺮم اﻓﺰار و ﻧﺤﻮه ﻟﺤﺎظ ﻛﺮدن ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ را ﻳﺎد ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‪ .‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬
‫ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه ﻓﻠﺰي ﺑﻴﺸﺘﺮ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Design > Steel Frame Design‬ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬

‫ﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮ از ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‪ ،‬در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Options > Preferences‬و ﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮ در ﻣﻨﻮي ‪ Define‬ﻗﺮار دارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ در درﺳﻬﺎي ﻗﺒﻠﻲ اﺷﺎره ﺷﺪ‪ ،‬آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻓﻮﻻد آﻣﺮﻳﻜﺎ ‪ AISC‬ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ 1989‬روش ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز ‪ ASD‬را در آﺋﻴﻦ‬
‫ﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮد داﺷﺖ‪ .‬از آن ﺳﺎل ﺑﻪ ﺑﻌﺪ اﻳﻦ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﺗﻨﻬﺎ روش ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﻪ روش ﺣﺪي و ﻳﺎ روش ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺎر و ﻣﻘﺎوﻣﺖ‬
‫‪ LRFD‬را در آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ آورد‪ .‬آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ AISC-ASD 89‬ﻓﺎﻗﺪ ﺿﻮاﺑﻂ ﻟﺮزه اي ﺧﺎص ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﻛﻪ اوﻟﻴﻦ ﺑﺎر ﺳﺎﻟﻬﺎ ﭘﻴﺶ اراﺋﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ از اﻳﻦ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﺑﻮد‪ .‬اﻣﺎ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻓﻮﻻد‬
‫آﻣﺮﻳﻜﺎ‪ ،‬ﭘﺲ از وﻗﻮع زﻟﺰﻟﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر و ﺑﺮرﺳﻲ آﻧﻬﺎ ﺿﻮاﺑﻂ ﺧﺎﺻﻲ را در ﺳﺎﻟﻬﺎي ﺑﻌﺪ ﺑﻪ آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻓﻮﻻد‬
‫اﻓﺰودﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺿﻮاﺑﻂ در آﻳﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC-97‬وارد ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC‬آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ اي ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ‬
‫‪ AISC‬ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اي از ﻣﻘﺮات ﻣﻠﻲ آﻣﺮﻳﻜﺎﺳﺖ ﻛﻪ ‪ 23‬ﻓﺼﻞ دارد و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ اﻳﺮان‪ ،‬ﺷﺎﻣﻞ‬
‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬اﻳﻤﻨﻲ‪ ،‬ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ آﺗﺶ ﺳﻮزي‪ ،‬اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي ﻣﺼﺎﻟﺢ و اﺟﺮا‪،‬‬
‫ﺑﺎرﮔﺬاري‪ ،‬ﻃﺮح ﺳﺎزه ﻫﺎي ﺑﺘﻨﻲ‪ ،‬ﻓﻠﺰي‪ ،‬ﺑﻨﺎﻳﻲ‪ ،‬ﭼﻮﺑﻲ‪ ،‬آﻟﻮﻣﻴﻨﻴﻮﻣﻲ و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺜﻼ در‬
‫ﻓﺼﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮح ﺳﺎزه ﻫﺎي ﻓﻠﺰي ﻳﺎ ﺑﺘﻨﻲ‪ ،‬ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه را ﺑﻪ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎي ﻓﻮﻻد و ﺑﺘﻦ آﻣﺮﻳﻜﺎ ارﺟﺎع داده اﺳﺖ و‬
‫ﺗﻨﻬﺎ ﺿﻮاﺑﻂ ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ ﻟﺮزه اي در آﻧﻬﺎ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﻧﺪ‪ .‬دﻗﻴﻘﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻧﭽﻪ در ﭘﻴﻮﺳﺖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ 2800‬ﺑﺮاي ﺿﻮاﺑﻂ ﺧﺎص‬
‫ﻃﺮح ﻟﺮزه اي ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﻓﻮﻻدي وﺟﻮد دارد‪ .‬ﭘﺲ از آن‪ ،‬اﻳﻦ ﺿﻮاﺑﻂ ﻟﺮزه اي ﺧﺎص )‪ ، (UBC-ASD 97‬در آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ‬
‫‪ 2800‬ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﻴﻮﺳﺖ اراﺋﻪ ﮔﺮدﻳﺪ و ﺳﭙﺲ در وﻳﺮاﻳﺶ ﺳﺎل ‪ 1383‬ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان‪،‬‬
‫ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ در ﺧﻮد ﻣﺒﺤﺚ وارد ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬
‫ﭘﺲ ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻣﻲ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان‪ ،‬آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ AISC-ASD 89‬اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫ﺿﻮاﺑﻂ ﺧﺎص ﻟﺮزه اي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺎزه ﻫﺎي ﻓﻮﻻدي آن از آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC-ASD 97‬ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﻧﺮم اﻓﺰار ‪ ETABS‬ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺳﺎزه اي ﻓﻠﺰي را ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻓﻮﻻد اﻳﺮان )ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ( ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪،‬‬
‫ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻧﻮع آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ را ‪ UBC-ASD 97‬اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺎ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ AISC-ASD 89‬ﻧﻴﺰ‬
‫ﻃﺮح ﺳﺎزه را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﺷﺮﻃﻲ ﻛﻪ ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﺧﺎص ﻟﺮزه اي آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ را ﻛﻪ در ﻗﺴﻤﺘﻬﺎي ﺑﻌﺪ اﺷﺎره ﻣﻲ ﺷﻮد‪،‬‬
‫ﺧﻮدﻣﺎن اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪.‬‬
‫در زﻳﺮ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺎزه ﻓﻠﺰي ﺑﺮ اﺳﺎس آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC-ASD 97‬آورده ﺷﺪه اﻧﺪ‪.‬‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪98‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪ .1‬دﺳﺘﻮر …‪ Define > Special Seismic Load Effects‬را اﺟﺮا ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫از ﻃﺮﻳﻖ اﻳﻦ ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻲ ﺗﻮان ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ آﻳﺎ ﺿﻮاﺑﻂ ﺧﺎص ﻃﺮح ﻟـﺮزه اي ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ آﻳـﻴﻦ ﻧﺎﻣـﻪ ‪ UBC-ASD 97‬و ﻳـﺎ‬
‫ﻣﺒﺤـــﺚ دﻫـــﻢ ﻣﻘـــﺮرات ﻣﻠـــﻲ ﺳـــﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳـــﺮان )ﻛـــﻪ ﻛﭙـــﻲ از آﻳـــﻴﻦ ﻧﺎﻣـــﻪ ‪ UBC-ASD 97‬اﺳـــﺖ( را ﻟﺤـــﺎظ‬
‫‪ .‬دﻗـﺖ ﻛﻨﻴـﺪ ﺗﻨﻬـﺎ در ﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ‬ ‫ﻳـﺎ ﻟﺤـﺎظ ﻧﻜﻨـﺪ‬ ‫ﻛﻨﺪ‬
‫ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ از آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ AISC-ASD 89‬ﺑﺮاي ﻃﺮاﺣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ را ﻏﻴﺮﻓﻌـﺎل ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ در‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ ﺳﺎزه اي ﺑﺘﻨﻲ را ﻃﺮح ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺎز ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﺷﻮد‪.‬‬
‫( ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺑﺎ ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘـﺮرات ﻣﻠـﻲ ﻛـﺎﻣﻼ‬ ‫ﭘﺲ از ﻓﻌﺎل ﻛﺮدن اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ )‬
‫ﻣﻨﻄﺒﻖ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت زﻳﺮ در اﻳﻦ ﭘﻨﺠﺮه ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ وارد ﻛﺮدن )‪ Rho Factor (r‬ﻣﻘﺪار ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ را ﻋﺪد ‪ 1‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻋﺪد در ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت‬
‫ﺑﺎرﮔﺬاري ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺧﻮد آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ در ﻣﻘﺪار ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ ﺿﺮب ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﮔـﺮ در ﻃﺮاﺣـﻲ ﻓﻘـﻂ از ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت ﺑـﺎري ﻛـﻪ‬
‫ﺧﻮدﻣﺎن ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده اﻳﻢ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﻢ )ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻮر اﺳﺖ( ‪ ،‬وارد ﻛﺮدن ﻳﺎ ﻧﻜﺮدن اﻳﻦ ﻋـﺪد ﺗﻔـﺎوﺗﻲ اﻳﺠـﺎد ﻧﻤـﻲ‬
‫ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺿﺮﻳﺐ ‪ r‬در ﻓﺼﻞ ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC 97‬ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺎرﮔﺬاري ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﺟﻮد دارد و ﻣﻘﺪاري ﺑﻴﻦ ‪ 1‬ﺗـﺎ ‪1/5‬‬
‫را ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﻤﺎد‪ /‬درﺟﻪ ﻧﺎﻣﻌﻴﻨﻲ ﺳﺎزه اﺳﺖ و ﺑﺮ اﺳﺎس ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺳﺎزه اي‪ ،‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي‬
‫اﻳﻦ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه اﻳﻦ ﻣﻘﺪار در ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎرﮔﺬاري در ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮوي زﻟﺰﻟـﻪ ﺿـﺮب ﻣـﻲ‬
‫ﺷﻮد‪ .‬و ﭼﻮن در اﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ اﻳﺮان ﻫﻤﭽﻴﻦ ﺿﺮﻳﺒﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻘﺪار آن را در ﭘﻨﺠﺮه ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻋﺪد ‪ 1‬وارد ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺎر ﻣﺮده ﻋﺪد ﺻﻔﺮ را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ‪ ،‬ﻣﻘﺪار اﻓﺰاﻳﺸﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﺎر ﻣﺮده در ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت‬
‫ﺑﺎر ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺧﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ داده ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻓﺼﻞ ﺷﺎﻧﺰده آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC 97‬در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎرﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ ﻣـﻲ‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎر ﻣﺮده ﺑﻪ اﻧﺪازه ‪ 20%‬اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ ‪ 0.2‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد‪ .‬وﻟـﻲ از آﻧﺠـﺎ ﻛـﻪ در‬
‫آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﻓﺰاﻳﺸﻲ ﻧﺪارﻳﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در اﻳـﻦ ﻗﺴـﻤﺖ ﻋـﺪد ‪ 0‬را وارد ﻛﻨـﻴﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘـﻪ اﮔـﺮ در ﻃﺮاﺣـﻲ ﻓﻘـﻂ از‬
‫ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎري ﻛﻪ ﺧﻮدﻣﺎن ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده اﻳﻢ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﻢ )ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻮر اﺳﺖ( ‪ ،‬وارد ﻛﺮدن ﻳـﺎ ﻧﻜـﺮدن اﻳـﻦ ﻋـﺪد‬
‫ﺗﻔﺎوﺗﻲ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪99‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ )‪ Omega Factor (W‬ﻣﻘﺪار ‪ Ω0‬را ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ وارد ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬ﻣﻘﺪار اﻳﻦ ﻋﺪد ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
‫ﺟﺪول زﻳﺮ اﺳﺖ‪::‬‬
‫ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻘﺎوم ﻟﺮزه اي‬ ‫‪Ω0‬‬
‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﻫﻢ ﻣﺤﻮر‬ ‫‪2.4‬‬
‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﺑﺮون ﻣﺤﻮر‬ ‫‪2.8‬‬
‫ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻳﺎ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ‪ -‬ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي )ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺨﺘﻠﻂ(‬ ‫‪3.2‬‬

‫اﻳﻦ ﻣﻘﺪار در ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎر وﻳﮋه ﻛﻨﺘﺮل ﺳﺘﻮن ﺑﻜﺎر ﻣﻲ رود‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ‪ ،‬در ﺳﺘﻮﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻨﺶ‬
‫ﻣﺤﻮري ﻣﻮﺟﻮد ﺗﺤﺖ ﻫﺮ ﻳﻚ از ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎرﮔﺬاري ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻓﻮﻻد از ‪ 0.3‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺳﺘﻮن ﺗﺤﺖ‬
‫ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎرﮔﺬاري وﻳﮋه زﻳﺮ ﻧﻴﺰ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد‪:‬‬
‫‪ For Column in Compression : PDL + 0.7 PLL + Ω0 PE ≤ Psc = 1.7 Fa A‬‬
‫‪if‬‬ ‫‪f a / Fy ≥ 0.3 → ‬‬
‫‪‬‬ ‫‪For Column in Tension : 0.85PDL + Ω0 PE ≤ Pst = Fy A‬‬
‫در اﻳﻦ رواﺑﻂ ﻣﻨﻈﻮر از ‪ P‬ﻧﻴﺮوي ﻣﺤﻮري ﻣﻮﺟﻮد ﺳﺘﻮن ﺗﺤﺖ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺎر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺪﻳﺲ و در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎري اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫‪ f a / Fy ≥ 0.3‬اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر از ‪ Fa‬ﺗﻨﺶ ﻓﺸﺎري ﻣﺠﺎز ﺳﺘﻮن‪ Fy ،‬ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻓﻮﻻد و ‪ A‬ﺳﻄﺢ ﻣﻘﻄﻊ ﭘﺮوﻓﻴﻞ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻦ‪ ،‬ﺿﺮﻳﺐ ‪ Ω0‬در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮔﺰارش ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﺧﺮوﺟﻲ اﺗﺼﺎﻻت ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي)‪ (Gusset Plates‬ﻧﻴﺰ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬زﻳﺮا ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻧﻴﺮوﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻃﺮح ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﻜﺎر رود‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﻛﻤﺘﺮﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار‬
‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻛﺸﺸﻲ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ )‪ (Pst=AFy‬و ﻣﻘﺪار ﺣﺎﺻﻞ از ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ‪) PDL + PLL + Ω0 PE‬ﻳﻌﻨﻲ ﻧﻴﺮوي ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎر ﺛﻘﻠﻲ‬
‫ﺑﻌﻼوه ‪ Ω0‬ﻧﻴﺮوي ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ( اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد‪ ETABS .‬اﻳﻦ دو را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻛﺮده و ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻴﺮوي ﻃﺮح اﺗﺼﺎل‬
‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي‪ ،‬ﮔﺰارش ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻮع ﻗﺎب‪ ،‬ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻟﻨﮕﺮ ﺧﻤﺸﻲ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل ﺗﻴﺮ ﺑﻪ ﺳﺘﻮن ﻛﻤﺘﺮﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار ﻇﺮﻓﻴﺖ‬
‫ﺧﻤﺶ ﭘﻼﺳﺘﻴﻚ ﺗﻴﺮ )‪ (MP=ZFy‬و ﻣﻘﺪار ﺣﺎﺻﻞ از ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎر ‪) M DL + M LL + Ω0 M E‬ﻳﻌﻨﻲ ﻟﻨﮕﺮ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎر ﺛﻘﻠﻲ‬
‫ﺑﻌﻼوه ‪ Ω0‬ﻧﻴﺮوي ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎر زﻟﺰﻟﻪ( اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺪار ‪ Ω0‬ﺑﺪرد ‪ ETABS‬ﻣﻲ ﺧﻮرد‪ ETABS .‬اﻳﻦ‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ اﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻟﻨﮕﺮ ﺧﻤﺸﻲ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل ﺻﻠﺐ ﺗﻴﺮ ﺑﻪ ﺳﺘﻮن‪ ،‬ﮔﺰارش ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ IBC2000 Seismic Design Category‬ﺗﻔﺎوﺗﻲ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﺪام ﮔﺰﻳﻨﻪ ر ااﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬زﻳﺮا اﺻﻼ ﺑﺎ اﻳﻦ آﺋﻴﻦ‬
‫ﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮاﺣﻲ را اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲ دﻫﻴﻢ‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Lateral Load Resisting System Type‬ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺒﻞ ﺗﻔﺎوﺗﻲ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻛﺪام ﮔﺰﻳﻨﻪ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪ .2‬دﺳﺘﻮر ‪ Options > Prefrences > Steel Frame Design‬را اﺟﺮا ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪100‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻮع آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮاﺣﻲ وﺟﻮد دارد‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Design Code‬ﻧﻮع آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ را ‪ UBC-ASD 97‬اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮان در اﻳﻦ‬
‫ﻗﺴﻤﺖ ﻧﻮع آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ را ‪ AISC-ASD 89‬ﻧﻴﺰ اﻧﺘﺨﺎب ﻛﺮد‪ .‬ﻛﺎري ﻛﻪ اﻛﺜﺮ ﻃﺮاﺣﺎن اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ در اﻳﻦ ﺻﻮرت‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺧﻮدﻣﺎن ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﺧﺎص ﻟﺮزه اي را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Frame Type‬ﻧﻮع ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎرﺑﺮ ﺟﺎﻧﺒﻲ را ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC 97‬ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻟﺮزه ﺑﺮ ﺟﺎﻧﺒﻲ‬
‫ﺳﺎزه ﺑﺮ اﺳﺎس ﺷﻜﻞ ﭘﺬﻳﺮي و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺟﺬب و اﺗﻼف اﻧﺮژي اي ﻛﻪ دارﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﻜﻲ از اﻧﻮاع ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻳﺎ وﻳﮋه ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪي ﻣﻲ‬
‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪي اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎ ﺑﻪ ﻗﺮار زﻳﺮ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪:‬‬
‫‪ -1‬ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﻫﻢ ﻣﺤﻮر ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ‪ Ordinary Concentric Braced Frame‬ﻳﺎ ‪ OCBF‬ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻪ آن ‪Braced Frame‬‬
‫ﻣﻲ ﮔﻮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﻫﻢ ﻣﺤﻮر وﻳﮋه ‪ Special Concentric Braced Frame‬ﻳﺎ ‪ SCBF‬ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻪ آن ‪ Special CBF‬ﻣﻲ‬
‫ﮔﻮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ ﺑﺮون ﻣﺤﻮر‪ Eccentric Braced Frame‬ﻳﺎ ‪ . EBF‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ ﺑﺮون ﻣﺤﻮر‪ ،‬وﻳﮋه و ﻏﻴﺮوﻳﮋه ﻧﺪارد و وﻟﻲ‬
‫ﻧﻮع ﻃﺮاﺣﻲ آن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آن را ﻣﻲ ﺗﻮان ﺟﺰء ﺳﻴﺘﻤﻬﺎي وﻳﮋه در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫‪ -4‬ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ‪ Ordinary Moment Resistant Frame‬ﻳﺎ ‪OMRF‬‬
‫‪ -5‬ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه ‪ Special Moment Resistant Frame‬ﻳﺎ ‪SMRF‬‬

‫‪ -‬ﻻزم ﺑﺬﻛﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺑﺎ آﻧﻜﻪ اﻳﻦ ﺿﻮاﺑﻂ را از آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC 97‬ﻛﭙﻲ ﺑﺮداري ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ در‬
‫آن اﺷﺎره اي ﺑﻪ ﺿﻮاﺑﻂ ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﻫﻢ ﻣﺤﻮر وﻳﮋه ﻧﻜﺮده اﺳﺖ ! از ﻃﺮﻓﻲ ﺑﻪ ﺟﺎي دو ﻧﻮع ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ‪ ،‬ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻘﺪار‬
‫ﺷﻜﻞ ﭘﺬﻳﺮي و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺟﺬب و اﺗﻼف اﻧﺮژي ﺳﺎزه‪ ،‬ﺳﻪ ﻧﻮع ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ‪ :‬ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ‪ -‬ﻗﺎب‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪101‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه‪ .‬ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﺑﺼﻮرت ﺗﻨﻬﺎ‪ ،‬ﻓﻘﻂ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي ﻛﻢ و ﻣﺘﻮﺳﻂ و در‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن داراي اﻫﻤﻴﺖ زﻳﺎد و ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد ﻧﻴﺴﺖ ﻣﺠﺎز اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي ﻧﻴﺰ ﻓﻘﻂ در‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﺗﺎ ‪ 15‬ﻣﺘﺮ ارﺗﻔﺎع و ﺑﺎ اﻫﻤﻴﺖ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺠﺎز اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﺻﻨﻌﺘﻲ ‪ 1‬و ‪ 2‬ﻃﺒﻘﻪ زﻳﺮ ‪ 18‬ﻣﺘﺮ و ﺑﺎ اﻫﻤﻴﺖ‬
‫ﻛﻢ ﻳﺎ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻧﻴﺰ ﻣﻲ ﺗﻮان از ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﻨﺪ ‪ 1-5-3-10‬ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان‪ ،‬در ﻃﺮاﺣﻲ ﻗﺎﺑﻬﺎي ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﺑﻪ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺿﻮاﺑﻂ ﻟﺮزه اي ﺧﺎص ﻓﺼﻞ ﺳﻮم اﻳﻦ‬
‫ﻣﺒﺤﺚ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ‪ UBC 97‬ﻣﻌﺎدل ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -‬ﻧﻜﺘﻪ دﻳﮕﺮ آن ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ 2800‬اﻳﺮان در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﺑﺎ اﻫﻤﻴﺖ ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد ﻛﻪ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﻧﺴﺒﻲ ﻟﺮزه‬
‫ﺧﻴﺰي ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد ﻗﺮار دارﻧﺪ‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ و‪.‬ﻳﮋه ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد‪ .‬ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ‬
‫ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻲ )ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺎ اﻫﻤﻴﺖ ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد( را در ﺷﻬﺮ ﺗﻬﺮان )ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي ﺧﻴﻠﻲ زﻳﺎد( ﻃﺮاﺣﻲ‬
‫ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ آن را وﻳﺰه ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ -‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﻳﻦ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ ﺑﻴﺶ از ‪ 15‬ﻃﺒﻘﻪ ﻳﺎ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ از ‪ 50‬ﻣﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از‬
‫ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ و ﻳﺎ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ در ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي )ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺨﺘﻠﻂ( اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‪ .‬در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﻛﺎرﺑﺮد ﻗﺎب‬
‫ﺧﻤﺸﻲ اﻟﺰاﻣﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ارﺗﻔﺎع ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن از ‪ 70‬ﻣﺘﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد‪ ،‬دﻳﮕﺮ از ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻫﻢ ﻧﻤﻲ‬
‫ﺗﻮان اﺳﺘﻔﺎده ﻛﺮد و ﻧﻮع ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ وﻳﮋه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ -‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺳﺎزه اي در در دو ﺟﻬﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي ﭘﺮ ﻛﺮدن اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ‪ ،‬ﺑﻪ درس ﺑﻌﺪي‬
‫ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ ،Zone‬ﻳﻜﻲ از دو ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Zone3‬ﻳﺎ ‪ Zone4‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻮاﺣﻲ ﻣﺨﺘﻠـﻒ آﻣﺮﻳﻜـﺎ‬
‫ﺑﺮ اﺳﺎس ﺷﺪت ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي و ﻣﻄﺎﺑﻖ دﺳﺘﻪ ﺑﻨﺪي ‪ UBC 97‬ﻟﻴﺴﺖ ﺷﺪه اﻧﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻟﻴﺴﺖ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻟﺮزه ﺧﻴـﺰي از ‪ Zone 0‬ﺗـﺎ‬
‫‪ Zone4‬وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪UBC-ASD 97‬وﻗﺘﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻟﺮزه ﺧﻴـﺰي ﻣﺮﺑـﻮط ﺑـﻪ ‪ Zone3‬ﻳـﺎ ‪Zone4‬‬
‫ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﺧﺎص ﻟﺮزه اي روي آﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﭘﺲ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠـﻲ‪ ،‬ﺳـﺎزه ﺑـﺮاي‬
‫ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﻟﺮزه اي ﻧﻴﺰ ﭼﻚ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻜﻲ از دو ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪ Zone3‬ﻳـﺎ ‪ Zone4‬را اﻧﺘﺨـﺎب ﻛﻨـﻴﻢ‪ .‬در‬
‫ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻃﺮاﺣﻲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻧﺒﻮده و ﻏﻠﻂ اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ UBC-ASD 97‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن در ﻣﻨﻄﻘﻪ ‪ Zone2‬ﻳﺎ ‪ Zone1‬واﻗﻊ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻓﻘﻂ وﻗﺘـﻲ‬
‫ﺿﺮﻳﺐ اﻫﻤﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺑﻴﺶ از ﻋﺪد ‪ 1‬اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻚ ﺳﺮي ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﻟﺮزه اي ﺧﺎص ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺿﺮﻳﺐ اﻫﻤﻴﺘـﻲ‬
‫ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ﺑﻌﺪ اﻳﻦ ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻴﺪ )‪ (Importance Factor‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻌﺒﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ در آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﺒﺤﺚ دﻫـﻢ‪،‬‬
‫ﺑﺮاي ﺗﻤﺎم ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي ﻳﻚ ﻧﻮع ﻛﻨﺘﺮل اي وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ‪ Zone0‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻫـﻴﭻ ﻛﻨﺘـﺮل‬
‫ﺧﺎﺻﻲ ﺻﻮرت ﻧﻤﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﺪ )ﻛـﻪ‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ اﺳﺘﻔﺎده از آن در ﻗﺴﻤﺖ ﻗﺒﻞ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪ( ﻧﻮع ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي را ‪ Zone0‬اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Importance Factor‬ﺿﺮﻳﺐ اﻫﻤﻴﺖ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن را وارد ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬در ﻗﺴﻤﺖ ﻗﺒﻞ ﺗﻮﺿﻴﺢ داده ﺷﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺿـﺮﻳﺐ‬
‫ﻛﺠﺎ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Sysstem R‬ﺿﺮﻳﺐ رﻓﺘﺎر ﺳﺎزه را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻗـﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨـﺪي ﺑـﺮون ﻣﺤـﻮر‬
‫)‪ (EBF‬و ﺑﺮاي ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪرا دوران ﻣﺠﺎز ﺗﻴﺮ ﭘﻴﻮرﻧﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ System Omega0‬ﻣﻘﺪار ﺿﺮﻳﺐ ‪ Ω0‬را ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ ﻣﻘﺮات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در ﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ‬
‫را ﻓﻌﺎل ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻳـﻦ‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Define > Special Seismic Load Effects‬ﮔﺰﻳﻨﻪ‬
‫ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﺧﺎص ﻟﺮزه اي را اﻧﺠﺎم ﻧﺪﻫﺪ‪ ،‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺿﺮﻳﺐ ‪ Ω0‬اﺳﺘﻔﺎده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷـﺪ‪ .‬ﻫﻤـﺎﻧﻄﻮر ﻛـﻪ ﻗـﺒﻼ‬
‫ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺣﺘﻲ اﮔﺮ در ﻣﻨﻮي ‪ Define‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻃﺮح ﻟﺮزه اي را ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﺪ وﻟﻲ ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻟﺮزه ﺧﻴﺰي ‪ Zone 3‬ﻳـﺎ‬
‫‪ Zone 4‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎز ﻫﻢ ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﺧﺎص ﻟﺮزه اي را اﻧﺠﺎم ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ .‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ در ﻃﺮح ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ )ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت ﺑﺎرﻫـﺎي وﻳـﮋه( و ﻳـﺎ در‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪102‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪار ﻧﻴﺮوي ﻃﺮاﺣﻲ اﺗﺼﺎل ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ ﻳﺎ ﻟﻨﮕﺮ ﺧﻤﺸﻲ ﻃﺮح اﺗﺼﺎل ﺻﻠﺐ ﺗﻴﺮ ﺑﻪ ﺳﺘﻮن‪ ،‬ﻫﻤﮕـﻲ از ﻣﻘـﺪار ‪ Ω0‬ﻣﻌﺮﻓـﻲ‬
‫ﺷﺪه اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ در ﻣﻨﻮي ‪ Define‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻃﺮح ﻟﺮزه اي ﻓﻌﺎل ﺑﺎﺷـﺪ‪ ،‬ﻣﻘـﺪار ‪ Ω0‬وارد ﺷـﺪه در اﻳـﻦ‬
‫ﻗﺴﻤﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ?‪ Consider Deflection‬ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Yse‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮﻫﺎ را ﻧﻴـﺰ ﻛﻨﺘـﺮل ﻛﻨـﺪ‪ .‬ﻣﻄـﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤـﺚ‬
‫دﻫﻢ ﻣﻘﺮرات ﻣﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻲ اﻳﺮان‪ ،‬در ﺗﻴﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﻘﻔﻬﺎي ﻧﺎزك ﻛﺎري ﺷﺪه را ﺗﺤﻤﻞ ﻣﻲ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺧﻴﺰﺷﺎن ﺗﺤﺖ ﺑـﺎر‬
‫زﻧﺪه از ‪ L/360‬وﺗﺤﺖ ﻣﺠﻤﻮع ﺑﺎر ﻣﺮده و زﻧﺪه از ‪ L/240‬ﻛﻪ ‪ L‬ﻃﻮل دﻫﺎﻧﻪ ﺗﻴﺮ اﺳﺖ ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Deflection Check Type‬ﻧﻮع ﻛﻨﺘﺮل ﺧﻴﺰ را ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺸﺨﺺ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﻴﺰ ﺳـﻘﻒ را ﺑـﺮ اﺳـﺎس‬
‫ﻧﺴﺒﺖ دﻫﺎﻧﻪ )‪ (Ratio‬ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﭼﻚ ﻛﻨﻴﺪ ﻳﺎ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻣﻘـﺪار ﻣﻄﻠـﻖ و ﻣﺸـﺨﺺ ﻣـﺜﻼ ‪ .(Absolute) 3 cm‬ﻫﻤـﺎﻧﻄﻮر ﻛـﻪ در‬
‫ﻗﺴﻤﺖ ﻗﺒﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ‪ ،‬ﻣﻘﺪار ﺧﻴﺰ را ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﺴﺒﺖ ﻃﻮل دﻫﺎﻧﻪ ﭼﻚ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﻗﺴـﻤﺖ ﮔﺰﻳﻨـﻪ‬
‫‪ Ratio‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب اﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ‪ ،‬ﻳﻚ ﺳﺮي از ﻛﺎدرﻫﺎي ﺑﻌﺪي اي ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ وارد ﻛـﺮدن ﻣﻘـﺪار ﻣﺠـﺎز ﻣﻄﻠـﻖ‬
‫ﺧﻴﺰ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻏﻴﺮ ﻓﻌﺎل ﻣﻲ ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ DL Limit, L/‬ﻋﺪد ‪ 1‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﻋﺪد ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻲ ﮔﻮﺋﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮ را ﺗﺤﺖ ﺑﺎر ﻣﺮده ﺗﻨﻬﺎ ﺑـﺎ ﻋـﺪد‬
‫‪ L/1‬ﭼﻚ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻤﻬﻴﺪ اﺻﻼ ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮ ﺗﺤﺖ ﺑﺎر ﻣﺮده ﺧﺎﻟﺺ ﭼﻚ ﻧﻤﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﭼﻮن ﻣﺒﺤﺚ دﻫـﻢ ﻣﻘـﺮرات‬
‫ﻣﻠﻲ ﭼﻤﻄﻠﺒﻲ در اﻳﻦ ﺑﺎره ﻧﮕﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Super DL+LL Limit, L/‬ﻋﺪد ‪ 1‬وارد ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ اﻳﻦ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﻴﺰ ﺻﻮرت ﻧﮕﻴﺮد‪ .‬ﺑـﺎر ‪Super DL‬‬
‫ﺑﺎر ﻣﺮده اي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻃﺮح ﺳﻘﻒ ﻛﺎﻣﭙﻮزﻳﺖ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ ﮔﺮدد و آن ﻗﺴﻤﺖ از ﺑﺎر ﻣـﺮده اﺳـﺖ ﻛـﻪ ﭘـﺲ از ﮔﻴـﺮش ﺑـﺘﻦ‬
‫ﺳﻘﻒ ﻛﺎﻣﭙﻮزﻳﺖ ﺑﺮ آن وارد ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬در درس ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮح ﺳﻘﻒ ﻛﺎﻣﭙﻮزﻳﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻔﺼﻞ در اﻳﻦ ﺑـﺎره ﺻـﺤﺒﺖ ﺧﻮاﻫـﺪ‬
‫ﺷﺪ‪.‬‬
‫ در ‪ Live Load Limit, L/‬ﻋﺪد ‪ 360‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮ ﻧﺎﺷـﻲ از ﺑـﺎر زﻧـﺪه ﺗﻨﻬـﺎ ﺑـﺎ ﻋـﺪد‬
‫‪ L/360‬ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Total Limit, L/‬ﻋﺪد ‪ 240‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﺒﺤﺚ دﻫﻢ‪ ،‬ﺧﻴﺰ ﺗﻴﺮ ﻧﺎﺷﻲ از ﺑﺎر ﻛﻞ ﻣﺮده و زﻧﺪه ﺑﺎ ﻋﺪد‬
‫‪ L/240‬ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻛﻨﺘﺮل ﮔﺮدد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Tota--Camber Limit, L/‬ﻋﺪد ‪ 1‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ اﻳﻦ ﻛﻨﺘﺮل اﻧﺠﺎم ﻧﮕﻴﺮد‪ Camber .‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﭘﻴﺶ ﺧﻴـﺰ ﻣـﻲ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻛﻨﺘﺮل ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﭘﻴﺶ ﺧﻴﺰ وارد ﺷﺪه‪ ،‬ﻛﻨﺘﺮل را اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﺪ‪.‬‬
‫ ﻗﺴﻤﺖ ‪ Live Load Pattern Factor‬را دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده ﺑﺎﻗﻲ ﺑﮕﺬارﻳﺪ‪ .‬ﻋﺪدي ﻛﻪ اﻳﻦ ﺟﺎ وارد ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺑﺮاي در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ‬
‫اﻟﮕﻮي ﺑﺎر زﻧﺪه اﺳﺖ و ﺗﻨﻬﺎ در ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺳﺎزه اي ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺎﺛﻴﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ در دﻫﺎﻧـﻪ‬
‫ﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺼﻮرت ﻃﺮه ﻣﺪل ﺷﺪه اﻧﺪ‪ ،‬ﻳﻜﺒﺎر ﻛﻞ ﺑﺎر زﻧﺪه ﻛﻨﺴﻮل را در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ را اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﺪ و ﻳﻜﺒـﺎر ﻫـﻢ ﺑـﺎر‬
‫زﻧﺪه ﻛﻨﺴﻮل را در ﺿﺮﻳﺐ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪه در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺿﺮب ﻛﺮده و ﺗﺤﻠﻴﻞ را اﻧﺠﺎم ﻣﻲ دﻫﺪ و ﺑـﻴﻦ اﻳـﻦ دو ﺣﺎﻟـﺖ‪ ،‬ﺑﺤﺮاﻧـﻲ‬
‫ﺗﺮﻳﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎﻳﻲ داﺧﻠﻲ را ﺑﺮاي ﻃﺮاﺣﻲ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﻧﺎﺷـﻲ از اﻟﮕـﻮي ﺑـﺎر زﻧـﺪه در‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴـﻞ ﻧﻤـﺎﻳﺶ داده ﻧﻤـﻲ ﺷـﻮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ ﻣﻄـﺎﺑﻖ آﺋـﻴﻦ ﻧﺎﻣـﻪ ﻫـﺎي ﺑﺎرﮔـﺬاري و ﻃﺮاﺣـﻲ اﻳـﺮان‪ ،‬ﻓﻘـﻂ در‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎر زﻧﺪه از ‪ 500 kg/m2‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻮده و ﻳﺎ ﺑﺎر زﻧﺪه از ‪ 1.5‬ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎر ﻣﺮده ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻴـﺎز ﺑـﻪ در ﻧﻈـﺮ ﮔـﺮﻓﺘﻦ‬
‫اﻟﮕﻮي ﺑﺎر زﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ در ﻗﺎﺑﻬﺎي ﺑﺎ اﺗﺼﺎﻻت ﻣﻔﺼﻠﻲ اﻳﻦ اﻟﮕﻮ ﺗﺎﺛﻴﺮي در ﻃﺮاﺣﻲ ﻧﺪارد‪ .‬ﻣﻘﺪار ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫ﺑﺮاي اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ ‪ 0.75‬اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻪ در ﻫﻨﮕﺎم در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻟﮕﻮي ﺑﺎر زﻧﺪه‪ ،‬اﻳﻦ ﺑـﺎر در ﻋـﺪد ‪ 0.75‬ﺿـﺮب ﺧﻮاﻫـﺪ‬
‫ﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻋﺪد را ﺑﻪ ﻋﺪد ‪ 0‬ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﻴﺪ ﺗﺎ در ﻫﻨﮕﺎم اﻟﮕﻮي ﺑﺎرﮔﺬاري زﻧﺪه‪ ،‬ﻛﻞ ﺑﺎر زﻧﺪه ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Stress Ratio Limit‬ﻋﺪدي را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻨﺸﻬﺎي اﻋﻀﺎي )ﻧﺴﺒﺖ ﺗﻨﺶ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﺗـﻨﺶ ﻣﺠـﺎز( از‬
‫آن ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻋﺪد ‪ 1‬را در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬و ﻳﺎ اﮔﺮ ﻃﺮاح ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﻛﺎري ﻫﺴﺘﻴﺪ ﻋـﺪد‬
‫‪ 0.95‬و اﮔﺮ ﻃﺮاح اﻗﺘﺼﺎدي اي ﻫﺴﺘﻴﺪ ﺣﺘﻲ ﻋﺪد ‪ 1.04‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫ در ﻗﺴﻤﺖ ‪ Maximum Auto Iteration‬ﻋﺪد ‪ 1‬را وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻣﻲ داﻧﻴﺪ روال ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺮاﺣﻲ‪ ،‬رواﻟﻲ ﺗﻜـﺮاري‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪103‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻪ اﺑﺘﺪا ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻘﺎﻃﻌﻲ اﺧﺘﻴﺎري ﺳﺎزه ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد و ﺳﭙﺲ ﺑﺮ اﺳﺎس اﻳـﻦ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﻃﺮاﺣـﻲ اﻋﻀـﺎء‬
‫ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪.‬ﺣﺎل ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺟﺪﻳﺪ آﻧﺎﻟﻴﺰ اﻧﺠﺎم ﻣﻲ ﺷـﻮد و دوﺑـﺎره ﻃﺮاﺣـﻲ ﺻـﻮرت ﻣـﻲ ﮔﻴـﺮد‪ .‬ﭘﺮوﺳـﻪ ﺗﺤﻠﻴـﻞ و‬
‫ﻃﺮاﺣﻲ ﺗﺎ آﻧﺠﺎ اداﻣﻪ ﻣﻲ ﻳﺎﺑﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻫﻨﮕﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻣﻘﺎﻃﻊ ﭘﺲ از ﻃﺮاﺣﻲ ﻳﻜﺴﺎن ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻋـﺪدي ﻛـﻪ وارد ﻣـﻲ‬
‫ﺷﻮد ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﻌﺪاد ﺗﻜﺮارﻫﺎي ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺮاﺣﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﻓﺸﺮدن دﻛﻤﻪ ﻃﺮاﺣﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲ ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺣﺎﺻـﻞ‬
‫ﮔﺮدد‪ .‬از آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻫﺮ ﺑﺎر ﻛﻪ ﺳﺎزه ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎرﻫﺎي ﭘﻴﺶ ﻓﺮض آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣـﻪ اﻧﺘﺨـﺎﺑﻲ )‪ (UBC-ASD 97‬را‬
‫در ﻟﻴﺴﺖ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎرﻫﺎي ﻃﺮاﺣﻲ ﻗﺮار ﻣﻲ دﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎر آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﺎ ﻣﺘﻔﺎوت ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻤـﻲ ﺗـﻮاﻧﻴﻢ از اﻳـﻦ‬
‫ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ در ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﻃﺮاﺣﻲ ﺧﻮدﻛﺎر اﺳﺘﻔﺎده ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬و ﺑﺮاي رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﭘﺲ از ﻫﺮ ﺑـﺎر ﻃﺮاﺣـﻲ ﺳـﺎزه‪،‬‬
‫ﻣﺪل را دوﺑﺎره ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﺮده و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺑﺎر ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺧﻮد را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻤﻮده و دوﺑﺎره ﻃﺮاﺣﻲ را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ و اﻳﻦ روال ﺗﺤﻠﻴـﻞ‬
‫و ﻃﺮاﺣﻲ را ﺗﺎ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻫﻤﮕﺮاﻳﻲ ﺗﻜﺮار ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫‪Design > OverwriteFrame‬‬ ‫‪ .3‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻛﻞ ﺳﺎزه ﻓﻠﺰي اﺳﺖ‪ ،‬اﺑﺘﺪا ﻛـﻞ ﺳـﺎزه را اﻧﺘﺨـﺎب ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬ﺳـﭙﺲ دﺳـﺘﻮر‬
‫‪ Design Procedures‬را اﺟﺮا ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪I/‬‬ ‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ Steel Frame Design‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﭘﻴﺶ ﻓﺮض ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎﻳﻲ را ﻛﻪ ﻣﻘﻄـﻊ ﻓﻠـﺰي ﻧـﻮع‬
‫‪ Wide Flange‬اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ و دو ﺳﺮ ﻣﻔﺼﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﻴﺮ ﻛﺎﻣﭙﻮزﻳﺖ ﻃﺮاﺣﻲ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺻـﻮرت اﮔـﺮ ﺑﺨـﻮاﻫﻴﻢ اﺳـﻜﻠﺖ‬
‫ﻓﻠﺰي را ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﻮي ‪ Design > Steel Frame Design‬ﻃﺮاﺣﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬اﻳﻦ اﻟﻤﺎﻧﻬﺎ را ﻃﺮاﺣﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪ .4‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮح ﺗﻴﺮ‪ -‬ﺳﺘﻮن و ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ را اﻋﻤﺎل ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬اﺑﺘﺪا ﺳﺮاغ ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ ﻣﻲ روﻳﻢ‪.‬‬
‫در ﻃﺮاﺣﻲ ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮي ﺑﻨﺎم ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻣﻮﺛﺮ ﻛﻤﺎﻧﺶ ﻳﺎ ‪ K‬وﺟﻮد دارد‪ .‬اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﺣـﻮل ﻫـﺮ ﻛـﺪام از دو ﻣﺤـﻮر اﺻـﻠﻲ‬
‫ﺳﺘﻮن ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻳﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮ ﻻﻏﺮي ﺳﺘﻮن ﺑﺮ اﺳﺎس راﺑﻄﻪ ‪ λ = KL / r‬ﻣﺤﺎﺳـﺒﻪ ﻣـﻲ ﮔـﺮدد‪ .‬از‬
‫ﻻﻏﺮي ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺳﺘﻮن ﺣﻮل دو ﻣﺤﻮر اﺻﻠﻲ‪ ،‬در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز ﻓﺸﺎري ﺳﺘﻮن و ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻻﻏﺮي اﺳﺘﻔﺎده ﻣـﻲ‬
‫ﮔﺮدد‪ .‬ﺳﺘﻮﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﺑﻮده و اﺗﺼﺎل ﺗﻴﺮ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﻔﺼﻠﻲ اﺳﺖ‪ ،‬داراي ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻣﻮﺛﺮ ﻛﻤﺎﻧﺸﻲ ﺣـﻮل ﻣﺤـﻮر‬
‫ﻋﻤﻮد ﺑﺮ ﺻﻔﺤﻪ ﻗﺎب ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 1‬ﻫﺴﺘﻨﺪ )‪ .(K=1‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺘﻮﻧﻲ در ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﺑـﺪون ﻣﻬﺎرﺑﻨـﺪي ﻗـﺮار‬
‫ﮔﺮﻓﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻣﻮﺛﺮ ﻛﻤﺎﻧﺶ آن ﻋﺪدي ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ‪ 1‬اﺳﺖ و ﻫﺮ ﻣﻘﺪاري ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ داﺷـﺘﻪ ﺑﺎﺷـﺪ‪ .‬از ﻃـﺮف دﻳﮕـﺮ در‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺘﻮﻧﻲ در ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي واﻗﻊ ﺑﻮده وﻟﻲ اﺗﺼﺎﻻت ﺗﻴﺮ ﺑﻪ ﺳﺘﻮن آن ﺻﻠﺐ ﺑﺎﺷﺪ )ﺳﻴﺴـﺘﻢ ﻗـﺎب ﻣﺨـﺘﻠﻂ(‪ ،‬در اﻳـﻦ‬
‫ﺻﻮرت ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻛﻤﺎﻧﺶ ﻣﻮﺛﺮ ﺳﺘﻮن ﻋﺪدي ﺑﻴﻦ ‪ 0.5‬و ‪ 1‬اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ‪ 1‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻧﻮع ﻗﺎب‬ ‫ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻣﻮﺛﺮ ﻛﻤﺎﻧﺶ ﺳﺘﻮن‬
‫ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي‬ ‫‪K=1‬‬
‫ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ‬ ‫‪K≥ 1‬‬
‫ﻗﺎب ﻣﺨﺘﻠﻂ )ﺧﻤﺸﻲ‪ -‬ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي(‬ ‫‪0.5≤ K≤ 1  K=1‬‬
‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬ﺧﻮد ﻣﻘﺪار ‪ K‬را ﺑﺮاي ﺳﺘﻮﻧﻬﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺑﻌﻀﻲ از ﻣﻮارد اﻳﻦ ﻣﻘﺪار را اﺷﺘﺒﺎه ﺣﺴﺎب ﻣﻲ ﻛﻨـﺪ‪ .‬از‬
‫ﺟﻤﻠﻪ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻗﺎب ﻣﺨﺘﻠﻂ ) ﺧﻤﺸﻲ‪ -‬ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي( ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺪار ‪ K‬را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻋﺪدي ﺑﺰرﮔﺘـﺮ از ‪ 1‬ﻣـﻲ‬
‫ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺘﻮن در ﺻﻔﺤﻪ اي ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در آن ﺻﻔﺤﻪ ﻣﻬﺎرﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﻫﺮ وﻗـﺖ‬
‫ﻛﻪ ﺿﺮﻳﺐ ‪ K‬ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﺧﺎﺻﻲ ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﺪد ‪ 1‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻛﺎرﺑﺮ آﻧﺮا ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬وﻟـﻲ درﺻـﻮرﺗﻲ ﻛـﻪ ﻣﻘـﺪار ‪K‬‬
‫ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﻋﺪد ‪ 1‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺘﻮن در ﺻﻔﺤﻪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺴﺘﻲ ﻣﻘـﺪار ‪ K‬را وارد ﻛـﺮد‪ .‬زﻳـﺮا ﺧـﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫ﻣﻘﺪار آﻧﺮا درﺳﺖ ﺣﺴﺎب ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬از ﻃﺮﻓﻲ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻘﺪار ﺻﺤﻴﺢ آن ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺑﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮدردﺳﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪104‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺳﺘﻮﻧﻬﺎﻳﻲ را ﻛﻪ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﺿﺮﻳﺐ ‪ K‬آﻧﻬﺎ را ﻋﺪد ‪ 1‬ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬ﺣـﺎل دﺳـﺘﻮر > ‪Design‬‬
‫‪ Steel Frame Design > View/Revise Overwrites‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در ﻗﺴـﻤﺘﻬﺎي )‪ Effective Length Factor (K Minor‬و‬
‫ﻳﺎ )‪ Effective Length Factor (K Major‬ﻣﻘﺎدﻳﺮ ‪ K‬را درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار آن ‪ 1‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫دﻗﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﻫﺮ ﺳﺘﻮن داراي دو ﻣﺤﻮر اﺻﻠﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺤﻮري از ﺳﺘﻮن ﻛﻪ در راﺳﺘﺎي ﺟﺎن آن اﺳﺖ ﻣﺤﻮر ‪ 2‬ﻳﺎ ﻣﺤـﻮر ‪Minor‬‬
‫)ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻣﺤﻮر ﻓﺮﻋﻲ( و ﻣﺤﻮري ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﺑﺎل آن اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺤﻮر ‪ 3‬ﻳﺎ ﻣﺤﻮر ‪) Major‬ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻣﺤﻮر اﺻﻠﻲ( ﻧﺎم دارﻧﺪ‪.‬‬

‫ﻣﺤﻮر ﻣﻮازي ﺟﺎن ﺳﺘﻮن ﻳﺎ‬


‫ﻣﺤﻮر ﻓﺮﻋﻲ )‪(Minor‬‬

‫ﻣﺤﻮر ﻣﻮازي ﺑﺎل ﺳﺘﻮن ﻳﺎ‬


‫ﻣﺤﻮر اﺻﻠﻲ )‪(Major‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺘﻮن در ﻫﺮ دو راﺳﺘﺎي ‪ 2‬و‪ 3‬ﻣﺤﻠﻲ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ ﺧﻮرده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺪار ‪ K‬را در ﻫﺮ دو ﻗﺴﻤﺖ ﻋﺪد ‪ 1‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺘﻮن ﺗﻨﻬﺎ در ﻳﻚ ﺻﻔﺤﻪ ﻣﻬﺎر ﺷﺪه و در ﺻﻔﺤﻪ دﻳﮕﺮ ﺧﻤﺸﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ دﻳﺪ ﻛﻪ ﺣﻮل ﻛﺪام ﻳﻚ از‬
‫ﻣﺤﻮرﻫﺎي ﻣﺤﻠﻲ ‪ 2‬ﻳﺎ ‪ 3‬ﻣﻘﻄﻊ ﺳﺘﻮن ﻣﻬﺎر ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼ اﮔﺮ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺗﻨﻬﺎ در راﺳﺘﺎي ﻣﺤﻮر ‪ x‬در ﭘﻼن ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﺷﺪه‬
‫ﺑﺎﺷﺪ و در راﺳﺘﺎي ﻣﺤﻮر دﻳﮕﺮ ﺧﻤﺸﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﺳﺘﻮن ﻧﻴﺰ ﻃﻮري ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﺤﻮر ‪ 2‬ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻣﻮازي ﻣﺤﻮر ‪ x‬ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ وﻗﺘﻲ ﺳﺘﻮن ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ‪ 3‬ﻛﻤﺎﻧﺶ ﻛﻨﺪ‪ ،‬در وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻬﺎرﺷﺪه ﻗﺮار ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻓﻘﻂ ﻣﻘﺪار‬
‫)‪ Effective Length Factor (K major‬را ﻋﺪد ‪ 1‬وارد ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬و ﻫﻴﭻ ﺗﻐﻴﻴﺮي در ﻗﺴﻤﺖ ‪Effective Length Factor (K‬‬
‫)‪ minor‬ﻧﺪﻫﻴﻢ‪.‬‬
‫‪ .5‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﺮاغ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮح ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﻣﻲ روﻳﻢ‪.‬‬

‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎي ﺿﺮﺑﺪري ﺑﺨﺎﻃﺮ اﺗﺼﺎل در وﺳﻄﺸﺎن ﺑﻪ ﻫﻢ‪ ،‬داراي ﺿـﺮﻳﺐ ﻃـﻮل ﻛﻤـﺎﻧﺶ ﻣـﻮﺛﺮ ‪ 0.5‬در ﺑـﺮاي ﻛﻤـﺎﻧﺶ در‬
‫داﺧﻞ ﺻﻔﺤﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ آزﻣﺎﻳﺸﺎت‪ ،‬ﺿﺮﻳﺐ ﻃﻮل ﻣﻮﺛﺮ ﻛﻤﺎﻧﺶ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﺑﺮاي ﻛﻤﺎﻧﺶ ﺧﺎرج از ﺻﻔﺤﻪ ﻋـﺪدي ﺑـﻴﻦ‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪105‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪ 0.5‬و ‪) 2/3‬ﻳﺎ ‪ (0.67‬اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﻛﺎراﻧﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻋﺪد ‪ 0.67‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘـﻪ ﻣـﻲ ﺷـﻮد‪ .‬ﺿـﺮﻳﺐ ﻃـﻮل ﻣـﻮﺛﺮ‬
‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎي ﻗﻄﺮي‪ 8 ،‬اي‪ 7 ،‬اي‪ ،‬ﺑﺮون ﻣﺤﻮر ﺑﻪ ﺷﻜﻠﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ﻫﻤﮕﻲ ﻣﻘﺪار ‪ 1‬ﻫﻢ ﺑﺮاي ﻛﻤﺎﻧﺶ داﺧﻞ ﺻﻔﺤﻪ و ﻫـﻢ‬
‫ﺑﺮاي ﻛﻤﺎﻧﺶ ﺧﺎرج از ﺻﻔﺤﻪ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺑﺮاي اﺧﺘﺼﺎص ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺻﺤﻴﺢ ‪ K‬ﺑﻪ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎي ﺿﺮﺑﺪري‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ دﺳـﺘﻚ و‬
‫آوﻳﺰﻫﺎﻳﻲ دارﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎي ﺿﺮﺑﺪري‪ ،‬در وﺳﻂ ﺑﻪ ﻫﻢ وﺻﻞ اﻧﺪ‪ ،‬آﻧﻬﺎ را ﻧﻴﺰ اﻧﺘﺨـﺎب ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬ﺑـﺮاي آﻧﻜـﻪ دﻓﻌـﻪ ﺑﻌـﺪ‬
‫راﺣﺘﺘﺮ ﺑﺘﻮاﻧﻴﺪ اﻳﻦ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬آﻧﻬﺎ را در ﻳﻚ ﮔﺮوه )‪ (Group‬ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻳﻚ ﮔﺮوﻫﻲ از ﻋﻨﺎﺻﺮ در‬
‫ﻳﻚ ﮔﺮوه‪ ،‬ﺑﻪ راﺣﺘﻲ ﻫﺮ ﺑﺎر ﻛﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻴﺪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﺎ اﺟﺮاي دﺳﺘﻮر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺮوه‪ ،‬ﻫﻤﻪ اﻋﻀﺎي آن ﮔﺮوه را اﻧﺘﺨـﺎب‬
‫ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮاي اﺧﺘﺼﺎص ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ ﻋﻨﺎﺻﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪه‪ ،‬دﺳﺘﻮر ‪ Assign > Group Names‬را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ اﺳﻤﻲ ﺑﺮاي ﮔﺮوه ﻣﺮﺑﻮه وارد ﻛﺮده و دﻛﻤﻪ ‪ Add New Group‬را ﻓﺸﺎر دﻫﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ اﺳﻢ ﮔﺮوه ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‬
‫ﺑﻪ ﻟﻴﺴﺖ ﮔﺮوﻫﻬﺎي ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه‪ ،‬اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬ﺣﺎل ﻫﺮ وﻗﺖ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ اﻋﻀﺎي اﻳﻦ ﮔﺮوه را دوﺑﺎره اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻛﺎﻓﻲ‬
‫اﺳﺖ دﺳﺘﻮر ‪ Select > By Groups‬را اﺟﺮا ﻛﺮده و ﻧﺎم ﮔﺮوه ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ و دﺳﺘﻚ و آوﻳﺰﻫﺎي ﺿﺮﺑﺪري‪ ،‬دﺳﺘﻮر > ‪Design > Steel Frame Design‬‬
‫‪ View/Revise Overwrites‬را اﺟﺮاء ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫در ﻗﺴﻤﺖ )‪ Unbraced Length Ratio(Major‬و )‪ Unbraced Length Ratio(Minor,LTB‬ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻋﺪاد ‪ 0.5‬و ‪ 0.67‬را‬
‫وارد ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻃﻮل اﻟﻤﺎن را ﺑﺮاي ﻛﻤﺎﻧﺶ ﺣﻮل ﻣﺤﻮرﻫﺎي اﺻﻠﻲ و ﻓﺮﻋﻲ ﭘﺮوﻓﻴﻞ‪ ،‬در اﻋﺪاد ﻓﻮق اﻟﺬﻛﺮ ﺿﺮب‬
‫ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻴﻢ ﺑﺠﺎي آﻧﻜﻪ اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ را در ﻗﺴﻤﺖ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه وارد ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻴﻢ آﻧﻬﺎ را در‬
‫ﻗﺴﻤﺖ )‪ Effective Length Factor(K, Major‬و )‪ Effective Length Factor(K, Minor‬ﻧﻴﺰ وارد ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬زﻳﺮا از اﻳﻦ ﺿﺮاﻳﺐ‬
‫در ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻻﻏﺮي ﺣﻮل دو ﻣﺤﻮر ﻛﻪ ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ‪ λ = KL / r‬اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻔﺎوﺗﻲ ﻧﺪارد ﻛﻪ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ‬
‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ K‬را ﻋﺪد ‪ 1‬ﮔﺮﻓﺘﻪ و ‪ L‬را در ﺿﺮاﻳﺐ ‪ 0.5‬و ‪ 0.67‬ﺿﺮب ﻛﻨﺪ و ﻳﺎ ‪ L‬را در ﻋﺪد ‪ 1‬ﺿﺮب ﻛﺮده و ‪ K‬را اﻋﺪاد ‪ 0.5‬و ‪0.67‬‬
‫در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮد‪ .‬زﻳﺮا در ﻧﻬﺎﻳﺖ اﻋﺪاد ‪ K‬و ‪ L‬در ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺿﺮب ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﻚ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪106‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫اﻳﻦ ﺿﺮﻳﺐ را ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻟﺤﺎظ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻃﺮاﺣﻲ را ‪ UBC-ASD 97‬اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﻢ‪،‬‬
‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺿﻮاﺑﻂ ﺧﺎص ﻟﺮزه اي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ را ﻛﻨﺘﺮل ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ ،‬از آن ﺟﻤﻠﻪ ﭼﻚ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد ﻛﻪ ﺿﺮﻳﺐ ﻻﻏﺮي‬
‫ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﺣﻮل دو ﻣﺤﻮر از ﻋﺪد ‪ 6025 / F‬ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻓﻮﻻد ﻧﺮﻣﻪ ﺑﺎ ‪ Fy=2400 kg/cm2‬ﻋﺪد ‪ 123‬ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﺸﻮد‪.‬‬
‫‪y‬‬

‫اﻣﺎ ‪ ETABS‬ﺑﺠﺎي آﻧﻜﻪ ‪ KL/r‬را ﺑﺎ اﻳﻦ ﻋﺪد ﺣﺪي ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻛﻨﺪ‪ L/r ،‬را ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ‪ K‬را در اﻳﻦ ﻛﻨﺘﺮل وارد‬
‫ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺿﺮاﻳﺐ ‪ 0.5‬و ‪ 0.67‬وارد ﮔﺮدد‪ K ،‬را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻜﺮده ) وﻗﺘﻲ ﻋﺪدي ﺑﺮاي ‪ K‬ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻧﻜﻨﻴﻢ‪،‬‬
‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻘﺪار آن را ‪ 1‬در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد( وﻟﻲ ﻣﻘﺪار ‪ L‬را در ﺿﺮاﻳﺐ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺿﺮب ﻣﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﺗﺎ ﻛﻨﺘﺮل ﻧﺴﺒﺖ ﻻﻏﺮي ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪﻫﺎ‬
‫ﺑﻪ درﺳﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬‬
‫‪ .6‬در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﺮاغ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻃﺮح ﺗﻴﺮﻫﺎ ﻣﻲ روﻳﻢ‪.‬‬

‫در زﻳﺮ ﻳﺎدآوري از ﻧﺤﻮه ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺗﻴﺮ )‪ (Fb‬ﻣﻘﺎﻃﻊ ‪ I‬ﺷﻜﻞ ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﻗﻮي آﻧﻬﺎ اراﺋﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺗﻴﺮﻫﺎ‪ ،‬ﺑﺮ اﺳﺎس ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸـﺎري و ﻧﺴـﺒﺘﻬﺎي ﻋـﺮض ﺑـﻪ ﺿـﺨﺎﻣﺖ ﺑـﺎل‬
‫وﺟﺎن )ﻣﻘﻄﻊ ﻓﺸﺮده‪ ،‬ﻏﻴﺮﻓﺸﺮده ﻳﺎ ﻻﻏﺮ ﺑﺎﺷﺪ( ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ﺗﻴﺮ )‪ ،(Lb‬از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ‪ Lc‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﻀﻮ ﺑﺎ ﺗﻜﻴﻪ ﮔـﺎه ﺟـﺎﻧﺒﻲ‬
‫ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻓﺮض ﻣﻲ ﮔﺮدد‪:‬‬
‫‪ 635 b f‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪Lb < Lc = Min  14 × 10 5‬‬
‫‪ d‬‬
‫‪‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪ Af‬‬
‫در اﻳﻦ رواﺑﻂ ‪ bf‬ﻋﺮض ﺑﺎل ﺗﻴﺮ‪ d ،‬ارﺗﻔﺎع ﺗﻴﺮ و ‪ Af‬ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺑﺎل ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤـﺎﻧﻄﻮر ﻛـﻪ از رواﺑـﻂ ﻓـﻮق ﻣﺸـﺨﺺ اﺳـﺖ‪،‬‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ واﺑﺴﺘﻪ ﺑـﻪ ﻣﺸﺨﺼـﺎت ﻣﻘﻄـﻊ ﻣـﻲ ﺑﺎﺷـﺪ‪ .‬ﺟـﺪول زﻳـﺮ اﻳـﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ را ﺑـﺮاي‬
‫ﭘﺮوﻓﻴﻠﻬﺎي ‪ IPE‬ﻣﺨﺘﻠﻒ وﻗﺘﻲ ‪ Fy=2400 kg/cm2‬اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺸﺎن ﻣﻲ دﻫﺪ‪:‬‬

‫‪Profile‬‬ ‫)‪L c (cm‬‬


‫‪IPE14‬‬ ‫‪95‬‬
‫‪IPE16 / CPE16‬‬ ‫‪100‬‬
‫‪IPE18 / CPE18‬‬ ‫‪120‬‬
‫‪IPE20‬‬ ‫‪130‬‬
‫‪IPE22‬‬ ‫‪143‬‬
‫‪IPE24‬‬ ‫‪156‬‬
‫‪IPE27‬‬ ‫‪175‬‬
‫‪2IPE16 /2CPE16‬‬ ‫‪213‬‬
‫‪2IPE18 /2CPE18‬‬ ‫‪240‬‬
‫‪2IPE24‬‬ ‫‪311‬‬
‫‪2IPE27‬‬ ‫‪350‬‬

‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺟﻠﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ اﻟﺰاﻣﻲ ﺑﻪ رﻋﺎﻳﺖ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻓﻮق ﺑﺮاي ﺗﻴﺮﻫﺎي ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﺑﺎ ﺷﻜﻞ ﭘﺬﻳﺮي ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ‬
‫ﻳﺎ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻬﺎرﻫﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺗﻴﺮ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻓﻮق ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺗﻴﺮ ﻣﻲ‬
‫ﺗﻮاﻧﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ از ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ در ﻫﻤﻪ ﺗﻴﺮﻫﺎ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ‬
‫ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ از اﻳﻦ ﻣﻘﺪار )‪ (Lc‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ ﻣﻬﺎرﻫﺎ از ﻣﻘﺪار ‪، 100 ry‬ﻛﻪ ‪ ry‬ﺷﻌﺎع‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪107‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ژﻳﺮاﺳﻴﻮن ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﺿﻌﻴﻒ ﻣﻘﻄﻊ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻴﺰ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ )ﺑﻨﺪ ‪ -4-3-9-10‬ت(‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﺤﻠﻬﺎي اﻋﻤﺎل ﺑﺎر‬
‫ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﺑﺮ ﺗﻴﺮ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻔﺼﻞ ﭘﻼﺳﺘﻴﻚ وﺟﻮ دارد ﻧﻴﺰ ﻣﻬﺎر ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻗﺮار داده ﺷﻮد‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ‬
‫‪ UBC-ASD 97‬در ﺗﻴﺮﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﺳﺎزه ﻫﺎ )اﻋﻢ از وﻳﮋه و ﻏﻴﺮ وﻳﮋه( ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﻬﺎرﻫﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از‬
‫ﻣﻘﺪار ‪ 96 ry‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻗﺎﺑﻬﺎي ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي واﮔﺮا )‪ ،(EBF‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﻬﺎرﻫﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻫﺮ دو ﺑﺎل ﻓﻮﻗﺎﻧﻲ و ﺗﺤﺘﺎﻧﻲ ﺗﻴﺮﻫﺎي‬
‫‪635b f‬‬
‫ﻧﻴﺰ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻗﺎب ‪ EBF‬داراي ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت رﻓﺘﺎري اي ﺑﻴﻦ ﻗﺎب‬ ‫‪=13.5b f‬‬ ‫ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از ﻣﻘﺪار‬
‫‪Fy‬‬

‫ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه و ﻗﺎب ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪي ﻫﻤﮕﺮا )‪ (CBF‬را دارد‪ .‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻛﻨﺘﺮﻟﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻗﺎب ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه را ﻫﻢ‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ارﺿﺎء ﻛﻨﺪ‪.‬‬

‫درﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻋﺮض ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺑﺎل و ﺟﺎن از ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻳﺮ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﺗﺼﺎل ﺑﺎل و ﺟﺎن ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫)ﻣﺜﻼ در ﺻﻮرت اﺳﻔﺎده از ﺗﻴﺮورق‪ ،‬از ﺟﻮش ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدد(‪ ،‬ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻓﺸﺮده )‪ (Compact‬ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد‪:‬‬
‫‪bf‬‬ ‫‪545‬‬
‫≤‬ ‫‪= 11.1‬‬
‫‪2t f‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪d 5365‬‬
‫≤‬ ‫‪= 109.5‬‬
‫‪tw‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪bPL 1590‬‬
‫≤‬ ‫‪= 32.4‬‬
‫‪t PL‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫در اﻳﻦ رواﺑﻂ ‪ bf‬ﻋﺮض ﺑﺎل‪ tf ،‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺑﺎل‪ d ،‬ارﺗﻔﺎع ﭘﺮوﻓﻴﻞ‪ tw ،‬ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺟﺎن‪ bPL ،‬ﻋـﺮض ورق ﺗﻘـﻮﻳﺘﻲ و ‪ tPL‬ﺿـﺨﺎﻣﺖ‬
‫ورق ﺗﻘﻮﻳﺘﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬داﻧﺶ ﭘﮋوﻫﺎن ﻋﺰﻳﺰ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻤﺎﻣﻲ ورﻗﻬﺎي ﺗﻘﻮﻳﺘﻲ اي ﻛﻪ ﺑﺮ روي ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺗﻴﺮ‪ ،‬ﺳﺘﻮن‬
‫و ﻣﻬﺎرﺑﻨﺪ ﺧﻮرده و در ﻓﺎﻳﻞ ‪ EXCEL‬ﺑﻪ ﺷﻤﺎ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ ﻋﺮض ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ ﺷﺎن ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﺸـﺮدﮔﻲ را ارﺿـﺎء‬
‫ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻧﺴﺒﺘﻬﺎي ﻋﺮض ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻋﺪد ‪ 32.4‬ﻛﻨﺘﺮل ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺘﻬﺎي ﻋﺮض ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ از ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻓـﻮق ﺑﻴﺸـﺘﺮ ﺑـﻮده وﻟـﻲ از ﻧﺴـﺒﺘﻬﺎي زﻳـﺮ ﻛﻤﺘـﺮ ﺑﺎﺷـﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺮوﻓﻴـﻞ‬
‫ﻏﻴﺮﻓﺸﺮده )‪ (Non-Comact‬ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد‪:‬‬
‫‪bf‬‬ ‫‪795‬‬
‫≤‬ ‫‪= 16.2‬‬
‫‪2t f‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪h 6370‬‬ ‫‪6370‬‬
‫≤‬ ‫=‬ ‫‪= 168‬‬
‫‪tw‬‬ ‫‪Fb‬‬ ‫‪0.6 Fy‬‬
‫‪bPL 1995‬‬
‫≤‬ ‫‪= 40.7‬‬
‫‪t PL‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫در اﻳﻦ راﺑﻄﻪ ‪ h‬ارﺗﻔﺎع ﺟﺎن اﺳﺖ‪.‬‬
‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﺴﺒﺘﻬﺎ ﻫﻢ ﺑﺮﻗﺮار ﻧﮕﺮدد‪ ،‬ﭘﺮوﻓﻴﻞ ﻻﻏﺮ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻲ رود‪.‬‬

‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺟﻠﺐ ﻣﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﻬﺎي ﻣﺘﻌﺎرف از ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻻﻏﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪ .‬ﻫﺮﭼﻨﺪ اﻟﺰاﻣﻲ ﻫﻢ‬
‫در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬از ﻃﺮﻓﻲ در ﺗﻴﺮﻫﺎي ﻗﺎﺑﻬﺎي ﺧﻤﺸﻲ وﻳﮋه‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ از ﭘﺮوﻓﻴﻠﻬﺎي ﻓﺸﺮده اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد‬
‫)ﺑﻨﺪ ‪ -4-9-3-10‬پ(‪ .‬ﺗﻴﺮﻫﺎي ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻗﺎﺑﻬﺎي واﮔﺮا )‪ (EBF‬ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﻓﺸﺮده ﺑﻮده و ﺣﺘﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﻋﺮض ﺑﻪ ﺿﺨﺎﻣﺖ‬
‫‪bf‬‬ ‫‪435‬‬
‫ﻫﻢ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ )ﺑﻨﺪ ‪.(1-11-3-10‬‬ ‫≤‬ ‫ﺑﺎل آﻧﻬﺎ از ﻣﻘﺪار ‪= 8.9‬‬
‫‪2t f‬‬ ‫‪Fy‬‬

‫ﺣﺎل ﺑﺮ اﺳﺎس وﺿﻌﻴﺖ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ﺗﻴﺮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻓﺸﺮدﮔﻲ ﻳﺎ ﻏﻴﺮ ﻓﺸﺮدﮔﻲ ﻣﻘﻄﻊ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪108‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺗﻴﺮ ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﻗﻮي ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲ آﻳﺪ‪:‬‬


‫‪ -1‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻴﺮ داراي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز از ‪ 0.6Fy‬اﺳﺖ‪:‬‬
‫‪ -1-1‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻓﺸﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 0.66Fy=1584 kg/cm2‬اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -2-1‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻏﻴﺮﻓﺸﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 0.6Fy=1440 kg/cm2‬اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -2‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻴﺮ داراي ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﻘﺪار ‪0.6Fy=1440‬‬
‫‪ kg/cm2‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻣﻄﺎﺑﻖ رواﺑﻂ زﻳﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪Lb‬‬ ‫‪L‬‬
‫=‪λ‬‬ ‫‪≈ b‬‬
‫‪rT 1.2 ry‬‬

‫‪‬‬ ‫‪72 × 10 5 Cb‬‬


‫= ‪ λ1‬‬
‫‪‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬ ‫‪360 × 10 5 Cb‬‬
‫= ‪λ2‬‬
‫‪‬‬ ‫‪Fy‬‬
‫‪ M1‬‬
‫‪ M > 1 for double curvature deformation‬‬ ‫∼‬
‫‪M1‬‬ ‫‪M‬‬ ‫‪M1‬‬ ‫‪ 2‬‬
‫‪Where Cb = 1.75 + 1.05‬‬ ‫‪+ 0.3( 1 )2‬‬ ‫‪≤ 1 and ‬‬
‫‪M2‬‬ ‫‪M2‬‬ ‫‪M2‬‬ ‫∩ ∪ ‪ M 1 < 1 for sin gle curvature deformation‬‬
‫‪ M 2‬‬

‫‪‬‬
‫‪if λ ≤ λ1 → Fb I = 0.6 Fy‬‬
‫‪‬‬
‫‪‬‬ ‫‪ 2‬‬ ‫‪Fy λ 2‬‬ ‫‪‬‬
‫‪‬‬ ‫‪if‬‬ ‫‪λ‬‬‫‪1‬‬ ‫≤‬ ‫‪λ‬‬ ‫≤‬ ‫‪λ‬‬‫‪2‬‬ ‫→‬ ‫‪F‬‬‫‪bI‬‬ ‫=‬ ‫‪‬‬ ‫‪−‬‬ ‫‪5‬‬ ‫‪ Fy ≤ 0.6 Fy‬‬
‫‪‬‬ ‫‪ 3 1075 × 10 Cb ‬‬
‫‪‬‬ ‫‪5‬‬
‫‪if λ ≤ λ → F = 120 × 10 Cb ≤ 0.6 F‬‬
‫‪‬‬ ‫‪1‬‬ ‫‪bI‬‬
‫‪λ‬‬ ‫‪2‬‬ ‫‪y‬‬

‫________‬
‫‪8.4 × 10 5 Cb‬‬
‫= ‪Fb II‬‬ ‫‪≤ 0.6 Fy‬‬
‫‪Ld‬‬
‫‪Af‬‬
‫_______________‬
‫) ‪Fb = Max( FbI ,FbII‬‬

‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬در اﺑﺘﺪا ﻻﻏﺮي ﺗﻴﺮ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ) ‪ ( λ‬ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺳﭙﺲ‬
‫اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﺎ دو ﻣﻘﺪار ﺣﺪي ‪ λ‬و ‪ λ‬ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮ اﺳﺎس اﻳﻦ ﻻﻏﺮي ﻣﻘﺪار ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺑﺮ اﺳﺎس ﻛﻤﺎﻧﺶ‬
‫‪2‬‬ ‫‪1‬‬

‫ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ) ‪ (FbI‬ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ‪ λ ≤ λ‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري زﻳﺎد‬
‫‪1‬‬

‫ﻧﺒﻮده و اﺛﺮ ﻻﻏﺮي ﻗﺴﻤﺖ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺗﻴﺮ‪ ،‬ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري ﻧﺎﭼﻴﺰ اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺗﻨﺶ‬
‫ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ‪ 0.6Fy‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز ﺧﻤﺸﻲ ﻫﻴﭻ ارﺗﺒﺎﻃﻲ ﺑﻪ ﻻﻏﺮي‬
‫ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﻣﻘﺪار آن ﺗﻬﺎ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻓﻮﻻد اﺳﺖ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ‪ λ ≤ λ ≤ λ‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻴﺮ از ﻧﻈﺮ ﻻﻏﺮي در‬
‫‪1‬‬ ‫‪2‬‬

‫وﺿﻌﻴﺖ ﺑﻴﻨﺎﺑﻴﻨﻲ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ و ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز آن ﻫﻢ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻻﻏﺮي ﺗﻴﺮ و ﻫﻢ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﺶ ﺗﺴﻠﻴﻢ‬
‫ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻓﻮﻻد اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮ ‪ λ ≥ λ‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻴﺮ ﺧﻴﻠﻲ ﻻﻏﺮ ﺑﻮده و ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ آن ﺗﻨﻬﺎ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻻﻏﺮي ﺗﻴﺮ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ‬
‫‪2‬‬

‫ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺎل ﻣﻘﺪار ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎر ﺑﺮ اﺳﺎس ﻛﻤﺎﻧﺶ ﭘﻴﭽﺸﻲ ) ‪ (FbII‬ﻧﻴﺰ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ‬
‫ﮔﺮدد‪ .‬ﻣﻘﺪار ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻣﻘﺪار‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺗﻴﺮ را ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲ دﻫﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ ،‬اﻳﻦ‬
‫ﻣﻘﺪار ﻫﻴﭻ وﻗﺖ از ‪ 0.6Fy‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪109‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﻴﺮ ‪ I‬ﺷﻜﻞ ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﺿﻌﻴﻒ ﺧﻮد دﭼﺎر ﺧﻤﺶ ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺑﺎل ﻓﺸﺎري‬
‫آن‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز آن ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪:‬‬
‫‪ -1‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻓﺸﺮده ﺑﺎﺷﺪ ‪Fb=0.75Fy‬‬
‫‪ -2‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻏﻴﺮ ﻓﺸﺮده ﺑﺎﺷﺪ ‪Fb=0.6Fy‬‬

‫در ﻣﻘﻄﻊ ﻗﻮﻃﻲ ﺷﻜﻞ )‪ ،(Box‬ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻧﭽﻪ در ﺗﻴﺮﻫﺎي دوﺑﻞ و ﻳﺎ در ﺳﺘﻮﻧﻬﺎي دوﺗﺎﻳﻲ ﻳﺎ ﺳﻪ ﺗﺎﻳﻲ دارﻳﻢ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ‬
‫ﻣﺠﺎز ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
‫‪ -1‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻓﺸﺮده ﺑﻮده‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻌﺪ ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﻛﻮﭼﻚ از ﻋﺪد ‪ 6‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﻮده و ﻓﻮاﺻﻞ ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻬﺎي‬
‫‪M1‬‬ ‫‪M1‬‬ ‫‪M1 bf‬‬
‫و ﺑﺮاي‬ ‫‪M2‬‬
‫‪>1‬‬ ‫و ﺑﺮاي اﻧﺤﻨﺎي ﻣﻀﺎﻋﻒ‬ ‫‪M2‬‬
‫‪<1‬‬ ‫)ﻛﻪ‬ ‫‪Lc = 10 3 ( 137 + 84‬‬ ‫)‬
‫‪M 2 Fy‬‬
‫ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري از ﻣﻘﺪار‬
‫‪M1‬‬
‫ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ(ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 0.66Fy‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫‪M2‬‬
‫ﺗﻚ ‪< 1‬‬ ‫اﻧﺤﻨﺎي‬
‫‪ -2‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻏﻴﺮ ﻓﺸﺮده ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻌﺪ ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﻛﻮﭼﻚ از ﻋﺪد ‪ 6‬ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز‬
‫ﺗﻴﺮ ﺑﺮاﺑﺮ ‪ 0.6Fy‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫در ﻣﻮرد ﭘﺮوﻓﻴﻠﻬﺎي ﻻﻧﻪ زﻧﺒﻮري‪ ،‬از آﻧﺠﺎ ﻛﻪ داراي ﻣﻘﺎوﻣﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻛﻤﺎﻧﺶ ﭘﻴﭽﺸﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻤﻲ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ‬
‫ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز آﻧﻬﺎ را ﻧﻤﻲ ﺗﻮان ﻫﻴﭽﮕﺎه ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻣﻘﺪار ‪ 0.6Fy‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬

‫ﺣﺎل ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻨﺸﻬﺎي ﻣﺠﺎز ﺧﻤﺸﻲ را ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﻣﻘﺎﻃﻌﻲ‬
‫ﻛﻪ ﺑﺼﻮرت ﻣﻘﺎﻃﻊ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻣﺜﻞ ‪ I‬و ‪ L‬و ‪ U‬و ‪ Box‬ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪﻧﺪ را ﺑﺮ اﺳﺎس آﺋﻴﻦ ﻧﺎﻣﻪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻓﺼﻠﻪ ﺗﻜﻴﻪ‬
‫ﮔﺎﻫﻬﺎي ﺟﺎﻧﺒﻲ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ ﻛﺎرﺑﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﻣﻘﻄﻌﻲ ﺑﺼﻮرت ‪ General‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ‬
‫ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎر آﻧﺮا ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﻤﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ در ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﻓﻮق اﺷﺎره ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز ﺧﻤﺸﻲ ﺗﻴﺮ‬
‫واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﻄﻊ ﻓﺸﺮده اﺳﺖ‪ ،‬ﻏﻴﺮ ﻓﺸﺮده اﺳﺖ ﻳﺎ ﻻﻏﺮ‪ .‬وﻟﻲ وﻗﺘﻲ ﻣﻘﻄﻌﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرﺗﻲ ‪ General‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲ‬
‫ﺷﻮد‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻫﻴﭻ ﻣﺸﺨﺼﻪ اي از اﺑﻌﺎد و ﺿﺨﺎﻣﺖ ﻣﻘﻄﻊ ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﺪاده اﻳﻢ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز‬
‫ﺧﻤﺸﻲ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻓﻮق ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﻤﻮاره ﺗﻨﺶ ﺧﻤﺸﻲ ﻣﺠﺎز ﺣﻮل ﻣﺤﻮر ﻗﻮي و ﺿﻌﻴﻒ را‬
‫ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﻘﺪار ‪ 0.6Fy=1440 kg/cm2‬در ﻧﻈﺮ ﻣﻲ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻣﻲ داﻧﻴﻢ‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﻘﺪار ﺑﺮاي ﺗﻴﺮﻫﺎي ﻏﻴﺮ زﻧﺒﻮري اي ﻛﻪ‬
‫ﻛﻪ ﺑﺎل ﻓﺸﺎري آﻧﻬﺎ داﺧﻞ دال ﺑﺘﻨﻲ ﺳﻘﻒ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻘﺪار ﺣﺪاﻗﻞ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن اﮔﺮ ﺗﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﺸﺮدﮔﻲ را ﻫﻢ‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺶ ﻣﺠﺎز ﺧﻤﺸﻲ آن ‪ 0.66Fy‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪110‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ETABS 2000‬‬


‫درس ﺷﻤﺎره ‪10‬‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﻮي ‪ File‬ﺑﺮاي ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ و ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎي دﻳﮕﺮ‬
‫ در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ دﺳﺘﻮرات ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻨﻮي ‪ File‬ﺑﺮرﺳﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﻮي ‪ File‬ﺑﺮاي ذﺧﻴﺮه ﻛﺮدن و ﻳﺎ ﺑﺎز ﻛﺮدن ﻳﻚ ﻣﺪل‪،‬‬
‫ﺷﺮوع ﻳﻚ ﻣﺪل‪ ،‬وارد ﻛﺮدن ﻳﺎ ﺧﺎرج ﻧﻤﻮدن ﻳﻚ ﻣﺪل‪ ،‬ارﺗﺒﺎط ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ،AutoCAD‬ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎي‬
‫‪ SAFE2000 , SAP2000‬و دﻳﮕﺮ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﮔﺮدد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻨﻮ ﻣﻲ ﺗﻮان ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﻨﻲ و ﻳﺎ ﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ) ﺑﻪ‬
‫ﺻﻮرت ﭘﺮﻳﻨﺖ ﻳﺎ ذﺧﻴﺮه در ﻓﺎﻳﻞ ( ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬

‫‪ .1‬از ﻃﺮﻳﻖ دﺳﺘﻮر ‪ File > New Model‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺪل ﺟﺪﻳﺪي را ﺷﺮوع ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬دﻗﺖ ﻛﻨﻴـﺪ در اﻳـﻦ ﺣﺎﻟـﺖ ﻣـﺪل ﻗﺒﻠـﻲ‬
‫ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﭘﻴﺎﻣﻲ ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ آﻳﺎ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ را ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ .2‬از ﻃﺮﻳﻖ دﺳﺘﻮر ‪ File > Open‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺪﻟﻲ را ﻛﻪ ﻗﺒﻼً ذﺧﻴﺮه ﻛﺮده اﻳﺪ ﺑﺎز ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﻢ ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺎﻳـﺪ‬
‫ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد ﭘﻴﺎﻣﻲ ﻣﺒﻨﻲ ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ آﻳﺎ ﻣﻲ ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ را ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ .3‬از ﻃﺮﻳﻖ دﺳﺘﻮر ‪ File > Save‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺪﻟﺘﺎن را ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻗﺒﻼً ﻣﺪﻟﺘﺎن را ذﺧﻴـﺮه ﻛـﺮده اﻳـﺪ‪ ،‬در اﻳﻨﺠـﺎ ﻣـﺪل‬
‫ﺟﺪﻳﺪ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻗﺒﻠﻲ ﻣﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ .4‬از ﻃﺮﻳﻖ دﺳﺘﻮر ‪ File > Save As‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺪﻟﺘﺎن را ﺑﺎ اﺳﻢ ﺟﺪﻳﺪ ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Import > ETABS. E2k Text File‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ‪ ،‬ﻓﺎﻳﻠﻬﺎي ﺑﺎ ﻓﺮﻣـﺖ ﻣﺘﻨـﻲ را در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ‪ETABS‬‬ ‫‪.5‬‬
‫ﺑﺨﻮاﻧﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﻢ ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ .6‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Import > ETABS 6 Text File‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﺪ ‪ ،‬ﻓﺎﻳﻠﻬﺎي ﺑﺎ ﻓﺮﻣﺖ ﻣﺘﻨﻲ را ﻛﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﻗﺪﻳﻤﻲ‬
‫‪ ETABS‬ﻧﻮﺷﺘﻪاﻳﺪ را وارد ﻛﻨﻴﺪ ) ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ .( ETABS 6‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻫﻢ ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺎﻳﺴﺘﻲ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ .7‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Import > ETABS .edb file‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻳﻚ ﻣﺪل دﻳﮕﺮي را ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻴﺪ و ﻣﺒﺪا آن را در ﻫـﺮ‬
‫ﻧﻘﻄﻪ اي از ﻣﺪل ﻗﺒﻠﻲ ﺗﺎن ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ‪ ،‬اﺿﺎﻓﻪ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .8‬از ﻃﺮﻳـﻖ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪ File > Import > DXF File of Architectural Grid‬ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ‪ ،‬ﺧﻄـﻮط ﺷـﺒﻜﻪ را در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫‪ AutoCAD‬رﺳﻢ ﻛﺮده و در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Import > DXF Floor Plan‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﭘـﻼن ﺗﻴﺮرﻳـﺰي ﻃﺒﻘـﺎت را ﻛـﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ‪AutoCAD‬‬ ‫‪.9‬‬
‫رﺳﻢ ﻛﺮده اﻳﺪ در اﻳﻨﺠﺎ وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .10‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Import > DXF File of 3D Model‬ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ ﻣـﺪل ﺳـﻪ ﺑﻌـﺪي از ﺳـﺎﺧﺘﻤﺎن را در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪111‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫‪ AutoCAD‬ﺳﺎﺧﺘﻪ و در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬وارد ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬


‫‪ .11‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Export > Save Model as ETABS .e2k Text File‬ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ ﻣـﺪﻟﺘﺎن را ﺑـﻪ ﻓﺮﻣـﺖ ﻣﺘﻨـﻲ‬
‫ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﭘﺲ از ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﻨﻲ‪ ،‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ اﻳﻦ ﺧﺮوﺟﻲ را ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎي ‪Notepad‬‬
‫ﺑﺎز ﻛﻨﻴﺪ و وﻳﺮاﻳﺶ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ) ﺗﺎ اﮔﺮ ﺧﻮاﺳﺘﻴﺪ ﺑﺘﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺪل ﻣﺘﻨﻲ را دوﺑﺎره از ﻃﺮﻳﻖ ﻗﺴﻤﺖ ‪ Import‬ﻛﻪ ﻗﺒﻼً ﺗﻮﺿـﻴﺢ داده‬
‫ﺷﺪ‪ ،‬وارد ﻛﻨﻴﺪ(‬
‫‪SAP‬‬ ‫‪ .12‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Export > Save Model as SAP2000 .f2k Text File‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ از ﻣـﺪﻟﺘﺎن ﺑـﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫‪ 2000‬ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﻨﻲ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻓﻘﻂ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ SAP2000‬ﻗﺎﺑﻞ ﺧﻮاﻧﺪن اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﻃﺮﻳـﻖ ﮔﺰﻳﻨـﻪ ‪ File > Export > Save As SAFE .f2k Text File‬ﻣـﻲ ﺗﻮاﻧﻴـﺪ از ﻣـﺪﻟﺘﺎن ﺑـﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ ‪SAFE2000‬‬ ‫‪.13‬‬
‫ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﺘﻨﻲ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻓﻘﻂ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ SAFE2000‬ﻗﺎﺑﻞ ﺧﻮاﻧﺪن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ SAFE2000‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اي اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ از آن ﺟﻬﺖ ﻃﺮاﺣﻲ ﭘﻲ ﻫﺎ و ﻳﺎ داﻟﻬﺎي ﺳﻘﻒ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲ ﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺧﺮوﺟﻲ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻨﺪﺳﻪ ﻛـﻒ ﻳـﺎ ﻧﻘـﺎط‬
‫ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ و ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﺤﻠﻴﻞ در ﻧﻘﺎط ﺗﻜﻴﻪ ﮔﺎﻫﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫‪ .14‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Export > Save story as ETABS .edb File‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻃﺒﻘﻪ ﻳﺎ ﻳﻚ ﺳـﺮي از ﻃﺒﻘـﺎت ﺗـﺎن را‬
‫ﻓﻘﻂ ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .15‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Export > Save Input / Output as Access Database File‬اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺪﻟﺴـﺎزي و ﻫﻤﭽﻨـﻴﻦ‬
‫اﻃﻼﻋﺎت ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺤﻠﻴﻞ ) ﻫﺮ ﭼﻪ را ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ ( در ﻓﺎﻳﻞ ‪ Access‬ذﺧﻴـﺮه ﻛﻨﻴـﺪ‪ .‬اﻳـﻦ ﻓﺎﻳـﻞ ﻗﺎﺑـﻞ ﺧﻮاﻧـﺪن در ﺑﺮﻧﺎﻣـﻪ‬
‫‪ Access‬ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Export > Save As .DXF File‬از ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ از ﺳﺎزه ﻛﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻴﺪ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ‪AutoCAD‬‬ ‫‪.16‬‬
‫ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ .17‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Create Video‬و در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺪﻟﺘﺎن را ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻧﻤـﺎﻳﺶ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﺷـﻜﻞ‬
‫ﺳﺎزه را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻓﻴﻠﻢ ﺧﺮوﺟﻲ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ .18‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Print setup‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺗﻨﻈﻴﻤﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭘﺮﻳﻨﺘﺮ را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﺪ‪ .‬ﻣـﺜﻼً ﻧـﻮع ﭘﺮﻳﻨﺘـﺮ را اﺗﺨـﺎب‬
‫ﻛﻨﻴﺪ ﻳﺎ ﺳﺎﻳﺰ ﻛﺎﻏﺬ را اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .19‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Print Preview for Graphics‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻳﻚ ﭘﻴﺶ ﻧﻤﺎﻳﺶ از ﭘﺮﻳﻨﺖ ﺷـﻚ اي ﻛـﻪ در ﭘﻨﺠـﺮه‬
‫ﻓﻌﺎل وﺟﻮد دارد ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ .20‬از ﻃﺮﻳﻖ ‪ File > Print Graphics‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ از ﺷﻜﻞ ﭘﻨﺠﺮه ﻓﻌﺎل ﭘﺮﻳﻨﺖ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ .21‬از ﻃﺮﻳﻖ ‪ File > Capture Enhanced metafile‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ‪ ،‬ﺷﻜﻞ ﭘﻨﺠﺮه ﻓﻌﺎل ﻳﺎ ﻗﺴـﻤﺘﻲ را ﻛـﻪ ﺧﻮدﺗـﺎ اﻧﺘﺨـﺎب ﻣـﻲ‬
‫ﻛﻨﻴﺪ را در ﻳﻚ ﻓﺎﻳﻞ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﻜﺲ و ﺑﺎ ﻓﺮﻣﺖ ‪ emf‬ذﺧﻴﺮه ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .22‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File >Ccapture DXF File‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ از ﺷﻜﻞ ﭘﻨﺠﺮه ﻓﻌﺎل ﺧﺮوﺟﻲ ‪ AutoCAD‬ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ .23‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﻫﺎي ﻗﺴﻤﺖ ‪ File > Capture Picture‬ﻣﻲ ﺗﻮان ﺷﻜﻞ ﭘﻨﺠـﺮه ‪ ETABS‬ﺧﺮوﺟـﻲ ﻋﻜـﺲ ﮔﺮﻓـﺖ‪ .‬اﻳـﻦ‬
‫ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮاي ﻛﺎرﻫﺎي آﻣﻮزﺷﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻮﺷﺘﻦ ﻛﺘﺎب ﻫﺎي آﻣﻮزش اﺳﺘﻔﺎه ﻣﻲ ﺷﻮد‪.‬‬
‫‪ .24‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Modify / Show Project Information‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﺮاي ﻣﺪﻟﺘﺎن ﻣﺸﺨﺼﺎت ﭘﺮوژه ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﻨﻴـﺪ‬
‫ﻣﺜﻼً ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﻛﺎرﻓﺮﻣﺎ ﻛﻴﺴﺖ؟ ﻃﺮاح ﻛﻴﺴﺖ؟ اﻳﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎت را ﻣﻲ ﺗﻮان در ﺧﺮوﺟﻲ ﻫﺎي ﻣﺘﻨﻲ ﭘﺮﻳﻨﺖ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫‪ .25‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > User Ccomments and Session log‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ آﺧﺮﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ را ﻛﻜﻪ در ﻣـﺪل در ﻫـﺮ ﺑـﺎر‬
‫ذﺧﻴﺮه ﻛﺮدن و ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻳﺠﺎد ﻛﺮده اﻳﺪ ﻳﺎدداﺷﺖ ﻛﻨﻴﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻫﺮ ﺑﺎر ﻛﻪ ﻣﺪﻟﺘﺎن را ‪ save‬ﻣـﻲ ﻛﻨﻴـﺪ‪،‬‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﻦ ذﺧﻴﺮه ﻛﺮدن ﻫﻢ ﻳﺎدداﺷﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ .26‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Last Analysis Run log‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﮔﺰارﺷﻲ را ﻛﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﺪل ﺑـﻪ ﺷـﻤﺎ ﻧﺸـﺎن داه ﻣـﻲ‬
‫ﺷﻮد و ﺳﺮﻳﻌﺎً ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲ ﺷﻮد را دوﺑﺎره ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ و اﺣﺘﻤﺎﻻً اﺷﻜﺎﻻت ﻣﺪل را ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .27‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Display Input / Output text files‬ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ Wordpad‬ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷـﻮد ﻛـﻪ از ﻃﺮﻳـﻖ آن ﻣـﻲ‬
‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬
‫‪112‬‬
‫‪  :‬‬ ‫  
  ‪ETABS 2000‬‬

‫ﺗﻮاﻧﻴﺪ ﻓﺎﻳﻠﻬﺎي ﻣﺘﻨﻲ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺗﺎن را در ﻫﺮ ﺟﺎ ﻛﻪ ذﺧﻴﺮه ﻛﻴﺪه اﻳﺪ ﺑﺎز ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪ .28‬در ﻣﻨﻮي ﻓﺎﻳﻞ‪ ،‬اﺳﻢ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻓﺎﻳﻞ ﻗﺒﻞ از ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪) Exit‬آﺧﺮﻳﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ( وﺟﻮد دارد‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﺎﻣﻲ‪ ،‬اﺳﺎﻣﻲ ﻓﺎﻳﻠﻬـﺎﻳﻲ ﻫﺴـﺘﻨﺪ‬
‫ﻛﻪ اﺧﻴﺮاً ﺑﺎز ﻛﺮده اﻳﺪ ‪ .‬ﺑﺎ ﻛﻠﻴﻚ روي اﻳﻦ اﺳﺎﻣﻲ‪ ،‬اﻳﻦ ﻓﺎﻳﻠﻬﺎ ﺳﺮﻳﻌﺎً ﺑﺎز ﻣﻲ ﺷـﻮﻧﺪ‪ ) .‬ﻣﻌﻤـﻮﻻً ‪ 3‬ﻓﺎﻳـﻞ آﺧـﺮي در ﻟﻴﺴـﺖ‬
‫ﻣﻮﺟﻮدﻧﺪ(‬
‫‪ .29‬از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﺰﻳﻨﻪ ‪ File > Exit‬ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ‪ ETABS‬ﺧﺎرج ﺷﻮﻳﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻪ ﺟﺎي اﻳﻦ ﻛﺎري ﻛﻪ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻴﺪ دﻛﻤﻪ ⌧ را ﻛﻪ در ﮔﻮﺷﻪ ﺳﻤﺖ راﺳﺖ و ﺑﺎﻻي ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻣﻮﺟﻮد دارد را ﻛﻠﻴﻚ ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬

‫‪Copyright by: www.afshinsalari.com86/7/22‬‬


‫‪113‬‬