Вы находитесь на странице: 1из 232

KUVVET VE HAREKET BASİT MAKİNELER

ENERJİ ÇEMBERSEL HAREKET


ATIŞ HAREKETLERİ AÇISAL MOMENTUM
İTME VE MOMENTUM GENEL ÇEKİM KANUNU
TORK VE DENGE BASİT HARMONİK HAREKET
AĞIRLIK MERKEZİ
İÇİNDEKİLER

1. BÖLÜM: KUVVET VE HAREKET 5. BÖLÜM: TORK VE DENGE


Vektörler ���������������������������������������������������������������������������������� 3 Tork..................................................................................67

Kuvvet ������������������������������������������������������������������������������������� 7 Dengede Olan Sistemlerde Tork......................................69


Kesişen Kuvvetlerde Denge.............................................77
Bağıl Hareket ������������������������������������������������������������������������ 11
Dengede Olan Sistemlerde Etki - Tepki...........................79
Nehirde Hareket ������������������������������������������������������������������� 13

Bağıl ve Bileşke Hareket ���������������������������������������������������� 15


6. BÖLÜM: AĞIRLIK MERKEZİ
İvmeli Harekette Konum - Zaman Grafiği ������������������������� 17
Birleştirilmiş Cisimlerin Kütle Merkezi..............................81
İvmeli Harekette Hız - Zaman Grafiği ������������������������������� 19 Bir Parçası Kesilen Cisimlerin Ağırlık Merkezi.................85
İvme - Zaman Grafikleri������������������������������������������������������� 21

İvmeli Hareket ���������������������������������������������������������������������� 23 7. BÖLÜM: BASİT MAKİNELER

Newton'un Hareket Yasaları ���������������������������������������������� 25


Makaralar.........................................................................89
Kasnak ve Dişliler.............................................................93
Sürtünmeli Yüzeyde Hareket ��������������������������������������������� 31
Eğik Düzlem, Çıkrık ve Vida.............................................97
2. BÖLÜM: ENERJİ
İş Enerji İlişkisi���������������������������������������������������������������������� 33 8. BÖLÜM: ÇEMBERSEL HAREKET

Sürtünmeli Yüzeyde Enerji ������������������������������������������������ 35 Çembersel Harekette Temel Kavramlar...........................99


Yatay Düzlemde Çembersel Hareket.............................101
Esneklik Potansiyel Enerjisi ����������������������������������������������� 37
Düşey Düzlemde Çembersel Hareket............................105
3. BÖLÜM: ATIŞ HAREKETLERİ Dönerek İlerleyen Cisimler ve Dönme Kinetik Enerjisi...109
Atış Hareketleri / Serbest Düşme �������������������������������������� 39

Atış Hareketleri / Düşey Atış ���������������������������������������������� 41 9. BÖLÜM: AÇISAL MOMENTUM


Açısal Momentum.......................................................... 111
Atış Hareketleri / Hava Direnci ve Limit Hız ��������������������� 45

Atış Hareketleri / Yatay Atış ����������������������������������������������� 47


10. BÖLÜM: GENEL ÇEKİM KANUNU
Atış Hareketleri / Eğik Atış ������������������������������������������������� 51
Genel Çekim Kanunu ve Kepler..................................... 115

4. BÖLÜM: İTME VE MOMENTUM 11. BÖLÜM: BASİT HARMONİK HAREKET


İtme ve Momentum İlişkisi �������������������������������������������������� 55 Basit Harmonik Harekette Temel Kavramlar.................. 119
İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu ��������������� 59 Basit Harmonik Harekette Hız, İvme, Kuvvet.................121

İtme ve Momentum / Momentum - Enerji İlişkisi �������������� 65 Yaylı Sarkaç ve Basit Sarkaç.........................................123
Vektörler 1. Modül Test 1

1. 4. 7.

K


→ K
L

M
1 br

N Şekil - I Şekil - II Şekil - III

Aynı düzlemdeki vektörlerle ilgili aşağı- Şekilde eşit karelere ayrılmış düzlemde Aynı düzlemde oluşturulan şekildeki
dakilerden hangisi doğrudur? → vektörlerden hangilerinin bileşkesi sı-
→ → → → → → verilen K vektörünün büyüklüğü kaç bi-
A) K = L B) K = M C) K = N fırdır?
rimdir?
→ → → →
D) L = M E) L = N A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7
D) I ve II E) I, II ve III

2. 5.
Aynı düzlemdeki vek- → → → 8.
L Şekilde K ve L vektörleri eşit karelere ay-
törlerle ilgili; →
→ → N rılmış düzlemde gösterilmiştir.
I. K = - L →
→ → K
II. M = 2 K → →
→ → A B
→ →
III. M = N → K L
M →
yargılarından han- C 1 br
gileri doğrudur?
1 br
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III Eşit karelere ayrılmış düzlemde göste-
→ → → → →
D) I ve II E) I, II ve III Buna göre, K ve L vektörlerinin bileşke- rilen A, B, C vektörlerinin bileşkesinin
sinin büyüklüğü kaç birimdir? büyüklüğü kaç birimdir?

A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7

3.

A vektörü şekildeki gibi

olduğuna göre -2 A vek- → 6. 9. → → → → →
A → →
törü aşağıdakilerden K ve L vektörleri eşit karelere ayrılmış Şekildeki K, L, M, N, P vektörleri aynı
düzlemde şeklideki gibi çizilmiştir. düzlemdedir.
hangisidir?
→ →
L P

A) B) L
→ →
K N

K
C) D) 1 br

M
→ →
Buna göre, K ve L vektörlerinin bileşke-
sinin büyüklüğü kaç birimdir? Buna göre, vektörlerin bileşkesinin bü-
yüklüğü kaç birimdir?
A) 5 B) 8 C) 3
A) 4 B) 6 C) 8 D) 10 E) 12
D) 10 E) 13
E)

Fizik Modüler Soru Bankası 3


Vektörler

10. 13. 16.


→ →
→ Aynı düzlemde verilen şekildeki vektörlerin O merkezli çember üzerinde verilen X, Y,
A → → →
bileşkesi R dir. Z vektörlerinin bileşkesi R dir.
→ → →
D B M
1 br
→ →
L X
→ →
C P
→ O →
Şekildeki vektörlerin bileşkesi aşağıda- Z Y

kilerden hangisine eşittir? N
→ → → →
A) A B) B C) C K
→ →
D) 2 C E) 2 D → → →
Buna göre, R nin büyüklüğü kaç birim- Buna göre, R nin büyüklüğü Z nin bü-
dir? yüklüğünün kaç katıdır?
A) 3 B) 4 C) 5 D) 8 E) 10 A) 2 B) 3 C) 5
11. D) 7 E) 10

y

t

x

z 14.
→ 17.
M
Bir kenarı a →
→ →
u L
N → olan düzgün
→ L
p altıgen üzerin- →
→ K
de verilen K,
Şekildeki vektörlerle ilgili; → → →
→ → → → L, M, N vek-
P → →
I. x + y = z 1 br K törlerinin bileş- → N
→ → → → → →
II. x + y + t + u = p kesi R dir. a M
→ → → → →
III. t + u - p = z Aynı düzlemde verilen şekildeki vektörlerin Buna göre, R
→ nin büyüklü-
yargılarından hangileri doğrudur? bileşkesi R dir.
→ ğü kaç a dır?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III Buna göre, R nin büyüklüğü kaç birim-
dir? A) 3 B) 2 C) 5
D) II ve III E) I, II ve III
A) 5 B) 10 C) 13 D) 3 E) 2 3

D) 2 10 E) 2 13

12.

b 18.
15.
→ → → → Bir kenarı a olan →
a f e c r yarıçaplı çem- → M
→ küp üzerinde veri- L
ber üzerinde ve- → L → → →
→ M len K, L, M vek-
d rilen şekildeki →
N törlerinin bileşkesi →
vektörlerin bileş- → K
→ O → R dir.
kesi R dir. K → a
Aynı düzlemde verilen şekildeki vektör- → Buna göre, R nin
Buna göre, R r
lerin bileşkesi aşağıdakilerden hangisi- büyüklüğü kaç a
ne eşittir? nin büyüklüğü dır?
→ → → kaç r dir?
A) d B) b C) - b A) 3 B) 2 C) 5
→ → A) 1 B) 2 C) 3 D) 2 E) 5
D) - d E) e D) 6 E) 3

18. A 17. E 16. C 15. B 14. D 13. E 12. C 11. D 10. D 9. C 8. D 7. E 6. E 5. D 4. C 3. B 2. E 1. C Cevaplar

4 Fizik Modüler Soru Bankası


Vektörler 1. Modül Test 2

1. 5. 9.
" 3N →
" A = 3 br C
C = 4 br "
B = 6 br 6N 10N →
A

Aynı düzlemde verilen vektörlerin bileş- Şekilde aynı düzlemdeki vektörlerin bi-
kesinin büyüklüğü kaç birimdir? leşkesi kaç N dur? →
B
A) 5 B) 7 C) 9 D) 10 E) 13 A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7
Şekil - I
I II
2.
A = 5 br 6.
2 3N
2 3N
III
30°
6N V IV
B = 5 br
Şekil - II
Şekildeki aynı düzlemli vektörlerin bi- → → →
Aynı düzlemde verilen vektörlerin bileş- leşkesi kaç N dur? Şekil-I'deki aynı düzlemli A, B, C vek-
kesinin büyüklüğü kaç birimdir? törlerinin bileşkesi Şekil-II'dekilerden
A) 3 B) 2 3 C) 6
A) 5 B) 5 2 C) 10 hangisidir? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
D) 4 3 E) 8
D) 10 2 E) 15 A) I B) II C) III D) IV E) V

3.
7.
K = 8 br
Şekildeki aynı 4 3N 4 N
düzlemdeki vek-
törlerin bileşke-
60 sinin büyüklüğü
30°

L = 8 br kaç N dur?
→ → 60°
Aynı düzlemde verilen K ve L vektörle- 4N
rinin bileşkesi kaç birimdir? A) 4 B) 8 C) 10 D) 12 E) 16 10.
A) 4 B) 4 3 C) 8 → → → → y
A = K − L + 2M
D) 8 3 E) 16 olduğuna göre,
→ →
A vektörünün x K
8. ve y koordinat-
4. →
A
larındaki bile- x
şenleri AX ve AY

K = 10 br kaç birimdir? M →
L
→ (Her küçük kare
B kenarı 1 birimdir.)
120 AX AY
L = 10 br 1 br →
C A) −6 3
→ → 1 br B) −6 −2
Aynı düzlemde verilen K ve L vektör-
Şekilde aynı düzlemde verilen vektörle- C) 2 6
lerin bileşkesinin büyüklüğü kaç birim-
dir? rin bileşkesinin büyüklüğü kaç birimdir? D) 4 1
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) E) 5 −2
A) 5 B) 5 3 C) 10
D) 10 3 E) 20 A) 2 B) 5 C) 8
D) 3 E) 10

Fizik Modüler Soru Bankası 5


Vektörler

11. → → → →
13. 16.
Aynı düzlemdeki F1, F2, F3, F4 vektörleri- Büyüklükleri 6N ve 8N olan vektörlerin ara- Büyüklükleri K, L, M olan vektörlerle oluş-
nin bileşkesi sıfırdır. sındaki açı a dır. turulan şekildeki ikililerin bileşkeleri eşit
y 0 < a < 90 olduğuna göre, vektörlerin büyüklüktedir.

→ bileşkesi R nin büyüklüğü için aşağıda- K L M
F1
kilerden hangisi doğrudur?
α β
→ A) 2<R<14 B) 2<R<10 C) 6<R<8 θ
F2 L M K
x D) 8<R<12 E) 10<R<14
→ a > b > q olduğuna göre, K, L, M arasın-
F3
daki ilişki nasıldır?

→ → → A) K > L > M B) M > L > K


F1, F2, F3 şekildeki gibi olduğuna göre, C) M > K > L D) L > K > M

F4 vektörünün bileşenleri aşağıdakiler- E) K = L = M
den hangisidir?
x y
14. 17.
A) 1 −1
Eşit büyüklükteki vektörlerden Şekil-I'deki-
B) −1 1 y
lerin bileşkesinin büyüklüğü R1, Şekil-II'de-
C) 2 −1 kilerinki R2, Şekil-III'tekilerinki R3 tür.
"
B = 10 br
D) 1 3 F F F
E) 3 2 37°
x
53°
β θ
α
F F F "
Şekil - I Şekil - II Şekil - III A = 10 br

Buna göre, R1, R2, R3 arasındaki ilişki Şekildeki aynı düzlemli vektörlerin bi-
nasıldır? (q > b > a) leşkesinin büyüklüğü kaç birimdir?
A) R1 > R 2 > R3 B) R1 = R 2 = R3 (sin37° = cos53° = 0,6, sin53° = cos37° = 0,8)
C) R3 > R2 > R1 D) R1 > R3 > R2 A) 3 B) 2 C) 5
E) R2 > R1 > R3 D) 6 E) 2 2

12. 18.
Büyüklükleri 5N ve 9N olan vektörlerin mi- y

nimum bileşkesi Rmin,maksimum bileşkesi "
→ A = 30 2 N
Rmax tır.
→ →
Buna göre, Rmin ve Rmax vektörlerinin 15. 53
x
R min Büyüklükleri 4N, 7N ve 10N olan vektörle- 61
büyüklüklerinin oranı kaçtır?
R max rin bileşkesinin minimum büyüklüğü Rmin,
1 2 3 4 5 maksimum büyüklüğü Rmax oluyor.
A) B) C) D) E) "
Buna göre, Rmin ve Rmax kaç N dur? B = 50 N
7 7 7 7 7
A) B) C) D) E) Şekildeki aynı düzlemli vektörlerin bi-
Rmin 1 0 1 0 2 leşkesinin büyüklüğü kaç N dur?
Rmax 21 17 18 21 15 (sin53° = 0,8; cos53° = 0,6)
A) 6 B) 8 C) 10
D) 15 E) 20

18. C 17. E 16. D 15. D 14. A 13. E 12. B 11. A 10. B 9. B 8. E 7. D 6. C 5. C 4. C 3. D 2. B 1. A Cevaplar

6 Fizik Modüler Soru Bankası


Kuvvet 1. Modül Test 3

1. 4. 7.
Kuvvet ile ilgili; → → Yatay ve sürtün- V
F4 F1 V IV
I. F ile gösterilir. mesiz düzlemde →
I → F3
II. Birimi Newton dur. duran cisme F1, III
III. Vektörel büyüklüktür. → → →
F2, F3, F4 kuv- II
yargılarından hangileri doğrudur? IV II →
vetleri uygulan- F2
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III → → I
F3 F2 III dığında hareket-
D) I ve II E) I, II ve III Şekil - I Şekil - II siz kalıyor.
→ →
Aynı düzlemde verilen Şekil - I deki kuv- Buna göre, F4 F1
vetlerin bileşkesi Şekil - II de verilenler- kuvveti şekilde
den hangisidir? gösterilen kuvetlerden hangisidir?
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
A) I B) II C) III D) IV E) V A) I B) II C) III D) IV E) V
2.
m kütleli cisme aynı düzlemde şekildeki 8. →
kuvvetler uygulanıyor. 5. F2 →
F5
F3 = 30 N Yatay ve sürtün- →
F1
mesiz düzlemde

duran m kütleli F5 K L
F2 = 10 N F1 = 20 N
noktasal cisme →
şekildeki kuvvet- m F1 → →
→ F6 F4
ler uygulanıyor. → → F3
Şekil - I Şekil - II
F4 = 20 N
Buna göre, ci- F4 F2 →
F7
sim hangi yön-

Buna göre, cisme uygulanan kuvvetle- de harekete F3
rin bileşkesinin büyüklüğü kaç N dur? başlar?
A) 10 B) 10 2 C) 20 (Bölmeler eşit aralıklıdır.) M
→ → →
D) 20 2 E) 30 A) F1 yönünde B) F2 yönünde F9
→ → →
C) F3 yönünde D) F4 yönünde F8
→ Şekil - III
E) F5 yönünde
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran K, L, M
cisimlerine şekildeki kuvvetler uygulanıyor.
6. Buna göre, cisimlerden hangileri hare-
Yatay ve sürtünmesiz düzlemde duran ketsiz kalır? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
3. → → noktasal cisme şekildeki kuvvetler uygu-
A) Yalnız K B) Yalnız L C) Yalnız M
Şekil - I deki aynı düzlemli F1 ve F2 kuv- lanıyor.
vetleri yatay ve sürtünmesiz düzlemdeki D) K ve L E) L ve M
+y
cisme uygulanıyor.

F1 9.
→ →
→ F1 ve F2 kuvvet- → − →
F1 → F1 F2
I → F5 leriyle elde edi-
F4 +x → → I
→ len F1 + F2 ve
II F2 → →
→ F1 - F2 kuvvetleri V II
F2
V IV III → şekildeki gibidir. III
F3 →
Şekil - I Şekil - II Buna göre, F1
Buna göre, cisim hangi yönde harekete
Buna göre, bu kuvvetlerin bileşkesi Şe- başlar? (Bölmeler eşit aralıklıdır.) kuvveti şekilde IV → →
F1 + F2
kil - II dekilerden hangisidir? gösterilenler-
A) +x yönünde B) +y yönünde
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) → → den hangisidir?
C) F1 yönünde D) F2 yönünde (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
A) I B) II C) III D) IV E) V →
E) F3 yönünde
A) I B) II C) III D) IV E) V

Fizik Modüler Soru Bankası 7


Kuvvet

10.
→ → → → →
12. 15.
F1, F2, F3 kuvvetleriyle oluşturulan F1 + F2 F1 = 4 N Sürtünmesiz yatay düzlemde hareket eden
→ → → → → → → →
ve F2 + F3 kuvvetleri ile F3 şekildeki gibidir. m kütleli noktasal cisme F1, F2, F3, F4, F5
→ F3 = 14 N 60 kuvvetleri uygulandığında cisim sabit hızlı
F3 F2 = 6 N
hareket yapıyor.
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki noktasal

bir cisme aynı düzlemli şekildeki kuvvetler F1
→ → →
uygulanıyor. F4
F2 + F3
Buna göre, cisme uygulanan bileşke
kuvvetin büyüklüğü kaç N dur?
3 1
→ → (sin60° = ; cos60° = ) I
F 1 + F2 2 2
→ →
→ A) 4 B) 4 3 C) 8 F3 F2
Buna göre, F1 kuvveti aşağıdakilerden
D) 8 3 E) 12 II
hangisidir? (Bölmeler eşit aralıklıdır.) V

A) B) C) IV III

13. Buna göre, F5 kuvveti şekildekilerden
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki noktasal hangisidir?
cisme şekildeki kuvvetler uygulanmıştır. (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
D) E)
A) I B) II C) III D) IV E) V
F2 = 30 N F1 = 40 N

53 37
x

11. F3 = 34 N
→ →
F1 + F3 Buna göre, cisme uygulanan bileşke
kuvvet kaç N dur?
16.
(sin37° = 0,6; cos37° = 0,8)
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran nokta-
→ →
F1 + F2 A) 7 B) 7 2 C) 14 sal cisme şekildeki kuvvetler uygulandığın-
D) 14 2 E) 28 da cisim harekete başlıyor.

F1

→ →
14.
F 2 + F3 Sürtünmesiz →
F1 = 3 N F2 = 8 N F5 →
→ → → → → yatay düzlem- F2
F1, F2, F3 kuvvetleriyle oluşturulan F1 + F2, deki noktasal 120 m
→ → → →
F2 + F3 ve F1 + F3 kuvvetleri şekildeki gi- cisme şekil- 120 120
deki üç kuvvet → →
bidir. F4
F1 uygulanmıştır. F3
Buna göre, oranı kaçtır? Buna göre,
F3 Buna göre, bir süre sonra hangi kuvvet
cisme uygu- F3 = 13 N
kaldırılırsa cismin hareket yönü değiş-
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) lanan bileşke mez?
A) 10 B) 5 C) 2 kuvvet kaç N dur?
(Bölmeler eşit aralıklıdır.)
10 A) 3 3 B) 5 C) 5 3 → → → → →
D) 3 E) A) F1 B) F2 C) F3 D) F4 E) F5
2 D) 8 E) 8 3
16. D 15. C 14. C 13. D 12. B 11. E 10. A 9. B 8. E 7. D 6. A 5. C 4. C 3. B 2. B 1. E Cevaplar

8 Fizik Modüler Soru Bankası


Kuvvet 1. Modül Test 4

1. 4. 8.
Aşağıdakilerden hangisi doğadaki te- Doğadaki temel kuvvetlerin en güçlüsü Sürtünmesiz yatay düzlemde duran cisme
mel kuvvetlerden değildir? aşağıdakilerden hangisidir? şekildeki kuvvetler uygulanıyor.

A) Elektromanyetik kuvvet A) Kütle çekim kuvveti F1
B) Kütle çekim kuvveti B) Elektromanyetik kuvvet →
F2
C) Güçlü nükleer kuvvet C) Zayıf nükleer kuvvet
D) Zayıf nükleer kuvvet D) Güçlü nükleer kuvvet
E) Kaldırma kuvveti E) Kütle çekim kuvveti ile güçlü nükleer

kuvvet F3

Cisim serbest bırakıldığında hareketsiz


2.
GİRİŞ kalması için;
5. →
I. Mıknatısların birbirine uyguladığı kuvvet I. F1 kuvveti üç katına çıkarılmalı

Dünya ile Güneş arasındaki kuvvet II. Ay'ın Dünya'nın etrafında dönmesini II. F2 kuvveti iki katına çıkarılmalı
kütle çekim kuvvetidir. sağlayan kuvvet →
III. F3 kuvveti iki katına çıkarılmalı
III. Yeryüzünde yürüyerek hareket etme-
D Y işlemlerinden hangileri yapılmalıdır?
mizi sağlayan kuvvet
IV. Saç tararken, saç tellerinin tarağa ya- (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
Proton ile elektron pışmasını sağlayan kuvvet A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
Evrendeki en güç-
arasındaki kuvvet Yukarıda verilen örneklerden hangileri D) I ve II E) II ve III
lü kuvvet kütle çe-
elektromanyetik elektromanyetik kuvvettir?
kim kuvvetidir.
kuvvettir.
A) I ve II B) I ve IV C) II ve III
D Y D Y D) I ve III E) I, III ve IV

1 Evrendeki en 4 5
zayıf kuvvet 6.
zayıf nükleer
Doğadaki temel kuvvetlerin en zayıf ola- 9.
kuvvettir.
nı aşağıdakilerden hangisidir? Sürtünmesiz yatay
düzlemde hareket
D Y → → → → →
A) Kütle çekim kuvveti eden noktasal cisme F1, F2, F3, F4, F5
B) Yeğin çekirdek kuvveti kuvvetleri uygulandığında cisim sabit hızlı
2 3
C) Zayıf nükleer kuvvet
hareket ediyor.
Yukarıda "GİRİŞ" ten başlayarak, yargı D) Elektromanyetik kuvvet

doğru ise D yolu, yanlış ise Y yolu takip E) Kütle çekim kuvveti ile zayıf nükleer F1
ediliyor. kuvvet →
F2
Buna göre, hata yapılmadan ilerlenirse
kaç no'lu çıkışa ulaşılır?
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 V
7. →
m
Zayıf nükleer kuvvetle ilgili; F3
3. I. Çok kısa mesafelerde etkilidir. →
I II III IV F4
Ağaçtaki bir elmanın yere düşmesini II. Atom çekirdeklerinin kararsız olmasın-
sağlayan temel kuvvet aşağıdakilerden da etkili olan kuvvettir.

hangisidir? III. Şiddeti kütle çekim kuvvetinden daha Buna göre, F5 kuvveti şekildeki numa-
A) Elektromanyetik kuvvet küçüktür. ralandırılmış kuvvetlerden hangisidir?
B) Yeğin çekirdek kuvveti IV. Bu kuvvetin baskın olduğu parçacık (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
bozunarak başka bir parçacığa dönüşür.
C) Kütle çekim kuvveti A) I B) II C) III D) IV E) V
yargılarından hangileri doğrudur?
D) Zayıf nükleer kuvvet
A) I ve II B) II ve IV C) I, II ve IV
E) Eylemsizlik kuvveti
D) I, III ve IV E) I, II ve III

Fizik Modüler Soru Bankası 9


Kuvvet

10. 13. 15.


Yeğin çekirdek kuvvetleriyle ilgili, Sürtünmesiz yatay düzlemde duran noktasal y
→ → → →
I. Atomun çekirdeğini oluşturan parça- cisme şekildeki F1, F2, F3, F4 kuvvetleri uy- → →
cıkları birarada tutan kuvvettir. F1 F3
gulanıyor.
II. Bu kuvvet bir çekim kuvvetidir. α α
→ α +x
III. Etkisi kısa mesafelidir. F1
→ →
IV. Bu kuvveti sağlayan çekirdeğin içinde- F2 F2
ki gluon adlı parçacıklardır.
m Sürtünmesiz yatay düzlemde duran nokta-
yargılarından hangileri doğrudur?
sal cisme şekildeki kuvvetler uygulandığın-
A) I ve II B) II ve III C) I ve IV da cisim +y yönünde hareket ediyor.
→ →
D) III ve IV E) I, II, III ve IV F4 F3 Buna göre, kuvvetlerin büyüklükleri F1,
F2, F3 ile ilgili aşağıdakilerden hangisi
11. Cismin serbest bırakıldığında hareket- kesinlikle yanlıştır?
→ siz kalması için; A) F1 = F3 B) F1 > F2 C) F3 > F2
k A →
I. F2 kuvveti kaldırılmalı D) F2 > F1 E) F1 = F2

II. F4 kuvveti iki katına çıkarılmalı

III. F1 kuvveti kaldırılmalı
40°
 işlemlerinden hangileri yapılmalıdır?
→ (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
A vektörünün k ve l eksenlerindeki bi-
leşenleriyle ilgili; A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
→ D) I ya da II E) I ya da III
I. A vektörünün k bileşeni sıfırdır.
→ →
II. A vektörünün  bileşeni A vektöründen
büyüktür.
→ →
III. A vektörünün k bileşeni A vektörün- 16.
den küçüktür.
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran nokta-
yargılarından hangileri doğrudur? → → →
sal cisme F1, F2, F3 kuvvetleri uygulandı-
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III 14.
ğında cisim +y yönünde hareket ediyor.
D) I ve II E) II ve III Sürtünmesiz yatay düzlemde duran noktasal
→ → → → y
cisme F1, F2, F3, F4 kuvvetleri uygulandı-
ğında cisim +x yönünde hareket ediyor. → →
12. F1 F2
p ve t eksenleri arasın- t →
→ F1
→ K
da K vektörü şekildeki α β
+x
gibi verilmiştir. θ
°
Buna göre; 30 →
→ 45° F3
I. K vektörünün bü- p
→ +x
yüklüğü, K vektörünün t bileşeninden → →
F2 F3 Kuvvetlerin büyüklükleri eşit olduğuna
fazladır.
→ → göre;
II. K vektörünün büyüklüğü, K vektörü- →
Buna göre, F4 kuvveti aşağıdakilerden I. a < b
nün p bileşeninden azdır. hangisi olabilir? II. a < q

III. K vektörünün t bileşeninin büyüklüğü (Bölmeler eşit aralıklıdır.) III. q < b
p bileşeninin büyüklüğünün 2 katıdır. yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
A) B) C) rudur?
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II
D) E)
D) I ve II E) I ve III D) I ve III E) II ve III

16. C 15. A 14. E 13. D 12. E 11. E 10. E 9. A 8. D 7. C 6. A 5. B 4. D 3. C 2. A 1. E Cevaplar

10 Fizik Modüler Soru Bankası


Bağıl Hareket 1. Modül Test 5

1. 4. 7.
Kuzey yönün- X, K, L, M hareketlileri şekildeki yönlerde
X Y Kuzey
de yere göre eşit büyüklükteki hızlarla hareket etmekte-
Batı Doğu dir.
4 m/s hızla ϑX = 4 m/s
10 m/s 6 m/s
hareket eden K
Batı Doğu
Yere göre hızları şekildeki gibi olan X aracındaki ϑY = 4 m/s
araçlardan X teki gözlemci Y yi nasıl gözlemci, K
görür? batı yönünde
yere göre 4 Güney M X
A) Batıya 16 m/s B) Doğuya 16 m/s B D
m/s hızla ha-
C) Batıya 4 m/s D) Doğuya 4 m/s reket eden Y aracını nasıl görür?
L
E) Doğuya 8 m/s A) Güneybatıya 4 2 m/s
B) Kuzeydoğuya 4 2 m/s G
C) Güneydoğuya 4 m/s Buna göre, X hareketlisine göre, K, L,
D) Kuzeybatıya 8 m/s M hareketlileri hangi yönlerde hareket
E) Güneye 8 m/s etmektedir?
K L M
2.
5. A) Kuzeybatı Kuzeydoğu Batı
K L A ve B araçlarının yere göre hızları şekil- B) Güneydoğu Güneybatı Doğu
Batı Doğu deki gibidir.
12 m/s 5 m/s
Kuzey
C) Kuzeydoğu Güneydoğu Batı
D) Güneydoğu Kuzeydoğu Doğu
Yere göre hızları şekildeki gibi olan ha-
ϑB = 6ϑ E) Kuzeybatı Güneybatı Batı
reketlilerden K deki gözlemci L yi nasıl
görür?
Batı Doğu
ϑA = 8ϑ
A) Batıya 17 m/s B) Doğuya 17 m/s
C) Batıya 7 m/s D) Doğuya 7 m/s
E) Doğuya 10 m/s
Güney
Buna göre, B deki gözlemciye göre A
aracının hızının büyüklüğü kaç ϑ dir? 8.
Kuzey
A) 2 B) 6 C) 8 D) 10 E) 14

6.
3. X, Y, Z araçlarının yere göre hızları şekil-
Yere göre hızları eşit büyüklükte ve ϑX, ϑY deki gibidir. X aracına göre Z aracının hızı- Batı Doğu
53°
olan X ve Y araçları şekildeki yönlerde ha- nın büyüklüğü ϑ1, Z aracına göre Y aracı-
ϑY = 4 m/s
reket etmektedir. nın hızının büyüklüğü ϑ2 dir. ϑX = 5 m/s
Kuzey Kuzey
Güney
ϑX ϑX = 3ϑ
Yere göre hızı güneye doğru 4 m/s olan
Y gözlemcisi, yere göre hızı 5 m/s olan
Batı Doğu Batı Doğu
ϑY ϑY = ϑ ϑZ = 4ϑ X aracını nasıl görür?
(sin53° = 0,8; cos53° = 0,6)
A) Doğuya 3 m/s
Güney Güney B) Batıya 3 m/s
ϑ1 C) Kuzeye 9 m/s
Buna göre, X aracındaki gözlemci Y ara- Buna göre, oranı kaçtır?
cını hangi yönde gidiyor gibi görür? ϑ2 D) Güneye 4 2 m/s

A) Güney B) Doğu C) Batı 5 5 E) Güney batıya 3 2 m/s


A) 5 B) C) 2 D) E) 1
2 3
D) Güneydoğu E) Kuzeybatı

Fizik Modüler Soru Bankası 11


Bağıl Hareket

9. 12. 15.
Yere göre hızları şekildeki gibi olan X, Y, Zıt yönlerde hareket eden araçlardan K nın Yere göre hızı güneye doğru 5 m/s olan X
Z araçlarından Z nin Y ye göre hızının bü- L ye göre hızı 9ϑ dir. gözlemcisine göre Y nin hızı kuzeydoğu
yüklüğü ϑ1, Z nin X e göre hızının büyük- K ϑK = 5ϑ yönünde 5 2 m/s dir.
lüğü ϑ2 dir. Doğu Kuzey
Kuzey ϑL L
ϑ = 5 2 m/s
ϑX = 6 m/s Buna göre, L nin yere göre hızı kaç ϑ
dir? 45°
Batı Doğu
ϑZ = 5 m/s
Batı Doğu A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1
ϑZ = 8 m/s ϑX = 5 m/s
ϑY = 4 m/s
Güney
Güney 13.
Buna göre, yere göre hızı batıya doğru 5
ϑ Aynı doğrultuda hareket eden araçlardan
Buna göre, 1 oranı kaçtır? m/s olan Z ye göre Y nin hızının büyük-
ϑ2 X in Y ye göre hızı batıya doğru 2ϑ, Z nin
lüğü kaç m/s dir?
X e göre hızı doğuya doğru ϑ dir.
2 5 4 5 A) 5 B) 5 2 C) 10
A) B) C) 5 X 3ϑ
5 5
D) 2 5 E) 5 D) 10 2 E) 20
Batı Y Doğu

Buna göre, Y ve Z araçlarının yere göre hız-


10. ϑ
K ve L araçlarının yere göre hızları şekil- larının büyüklüklerinin oranı Y kaçtır?
ϑZ
deki gibidir.
5 4 7 3 5
A) B) C) D) E)
10ϑ 4 3 5 2 3
L

K
2ϑ 53° 14.
Yere göre hızı ϑX olan X aracındaki göz-
Buna göre, K nın L ye göre hızının bü- lemci, Y aracını doğuya ϑ hızıyla gidiyor-
yüklüğü kaç ϑ dir? muş gibi görüyor.
(sin53° = 0,8; cos53° = 0,6)
16.
Kuzey Şekilde trenlerin yere göre hızları sırasıyla
A) 12 B) 8 2 C) 10 8 m/s ve 10 m/s dir. Ali ve Ayşe'nin bulun-
D) 6 2 E) 6 ϑX = ϑ 2 dukları trenlere göre hızları sırasıyla 3 m/s
ve 6 m/s dir.
45° ϑ
Batı Doğu Batı Doğu

11. Ali
3 m/s 6 m/s
Ayşe

Aynı yönde hareket eden araçlardan K nın


ϑ1 = 8 m/s ϑ2 = 10 m/s
L ye göre hızı doğuya doğru 3ϑ dir. Güney

K ϑK Buna göre, Y aracının yere göre hızı


Doğu hangi yönde ve kaç ϑ dir?
L ϑL = 4ϑ A) Güneye doğru, 2ϑ Buna göre; Ali, Ayşe'yi nasıl görür?

Buna göre, K nın yere göre hızının bü- B) Kuzeye doğru, 2ϑ A) Doğu, 7 m/s B) Doğu, 9 m/s
yüklüğü kaç ϑ dir? C) Kuzeye doğru, ϑ C) Batı, 4 m/s D) Batı, 7 m/s
A) 1 B) 2 C) 4 D) 6 E) 7 D) Güneye doğru, ϑ E) Batı, 9 m/s
E) Doğuya doğru, ϑ
16. D 15. C 14. C 13. A 12. B 11. E 10. B 9. A 8. A 7. E 6. E 5. D 4. A 3. D 2. C 1. B Cevaplar

12 Fizik Modüler Soru Bankası


Nehirde Hareket 1. Modül Test 6

1. →
4. 7.
Suya göre hızı ϑ olan yüzücü akıntı hızı- Suya göre hızı 6 m/s olan yüzücü akıntı B

nın ϑa olduğu nehirde şekildeki gibi yüz- hızının 2 m/s olduğu nehirde şekildeki gibi
meye başlamaktadır. yüzmektedir. ϑA = 3 m/s
80 m
K L M N P ϑY = 5 m/s
ϑ = 6 m/s
→ K L
→ ϑa A
ϑ
ϑA = 2 m/s
Suya göre hızı 5m/s olan yüzücü, akıntı
hızının 3 m/s olduğu nehirde B den kaç
Yüzücü K dan L ye 50 saniyede ulaştığı- m uzakta karşı kıyıya çıkar?
Buna göre, yüzücü karşı kıyıda hangi na göre KL uzunluğu kaç metredir? A) 24 B) 30 C) 36 D) 48 E) 60
noktaya çıkar? (Bölmeler eşit aralıklıdır.) A) 300 B) 400 C) 500 D) 600 E) 700
A) K noktasına B) L noktasına
C) M noktasına D) N noktasına
E) P noktasına
8.
B

2. ϑA = 5 m/s
→ →
Suya göre hızları ϑX ve ϑY olan yüzücüler-
5.
120 m
den X yüzücüsü karşı kıyıda M noktasına Suya göre hızı 10 m/s olan yüzücü, akıntı ϑ = 10 m/s

çıkmaktadır. hızının 3 m/s olduğu nehirde şekildeki gibi


yüzmektedir. 37°
K L M N P A

ϑ = 10 m/s
→ → Suya göre hızı 10m/s olan yüzücü, akın-
ϑX ϑY K L
tı hızının 5 m/s olan nehirde B den kaç
ϑA = 3 m/s m uzakta karşı kıyıya çıkar?
(sin37° = 0,6; cos37° = 0,8)
Buna göre, Y yüzücüsü karşı kıyıda ne- KL uzunluğu 280 m olduğuna göre, yü- A) 100 B) 120 C) 160
reye çıkar? (Bölmeler eşit aralıklıdır.) zücü K dan L ye kaç saniyede ulaşır? D) 200 E) 260
A) K noktasına B) L noktasına A) 40 B) 50 C) 60 D) 70 E) 80
C) M noktasına D N noktasına
E) P noktasına
9.

3. Akıntı hızının ϑA olduğu nehirde suya göre
→ → → → → → →
Suya göre hızları ϑX, ϑY, ϑZ, ϑP olan yü- hızları ϑX, ϑY, ϑZ olan yüzücüler şekildeki
→ 6.
zücüler, akıntı hızının ϑA olduğu nehirde gibi yüzmeye başlıyor.
Akıntı hızının 2 m/s olduğu nehirde, suya
şekildeki gibi yüzmeye başlamaktadır. göre hızı 8 m/s olan yüzücü şekildeki gibi →
ϑA
yüzmektedir. →
ϑX
→ → →
ϑA ϑY ϑZ
ϑA = 2 m/s
160 m
→ → →
ϑX ϑZ ϑP ϑ = 8 m/s
Buna göre, yüzücülerin karşı kıyıya

ϑY varma süreleri tX, tY, tZ arasındaki ilişki
Buna göre, yüzücü karşı kıyıya kaç sa- nasıldır?
niyede ulaşır? A) t X > tY > t Z B) tY = t Z > t X
Buna göre, hangi yüzücüler karşı kıyı-
da aynı noktaya çıkarlar? (Bölmeler eşit A) 10 B) 15 C) 20 D) 25 E) 30 C) t X > tY = t Z D) t X = t Z > tY
aralıklıdır.) E) t X = tY = t Z
A) X ve Y B) Y ve Z C) Z ve P
D) X ve Z E) Y ve P

Fizik Modüler Soru Bankası 13


Nehirde Hareket

10. →
13. 15.
Suya göre hızı ϑY olan bir yüzücü K den L Suya göre hızı ϑY olan bir yüzücü, akıntı Suya göre hızı 5 m/s olan bir yüzücü, akın-
ye 10 saniye gidip, suya göre hızının bü- hızı ϑA olan bir nehirde K dan L ye 2t sü- tı hızının 3 m/s olduğu nehirde K dan L ye,
yüklüğünü değiştirmeden L den K ye 30 rede gidip, suya göre hızının büyüklüğünü L den M ye yüzerek gidiyor.
saniyede dönüyor. değiştirmeden L den K ye 5t sürede geliyor. L M

ϑA = 2 m/s ϑA ϑA = 3 m/s
ϑY
ϑY
K L K L

K
Buna göre, yüzücünün suya göre hızı- ϑ
nın büyüklüğü kaç m/s dir? Buna göre, Y oranı kaçtır? KL = LM = 160 m olduğuna göre
ϑA
A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 E) 8 yüzücü K dan M ye kaç saniyede ulaşır?
3 7 7
A) B) C) 2 D) E) 3 A) 30 B) 40 C) 50 D) 60 E) 80
2 4 3
11. → → →
Suya göre hızları ϑ1, ϑ2, ϑ3 olan yüzücü-

ler akıntı hızı ϑA olan nehirde şekildeki gibi
yüzmeye başlıyorlar.

ϑA
ϑ1 = 5 ϑ ϑ2 = 5 ϑ
ϑ3 = 8 ϑ

53° 30°

Buna göre, yüzücülerin karşı kıyıya var-


ma süreleri t1, t2, t3 arasındaki ilişki na-
sıldır? (sin53° = 0,8; sin30° = 0,5)
A) t 2 > t1 = t3 B) t3 > t1 = t 2
16.
C) t1 > t 2 = t3 D) t1 = t 2 > t3 →
14. Suya göre hızı ϑY olan yüzücü akıntı hızı-
E) t1 = t3 > t 2 →
→ → nın ϑA olduğu nehirde şekildeki gibi yüz-
Suya göre hızları ϑ1 ve ϑ2 olan yüzücüler
→ meye başlıyor.
12. →
akıntı hızı ϑA olan nehirde şekildeki gibi
Suya göre hızı ϑ olan yüzücü, akıntı hı- yüzmeye başlıyorlar. C B
zının 9 m/s olduğu nehirde şekildeki gibi L 12 d
yüzmektedir. ϑA = ϑ
ϑA = 3 m/s 5d
L
120 m ϑ2 = 10 m/s
ϑA = 9 m/s ϑ1 = 10 m/s ϑY = ϑ

240 m ϑ
37° 53° A
A Buna göre, yüzücü karşı kıyıda B den
K Buna göre, yüzücüler karşı kıyıda birbi- kaç d uzağa çıkar?
rinden kaç metre uzağa çıkarlar? A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
Yüzücü 20 saniye sonra karşı kıyıdaki
(sin37 = cos53 = 0,6, sin53 = cos37 = 0,8)
L noktasına çıktığına göre, yüzücünün
suya göre hızının büyüklüğü ϑ kaç m/s A) 145 B) 215 C) 235
dir? D) 250 E) 275

A) 9 B) 12 C) 15 D) 18 E) 21

16. A 15. D 14. C 13. D 12. C 11. E 10. A 9. B 8. E 7. D 6. C 5. A 4. B 3. E 2. C 1. D Cevaplar

14 Fizik Modüler Soru Bankası


Bağıl ve Bileşke Hareket 1. Modül Test 7

1. 4. 7.
Yere göre hızı 20 m/s olan bir kamyonetin Doğu yönünde hareket eden X, Y, Z araç- Doğrusal bir yolda hareket eden Y ve Z
üzerinde, kamyonete göre hızı 2 m/s olan larından X aracına göre Y nin hızı doğu araçlarının konum zaman grafiği şekildeki
bir çocuk şekildeki gibi yürüyor. yönünde, X aracına göre Z nin hızı batı gibidir.
Konum
yönündedir.
2 m/s
X
Z
Batı Y Doğu 2X
20 m/s Z
X
Buna göre, araçların hızlarının büyük-
Zaman
lükleri ϑX, ϑY, ϑZ arasındaki ilişki nasıl- 0 t 2t
Buna göre, çocuğun yere göre hızı kaç dır? -X
m/s dir? A) ϑX > ϑY > ϑZ B) ϑZ > ϑY > ϑX Y
A) 18 B) 20 C) 22 D) 24 E) 26 Z'nin hızı doğu yönünde ϑ olduğuna
C) ϑZ > ϑX > ϑY D) ϑY > ϑX > ϑZ
göre Z'ye göre Y nin hızı için aşağıdaki-
E) ϑX = ϑY = ϑZ lerden hangisi doğrudur?
A) Batı yönünde 2ϑ B) Doğu yönünde 2ϑ
C) Batı yönünde 3ϑ D) Doğu yönünde 3ϑ
2. 5. E) Batı yönünde ϑ
Suya göre hızı ϑY olan yüzücü akıntı hızı Suya göre hızı 7 m/s olan motorlu tekne K
ϑa olan nehirde şekildeki gibi yüzmeye den L ye 10 saniyede gidiyor.
başlıyor.
8.
ϑA = 5 m/s Suya göre hızları şekildeki gibi olan X, Y, Z
ϑa ϑm = 7 m/s motorlarından X motoru karşı kıyıda M ye,
ϑY
K L Y motoru R ye Z motoru S ye çıkıyor.
K L M N P R S

Buna göre, tekne suya göre aynı büyük-


K L M N P ϑA
lükteki hızla L den K ye kaç saniyede
Buna göre, yüzücü karşı kıyıda hangi döner? Y
X Z
noktaya çıkar? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
A) 60 B) 50 C) 40 D) 30 E) 20
A) K B) L C) M D) N E) P
Noktalar arası uzaklıklar eşit olduğuna
göre motorların karşı kıyıya varma sü-
releri tX, tY, tZ arasındaki ilişki nasıldır?

6. A) tY=t Z>t X B) t X>tY=t Z C) tY=tX>tZ


Akıntı hızının ϑA olduğu nehirde suya göre D) tZ>tX=tY E) t X=t Z>tY
3. hızı ϑY olan yüzücü K den şekildeki gibi
Hızları verilen iki araçtan birinde oturan yüzmeye başlayınca karşı kıyıda M nokta-
yolcuya göre diğer aracın hızı aşağıda- sına çıkıyor. 9.
kilerden hangisinde en büyüktür? Suya göre hızı 3ϑ olan bir geminin üzerin-
L M
de hareket eden bir yolcunun gemiye göre
A) B) 3ϑ hızı ϑ dir. Bu yolcu denizde yüzen yunus
3ϑ ϑA

balığını duruyor gibi görüyor.
2ϑ 80 m
ϑY = 10 m/s Buna göre;
C) 2ϑ D) I. yunusun suya göre hızı 4ϑ dir.

ϑ K II. yunusun suya göre hızı 2ϑ dir.
ϑ
III. yunusun suya göre hızı ϑ dir.
LM = 24 metre olduğuna göre, ϑA kaç yargılarından hangileri doğru olabilir?
E)
5ϑ m/s dir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
ϑ A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 D) I ve II E) I, II ve III

Fizik Modüler Soru Bankası 15


Bağıl ve Bileşke Hareket

10. 12. 14.


Aynı düzlemde hareket eden K, L, M araç- Akıntı hızı ϑA olan nehirde suya göre hızla- Suya göre hızları ϑ ve 2ϑ olan K ve L yü-
→ → → → zücüleri şekildeki gibi yüzmeye başlıyor.
larından K nın yere göre hızı ϑK, K nın L rı ϑ1, ϑ2, ϑ3 olan yüzücüler K, L, M nokta-
→ → K yüzücüsü karşı kıyıda M den 4d uzakta
ye göre hızı ϑ1, L nin M ye göre hızı ϑ2 dir. larından yüzmeye başlıyorlar.
çıkıyor.
→ → I 3d
ϑK ϑ1 V X M L
ϑA
→ → →
ϑ1 ϑ2 ϑ3 2ϑ ϑA
IV II

K L M ϑ

ϑ2
III Yüzücülerin üçü de karşı kıyıda X nok- K N
→ → →
tasına çıktığına göre ϑ1, ϑ2, ϑ3 ün bü- Buna göre, L yüzücüsü karşı kıyıda N
Şekil - I Şekil - II
yüklükleri arasındaki ilişki nasıldır? den kaç d uzakta karşı kıyıya çıkar?
A) ϑ1 > ϑ2 > ϑ3 B) ϑ3 > ϑ2 > ϑ1 3 5
Buna göre, M nin K ye göre hızı şekil - II A) 1 B) C) 2 D) E) 3
2 2
dekilerden hangisi gibidir? C) ϑ2 > ϑ1 > ϑ3 D) ϑ3 > ϑ1 > ϑ2
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) E) ϑ1 = ϑ2 = ϑ3
A) I B) II C) III D) IV E) V 15.
Birbirine paralel yollarda hareket eden X,
Y, Z araçlarının hızlarının büyüklükleri ϑX,
ϑY, ϑZ dir. X aracındaki gözlemci, Y yi do-
ğuya, Z yi batıya gidiyor gibi görüyor.
ϑY > ϑX > ϑZ olduğuna göre;
I. X aracı doğu yönünde hareket etmektedir.
II. Y aracı doğu yönünde hareket etmektedir.
III. Z aracı batı yönünde hareket etmektedir.
11.
yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
Akıntı hızının ϑA ve kıyıya paralel olduğu
13. rudur?
bir nehirde K ve L noktalarından suya göre
hızları ϑK ve ϑL olan yüzücüler şekildeki Birbirine paralel yollarda hareket eden X, A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
gibi yüzmeye başlıyor. Y, Z araçlarından X batıya, Y doğuya ha- D) I ve II E) I, II ve III
reket etmektedir. Araçlar aynı noktadan
harekete başladıktan bir süre sonra X ile Y
ϑK ϑL arasındaki uzaklık, Y ile Z arasındaki uzak- 16.
lığa eşit oluyor. Suya göre hızı ϑ1 olan yüzücü karşı kıyıda
K L
Buna göre; L noktasına, suya göre hızı ϑ2 olan yüzücü
I. X in Y ye göre hızı batı yönündedir. ise karşı kıyıda R noktasına çıkıyor.
Yüzücülerin karşılaşma süresi; II. Y nin Z ye göre hızı doğu yönündedir.
K L M N P R
I. KL uzaklığı III. X in Z ye göre hızı batı yönündedir.
II. ϑA , akıntı hızı yargılarından hangileri kesinlikle doğ- ϑA
III. Akıntının yönü rudur?
niceliklerinden hangilerine bağlıdır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III ϑ1 = ϑ ϑ2 = ϑ
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III
D) I ve II E) I, II ve III Buna göre, akıntı hızının büyüklüğü kaç
ϑ dir?
(Noktalar arası uzaklıklar eşittir.)
A) 2 B) 2 C) 2 2
D) 3 E) 3 2

16. A 15. D 14. D 13. A 12. B 11. A 10. E 9. D 8. A 7. C 6. B 5. A 4. D 3. B 2. E 1. C Cevaplar

16 Fizik Modüler Soru Bankası


İvmeli Harekette Konum - Zaman Grafiği 1. Modül Test 8

1. 4. 7.
Konum Konum Konum

20 2X
I II III IV X
10 X
I II III IV V
Zaman
Zaman 5t 0
0 5 10 15 20 0 Zaman
t 2t 3t 4t
–X
Konum - zaman grafiği verilen otomobil
hangi aralıklarda hızlanan hareket yap- –X
Konum–zaman grafiği şekildeki gibi
mıştır? Konum–zaman grafiği şekildeki gibi olan otomobil hangi aralıklarda dur-
A) I ve II B) I ve III C) I ve IV olan hareketli hangi anlarda yöndeğiş- maktadır?
tirmiştir?
D) II ve III E) II ve IV A) Yalnız II B) Yalnız V C) II ve III
A) Yalnız t B) Yalnız 3t C) Yalnız 4t D) I ve IV E) III ve V
D) t ve 4t E) 3t ve 4t

2.
8.
Konum (m) 5. Konum
K, L, M araçlarının konum–zaman grafiği
40 şekildeki gibidir. X
Konum
30 K Zaman
0 Zaman (s) 0
10 20
I II III IV
L –X
–40
Konum–zaman grafiği şekildeki gibi
Konum–zaman grafiği şekildeki gibi 0 Zaman olan araç hangi zaman aralıklarında ya-
olan hareketlinin (0–30) saniye aralığın- vaşlamaktadır?
daki yerdeğiştirmesinin büyüklüğü kaç
M A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve IV
metredir?
Buna göre, hangi araçların t=0 anında D) I ve III E) II ve IV
A) 40 B) 60 C) 80 D) 100 E) 120
kesinlikle bir ilk hızı vardır?
A) Yalnız K B) Yalnız L C) Yalnız M
D) L ve M E) K, L ve M
9.
Doğrusal bir yolda durgun halden sabit
ivme ile harekete geçen bir aracın konum -
3. 6.
zaman grafiği şekildeki gibidir.
K ve L araçlarının konum – zaman grafiği
Konum (m)
Konum (m) şekildeki gibidir.
Konum
60
40
K L
20 10
I II III IV
0 Zaman
Zaman
Zaman (s) L 0 5
0 (s)
5 10 15
K
Buna göre, aracın 5. saniyedeki hızı kaç
Konum – zaman grafiği şekildeki gibi Buna göre, hangi zaman aralıklarında m/s dir?
olan otomobilin (0–15) saniye aralığın- araçlar aynı yönde hareket etmektedir?
A) 5 B) 10 C) 12 D) 15 E) 20
da aldığı yol kaç metredir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III
A) 20 B) 40 C) 60 D) 80 E) 100 D) II ve IV E) III ve IV

Fizik Modüler Soru Bankası 17


İvmeli Harekette Konum - Zaman Grafiği

10. 12. 14.


Konum Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın Konum
konum - zaman grafiği şekildeki gibidir.
K
Konum (m) X
X K
50 t 2t 3t
0 Zaman
I II III
30
Zaman –X
0 t
Konum
Zaman –2X
0 t 2t L
(s)
X L Bu aracın ortalama hızının büyüklüğü K ve L araçlarının konum – zaman grafiği
(0-2t) aralığında 10 m/s olduğuna göre, şekildeki gibidir.
aracın t anındaki hızı kaç m/s dir? Buna göre,
Zaman A) 10 B) 12 C) 14 D) 16 E) 18 I. I. aralıkta araçlar birbirinden uzaklaş-
0 t
maktadır.
Konum
II. II. aralıkta araçlar arasındaki uzaklık
önce artar sonra azalır.
X M III. III. aralıkta araçlar birbirine yaklaş-
maktadır.
yargılarından hangileri doğrudur?
Zaman A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
0 t
D) I ve III E) I, II ve III
K, L, M araçlarının konum–zaman grafikle-
ri şekildeki gibidir.
Buna göre, (0–t) aralığında araçların or-
talama hızları ϑK, ϑL, ϑM arasındaki bü-
yüklük ilişkisi nasıldır?
A) ϑK = ϑL = ϑM B) ϑK > ϑL > ϑM
C) ϑK > ϑM > ϑL D) ϑM > ϑK > ϑL
13. 15.
Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın K ve L araçlarının konum–zaman grafiği
E) ϑM > ϑL > ϑK
konum - zaman grafiği şekildeki gibidir. şekildeki gibidir.
Konum Konum

2x K
X
11.
Konum – zaman grafiği şekildeki gibi olan I II III IV x L
0 Zaman
araç düzgün yavaşlayarak 10. saniyede t 2t 3t 4t
durmuştur. Zaman
-X 0 t 2t
Konum
Buna göre;
40 Buna göre, hangi zaman aralıklarında I. Araçlar yavaşlamaktadır.
aracın ivme vektörü ile hız vektörü aynı II. 2t anında hızları sıfırdır.
yönlüdür? III. İvmeleri eşit büyüklüktedir.
A) I ve II B) I ve III C) II ve IV yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
Zaman rudur?
0 10 D) I ve IV E) II ve III
(s)
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II
Buna göre, aracın t = 0 anındaki hızı kaç
m/s dir? D) I ve III E) I, II ve III

A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 E) 10

15. A 14. E 13. C 12. B 11. D 10. A 9. E 8. D 7. E 6. C 5. D 4. B 3. C 2. A 1. B Cevaplar

18 Fizik Modüler Soru Bankası


İvmeli Harekette Hız - Zaman Grafiği 1. Modül Test 9

1. 4. 7.
Hız (m/s) Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın Başlangıçta yanyana olan K ve L araçları-
20 hız–zaman grafiği şekildeki gibidir. nın hız–zaman grafiği şekildeki gibidir.
Hız (m/s) Hız (m/s)
I II III IV
0 Zaman
5 10 15 20 L
(s) 20
10
–20 K
10
Hız–zaman grafiği şekildeki gibi olan Zaman (s) Zaman
hareketli hangi aralıklarda hızlanan ha- 0 20 30 0 10 20
(s)
reket yapmıştır? Buna göre, aracın yerdeğiştirmesi kaç
Buna göre, 20. saniyede araçlar arasın-
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III metredir?
daki uzaklık kaç metredir?
D) II ve III E) II ve IV A) 300 B) 250 C) 200
A) 150 B) 175 C) 200
D) 150 E) 100
D) 225 E) 250

5. 8.
Doğrusal bir yolda hareket eden bir otomo-
Başlangıçta yanyana olan A ve B araçla-
2. bilin hız–zaman grafiği şekildeki gibidir.
rının hız – zaman grafiği şekildeki gibidir.
Hız (m/s) Hız (m/s)
Hız (m/s)
10
I II III IV V 20 A
20
0 Zaman
5 10 15 20 25
(s) 15
0 Zaman 0 Zaman
10 30 40 5 10 B
–10 (s) (s)

Hız – zaman grafiği şekildeki gibi olan –10 –20 A


B
bir otomobil hangi aralıklarda yavaşla-
Buna göre, otomobilin yer değiştirmesi Buna göre, 15. saniyede araçlar arasın-
yan hareket yapmıştır?
kaç metredir? daki uzaklık kaç metredir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II
A) 450 B) 425 C) 400 A) 250 B) 300 C) 350
D) I ve IV E) II ve V
D) 375 E) 350 D) 400 E) 450

9.
3. 6. Başlangıçta yanyana olan K ve L araçları-
Hız (m/s) Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın nın hız–zaman grafiği şekildeki gibidir.
20 hız–zaman grafiği şekildeki gibidir. Hız
Hız (m/s)
10 K
t4 t5 2ϑ
0 Zaman 30
t1 t2 t3
(s) ϑ

–20 0 Zaman
t 2t 3t
Hız – zaman grafiği şekildeki gibi olan 0 Zaman
15 20 30 –ϑ
(s) L
bir araç hangi anlarda yöndeğiştirmiş-
tir? –10
t anında araçlar arası uzaklık 60 m oldu-
A) Yalnız t1 B) Yalnız t 2 C) Yalnız t3 Buna göre, aracın aldığı yol kaç metre- ğuna göre, 3t anında araçlar arasındaki
dir? uzaklık kaç metredir?
D) t1 ve t 2 E) t1, t 2 ve t4
A) 300 B) 275 C) 250 A) 160 B) 180 C) 200
D) 225 E) 200 D) 220 E) 240

Fizik Modüler Soru Bankası 19


İvmeli Harekette Hız - Zaman Grafiği

10. 12. 14.


Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın Doğrusal bir yolda hareket eden K, L araç- Başlangıçta yanyana olan K ve L araçla-
hız-zaman grafiği şekildeki gibidir. larının hız - zaman grafiği şekildeki gibidir. rının hız – zaman grafiği şekildeki gibidir.
Hız Hız
Hız


2ϑ ϑ K
K

ϑ
0 Zaman L
t ϑ
0 Zaman
t 2t 3t I II III
-ϑ L 0 Zaman
t 2t 3t
Araç gideceği yolun tamamını 3t sürede
aldığına göre, yolun ilk yarısını kaç t sü- Buna göre, aşağıdakilerden hangisi ke- Buna göre, I, II, III aralıklarından hangi-
rede almıştır? sinlikle doğrudur? lerinde araçlar birbirinden uzaklaşmak-
1 3 5 tadır?
A) B) 1 C) D) 2 E) A) Araçlar birbirinden uzaklaşmaktadır.
2 2 2
B) Araçlar birbirine yaklaşmaktadır. A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

C) Araçların yer değiştirmeleri eşittir. D) I ve II E) I, II ve III

D) Araçların ivmeleri eşit büyüklüktedir.


E) L aracı yavaşlamaktadır.

13.
Doğrusal bir yol üzerinde hareket eden K
ve L araçlarının hız–zaman grafiği şekilde-
11. ki gibidir. t = 0 anında araçlar arasındaki
Doğrusal XYZ yolunda hareket eden bir uzaklık x kadar olup K aracı t sürede 4x
aracın hız - zaman grafiği şekildeki gibidir. yol alıyor.
t = 0 anında X noktasından geçen araç 4t Hız
15.
anında Z noktasına varıyor.
ϑ Başlangıçta yanyana olan K ve L araçla-
Hız K rının hız – zaman grafiği şekildeki gibidir.
4ϑ 0 Zaman Hız
t
3ϑ 3ϑ
K
–ϑ L
2ϑ 2ϑ L
Buna göre, t anında araçlar arasındaki
ϑ uzaklık için; ϑ K
L
I. 7x tir. I II III
0 Zaman 0 Zaman
t 2t 3t 4t t 2t 3t
II. 8x tir.
XY = YZ olduğuna göre, araç yolun III. 9x tir. Buna göre, hangi aralıklarda araçlar bir-
Y noktasından kaç t anında geçmiştir? birine yaklaşmaktadır?
yargılarından hangileri doğru olabilir?
3 5 7 A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
A) B) 2 C) D) 3 E) A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
2 2 2
D) I ve II E) II ve III
D) I ve II E) I ve III

15. C 14. E 13. E 12. D 11. D 10. B 9. D 8. C 7. A 6. A 5. E 4. B 3. C 2. D 1. C Cevaplar

20 Fizik Modüler Soru Bankası


İvme - Zaman Grafikleri 1. Modül Test 10

1. 4. 6.
İlk hızı 16 m/s olan bir otomobilin ivme – İlk hızı 10 m/s olan bir aracın ivme–zaman İvme–zaman grafiği şekildeki gibi olan ara-
zaman grafiği şekildeki gibidir. grafiği şekildeki gibidir. cın ilk hızı 30 m/s dir.
İvme (m/s²) İvme (m/s²) İvme (m/s2)
3 6
3

Zaman
0 5 10 15 (s)
Zaman (s)
Zaman (s) 0 10 20
0 10
–4
–2
Buna göre, aracın 10. saniyedeki hızı
Buna göre, aracın hız–zaman grafiği
kaç m/s dir? Buna göre, aracın hız–zaman grafiği
aşağıdakilerden hangisi gibidir?
A) 30 B) 36 C) 38 D) 40 E) 46 aşağıdakilerden hangisi gibidir?
A) Hız (m/s) B) Hız (m/s)
A) Hız (m/s) B) Hız (m/s)
32
40 30
30 20
20 26

2. 10 10
0 5 10 15 Zaman 0 5 10 15 Zaman
0 10 20 0 10 20 Zaman
İlk hızı sıfır olan bir aracın ivme–zaman Zaman (s) (s)
(s) (s)
grafiği şekildeki gibidir. C) Hız (m/s) D) Hız (m/s)
İvme (m/s²) C) Hız (m/s) D) Hız (m/s)
50 40 30
5 30
20
30 30
20 10
Zaman
0 5 10 15 Zaman 0 5 10 15 (s)
0 10 20 Zaman 0 10 20 Zaman (s)
Zaman (s)
0 10 30 (s) (s)
E) Hız (m/s)
–2 E) Hız (m/s) 30

Buna göre, aracın 30. saniyedeki hızı


30 Zaman
kaç m/s dir? 20
0 5 10 15 (s)
10 –20
A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50
0 10 20 Zaman
(s)

3. 7.
İlk hızı 10 m/s olan bir hareketlinin ivme– İlk hızı sıfır olan aracın ivme zaman grafiği
5. şekildeki gibidir.
zaman grafiği şekildeki gibidir.
İvme–zaman grafiği şekildeki gibi olan ha- İvme (m/s²)
İvme (m/s²) reketlinin ilk hızı 10 m/s dir.
5 İvme (m/s²) 10

3 2
5

Zaman (s) Zaman (s)


0 5 10 15 0 4 8 12
Zaman (s)
0 10 20
Buna göre, aracın (0–12) saniye aralı-
–4 ğında aldığı yol kaç metredir?
Buna göre, hareketlinin 15. saniyedeki Buna göre, hareketlinin (0–20) saniye
A) 440 B) 480 C) 520
hızı kaç m/s dir? aralığında aldığı yol kaç metredir?
D) 560 E) 600
A) 25 B) 30 C) 35 D) 40 E) 45 A) 200 B) 300 C) 400
D) 500 E) 600

Fizik Modüler Soru Bankası 21


İvme - Zaman Grafikleri

8. 11. 12.
Durgun halden harekete başlayan bir ara- İvme Duruştan harekete başlayan bir hareketli-
cın ivme–zaman grafiği şekildeki gibidir. nin ivme–zaman grafiği şekildeki gibidir.
İvme +a İvme

a a
Zaman
0 t 2t 3t 4t
t 2t 3t 4t
Zaman Zaman
0 t 2t 3t –a 0

–a
–a Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın
ivme - zaman grafiği şekildeki gibidir. –2a
Araç (0–t) zaman aralığında X kadar yol
Aracın t anındaki hızı sıfır olduğuna
aldığına göre, (0–3t) zaman aralığında Buna göre, hareketli hangi anlarda yön-
göre, aracın konum - zaman grafiği aşa-
kaç X yol almıştır? değiştirmiştir?
ğıdakilerden hangisi gibi olabilir?
A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 A) Yalnız t B) Yalnız 2t C) Yalnız 3t
A)
Konum D) t ve 4t E) t ve 3t

9.
Doğrusal bir yol- İvme
da hareket eden 0 t 2t 3t 4t Zaman
bir aracın iv-
me-zaman grafi- a
ği şekildeki gibi- B)
Konum
dir. Zaman
0 t
Grafikteki a ve t
bilindiğine göre,
I. Aracın t anındaki hızı Zaman
0 t 2t 3t 4t
II. t süresi içindeki aracın yer değiştirmesi
III. t süresi içinde aracın hızındaki değişim
niceliklerinden hangileri kesinlikle he- C)
Konum
saplanabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III 13.
D) I ve III E) I, II ve III Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın
t 2t 3t 4t Zaman
0 ivme – zaman grafiği şekildeki gibidir.
10. İvme
Durgun halden harekete başlayan otomo-
D) a
bilin ivme–zaman grafiği şekildeki gibidir. Konum
İvme

2a Zaman
0 t
Zaman
a 0 t 2t 3t 4t Buna göre, aracın (0–t) aralığındaki ha-
reketi ile ilgili;
I II III
Zaman I. Sürekli hızlanmıştır.
0 t 2t 3t E)
Konum II. Sürekli yavaşlamıştır.
Otomobilin I, II, III zaman aralıklarında III. Önce yavaşlamış, sonra hızlanmıştır.
aldığı yollar X1, X2, X3 olduğuna göre, IV. Önce hızlanmış, sonra yavaşlamıştır.
bunlar arasındaki ilişki nasıldır? yargılarından hangileri kesinlikle yan-
t 2t 3t 4t Zaman
0 lıştır?
A) X1 > X 2 > X3 B) X3 > X 2 > X1
C) X2 > X3 > X1 D) X1 > X3 > X2 A) Yalnız II B) Yalnız III C) Yalnız IV
E) X1 = X2 = X3 D) I ve II E) III ve IV

13. C 12. B 11. E 10. B 9. C 8. C 7. A 6. C 5. D 4. A 3. B 2. A 1. E Cevaplar

22 Fizik Modüler Soru Bankası


İvmeli hareket 1. Modül Test 11

1. 6. 9.
İlk hızı 40 m/s olan araç 3 m/s2 lik ivmeyle Doğrusal bir yolda sabit 20 m/s lik hızla Doğrusal yolda hız-zaman grafikleri şekil-
hızlanıyor. hareket eden Y aracı L noktasından geç- deki gibi olan X ve Y araçları doğuya git-
Buna göre, aracın 5. saniyedeki hızının tiği anda, ilk hızı sıfır olan X aracı düzgün mektedir.
büyüklüğü kaç m/s dir? hızlanmaya başlıyor. Hız

A) 60 B) 55 C) 50 D) 45 E) 40 ϑ0 = 0 ϑ = 20 m/s
X Y 2ϑ X

ϑ Y
K L M I II III
Zaman
1200 m 600 m
2. 0 t 2t 3t
İlk hızı 40 m/s olan bir araç 5 m/s2 lik ivme Araçlar M noktasında yanyana geldiği- Buna göre,
ile yavaşlayarak duruyor. ne göre, X aracının ivmesinin büyüklü- I. I. aralıkta Y aracı X i batı yönünde ya-
Buna göre, aracın durana kadar geçen ğü kaç m/s2 dir? vaşlıyor görür.
sürede aldığı yol kaç metredir? A) 4 B) 3,5 C) 3 D) 2,5 E) 2 II. t anında X aracı Y yi duruyor görür.
A) 160 B) 200 C) 240 III. II. aralıkta X aracı Y yi batı yönünde
D) 280 E) 320 7. hızlanıyor görür.
Başlangıçta yan- Hız IV. III. aralıkta Y aracı X i doğu yönünde
yana olan K ve L sabit hızla hareket ediyor görür.
araçlarının hız - L yargılarından doğru olanlar D harfi ile
3. zaman grafiği şe- K
yanlış olanlar Y harfi ile gösterilirse
İlk hızı 30 m/s olan bir araç 4 m/s2 lik ivme kildeki gibidir. +ϑ doğru sıralama aşağıdakilerden hangisi
I II III
ile hızlanıyor. Buna göre, gibi olur?
0 t 2t 3t Zaman
Buna göre, aracın 10 saniyede aldığı yol hangi aralık- A) DYDY B) YDYD C) DDDY
kaç metredir? -ϑ
larda araçlar D) YYYD E) DDDD
A) 300 B) 400 C) 500 birbirlerinden
uzaklaşmaktadır?
D) 600 E) 700
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III

4. 8.
İlk hızı 10 m/s olan bir araç düzgün hız- Başlangıçta yanyana olan X, Y, Z araçları-
lanarak 8 saniyede hızını 50 m/s ye çıka- nın hız-zaman grafiği şekildeki gibidir.
rıyor. Hız 10.
Buna göre, aracın aldığı yol kaç metre- X arabası K den 3ϑ, Y arabası L den ϑ hızı
dir? +2ϑ X ile geçtiği anda X arabası a ivmesiyle ya-
A) 240 B) 300 C) 360 ϑ vaşlamaya, Y arabası 2a ivmesiyle hızlan-
Y Zaman maya başlıyor. Araçların M deki hızları eşit
D) 400 E) 480 0 t
olup araçlar M ye aynı anda ulaşıyorlar.
Z
-2ϑ 3ϑ ϑ
X Y
Buna göre, (0-t) aralığında araçlarla ilgi-
5. li aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
K L M
İlk hızı 10 m/s olan bir otomobil düzgün
A) X ve Y araçları birbirinden uzaklaş-
hızlanarak, hızını 50 m/s ye çıkarıyor. Buna göre, KL uzaklığının LM uzaklığı-
maktadır.
Bu sırada otomobilin aldığı yol 300 m KL
B) Y ve Z araçları birbirinden uzaklaş- na oranı kaçtır?
olduğuna göre, otomobilin ivmesinin LM
maktadır.
büyüklüğü kaç m/s2 dir?
C) X ve Z araçları birbirinden uzaklaş- 6 5 4 3 1
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 A) B) C) D) E)
maktadır. 7 6 5 5 2

D) Z'ye göre Y aracı hızlanmaktadır.


E) X'e göre Y aracı yavaşlamaktadır.

Fizik Modüler Soru Bankası 23


İvmeli hareket

11. 13. 15.


Doğrusal bir yolda hareket eden araçlar- Hızı ϑ1 olan X aracı K noktasından, hızı X arabası K den ϑ, Y arabası L den 2ϑ hı-
dan sabit 30 m/s hızla hareket eden X ara- ϑ2 olan Y aracı L noktasından aynı anda zıyla geçtiği anda X arabası a1 ivmesiyle
cı K noktasından geçtiği anda L noktasın- geçtikten sonra X aracı a ivmesiyle hızlan- hızlanmaya, Y arabası a2 ivmesiyle yavaş-
da duran Y aracı harekete başlıyor. maya, Y aracı a ivmesiyle yavaşlamaya lamaya başlıyor. Arabalar karşılaştığı anda
başlıyor. hızlarının büyüklükleri eşit oluyor.
ϑ0 = 30 m/s ϑ0 = 0
X ϑ1 ϑ2 Y X ϑ 2ϑ Y
X Y

K L K L K L
150 m
Buna göre, araçların karşılaşma süresi- Buna göre, arabaların karşılaşıncaya
Buna göre, X aracının Y ye yetişebil- nin bulunabilmesi için; kadar aldığı yolların oranını bulmak
mesi için Y aracının ivmesi en fazla kaç I. ϑ1 ve ϑ2 bilinmelidir. için;
m/s2 olmalıdır? II. a ivmesi bilinmelidir. I. ϑ hızı bilinmelidir.
A) 1,5 B) 2 C) 2,5 D) 3 E) 3,5 III. |KL| uzaklığı bilinmelidir. II. a1 ve a2 ivmeleri bilinmelidir.
yargılarından hangileri kesinlikle doğ- III. Karşılaşma süresi bilinmelidir.
rudur? yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III rudur?

D) II ve III E) I, II ve III A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III


D) I ve II E) I, II ve III

14.
Eşit büyüklükteki sabit ϑ hızları ile hareket
12. eden trenlerden K treninin lokomotifi köp-
Eşit uzunluktaki X, Y trenleri şekildeki gibi rünün A ucuna geldiği anda L treninin lo-
tünele aynı anda giriyorlar. X sabit hızla komotifi köprünün B ucuna ulaşıyor. Bun-
hareketine devam ederken Y treni tünele dan sonra K treni a ivmesi ile hızlanmaya
girdiği anda sabit ivmeyle hızlanmaya baş- başlıyor. Trenlerden K nın lokomotifi ile L
lıyor. nin son noktası köprünün B ucuna aynı
anda geliyor. Bir süre sonra K treninin son
noktası köprünün B ucuna geldiği anda,
X L treninin son noktası köprünün A ucuna
geliyor. 16.
Y ϑ İlk hızı ϑ0 olan bir araç a ivmesi ile düzgün
K hızlanarak X kadar yol alıyor. Bu sürede
A B aracın ortalama hızı ϑ oluyor.
ϑ
Trenlerin son noktaları aynı anda tünel- Buna göre, aracın aldığı yol X aşağıda-
L
den çıktıklarına göre; kilerden hangisine eşittir?
Köprü
I. Tünele girerken Y nin hızı X inkinden 2ϑ ^ϑ - ϑ 0h 2 ^ϑ - ϑ 0h
Buna göre; A) B)
küçüktür. a a
I. K treninin boyu köprününkinden bü-
II. Tünelden çıktıklarında Y nin hızı X in- 2a ^ϑ - ϑ 0h ^ϑ - ϑ 0h ϑ
yüktür. C) D)
kinden büyüktür. ϑ 2a
II. Köprünün boyu L treninkinden büyük-
III. Y treninin boyu tünelinkinden küçüktür.
tür. 2 ^ϑ - ϑ 0h
yargılarından hangileri kesinlikle doğ- E)
III. K treninin boyu L treninkinden büyük- 2ϑa
rudur?
tür.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III yargılarından hangileri doğrudur?
D) I ve II E) I ve III A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) I, II ve III

16. A 15. B 14. E 13. C 12. D 11. D 10. D 9. E 8. D 7. D 6. A 5. D 4. A 3. C 2. A 1. B Cevaplar

24 Fizik Modüler Soru Bankası


Newtonun Hareket Yasaları 1. Modül Test 12

1. 5. 8.
Sürtünmesiz ya- F = 50N Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte Sürtünmelerin
tay yolda 10 kg cisimler serbest bırakılıyor. önemsiz olduğu
53°
kütleli cisme 50 3 kg düzenekte cisim-
10 kg
N luk kuvvet uy- ler serbest bırakı-
T
gulanıyor. lıyor.
6 kg
Buna göre, cismin ivmesinin büyüklüğü Buna göre, ipte- 9 kg
kaç m/s2 dir? ki gerilme kuv-
(sin53° = 0,8; cos53° = 0,6) veti T nin büyük-
1 kg 6 kg lüğü kaç N dur? (g = 10 m/s2)
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
Buna göre, cisimlerin ivmesinin büyük- A) 30 B) 36 C) 45 D) 50 E) 54
lüğü kaç m/s2 dir? (g = 10 m/s2)
A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1
2.
Sürtünmesiz yatay F
düzlemde kütlesi 16 9.
37°
kg olan cisme F kuv- Sürtünmelerin önemsen-
16 kg
veti şekildeki gibi mediği şekildeki düzenekte
uygulanıyor. X ve Y cisimleri serbest bı-
Cismin ivmesi 5 m/s2 olduğuna göre, F rakıldığında ok yönünde
kuvvetinin büyüklüğü kaç N dur? 6. hızlanıyor.
T
(sin37° = 0,6 , cos37° = 0,8) Sürtünmelerin önemsen- Buna göre, X in ağırlığı
mediği düzenek serbest bı- GX, Y nin ağırlığı GY ve ip-
A) 20 B) 40 C) 60 D) 80 E) 100 X
rakılıyor. teki gerilme kuvveti T nin
büyüklükleri arasındaki
Buna göre, ipteki gerilme Y
ilişki nasıldır?
kuvveti T nin büyüklüğü T
kaç N dur? (g = 10 m/s2) A) GX > GY > T B) T > GY > GX
3. 3 kg
C) GX > T > GY D) GY > T > GX
Sürtünmesi önemsiz maka-
ra ile kurulan düzenek ser- E) GX > GY = T
2 kg
best bırakılıyor.
Buna göre, cisimlerin iv- A) 20 B) 22 C) 24 D) 26 E) 28
mesinin büyüklüğü kaç
m/s2 dir?
(g = 10 m/s2) 7 kg 10.
A) 5 B) 4 C) 3 Sürtünmesiz yatay düzlemde, eşit büyük-
3 kg lükteki F kuvveti, kütleleri mX, mY, mZ olan
D) 2 E) 1
cisimlere uygulandığında cisimlerin hız -
zaman grafiği şekildeki gibi oluyor.
Hız
7. X
4. Sürtünmelerin önem- 6 kg
Y
Sürtünmelerin önem- 8 kg senmediği şekildeki Z
senmidği düzenekte düzenek serbest bı-
cisimler serbest bıra- rakılıyor.
kılıyor. T Zaman
Buna göre, ipteki
Buna göre, cisim- gerilme kuvveti T nin
Buna göre, mX, mY, mZ arasındaki ilişki
lerin ivmesinin bü- büyüklüğü kaç N
4 kg nasıl olur?
yüklüğü kaç m/s2 2 kg dur? (g = 10 m/s2)
dir? A) mZ > mY > mX B) mX > mY > mZ
A) 24 B) 28 C) 30 D) 36 E) 40
(g = 10 m/s2) C) mX > mZ > mY D) mY > mZ > mX
1 3 5 E) mX = mY = mZ
A) B) 1 C) D) 2 E)
2 2 2

Fizik Modüler Soru Bankası 25


Newtonun Hareket Yasaları

11. 14. 16.


Sürtünmesiz yatay düzlemde eşit kütleli X, Sürtünmelerin ihmal edildiği yatay düzlem- Sürtünmesiz yatay düzlemde X, Y, Z ci-
Y, Z cisimlerine F1, F2, F3 kuvvetleri şekil- de duran cisme uygulanan kuvvetin zama- simlerine F kuvveti şekildeki gibi uygulan-
deki gibi uygulanıyor. na bağlı grafiği şekildeki gibidir. dığında cisimlerin ivmesi a, ipteki gerilme
Kuvvet kuvveti T oluyor.
X Y
F1 F2
m m X
F2 F3 2F
Z
Z F T
F1 Y F
I II III
m F3 Zaman
0 t 2t 3t
Buna göre, X cismi Y nin üzerinden alınır-
Cisimlerin ivmeleri aX > aY > aZ olduğu- Buna göre, I, II, III zaman aralıklarında sa a ve T nin büyüklükleri nasıl değişir?
na göre, kuvvetlerin büyüklükleri ara- cismin aldığı yolların arasındaki ilişki
sındaki ilişki nasıldır? nasıldır? a T
A) Azalır Azalır
A) F3>F1>F2 B) F1>F2>F3 C) F3>F2>F1 A) X3 > X 2 > X1 B) X1 > X 2 > X3
B) Artar Azalır
D) F2>F1>F3 E) F1=F2=F3 C) X1 = X2 = X3 D) X2 > X1 > X3
C) Azalır Artar
E) X3 > X1 > X2
D) Artar Değişmez
12.
Sürtünmelerin önemsiz olduğu şekildeki E) Artar Artar
düzenek serbest bırakılıyor.
6m

17.
T2
T1 Sürtünmelerin ihmal
edildiği şekildeki dü-
3m zenek serbest bırakılı-
m yor.

Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetleri- 15. Makaralar ağırlıksız


T Sürtünmelerin önemsenmediği yatay düz- olduğuna göre, X
nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır? 2m Y
T2 lemde duran eşit kütleli K ve L cisimlerine cisminin ivmesinin X 3m
uygulanan kuvvetin zamana bağlı grafiği büyüklüğü kaç g dır?
1 1 2 3 4
A) B) C) D) E) şekildeki gibidir. 1 1 1 1 1
3 2 3 4 5 A) B) C) D) E)
8 9 10 11 12
Kuvvet Kuvvet

K
13. 2F 2F L
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran 5 kg
F F
kütleli cisme uygulanan kuvvetin zamana 18.
Zaman Zaman
bağlı grafiği şekildeki gibidir.
0 t 2t 0 t 2t Makara ağırlıkları-
F (N)
3m
nın ve sürtünmele-
Buna göre, K ve L cisimlerinin (0 - 2t) rin ihmal edildiği
30 T
X şekildeki düzenek
aralığında aldığı yolların oranı K kaç-
XL serbest bırakılıyor.
tır?
t (s) Buna göre, ipteki
0 5 10 15
3 4 5 6 gerilme kuvveti-
-20 A) B) C) D) E) 1 m
7 7 7 7 nin büyüklüğü T
Buna göre, 15. saniyede cismin hızının kaç mg dir?
büyüklüğü kaç m/s dir? 6 5 4 3 2
A) B) C) D) E)
A) 30 B) 25 C) 20 D) 15 E) 10 13 12 11 10 9

18. A 17. D 16. B 15. C 14. A 13. E 12. B 11. D 10. A 9. C 8. B 7. A 6. C 5. A 4. D 3. B 2. E 1. C Cevaplar

26 Fizik Modüler Soru Bankası


Newtonun Hareket Yasaları 1. Modül Test 13

1. 4. 7.
İlk hızı 20 m/s ϑ0 = 20 m/s Sürtünmelerin Sürtünmesiz eğik 4 kg
ϑ0 = 10 m/s
olan cisme sür- ihmal edildiği düzlemde 4 kg küt-
tünmelerin ih- 4 kg F = 24 N yatay düzlemde leli cisim serbest
4 kg F = 20 N
mal edildiği ya- K noktasından bırakılıyor.
K
tay düzlemde F kuvveti uygulanıyor. 10 m/s hızla ge- Buna göre, cis-
37°
Buna göre, cismin 5. saniyedeki hızının çen cisme 20 N luk kuvvet uygulanıyor. min ivmesinin
büyüklüğü kaç m/s dir? Buna göre, 8 saniye sonra cismin K büyüklüğü kaç m/s2 dir?
A) 30 B) 36 C) 42 D) 50 E) 60 noktasına uzaklığı kaç metredir? (g = 10 m/s2; sin37° = 0,6)
A) 160 B) 180 C) 200 A) 5 B) 6 C) 7 D) 8 E) 10
D) 220 E) 240

8.
2. 5. Sürtünmelerin ihmal edildiği eğik düzlem-
Sürtünmelerin Sürtünmelerin ihmal edildiği yatay düzlem- lerde X ve Y cisimleri serbest bırakılıyor.
ϑ0 = 30 m/s
ihmal edildiği de K ve L cisimleri F kuvveti ile itiliyor. 2m X 3m Y
yatay düzlem- F = 18 N 6 kg 4 kg
3 kg
de 30 m/s hızla
K L
hareket eden cisme, hareketine ters yönde F = 35 N
F kuvveti uygulanıyor.
30° 53°
Buna göre, cisim kaçıncı saniyede du- Buna göre, K cisminin L ye yaptığı etki
rur? kuvvetinin büyüklüğü kaç N dur?
Buna göre, cisimlerin ivmelerinin bü-
A) 10 B) 8 C) 6 D) 4 E) 2 A) 16 B) 18 C) 20 D) 22 E) 24 a
yüklüklerinin oranı X kaçtır?
aY

(g = 10 m/s2; sin30° = 0,5; sin53° = 0,8)


4 1 3 5 2
A) B) C) D) E)
5 2 5 8 3

6.
3. Sürtünmelerin ihmal edildiği yatay düzlem-
de X, Y, Z cisimlerine F kuvveti uygulanı- 9.
8 kg kütleli cisme sürtünmesiz yatay düz- yor. Sürtünmelerin ihmal edildiği eğik düzlem-
lemde F kuvveti uygulandığında cismin hız lerde açılar arasında q > b > a ilişkisi vardır.
5m
- zaman grafiği şekildeki gibi oluyor.
4m
2m X, Y, Z cisimleri bu eğik düzlemlerde ser-
F Z best bırakıldığında ivmelerinin büyüklükleri
ϑ (m/s) X Y
aX, aY, aZ oluyor.
X Y Z
38 X in Y ye yaptığı etki F1, Y nin Z ye yap- 2m m 3m

10 tığı etki F2 olduğuna göre, bu kuvvetle-


8 kg F
t (s)
F
0 4 rin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
F2
α β θ
Buna göre, F kuvvetinin büyüklüğü kaç 7 3 5 7 5
A) B) C) D) E) Buna göre, aX, aY, aZ arasındaki ilişki
N dur? 5 2 3 4 2
nasıldır?
A) 50 B) 56 C) 64 D) 70 E) 72
A) aZ > aX > aY B) aY > aX > aZ
C) aZ > aY > aX D) aX > aY > aZ
E) aX = aY = aZ

Fizik Modüler Soru Bankası 27


Newtonun Hareket Yasaları

10. 13. 15.


Sürtünmelerin ih- Sürtünmesiz yatay düzlemdeki cismin Sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki
mal edildiği eğik hız-zaman grafiği şekildeki gibidir. düzenek serbest bırakıldığında cisimler ok
2m
düzlemde cisim- yönünde hızlanıyor.
Hız
ler serbest bırakı- T1 L T2
lıyor. 8m
30 3ϑ
Buna göre, ci-
simlerin ivmesi- 2ϑ
nin büyüklüğü kaç m/s2 dir?
1 II III IV
(g = 10 m/s2 sin30° = ) I K
2 Zaman M
A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7 0 t 2t 3t 4t
Buna göre, L cisminin kütlesi azaltılırsa
Buna göre, I, II, III, IV aralıklarında cisme iplerdeki gerilme kuvvetlerinin büyük-
uygulanan net kuvvetlerin büyüklükleri lükleri T1 ve T2 nasıl değişir?
F1, F2, F3, F4 arasındaki ilişki nasıldır?
T1 T2
A) F3 > F2 > F1 > F4 B) F4 > F1 > F2 > F3
A) Değişmez Değişmez
C) F4 > F2 > F1 > F3 D) F1 > F4 > F2 > F3
B) Artar Azalır
E) F1 = F2 = F3 = F4
11. C) Azalır Artar
Sürtünmesiz D) Artar Değişmez
eğik düzlemde E) Değişmez Azalır
m
şekildeki cisim-
ler serbest bıra- 3m
kılıyor.
53
Buna göre, ci-
simlerin ivmesinin büyüklüğü kaç m/s2
dir? (g = 10 m/s2 sin53° = 0,8)
A) 4 B) 6 C) 8 D) 9 E) 10 16.
Sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki
düzenekte kütleleri 2m ve m olan X ve Y
cisimleri aynı anda serbest bırakılıyor.

X 2m m Y
14. K P
Sürtünmesiz eğik
düzlemde K ve L
α
12. cisimleri serbest β
bırakıldığında ok L M N
Sürtünmesiz T K L
eğik düzlem- yönünde 3 m/s2 a > b ve LM = MN olduğuna göre;
10 kg
de kütleleri 10 10 kg ivme ile hareket 37 I. X cisminin L ye varma süresi, Y cismi-
kg olan cisim- ediyor. nin N ye varma süresinden küçüktür.
ler serbest bı- Buna göre, K ve L cisimlerin kütleleri- II. X cisminin L deki hızı, Y cisminin N
53° 37° m
rakılıyor. deki hızından büyüktür.
nin oranı K kaçtır?
Buna göre, mL
III. X ve Y cisimleri M noktasında karşılaşır.
ipteki gerilme kuvveti T nin büyüklüğü
(sin37° = 0,6 g = 10 m/s2) yargılarından hangileri yanlıştır?
kaç N dur?
(g = 10 m/s2 sin37° = 0,6 sin53° = 0,8) 2 5 3 7 4 A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II
A) B) C) D) E)
3 7 4 9 5 D) II ve III E) I, II ve III
A) 60 B) 65 C) 70 D) 75 E) 80

16. D 15. B 14. D 13. B 12. C 11. A 10. E 9. C 8. D 7. B 6. A 5. C 4. E 3. B 2. A 1. D Cevaplar

28 Fizik Modüler Soru Bankası


Newton'un Hareket Yasaları 1. Modül Test 14

1. 3. 6.
Sürtünmelerin ihmal edildiği yatay düzlem- Şekilde sürtünmeli yatay düzlemde X cis- Doğrusal bir yolda hareket eden bir aracın

→ mi ϑo hızıyla fırlatılıyor, durgun haldeki konum - zaman grafiği şekildeki gibidir.
de m kütleli cisme, yola paralel F kuvveti → →
→ Y cismi F1 kuvvetiyle çekiliyor. ϑo hızıyla Konum
uygulandığında ivmesi a oluyor. →
hareket eden Z cismine ise F2 kuvveti uy-
m
→ gulanıyor.
F I II III IV
X Y → → Z 0 Zaman
→ → →
ϑ0 F1 F2 ϑ0
Buna göre, a nın büyüklüğünü artırmak
için; sol sağ

l. F nin büyüklüğü artırılmalı Buna göre, hangi zaman aralıklarında
Buna göre, hangi cisimlere ilk anda etki
ll. m kütlesi artırılmalı eden sürtünme kuvveti sola doğrudur? cisme uygulanan net kuvvet hareketle
lll. m kütlesi azaltılmalı aynı yöndedir?
A) Yalnız X B) Yalnız Y C) Yalnız Z
işlemlerinden hangileri yapılabilir? A) l ve lll B) ll ve lV C) l ve ll
D) X ve Y E) X, Y ve Z
D) lll ve lV E) ll, lll ve lV
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll
D) l ya da ll E) l ya da lll
7.
Sürtünmelerin önemsenmediği eğik düz-
lemde m kütleli cisim serbest bırakıldığın-

da, ivmesi a oluyor.
4. m
Doğrusal bir yolda yavaşlayan hareket ya-

pan cismin herhangi bi andaki hızı ϑ, iv-
→ →
mesi a, cisme etki eden net kuvvet F dir.
→ α
Buna göre, yavaşlama süresince ϑ, →
→→
a, F den hangileri hareket ile aynı Buna göre, a nın büyüklüğü; cismin
yöndedir? kütlesi (m), yerçekimi ivmesi (g), eğim
→ → → açısı (a) niceliklerinden hangilerine
2. A) Yalnız ϑ B) Yalnız a C) Yalnız F bağlıdır?
Sürtünmeli yatay düzlemde duran m kütleli → → →→ →
→ → D) ϑ ve a E) ϑ, a ve F
A) Yalnız m B) Yalnız g C) Yalnız a
cisme F1 ve F2 kuvvetleri uygulandığında
→ D) g ve a E) m, g ve a
cismin F1 yönünde hareket ettiği gözleni-
yor.

F2 8.
→ Kütleleri 2 kg, 3 kg olan X, Y cisimleri ile
m F1 5.
sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki
Sürtünmelerin önemsenmediği yatay düz-
→ düzenekler kuruluyor.
Buna göre, cisme etki eden sürtünme lemde ϑo hızıyla hareket eden m kütleli 2 kg 2 kg
kuvvetinin büyüklüğünü artırmak için; →
cisme F kuvveti uygulanıyor. X X

l. F1 kuvvetinin büyüklüğü artırılmalı
→ → →
ll. F2 kuvvetinin büyüklüğü artırılmalı F ϑ0
Y
lll. m kütlesi artırılmalı F = 30 N 3 kg
Buna göre, cismin ivmesinin büyüklü-
→ → Şekil l Şekil ll
işlemlerinden hangileri tek başına yapı- ğünü hesaplayabilmek için ϑ0, m ve F
labilir? niceliklerinden hangilerinin bilinmesine
gerek yoktur? Buna göre, X cisimlerinin iki düzenekte-
a
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll → → ki ivmelerinin büyüklüklerinin oranı a1
A) Yalnız ϑ0 B) Yalnız m C) Yalnız F kaçtır? (g = 10 m/s2)
2
D) ll ve lll E) l, ll ve lll → → →
D) ϑ0 ve m E) ϑ0 ve F A) 1 B) 3
2 C) 5
2 D) 3 E) 5

Fizik Modüler Soru Bankası 29


Newton'un Hareket Yasaları

9. 11. 13.
Sürtünme katsayısının k olduğu eğik düz- X, Y, Z cisimleri ile kurulan şekildeki sistem Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
lemde m kütleli bir cisim serbest bırakıldı- serbest bırakıldığında hareket etmediği X ve Y cisimleri serbest bırakıldığında ci-

ğında ivmesi a oluyor. gözleniyor. simlerin ivmesinin büyüklüğü a, ipteki ge-
m rilme kuvvetinin büyüklüğü T oluyor.
X
ip
Y Y
T

α
Z X

Buna göre, a nın büyüklüğü;
l. Cismin kütlesi (m) Cisimler yer değiştirilirse;
Y cismi ile zemin arasındaki sürtünme l. Cisimlerin ivmesinin büyüklüğü artar.
ll. Sürtünme katsayısı (k)
kuvvetini bulabilmek için; ll. İpteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü
lll. Eğim açısı (a)
l. X cisminin ağırlığı değişmez.
niceliklerinden hangilerine bağlıdır?
ll. Y cisminin ağırlığı lll. Cisimlerin ivmesinin büyüklüğü azalır.
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll lll. Z cisminin ağırlığı yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
D) ll ve lll E) l, ll ve lll niceliklerinden hangilerinin bilinmesi rudur?
gerekli ve yeterlidir? A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll
(Makara sürtünmesizdir.)
D) l ve ll E) ll ve lll
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll
D) l ve ll E) l, ll ve lll

10. 12.
Kütleleri arasındaki ilişki mK > mL olan K, Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolda K
L cisimleri ile şekildeki düzenek kurulup noktasından bir cisim serbest bırakıldığın- 14.
→ da N noktasına kadar çıkabiliyor. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
serbest bırakıldığında cisimlerin ivmesi a, →
→ da X, Y, Z, T cisimleri F kuvveti ile çekil-
ipteki gerilme kuvveti T oluyor.
K diğinde X cisminin Y cismine uyguladığı

N tepki kuvveti N1, Z cisminin T cismine uy-

guladığı tepki kuvveti N2 oluyor.
α α
L M Yatay ip →
ip T F
Yolun tamamında sürtünme katsayısı T Z Y X
L K aynı olduğuna göre,
l. Cismin KL arasındaki ivmesinin bü- → →
L cisminin kütlesi sürekli artırılırsa;
→ yüklüğü, LM arasındakine eşittir. N1 ve N2 kuvvetlerinin büyüklüklerinin
l. a nın büyüklüğü sürekli azalır. N
→ ll. Cismin LM arasındaki ivmesinin bü- oranı N1 nin bulunabilmesi için; cisim-
ll. T nin büyüklüğü sürekli artar. yüklüğü, MN arasındakinden küçüktür. 2
→ lerin kütleleri mX, mY, mZ, mT ve F kuv-
lll. a nın büyüklüğü önce azalır, sonra ar- lll. Cismin KL arasındaki ivmesinin bü-
tar. yüklüğü, MN arasındakine eşittir. veti niceliklerinden hangilerinin bilin-
yargılarından hangileri doğrudur? yargılarından hangileri kesinlikle yan- mesi gerekli ve yeterlidir?
(Sürtünmeler önemsizdir.) lıştır? A) mX ve mZ B) mY ve mT
A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll A) Yalnız l B) Yalnız ll C) Yalnız lll C) mX, mY ve F D) mY, mT ve F
D) l ve ll E) ll ve lll D) l ve lll E) ll ve lll E) mX, mY,mZ, mT ve F
14. A 13. B 12. C 11. C 10. E 9. D 8. C 7. D 6. B 5. A 4. A 3. E 2. D 1. E Cevaplar

30 Fizik Modüler Soru Bankası


Sürtünmeli Yüzeyde Hareket 1. Modül Test 15

1. 4. 7.
a
Şekildeki düzenekte 2 kg 2 kg Kinetik sürtün- Şekildeki
ile zemin arasındaki kine- me katsayısının kamyon a 53°
5 kg
tik sürtünme katsayısı 0,5 olduğu eğik ivmesiyle m
0,5 tir. düzlemde ci- hızlanırken
Cisimler serbest bıra- simler serbest 10 kg cisim şekil-
bırakılıyor. 53° deki gibi düşeyle 53° lik açı yapıyor.
kıldığında ivmelerinin 3 kg
büyüklüğü kaç m/s2 Buna göre, cisimlerin ivmesi kaç m/s2 Buna göre, kamyonun ivmesinin bü-
olur? (g = 10 m/s2) dir? yüklüğü kaç m/s2 dir?
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 (g = 10 m/s2; cos53° = 0,6; sin53° = 0,8) (g = 10 m/s2; sin53° = 0,8; cos53° = 0,6)
5 7 15 25 40
A) 2 B) C) 3 D) E) 4 A) B) 8 C) D) 10 E)
2 2 2 3 3

8.
Asansör yukarı doğru 2 m/s2 ivmeyle hız-
lanırken kütleleri 4 kg ve 6 kg olan cisimler
5. serbest bırakılıyor.
2.
Kinetik sürtünme Sürtünme m1 m2
4 kg ϑ katsayısı k T
katsayısının 0,2 F
olduğu yatay düz- olan yatay
düzlemde kütlesi m1 ve m2 olan cisimler F a = 2 m/s2
lemde cisim ϑ hızıyla fırlatılıyor.
kuvveti ile çekiliyor.
Buna göre, cisim kaç m/s2 lik ivme ile 4 kg
yavaşlar? Buna göre, ipteki gerilme kuvveti (T);
6 kg
I. F kuvveti
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
II. m2 kütlesi
Buna göre, cisimlerin asansöre göre iv-
III. k sürtünme katsayısı mesinin büyüklüğü kaç m/s2 dir?
niceliklerinden hangilerine bağlıdır? (g = 10 m/s2)
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III A) 2 B) 2,4 C) 2,6 D) 2,8 E) 3
D) I ve II E) I, II ve III

9.
6. Kütlesi m olan bir ci- F
3. Hareketli bir sol sağ sim, sürtünme katsa- α
Kinetik sür- 6 kg 5 kg kamyonun yısı k olan yatay düz-
tünme katsa- F = 55 N içindeki X m
lemde F kuvveti ile
yısının 0,3 ol- cismi şekil- X
şekildeki gibi itildiğin- k
duğu yatay düzlemde kütlesi 6 kg ve 5 kg deki gibi de ivmesi a oluyor.
olan cisimlere F kuvveti uygulanıyor. dengededir. Buna göre;
Buna göre, cisimlerin ivmesinin büyük- Buna göre;
lüğü kaç m/s2 dir? (g = 10 m/s2) I. F kuvveti artırılırsa cismin ivmesi artar.
I. Kamyon sağa doğru yavaşlıyordur. II. Cismin kütlesi artırılırsa cismin ivmesi
3 5
A) 1 B) C) 2 D) E) 3 II. Kamyon sola doğru hızlanıyordur.
2 2 azalır.
III. Kamyon sabit hızlı hareket etmektedir. III. a açısı artırlırsa cismin ivmesi azalır.
yargılarından hangileri doğru olabilir? yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve III E) I, II ve III
D) I ve III E) I, II ve III

Fizik Modüler Soru Bankası 31


Sürtünmeli Yüzeyde Hareket

10. 13. 15.


Şekildeki düzenekte 2 kg İçi tamamen sıvı dolu olan kabın içine X Şekildeki düzenekte X ile Y cisimleri ara-
kütleleri 2 kg ve 6 kg X F cismi konulduğunda ok yönünde a büyük- sındaki sürtünme katsayısı 0,6 olup yatay
olan X ve Y cisimleri lüğündeki ivme ile hareket ediyor. zemin sürtünmesizdir. X cismi Y nin üze-
Y 6 kg
arasındaki sürtün- rinde K noktasından ϑ0 hızıyla fırlatıldığın-
α
me katsayısı 0,9 da Y nin üzerinden düşmüyor.
dur. Y ile zemin arasında sürtürme yoktur.
X 2 kg
Buna göre, cisimlerin birlikte hareket Sıvı X ϑ0 L
etmesini sağlayacak en büyük F kuvveti
yatay Y K 8 kg
kaç N dur? (g = 10 m/s2) Yatay
A) 18 B) 20 C) 22 D) 24 E) 26 Sürtünmeler önemsiz olduğuna göre a
yı artırabilmek için; KL = 30m olduğuna göre, ϑ0 hızının
büyüklüğü en fazla kaç m/s dir?
Cismin hac- Sıvının özküt-
α açısı artı- lesi artırılma- A) 45 B) 30 2 C) 30
mi artırılma-
lıdır. rılmalıdır. lıdır.
D) 25 E) 15 2

11.
Şekildeki düze- 4 kg
nekte sadece K Yunus Sümeyye Betül
kütleleri 4 kg ve F = 36 N
5 kg L öğrencilerden hangilerinin yorumları
5 kg olan K ve L
doğrudur?
cisimleri arasın-
da sürtünme vardır. A) Yalnız Yunus
Cisimler birlikte hareket ettiğine göre, K B) Yalnız Sümeyye
ile L arasındaki sürtünme katsayısı en C) Yalnız Betül
az kaçtır? (g = 10 m/s2) D) Sümeyye ve Betül
A) 0,2 B) 0,3 C) 0,4 E) Yunus ve Sümeyye
D) 0,5 E) 0,6

16.
14. Şekildeki düzenekte cisimlerle zemin ara-
12. Şekildeki düze- T
sında sürtünme yoktur. X ile Y cisimleri
İçinde su bulunan araba 5 m/s2 ivme ile nekte 4 kg ile 6 kg 4 kg arasındaki sürtünme katsayısı 0,6, Z ile T
hızlanırken suyun denge durumu şekildeki kütleli cisimler ara- 6 kg F cisimleri arasındaki sürtünme katsayısı 0,9
gibidir. sındaki sürtünme dur.
a = 5 m/s2
katsayısı 0,7 olup, 6 kg ile zemin arasında
sürtünme yoktur. X 2 kg 3 kg Z
α
6 kg kütleli cisim F kuvveti ile çekildi- Y 6 kg T 4 kg F
su
ğinde ipteki gerilme kuvveti T = 24 N yatay
olduğuna göre, F kuvvetinin büyüklüğü
yatay kaç N dur? Buna göre, cisimleri birlikte hareket et-
Buna göre, sıvı yüzeyinin yatayla yaptı- tirecek en büyük F kuvvetinin büyüklü-
A) 20 B) 24 C) 28 D) 30 E) 34
ğı a açısının sinüsü (sina) kaçtır? ğü kaç N dur?

1 1 1 2 4 A) 30 B) 32 C) 34 D) 36 E) 38
A) B) C) D) E)
5 5 2 5 5

16. A 15. E 14. B 13. D 12. B 11. C 10. D 9. E 8. B 7. E 6. C 5. D 4. C 3. C 2. B 1. D Cevaplar

32 Fizik Modüler Soru Bankası


İş Enerji İlişkisi 1. Modül Test 16

1. 5. 8.
m kütleli cisim 50 N Herbirinin kütlesi m olan özdeş ve türdeş iki Özdeş ve türdeş küplerden oluşan cismin
luk kuvvetle sabit küp I konumundan II konumuna getiriliyor. Şekil - I de yere göre potansiyel enerjisi E1,
hızla h kadar yük- F = 50 N h Şekil - II deki potansiyel enerjisi E2, cismi
seltiliyor. II Şekil - I deki konumundan Şekil - II deki
F kuvvetinin yap- m konumuna getirebilmek için yapılması ge-
tığı iş 400 joule Yer reken iş W dir.
olduğuna göre, h
I 3h
yüksekliği kaç metredir?
A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 E) 10 h

Buna göre, yerçekimi kuvvetine karşı Şekil - I


yer
Şekil - II
yapılan iş kaç mgh dir?
Buna göre, W, E1, E2 arasındaki ilişki
2. A) 8 B) 7 C) 6 D) 5 E) 4
nasıldır?
4 kg kütleli cisim
A) W > E2 > E1 B) E2 > W > E1
F kuvveti ile sabit
hızla 6 m yükse- 6m C) W = E2 > E1 D) E2 > E1 = W
F
ğe çıkarılıyor. 6. E) E2 > E1 > W
Buna göre, kuv- 4 kg Kütlesi m olan cisim h yüksekliğindeki nok-
vetin yaptığı iş Yer taya üç farklı yoldan götürülüyor. Cisim bu
kaç joule dur? yollardan götürülürken yerçekimine karşı
(g = 10 m/s2) yapılan işler W1, W2, W3 oluyor.
A) 240 B) 260 C) 300
D) 320 E) 360 I
II
h
m
III
3.
3m kütleli cisim F kuvveti ile
Buna göre, W1, W2, W3 arasındaki ilişki
sabit hızla 4h kadar yüksel-
nasıldır?
tiliyor.
Buna göre, F kuvvetinin A) W1 > W2 > W3 B) W3 > W2 > W1
9.
yaptığı iş kaç mgh dir? C) W1 = W2 > W3 D) W1 = W2 = W3
F Kütleleri m ve 5m olan cisimler şekil - I deki
A) 6 B) 8 C) 9 E) W3 > W2 = W1 konumdan Şekil - II deki konuma F kuvveti
3m
D) 10 E) 12 ile sabit hızlı olarak getiriliyor.

4. 7. 5m
Kütlesi 5 kg Sürtünmesiz ve ağırlıksız F
makaralarla kurulan şekil- 5m m
olan türdeş 8m
deki düzenekte F kuvveti 5h m
prizma I ko- 2 m 3h
ile ip sabit hızla h kadar çe- F F h
numundan II Yer
I II kiliyor.
konumuna Şekil - I Şekil - II
getiriliyor. Buna göre, yapılan iş kaç
mgh dir? Buna göre, F kuvvetinin yaptığı iş kaç
Buna göre, yapılan iş kaç joule dür? 6m
(g : Yer çekimi ivmesi) mgh dir? (Sürtünmeler önemsizdir.)
(g = 10 m/s2)
A) 4 B) 6 C) 8 D) 10 E) 12
A) 50 B) 100 C) 150 3 4 1
A) 2 B) C) D) 1 E)
D) 200 E) 250 2 3 2

Fizik Modüler Soru Bankası 33


İş Enerji İlişkisi

10. 12. 15.


Kalınlığı önemsenmeyen, kütlesi 50 kg Şekildeki sür- L Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
olan çubuğun uzunluğu 10 metredir. tünmesiz eğik K noktasında duran m kütleli cisme K nok-
düzlemde du- tasından N noktasına kadar yola paralel

N
F

50
ran cisim F 5m olarak F kuvveti uygulanıyor.

=
2 kg 20m

F
kuvveti ile K N

10 m den L ye çekili- K m
37° yor. K
F = mg
5h 2h
Şekil - I Şekil - II Buna göre, cismin L deki hızının büyük-
h 2h
lüğü kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
Türdeş çubuğu Şekil - I deki konumdan 2h
A) 30 B) 25 C) 20 D) 15 E) 10
Şekil - II deki konuma sabit hızlı olarak L M
getirmek için yapılan iş kaç joule dür?
Buna göre, cismin N noktasındaki kine-
(g = 10 m/s2) tik enerjisi kaç mgh dir?
A) 1500 B) 2000 C) 2500 A) 7 B) 8 C) 9 D) 10 E) 11
D) 3000 E) 3500
13.
Sürtünmesiz eğik 6 kg ϑ0 = 0 16.
düzlemin tepesin- Eşit bölmele- F
de duran cisim F re ayrılan şe-

N
25
kuvveti ile L ye = 20 m kildeki kapta
60 m her bir böl-
F

kadar çekiliyor.
Buna göre, cis- medeki sıvı- sıvı
min L deki hızı- L nın kütlesi m h
nın büyüklüğü dir. Ağırlıksız
kaç m/s dir? piston F kuv-
11. veti ile sabit hızlı olarak 2h kadar aşağı iti-
(g = 10 m/s2)
Sürtünmelerin önemsenmediği eğik düz- liyor.
lemlerde P ağırlıklı cisimler F1, F2, F3 kuv- A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50
Kaptan sıvı taşmadığına göre, yapılan
vetleri ile sabit hızlı olarak h yüksekliğine
iş kaç mgh dir?
çıkarılıyor.
A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6

F1 h F2 h 14. 17.
P P Sürtünmesiz yatay düzlemde hareket
Birbirine karışmayan
30° 53° eden cisme uygulanan kuvvetin yola bağlı 3d
2d, 3d, 5d özkütleli h
I II grafiği şekildeki gibidir.
sıvıların bulunduğu
Kuvvet kaba 3d özkütleli ci- 2d h
sim h yüksekliğinden X
F3 h 2F 3d h
serbest bırakılıyor. Y
P
F Sürtünmeler önem- 5d
37° Z
senmediğine göre, 3h
Yol T
III 0 X 2X 3X cisim ilk olarak ne-
P
Buna göre, F1, F2, F3 kuvvetlerinin yap- rede durur?
–F
tığı işler W1, W2, W3 arasındaki ilişki na- (Noktalar arası uzaklıklar eşittir.)
sıldır? İlk hızı sıfır olan cismin X konumundaki (Cismin sıvılara girmesi sırasında geçen
hızı ϑ ise, 3X konumundaki hızı kaç ϑ süre ihmal ediliyor.)
A) W1 > W2 > W3 B) W3 > W2 > W1
dir?
C) W2 > W3 > W1 D) W1 > W3 > W2 A) Z noktasında B) TP arasında
A) 1 B) 2 C) 3 D) 2 E) 5
E) W1 = W2 = W3 C) ZT arasında D) P noktasında
E) T noktasında
17. E 16. D 15. B 14. B 13. C 12. A 11. E 10. A 9. C 8. E 7. B 6. D 5. B 4. C 3. E 2. A 1. D Cevaplar

34 Fizik Modüler Soru Bankası


Sürtünmeli Yüzeylerde Enerji 1. Modül Test 17

1. 4. 7.
Düşey kesiti şekildeki gibi olan sürtünmeli Yatay sürtünmeli yolda ϑ hızıyla atılan ci- Sürtünmeli yatay yolun X noktasından 4ϑ
yolun X noktasından serbest bırakılan m sim X kadar gittikten sonra duruyor. hızıyla fırlatılan cisim Y den 3ϑ, Z den ϑ
kütleli cisim Y ye kadar çıkabiliyor. m hızıyla geçiyor.
X
m ϑ 4ϑ 3ϑ ϑ
K
Y X Y Z
6h Buna göre, cisim 2ϑ hızıyla fırlatılırsa
4h durana kadar kaç X yol alır? Sürtünmeye harcanan enerji XY arasın-
E
yatay A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 da E1, YZ arasında E2 olduğuna göre 1
E2
Buna göre, cismin sürtünmeden dolayı oranı kaçtır?
kaybettiği enerji kaç mgh dir? 7 5 3 1
A) 1 B) C) D) E)
8 6 4 2
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

8.
Şekildeki yolun KM arası sürtünmesiz, MR
2. arası sürtünmelidir. K noktasında duran
5. cisme F kuvveti R ye kadar uygulandığın-
Yatay sürtünmeli yolda K noktasından 30
Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolun K da cismin R deki hızı sıfır oluyor.
m/s hızla fırlatılan cisim L den 10 m/s hızla
noktasından E kinetik enerjisiyle fırlatılan
geçiyor. m
m kütleli cisim M ye kadar çıkıp geri dönüş-
2 kg F
te K de duruyor.
30 m/s 10 m/s M K L M N P R
K L

Buna göre, KL arasında cismin sürtün- Noktalar arası uzaklıklar eşit olduğuna
4h
meden dolayı kaybettiği enerji kaç joule
m göre, MR arasındaki sürtünme kuvveti-
dür? E nin büyüklüğü kaç F dir?
4 3 5 5
A) 400 B) 600 C) 700 K L A) B) C) D) 2 E)
3 2 3 2
D) 800 E) 900 Buna göre, E kaç mgh dir?
A) 1 B) 2 C) 4 D) 6 E) 8

9.
Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolun yal-
3. 6. nız KN arası sürtünmelidir. M noktasından
Yatay sürtünmeli yolda metal X cismi ϑ hı- Sürtünme katsayısının 0,5 olduğu yatay E kinetik enerjisiyle fırlatılan cisim P ye ka-
zıyla fırlatılıyor. yolda duran 4 kg kütleli cisme 50 N büyük- dar çıkıp geri dönüşte K de duruyor.

X lüğündeki F kuvveti 10 metrelik yol boyun- P


ca etki ediyor.
ϑ
Yatay 4 kg
h
F = 50 N m
Buna göre, E
I. Cismin kinetik enerjisi azalır. A 10 m B
II. Cismin sıcaklığı artar. Buna göre, cismin B'deki kinetik enerji- K L M N
III. Cismin mekanik enerjisi korunur. si kaç joule dür?
Noktalar arası uzaklıklar eşit olduğuna
yargılarından hangileri doğrudur? A) 300 B) 400 C) 500 göre, E kaç mgh dir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) 600 E) 700 8 7 5 4
A) B) C) 2 D) E)
D) I ve III E) I, II ve III 3 3 3 3

Fizik Modüler Soru Bankası 35


Sürtünmeli Yüzeylerde Enerji

10. 13. 15.


Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolun yal- Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolun tama- Kuvvet
nız LN arası sürtünmelidir. K noktasından mı sabit sürtünmelidir. K noktasından ser-
E kinetik enerjisiyle fırlatılan cisim P ye ka- best bırakılan cisim R ye kadar çıkabiliyor.
dar çıkıp geri dönüşte M de duruyor. 2F
K m
P h F
m L R
Yol
E h 0 x 2x 3x
K 5h M P
h Sürtünme Kuvveti
h

N
L M N
Buna göre, R den geri dönen cisim ne- x 2x 3x
0 Yol
|LM| = |MN| olduğuna göre, E kaç mgh reye kadar çıkabilir?
dir? A) L noktasına -F
A) 11 B) 12 C) 13 D) 14 E) 15 B) KL arasına Yatay düzlemde durgun halden harekete
C) M noktasına başlayan cisme yola paralel olarak uygula-
D) MN arasına nan kuvvetin ve sürtünme kuvvetinin yola
11. E) LM arasına
bağlı grafikleri şekildeki gibidir.
Sabit sürtünmeli yatay yolun K noktasın- Cismin X konumundaki hızı ϑ olduğuna
dan 3ϑ hızıyla fırlatılan cisim P den ϑ hı- göre, 3X konumundaki hızı kaç ϑ dir?
zıyla geçiyor.
A) 1 B) 2 C) 3 D) 2 E) 5
3ϑ ϑ

K L M N P R S T
Noktalar arası uzaklıklar eşit olduğuna
göre, cisim nerede durur?
A) S noktasında B) PR arasında
C) T noktasıda D) RS arasında
16.
E) ST arasında
14. Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolda sa-
Kütleleri eşit ve 2m olan X, Y cisimleri şe- dece KR arasında büyüklüğü sabit bir sür-
kildeki konumdan serbest bırakılıyor. tünme vardır. Şekildeki konumdan serbest
12. bırakılan m kütleli cisim R ye kadar çıkıp
Sürtünmeli ya- Kinetik Enerji X 2m geri dönüyor.
tay yolda 3E ki- k = 0,5 m
netik enerji ile 3E R
P
fırlatılan cismin
2m Y N
kinetik enerjisi- E 4h M 3h
nin yola bağlı h
L
grafiği şekildeki Yol K
0 X
gibidir.
X cismi ile zemin arasındaki sürtünme
Grafikteki E ve X değerleri bilindiğine katsayısı 0,5 olduğuna göre, Y cismi Buna göre, cisim KR yoluna ikinci geli-
göre, yere kaç mgh lik kinetik enerjiyle çar- şinde nereye kadar çıkabilir?
I. Cismin ilk hızının büyüklüğü par? A) M noktasına B) MN arasına
II. Cismin kütlesi 1 3 5
A) B) 1 C) D) 2 E) C) N noktasına D) LM arasına
III. Sürtünme kuvvetinin büyüklüğü 2 2 2
E) L noktasına
niceliklerinden hangileri bulunabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) I, II ve III

16. B 15. C 14. A 13. E 12. C 11. B 10. D 9. E 8. C 7. B 6. A 5. E 4. D 3. C 2. D 1. B Cevaplar

36 Fizik Modüler Soru Bankası


Esneklik Potansiyel Enerjisi 1. Modül Test 18

1. 5. 8.
Yay sabiti 200 N/m olan bir yay 3 metre Sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki Şekildeki sistemde sadece eğik düzlem
uzatılıyor. düzenekte 4 kg kütleli cisim 20 m/s hızla sürtünmeli olup sürtünme kuvveti 10 N dur.
Yayın depoladığı potansiyel enerji kaç fırlatılıyor.
2 kg
joule dür? k 4 kg X
20 m/s
A) 150 B) 450 C) 600 ϑ0 = 20 m/s
D) 800 E) 900 15 m 30
Cisim yayı en fazla 1 metre sıkıştırdığı- m
k = 200 N/m
na göre, yay sabiti kaç N/m dir?
A) 200 B) 400 C) 800 Y
D) 1600 E) 3200
Buna göre, 20 m/s hızla fırlatılan cisim
yaya çarptığında yayı en fazla kaç metre
sıkıştırabilir? (g = 10 m/s2)
2. A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1
Yay sabiti k olan bir yay 0,1 metre uzatıldı-
ğında 30 joule potansiyel eneri depoluyor.
Buna göre, yay sabiti k kaç N/m dir? 6.
Düşey kesiti şekildeki gibi olan düzenekte
A) 6000 B) 5000 C) 4000
sürtünmeler önemsizdir.
D) 3000 E) 1000
3 kg
K

10m
k = 2400 N/m

K noktasından serbest bırakılan 3 kg


kütleli cisim yayı en fazla kaç metre sı-
kıştırır? (g = 10 m/s2)
3.
1 1 1
Yay sabiti 800 N/m olan yay bir miktar uza- A) B) C) D) 1 E) 2
4 3 2
tıldığında 1600 joule enerji depoluyor. 9.
Buna göre, yay kaç metre uzatılmıştır? Şekildeki düzenekte 2 kg kütleli cisim K
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 noktasından 10 m/s hızla fırlatıldığında L
3
den 15 m/s hızla geçip yayı en fazla m
2
sıkıştırabiliyor.
7. 2 kg
K
Düşey kesiti şekildeki gibi olan yolda sür-
tünmeler önemsizdir. 5 kg kütleli cisim, yay ϑ0 = 10 m/s
sabiti 1000 N/m olan yayın önüne konul- 8m
duktan sonra 20 cm sıkıştırılıp bırakılınca k = 200 N/m
4. A noktasına kadar çıkabiliyor.
Yatay ve sürtün- k = 800 N/m 2 kg L M
A
mesiz düzlemde Buna göre;
bir yayın önüne 2
h I. KL arası sürtünmesizdir.
kg kütleli cisim konulduktan sonra yay 0,5 k = 1000 N/m 5 kg
II. KL arası sürtünmelidir.
m sıkıştırılıp serbest bırakılıyor.
III. LM arası sürtünmesizdir.
Buna göre, cismin hızı kaç m/s olur? Buna göre, h yüksekliği kaç metredir?
yargılarından hangileri doğrudur?
A) 6 B) 8 C) 10 D) 12 E) 15 (g = 10 m/s2)
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
8 6 4 3 2
A) B) C) D) E) D) I ve III E) II ve III
5 5 5 5 5

Fizik Modüler Soru Bankası 37


Esneklik Potansiyel Enerjisi

10. 13. 15.


4 kg
Kütlesi 4 kg olan cisim şe- Sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki Yay sabiti k olan yayın önüne m kütleli ci-
kildeki konumdan serbest düzenekte 5 kg kütleli cisim yay sabiti 80 sim konulduktan sonra yay X kadar sıkış-
bırakılıyor. 9m N/m olan yay ile dengelenmiştir. tırılıp serbest bırakılıyor. Cisim sürtünmeli
Yay en fazla 1 metre sı- KM yolunda L de duruyor.
5 kg
kıştığına göre, yay sabi- m
k
ti kaç N/m dir?
/m
k
8 0N
k= K L M
53° Cismin M de durması için;
A) 800 B) 1000 C) 1200
Buna göre, yayda depo edilen esneklik I. Cismin kütlesini azaltmak
D) 1600 E) 2000 potansiyel enerjisi kaç joule dür? II. Yay sabitini artırmak
(g = 10 m/s2 sin53 = 0,8) III. Sıkışma miktarını artırmak
A) 10 B) 16 C) 20 D) 24 E) 30 işlemlerinden hangileri yapılabilir?
A)Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
11.
Yay sabitleri k1 ve k2 olan yayların ucuna D) II ve III E) I, II ve III
2m ve m kütleleri bağlanıyor.

k1 = k k2 = 2k

2m m

Denge sağlandığında yayların depoladığı


Ep 1
potansiyel enerjilerin oranı kaçtır?
Ep 2
14.
A) 2 B) 4 C) 8 D) 12 E) 16
Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
m kütleli cisim A noktasından serbest bı- 16.
rakıldığında yayı en fazla X kadar sıkıştı-
Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
rıyor.
denge konumu O noktası olan yay K nok-
m tasına kadar sıkıştırılıp serbest bırakılıyor.
12. A
m
Yay sabitleri k1 ve k2 olan
yaylar ile m, 4m kütleli ci-
k1 = k h
simler şekildeki gibi bağ- k
K L M N O
lanmıştır. Cismin hızının büyüklüğü, L den geçer-
α
Sistem dengeye geldi- m
Buna göre sıkışma miktarı X, ken ϑL, M den geçerken ϑM olduğuna
ğinde yayların depoladı- ϑ
Ep 1 I. Cismin kütlesi göre bu hızların oranı L kaçtır?
ğı enerjilerin oranı k2 = 4k ϑM
Ep 2 II. h yüksekliği
kaçtır? (Aralıklar eşittir.)
III. a açısı
7 1 3
4m IV. Yay sabiti A) B) C)
15 3 8
25 15 25 niceliklerinden hangilerine bağlı değil-
A) 5 B) C) D) E) 25 7 1
4 2 2 dir? D) E)
12 2
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve III E) I, III ve IV
16. D 15. E 14. C 13. A 12. B 11. C 10. A 9. E 8. D 7. E 6. C 5. D 4. C 3. B 2. A 1. E Cevaplar

38 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Serbest Düşme 1. Modül Test 19

1. 4. 8.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Bir cisim 180 m yük- m Şekildeki cisim h yük- m
da belli bir yükseklikten serbest bırakılan seklikten serbest bı- ϑ0 = 0 sekliğinden serbest bı-
cisim yere 4 saniyede çarpıyor. rakılıyor. rakıldığında yere 50
Buna göre, cismin yere çarpma hızının Sürtünmeler önem- m/s hızla çarpıyor.
büyüklüğü kaç m/s dir? (g = 10 m/s2) senmediğine göre, 180 m Sürtünmeler önem- h

A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50 cisim yere kaç s de senmediğine göre, h


düşer? (g = 10 m/s2) kaç m dir?
yer yer
(g = 10 m/s2)

A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 A) 75 B) 80 C) 100 D) 125 E) 180

5.
Bir cisim 125 m yük- m
seklikten serbest bıra- 9.
kılıyor. Sürtünmelerin
2. Sürtünmeler önem- önemsenmediği
K ϑ0 = 0

Sürtünmelerin önem- ϑ0 = 0 senmediğine göre, 125 m


bir ortamda K nok- h1
senmediği bir ortam- cismin yere çarpma tasından serbest L
da h yüksekliğinden hızının büyüklüğü bırakılan cisim L
serbest bırakılan ci- yer
kaç m/s dir? den 20 m/s hızla, h2 ϑ1 = 20 m/s
sim yere 50 m/s hızla h
M den 30 m/s hızla
(g = 10 m/s2)
çarpıyor. M
geçiyor.
Buna göre, cisim A) 30 B) 40 C) 50 D) 60 E) 70 ϑ2 = 30 m/s
yere kaç saniyede
düşmüştür? h1
ϑ = 50 m/s 6. Buna göre,
h2
oranı kaçtır?
(g = 10 m/s2)
Sürtünmesiz ortamda m
(g = 10 m/s2)
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 h yüksekliğinden bıra-
4 3 2 1 2
kılan cisim yere 8 sa- A) B) C) D) E)
5 4 3 2 5
niyede düşüyor.
Buna göre, h kaç h
metredir?
(g = 10 m/s2) yer 10.
Kütleleri 3m, 2m, m olan X, Y, Z cisimleri
A) 180 B) 245 C) 300 D) 320 E) 380 şekildeki konumlarından serbest bırakılı-
yor.
Z
3. 7.
Sürtünmelerin önem- ϑ0 = 0 Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda m
K Y
senmediği bir ortam- X ve Y cisimleri şekildeki konumlarından
da t = 0 anında K nok- aynı anda serbest bırakılıyor. X 2m 3h
L
tasından serbest bıra- X 2h
kılan cisim t1 anında L ϑ1 = 20 m/s h 3m
noktasından, t2 anın- yer
da M noktasından ge- M Y
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
çiyor. ϑ2 = 60 m/s 245 m
cisimlerin yere çarpma hızlarının bü-
t1 125 m yüklükleri ϑX, ϑY, ϑZ arasındaki ilişki
Buna göre, oranı nasıldır?
t2
yer
A) ϑX > ϑY > ϑZ B) ϑX = ϑY = ϑZ
kaçtır? (g = 10 m/s2)
Buna göre, X cismi Y den kaç saniye C) ϑY > ϑX = ϑZ D) ϑX = ϑZ > ϑY
1 1 sonra yere düşer? (g = 10 m/s2)
A) B) C) 1 D) 2 E) 3 E) ϑZ > ϑY > ϑX
3 2 A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

Fizik Modüler Soru Bankası 39


Atış Hareketleri / Serbest Düşme

11. 14. 17.


Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önem- K Şekildeki cisimler h ve m2
da X ve Y cisimleri h1 ve h2 yüksekliklerin- senmediği ortamda K 9h yüksekliklerinden
den serbest bırakılıyor. noktasından serbest aynı anda ilk hızsız bı- m1
4h
Y bırakılan bir cisim K L rakılıyorlar. m2 kütleli 9h
dan L ye t1 sürede, L cisim m1 kütleli cisim- h

X den M ye t2 sürede 5h den 4 saniye sonra


varıyor. yere düşüyor.
h2 M yer
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, h
h1 t1
Buna göre, oranı kaçtır? kaç metredir? (g = 10 m/s2)
t2
yer A) 20 B) 30 C) 45 D) 60 E) 80
4 5 3
X ve Y cisimlerinin yere düşme süreleri A) B) 1 C) D) 2 E)
5 4 2
h
sırasıyla 3t ve 4t olduğuna göre, 1 ora- 18.
h2
nı kaçtır?
Şekildeki düzenekte özkütlesi 5d olan X
9 3 4 16 cismi, özkütlesi 2d olan sıvı içerisinde h
A) B) C) 1 D) E)
16 4 3 9 yüksekliğinden serbest bırakıldığında ta-
15. bana t1 sürede ulaşıyor. Y cismi ise h yük-
12. Eşit karelere ayrılmış K sekliğinden serbest bırakıldığında yere t2
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda h1
düzlem üzerinde K sürede ulaşıyor.
ve h2 yüksekliklerinden serbest bırakılan X
noktasından serbest
ve Y cisimlerinin yere çarpma hızları sıra- L
bırakılan cisim t süre
sıyla 2ϑ ve 5ϑ oluyor. X Y
sonra L noktasından
Y
geçiyor. M
Sürtünmeler önem- h h
X
senmediğine göre, N sıvı
h2 serbest bırakıldıktan yer
h1 2t süre sonra cisim Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
P
nerede olur? t1
oranı kaçtır? (g = 10 m/s2)
yer t2
yer
h1
Buna göre, oranı kaçtır? A) M noktasında B) N noktasında 3 5 7 5
h2 A) B) C) 1 D) E)
C) P noktasında D) MN arasında 5 7 5 3
25 5 2 4
A) B) C) 1 D) E) E) NP arasında
4 2 5 25
19.
13. Hava sürtünmelerinin önemsenmediği or-
K ve L cisimleri yerden 8h ve 18h yüksek- tamda şekildeki araba 4 m/s2 lik ivme ile
liklerinden serbest bırakılıyor. hızlanan hareket yapıyor.
L K a = 4 m/s²

16.
K Bir cisim sürtünmesiz X ϑ =0
18h 0
ortamda şekildeki ko-
8h numdan serbest bıra-
h X Y Z T P
kılıyor.
yer A
Cisim AB arasını 2
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
saniyede geçtiğine Buna göre, K noktasından serbest bıra-
cisimlerin yere düşme sürelerinin oranı 120 m
tK göre, h kaç metredir? kılan cisim nereye düşer? (g = 10 m/s2)
kaçtır? (g = 10 m/s2) B
tL A) XY arasına B) YZ arasına
C) ZT arasına D) P noktasına
3 2 1 4 2
A) B) C) D) E) A) 125 B) 145 C) 150 D) 175 E) 180
4 3 2 9 5 E) Y noktasına
19. E 14. D 15. C 16. A 17. A 18. E 13. B 11. A 12. E 8. D 9. A 10. E 5. C 6. D 7. B 3. A 4. E 1. D 2. E Cevaplar

40 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Düşey Atış 1. Modül Test 20

1. 4. 7.
h yüksekliğinden 40 m/s h yüksekliğinden 20 m/s Sürtünmelerin önem-
lik ilk hızla düşey aşa- hızla aşağı doğru fırla- senmediği ortamda h
ğı atılan cisim 3 sani- tılan cisim 4 saniyede yüksekliğinden ϑ0 bü- ϑ0
40 m/s ϑ0 = 20m/s
yede yere çarpıyor. yere çarpıyor. yüklüğündeki hızla
h h h
Sürtünmeler önem- Sürtünmeler önem- aşağı doğru fırlatılan
senmediğine göre, senmediğine göre, h cisim 6 saniye sonra
cismin yere çarpma kaç metredir? yer 80 m/s büyüklüğünde- yer
yer
hızının büyüklüğü (g = 10 m/s2) ki hızla yere çarpıyor.
kaçtır? (g = 10 m/s2) A) 100 B) 120 C) 160 D) 170 E) 180 Buna göre, h yüksekliği kaç metredir?
A) 110 B) 100 C) 90 D) 80 E) 70 (g = 10 m/s2)
A) 300 B) 320 C) 340 D) 360 E) 400

8.
h yüksekliğinden 30 m/s hızla aşağı doğ-
2. 5. ru atılan m1 kütleli cisim yere 50 m/s hızla
Sürtünmelerin önem- çarpıyor.
Sürtünmesiz ortamda m1 m2
senmediği bir ortamda bir cisim 200 m yük-
h yüksekliğinden ϑ0 ϑ0 seklikten ϑ0 büyüklü- ϑ0 ϑ0 = 0
hızıyla aşağı doğru ğündeki ilk hızıyla aşa-
h 200 m
atılan cisim yere 5 sa- ϑ0 = 30m/s
ğı doğru fırlatılıyor.
h
niyede çarpıyor. Cisim 2 s de yere
Cismin yere çarpma yer çarptığına göre, ϑ0 yer
hızının büyüklüğü kaç m/s dir? yer
60 m/s olduğuna göre, ilk hızının büyük-
lüğü kaç m/s dir? (g = 10 m/s2) A) 85 B) 90 C) 95 D) 100 E) 105 Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
m2 kütleli cisim h yüksekliğinden ser-
A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50 best bırakılırsa yere kaç m/s hızla çar-
par? (g = 10 m/s2)
A) 50 B) 40 C) 30 D) 20 E) 10

3.
Şekildeki düzenekte K K
noktasından ϑ0 hızıy- 9.
laaşağı doğru fırlatılan ϑ0 = 20m/s Yerden 60 metre yük-
6.
cisim 2 saniye sonra L L seklikten bir cisim 20
Sürtünmelerin önem-
den ϑ1 büyüklüğünde- m/s hızla aşağı doğru
ϑ1 senmediği ortamda h
ki hızla geçiyor. L nok- fırlatılıyor. ϑ0 = 20m/s
yüksekliğinden 50 m/s
tasından geçtikten 3 ϑ0 = 50m/s Sürtünmeler önem- h= 60m
hızla aşağı doğru fırla-
saniye sonra ise M M h senmediğine göre,
tılan cisim yere 90 m/s
den ϑ2 büyüklüğünde- ϑ2 cisim yere kaç sani-
hızla çarpıyor. yer
ki hızla geçiyor. yede çarpar?
Buna göre, h yüksek- yer (g = 10 m/s2)
liği kaç metredir?
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, 3 5
(g = 10 m/s2) A) 1 B) C) 2 D) E) 3
j1 2 2
oranı kaçtır? (g = 10 m/s2) A) 200 B) 240 C) 260 D) 280 E) 320
j2
1 4 5 2 7
A) B) C) D) E)
2 7 8 3 10

Fizik Modüler Soru Bankası 41


Atış Hareketleri / Düşey Atış

10. 13. 16.


Sürtünmelerin K Hava sürtünmesinin K A noktasından ϑ ilk hızı A
önemsenmediği or- önemsenmediği bir ortam- ile aşağı doğru fırlatı-
tamda K noktasın- h 1 ϑ0 = 10m/s da K noktasından ϑ hızıy- ϑ0 = ϑ lan cisim B den 2ϑ bü- ϑ0 = ϑ
dan 10 m/s hızla L la aşağı doğru fırlatılan ci- L yüklüğündeki hız ile h
aşağı doğru fırlatı- sim L den 3ϑ, M den 6ϑ geçiyor.
B
lan cisim, L den 30 h 2 ϑ1 = 30 m/s hızıyla geçiyor. ϑ1 = 3ϑ Sürtünmeler önem-
m/s hızla, M den 40 Cisim K den L ye t1 süre- senmediğine göre,
M M 2ϑ
m/s hızla geçiyor. de, L den M ye t2 sürede cismin yere çarpma h
Buna göre, h1 ve t ϑ2 = 6ϑ hızının büyüklüğü
h2 yüksekliklerinin ϑ2 = 40 m/s geldiğine göre, 1 oranı kaç ϑ dir? yer
t2
h kaçtır?
oranı 1 kaçtır? (g = 10 m/s2)
h2 A) 5 B) 7 C) 2 2
3 2 1 2 1
A) B) C) D) E)
4 5 6 7 8 4 3 2 5 3 D) 3 E) 3 2
A) B) C) D) E)
3 4 5 6 7
17.
Şekildeki X cismi h yüksekliğinden serbest
bırakıldığı anda, Y cismi 2h yüksekliğinden
14. ϑ hızıyla aşağı doğru fırlatılıyor.
11. Sürtünmelerin önem- K
Y
senmediği ortamda K
Sürtünmelerin önem-
noktasından aşağı doğ- h1 ϑ0 = 2ϑ
senmediği bir ortamda
ru 2ϑ hızıyla fırlatılan L
bir cisim yerden 200 X
ϑ0 = ϑ
cisim L den 3ϑ, M den
metre yükseklikten 30 ϑ0 = 30m/s 2h
5ϑ hızıyla geçiyor. h2 ϑ1 = 3ϑ ϑ0 = 0
m/s hızla aşağı doğru
h = 200 m Buna göre, h1 ve h2 h
fırlatılıyor. M yer
yüksekliklerinin oranı
yer h1
kaçtır? ϑ2 = 5ϑ Cisimler aynı anda yere çarptığına göre,
Buna göre, cisim atıldıktan kaç saniye h2 Y cisminin yere çarpma hızının büyük-
sonra yere çarpar? (g = 10 m/s2) lüğü kaç ϑ dir? (Sürtünmeler önemsizdir.)
5 1 5 5 3
A) B) C) D) E) 5 7
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 16 2 8 4 2 A) 2 B) C) 3 D) E) 4
2 2
18.
12. Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda
15. X ve Y cisimleri şekildeki konumlarından
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda sırasıyla ϑ ve 5ϑ hızlarıyla aynı anda aşa-
aynı yükseklikten aynı anda aşağı doğru
X cismi 4h yüksekliğinden serbest bırakı- ğı doğru fırlatılıyor.
fırlatılan X ve Y cisimlerinin ilk hızlarının
büyüklükleri 20 m/s ve ϑ0 dır. lıyor. Y cismi ise 5h yüksekliğinden 2ϑ hı- Y
zıyla aşağı doğru fırlatılıyor.
X Y
Y

X X 4h
20m/s ϑ0
h ϑ0 = 0 ϑ0 = 2ϑ h ϑ
5h yer
4h
yer Cisimler yere aynı anda çarptığına göre,
yer yere çarpma hızlarının büyüklüklerinin
X cismi 4 saniyede, Y cismi 2 saniyede
yere çarptığına göre, ϑ0 kaç m/s dir? j
X cismi yere 2ϑ hızıyla çarptığına göre, oranı X kaçtır?
(g = 10 m/s2) Y cismi yere kaç ϑ hızıyla çarpar? jY

A) 50 B) 60 C) 70 D) 80 E) 90 A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7 3 2 7 1 5
A) B) C) D) E)
7 5 19 3 17
18. E 17. C 16. B 15. A 14. A 13. B 12. C 11. D 10. E 9. C 8. B 7. A 6. D 5. B 4. C 3. B 2. A 1. E Cevaplar

42 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Düşey Atış 1. Modül Test 21

1. 8.
Sürtünmelerin önem- ϑ0 = 50m/s 5. Sürtünmesiz ortamda
senmediği ortamda bir Sürtünmelerin önem- bir cisim yerden 60
ϑ0 = 60m/s
cisim yerden düşey senmediği ortamda bir ϑ0 = 80m/s m/s hızla düşey yukarı
yukarı doğru 50 m/s bü- yer cisim yerden 80 m/s doğru atılıyor.
yer
yüklüğündeki hızla fırla- hızla düşey yukarı
yer
tılıyor. doğru atılıyor. Buna göre, cismin 10. saniyedeki yerden
Buna göre, cismin tepe noktasına çıkış Cismin çıkabileceği maksimum yüksek- yüksekliği kaç metredir? (g = 10 m/s2)
süresi kaç saniyedir? (g = 10 m/s2) lik kaç metredir? (g = 10 m/s2)
A) 80 B) 90 C) 100 D) 110 E) 120
A) 2 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7 A) 125 B) 180 C) 245 D) 300 E) 320

9.
h yüksekliğinden 60 m/s hızla düşey yu-
karı doğru atılan cisim yere 80 m/s hızla
2. çarpıyor.
Sürtünmesiz ortamda ϑ0 = 40m/s
bir cisim yerden düşey
yukarı doğru 40 m/s
yer ϑ0 = 60m/s
büyüklüğündeki hızla
fırlatılıyor.
6.
Buna göre, cisim atıldıktan kaç saniye
Sürtünmelerin ihmal ϑ0
sonra yere düşer? (g = 10 m/s2)
edildiği bir ortamda h
A) 4 B) 5 C) 6 D) 8 E) 10 yerden ϑ0 hızıyla dü- yer
şey yukarı fırlatılan bir yer
cismin çıkabildiği maksimum yükseklik 180
ϑ = 80m/s
m oluyor.
Buna göre, cismin ilk hızının büyüklüğü Sürtünmeler önemsenmediğine göre, h
3. kaç metredir? (g = 10 m/s2)
ϑ0 kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
Sürtünmelerin ihmal ϑ0 = 70m/s
edildiği bir ortamda bir A) 60 B) 50 C) 40 D) 30 E) 20 A) 150 B) 140 C) 130 D) 120 E) 110
cisim 70 m/s hızla dü-
şey yukarı doğru atılı- yer
yor.
10.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
Buna göre, 4. saniyede cismin hızının
da 30 m/s hızla düşey yukarı doğru atılan
büyüklüğü kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
bir cisim şekildeki yörüngeyi izleyerek yere
A) 20 B) 30 C) 40 D) 50 E) 60 40 m/s hızla çarpıyor.

ϑ0 = 30m/s
h1
7.
4. Sürtünmelerin önem- ϑ0 = 50m/s
Sürtünmelerin önem- X ϑ0 = 0 senmediği bir ortamda
senmediği bir ortamda bir cisim yerden 50 h2
X cismi 80 m yüksek- m/s hızla düşey yukarı yer
likten serbest bırakıl- yer
doğru fırlatılıyor.
dığı anda Y cismi yer- 80 m ϑ0 Buna göre, atıldıktan 2 saniye sonra
den ϑ0 büyüklüğündeki cismin yerden yüksekliği kaç metredir? 40m/s
hızla düşey yukarı (g = 10 m/s2) Buna göre, h1 ve h2 yüksekliklerinin
Y
doğru fırlatılıyor.
A) 70 B) 80 C) 90 D) 100 E) 110 h
İki cisim aynı anda yere düştüğüne oranı 1 kaçtır?
h2
göre, ϑ0 kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
A) 50 B) 40 C) 30 D) 20 E) 10 3 7 4 9 5
A) B) C) D) E)
2 5 3 7 4

Fizik Modüler Soru Bankası 43


Atış Hareketleri / Düşey Atış

11. 14. 17.


İki cisim şekildeki konumlarından birbirine Sürtünmelerin önem- Yukarı doğru sabit
doğru aynı anda fırlatılıyor. 30 m/s
senmediği ortamda 30 m/s hızla yükse-
ϑ0
X yerden düşey yukarı len bir balondan, bir
doğru fırlatılan cismin cisim balona göre
yer
4. saniye ve 6. saniye- 20 m/s hızla aşağı
ϑ0 = 30m/s
deki hız büyüklükleri eşit oluyor. doğru atıldığında 5 20 m/s
120 m Buna göre, cismin çıkabileceği maksi- saniye sonra yere h
ϑ0 = 30m/s mum yükseklik kaç metredir? düşüyor. yer
(g = 10 m/s2)
Y Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
yer A) 245 B) 200 C) 180 D) 150 E) 125 atıldığı anda cismin yerden yüksekliği
kaç metredir? (g = 10 m/s2)
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
A) 60 B) 75 C) 80 D) 100 E) 125
cisimler yerden kaç m yüksekte çarpı-
şırlar? (g = 10 m/s2) 15. 18.
A) 30 B) 40 C) 50 D) 60 E) 70 Bir cisim, kulenin tepesinden Şekil I deki
Sürtünmelerin önem- ϑ1 ϑ2
gibi ϑ0 hızıyla yukarı fırlatıldığında 10. sa-
senmediği bir ortamda
niyede yere çarpıyor.
X ve Y cisimleri düşey
X Y yer
Hız yukarı doğru ϑ1 ve ϑ2
ϑ0 hızlarıyla aynı anda fır-
12. latılıyor.
X ve Y cisimleri aynı ϑ1 > ϑ2 olduğuna göre,
0 4 10
yükseklikten eşit büyük- ϑ0 I. X cisminin çıkabileceği maksimum
lükteki ϑ0 hızlarıyla aynı h Zaman
X yükseklik, Y ninkinden büyüktür.
anda şekildeki gibi fırla- yer
II. Cisimler yere düşmeden önceki her-
tıldığında Y cismi, X ten Y Şekil I Şekil II hangi bir t anında X in hızının büyüklü-
5 saniye sonra yere dü- ϑ0 ğü, Y ninkinden fazladır.
şüyor. Cismin hız-zaman grafiği Şekil II deki
III. Y cismi yere düşünceye kadar geçen
yer gibi olduğuna göre, kulenin yüksekliği
süre içerisinde aralarındaki uzaklık sü-
h kaç metredir? (g = 10 m/s2)
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, rekli artar.
A) 60 B) 80 C) 100 D) 120 E) 140 yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
ϑ0 kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
rudur?
A) 25 B) 30 C) 35 D) 40 E) 50
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve III E) I, II ve III
16.
Sürtünmelerin önem- 19.
13. senmediği bir ortam- h
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortamda
L M
Sürtünmelerin önem- da K noktasından ϑ0 sabit ϑ hızıyla yükselen balondan, yere göre
senmediği bir ortam- ϑ0 hızıyla fırlatılan cisim 2ϑ hızıyla bir cisim yukarı doğru atıldığında
h
da K noktasından ϑ0 şekildeki yörüngeyi şekildeki yörüngeyi izleyerek yere düşüyor.
hızıyla fırlatılan cisim K L izleyerek M noktası- ϑ0 8h
ϑ
şekildeki yörüngeyi na ulaşıyor.
izleyerek M noktası- Cismin K den L ye yer K
4h
na ulaşıyor. gelme süresi t1, 2ϑ
3h
Cismin K den L ye
L den M ye gelme süresi t2 olduğuna
gelme süresi t1, L 5h
M yer t
den M ye gelme sü- göre, 1 oranı kaçtır? (g = 10 m/s2)
t1 t2 yer
resi t2 olduğuna göre, oranı kaçtır? A) 1 B) 2 C) 4 D) 6 E) 8
t2 Buna göre, cisim yere düştüğü anda ba-
1 1
A) B) C) 1 D) 2 E) 3 lonun yerden yüksekliği kaç h olur?
3 2
A) 11 B) 12 C) 13 D) 14 E) 15
18. D 19. E 15. C 16. A 17. B 12. A 13. D 14. E 10. D 11. B 8. C 9. B 6. A 7. B 4. D 5. E 1. C 2. D 3. B Cevaplar

44 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Hava Direnci ve Limit Hız 1. Modül Test 22

1. 4. 6.
Hareket yönüne dik doğrultudaki en geniş Limit hız ile ilgili aşağıdakilerden hangi- Hava direncinin dikkate
kesit alanı A olan bir cisim hava ortamında si yanlıştır? alındığı bir ortamda bir
ϑ hızıyla hareket ediyor. A) Limit hıza ulaşan cismin hızı sabit kalır. cisim yukarı doğru ϑ0 bü-
ϑ0
Cisimle hava arasındaki direnç kat sa- yüklüğündeki hızla fırla-
B) Limit hıza ulaşan cisme uygulanan net
yısı K olduğuna göre, cisme uygulanan tıldığında şekildeki yö- yer
kuvvet sıfırdır.
hava direnci aşağıdaki bağıntılardan rüngeyi izleyerek yere ϑ
hangisiyle bulunur? C) Kar, yağmur ve dolunun yere düşmesi büyüklüğündeki hızla ϑ
2 limit hız ile gerçekleşir. çarpıyor.
Kj
A) KAϑ2 B) C) KA 2ϑ D) Limit hız, hava direncinin ihmal edilme- Buna göre,
A
KA diği ortamlarda ortaya çıkar. I. ϑ0 hızı, ϑ den büyüktür.
D) KA 2ϑ2 E)
j2 E) Havada serbest bırakılan bir cisim limit II. Cismin çıkış süresi, iniş süresinden kü-
hıza ulaşıncaya kadar etki eden hava çüktür.
direnci sabittir. III. Cismin çıkış süresi, iniş süresinden
büyüktür.
yargılarından hangileri doğrudur?
2. A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
Hava ortamında hareket eden bir cisme
D) I ve II E) I ve III
etki eden hava direnci, cisim ϑ hızıyla gi-
→ →
derken F1, 2ϑ hızıyla giderken F2, 3ϑ hı-

zıyla giderken F3 oluyor.
→ → →
Buna göre, F1, F2, F3 kuvvetlerinin bü-
yüklükleri arasındaki ilişki nasıldır?
A) F1 > F2 > F3 B) F3 > F2 > F1
7.
C) F2 > F1 > F3 D) F3 > F1 > F2
Kütlesi 10 kg olan bir cisme hava ortamın-
E) F1 = F2 = F3 da etki eden hava direnci fD = 0,5ϑ2 olarak
5. veriliyor.
Hava direncinin olduğu bir ortamda bir ci- Bu cisim hava ortamında yeterince yük-
sim yeterince yükseklikten serbest bırakı- seklikten serbest bırakılırsa, ulaşacağı
lıyor. limit hızın büyüklüğü kaç m/s olur?
Buna göre, cismin hız-zaman grafiği (g = 10 m/s2)
aşağıdakilerden hangisi gibi olabilir?
3. A) B)
A) 10 B) 10 2 C) 10 3
Hız Hız
Yarıçapları r, 2r, 3r olan küreler hava orta- D) 20 E) 20 2
mında eşit büyüklükteki ϑ hızıyla hareket
ederken cisimlere etki eden hava dirençleri
sırasıyla F1, F2, F3 oluyor. 0 Zaman 0 Zaman

r 2r 3r
C) Hız D) Hız
8.
ϑ Hava ortamında yeterince yükseklikten
ϑ
ϑ serbest bırakılan 5 kg kütleli bir cismin
(I) (II) (III) 0 Zaman 0 Zaman
ulaştığı limit hız 20 m/s oluyor.
Cisimlerin hava direnci katsayıları eşit Buna göre, cisim limit hız ile hareket
olduğuna göre, F1, F2, F3 kuvvetlerinin E) Hız ederken cisme etki eden hava direnci-
büyüklükleri arasındaki ilişki nasıldır? nin büyüklüğü kaç N dur? (g = 10 m/s2)
A) F1 > F2 > F3 B) F1 = F2 = F3
Zaman
A) 20 B) 40 C) 50 D) 70 E) 100
C) F3 > F2 > F1 D) F3 > F1 > F2 0

E) F2 > F1 > F3

Fizik Modüler Soru Bankası 45


Atış Hareketleri / Hava Direnci ve Limit Hız

9. 11. 14.
Yarıçapları r ve 2r olan X ve Y cisimlerinin Hava ortamında aşağı doğru ϑ0 hızıyla bir Hava ortamında yeterince yükseklikten bir
kütleleri sırasıyla m ve 4m dir. cisim fırlatılıyor. cisim serbest bırakıldığında t1 süre sonra
Buna göre, cismin hız-zaman grafiği, ϑ limit hızına ulaşıyor. Cismin yere düşme
süresi ise t2 oluyor.
r 2r Hız Hız
Buna göre aynı cisim, aynı yükseklikten
aşağı doğru ϑ0 ilk hızıyla fırlatıldığında
X cisim yine limit hızla yere düştüğüne
Y 0 Zaman 0 Zaman
göre,
–ϑ0 –ϑ0
Hava ortamında yeterince yükseklikten I. Cismin ulaştığı limit hızın büyüklüğü
serbest bırakılan cisimlerden X cismi- I II
öncekiyle aynıdır.
nin ulaştığı limit hızın büyüklüğü ϑ ol- Hız II. Cisimin limit hıza ulaşma süresi azalır.
duğuna göre, Y cisminin ulaştığı limit III. Cismin yere düşme süresi azalır.
hızın büyüklüğü kaç ϑ dir? yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
A) 1 B) 2 C) 2 D) 2 2 E) 4 0
rudur?
Zaman

–ϑ0
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
III D) I ve III E) I, II ve III

şekillerde gösterilenlerden hangileri


gibi olabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) II ve III E) I, II ve III

15.
Hava ortamında aşağı doğru fırlatılan K ve
12. L cisimlerinin hız-zaman grafikleri şekildeki
Hava ortamında yeterince yükseklikten ϑ gibidir.
hızıyla aşağı doğru fırlatılan cismin ulaştığı Hız
limit hız 2ϑ oluyor.
Cismin kütlesi m olduğuna göre, ilk atıl-
dığı anda cisme etki eden net kuvvet Zaman
0
kaç mg dir?
–ϑ
4 3 2 1 1 L
A) B) C) D) E) –2ϑ
10. 5 4 3 2 4
K
–3ϑ
Yarıçapları 2r ve 3r olan K ve L cisimleri
hava ortamında serbest bırakıldığında Buna göre,
ulaştıkları limit hızlar eşit büyüklükte oluyor. I. K ve L cisimlerinin limit hızları eşit bü-
13. yüklüktedir.
Hava ortamında yeterince yükseklikten bir II. Cisimler fırlatıldığı anda K cismine etki
2r 3r cisim serbest bırakılıyor. eden net kuvvetin büyüklüğü L ninkin-
Buna göre, cisim limit hıza ulaşıncaya den fazladır.
K kadar geçen sürede, III. Limit hıza ulaştıklarında cisimlere etki
L
I. Hızının büyüklüğü artar. eden hava dirençleri eşit büyüklükte-
Buna göre, cisimlerin kütlelerinin oranı II. İvmesinin büyüklüğü azalır. dir.
mK
kaçtır? III. Direnç kuvvetinin büyüklüğü artar. yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
mL
yargılarından hangileri doğrudur? rudur?
3 2 4 1 1
A) B) C) D) E) A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
4 3 9 3 9
D) I ve III E) I, II ve III D) I ve II E) I ve III

15. A 14. D 13. E 12. B 11. E 10. C 9. A 8. C 7. B 6. D 5. D 4. E 3. C 2. B 1. A Cevaplar

46 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Yatay Atış 1. Modül Test 23

1. 4. 7.
Bir cisim sürtünmesiz ortamda 30 m/s bü- Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda h yüksekliğinden ϑ0 büyüklüğündeki hızla
yüklüğündeki yatay hızla şekildeki gibi fır- bir cisim 60 m/s büyüklüğündeki yatay hız- fırlatılan cismin 60 m/s büyüklüğündeki
latılıyor. la fırlatılıyor. hızla yere çarpıyor.
ϑ0 = 30m/s
ϑ0 = 60m/s ϑ0

80 m 45 m
h
Yer Yer
Yer
Buna göre, cisim yatayda kaç m yol 37°
Buna göre, cismin yere düşme süresi alır? (g = 10 m/s2)
kaç saniyedir? (g = 10 m/s2) ϑ0 = 60m/s
A) 60 B) 90 C) 120 D) 150 E) 180
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
ϑ0 kaç m/s dir? (cos37° = 0,8)
A) 52 B) 48 C) 42 D) 40 E) 36
8.
5. Bir cisim h yüksekliğinden ϑ0 hızıyla yatay
2. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- olarak fırlatıldığında, 100 m/s büyüklüğün-
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortamda da ϑ0 büyüklüğündeki hızla bir cisim yatay deki hızla yere çarpıyor.
20 m/s büyüklüğündeki hızla yatay olarak olarak fırlatılıyor. ϑ0
fırlatılan cisim 3 saniyede yere düşüyor. ϑ0
ϑ0 = 20m/s

h
180 m
h Yer
Yer 37°
Yer ϑ0 = 100m/s
Cismin yatayda aldığı yol 240 metre ol-
Buna göre, h yüksekliği kaç metredir? Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
duğuna göre, ϑ0 kaç m/s dir?
(g = 10 m/s2) h yüksekliği kaç metredir?
(g = 10 m/s2)
(sin37° = 0,6; g = 10 m/s2)
A) 30 B) 45 C) 60 D) 75 E) 80 A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50
A) 125 B) 150 C) 180 D) 245 E) 320
9.
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda
bir cisim ϑ0 hızıyla yatay olarak fırlatıldı-
3. 6. ğında, yere 50 m/s büyüklüğündeki hızla
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortamda ϑ0 = 50m/s çarpıyor.
40 m/s büyüklüğündeki hızla yatay olarak ϑ0
fırlatılan cisim 5 saniyede yere düşüyor.
125 m
ϑ0 = 40m/s

Yer

Yer
h Sürtünmelerin önemsenmediği ortam- 53°
da 50 m/s büyüklüğündeki hızla yatay
Yer ϑ = 50m/s
olarak fırlatılan şekildeki cisim yere kaç
m/s büyüklüğündeki hızla çarpar? Buna göre, cismin yatayda aldığı yol
Buna göre, cisim yatayda kaç metre yol kaç metredir? (g = 10 m/s2 ; sin53 = 0,8 ;
alır? (g = 10 m/s2) (g = 10 m/s2)
cos53 = 0,6)
A) 200 B) 250 C) 300 D) 350 E) 400 A) 25 2 B) 50 C) 50 2
A) 80 B) 90 C) 100 D) 120 E) 150
D) 100 E) 200

Fizik Modüler Soru Bankası 47


Atış Hareketleri / Yatay Atış

10. 13. 15.


Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda A Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda K Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
cismi 40 m/s hızla aşağı doğru, B cismi ise noktasından 40 m/s büyüklüğündeki hızla da K noktasından ϑ0 hızıyla fırlatılan cisim
40 m/s hızla yatay olarak fırlatılıyor. yatay olarak fırlatılan cisim şekildeki yö- şekildeki yörüngeyi izleyerek L noktasına
A B ϑ = 40m/s rüngeyi izleyerek L noktasına çarpıyor. çarpıyor.
2
ϑ0
ϑ0 = 40m/s
K
K
ϑ1 = 40m/s
45 m
h
Yer
37° L L Yer
Buna göre, cisimlerin yere çarpma hız-
j Buna göre, h yüksekliği kaç metredir? Buna göre, yerçekimi ivmesi daha bü-
larının büyüklüklerinin oranı A kaçtır? (g = 10 m/s2) yük olsaydı;
jB
(g = 10 m/s2) A) 210 B) 180 C) 150 D) 120 E) 90 I. Yere düşme süresi azalırdı.
5 4 7 3 II. Yatayda alınan yol azalırdı.
A) 1 B) C) D) E)
4 3 5 2 III. Yere çarpma hızının büyüklüğü artardı.
11. yargılarından hangileri doğrudur?
Sürtünmesiz ortamda K noktasından 40 A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
m/s büyüklüğündeki hız ile yatay olarak fır-
D) I ve II E) I, II ve III
latılan cisim L den 50 m/s büyüklüğündeki
hızla geçiyor.
ϑ0 = 40m/s

K
L

ϑ0 = 50m/s
Yer

Buna göre, cisim K dan L ye kaç saniye-


de gelmiştir? (g = 10 m/s2) 14.
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
da K noktasından ϑ0 hızıyla fırlatılan bir
16.
cisim L noktasına çarpıyor.
12. ϑ0
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda K
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- noktasından ϑ0 büyüklüğündeki yatay hız-
da bir cisim 20 m/s büyüklüğündeki hızla K la fırlatılan cisim şekildeki yörüngeyi izle-
yatay olarak fırlatılıyor. yerek L noktasına çarpıyor.
ϑ0
ϑ0 = 20m/s
K
L Yer
h
Yalnız ϑ0 ın büyüklüğü artırılırsa, L
h
I. Yere düşme süresi değişmez. X
Yer II. Yatayda alınan yol artar.
III. Yere çarpma hızının büyüklüğü değiş- X = 4h olduğuna göre, cismin L nokta-
X mez. sına çarpma hızının büyüklüğü kaç ϑ0
Cismin yatayda aldığı yol (X) ile h yük- yargılarından hangileri doğrudur? dır?
sekliği eşit olduğuna göre, X kaç metre- A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III 5
A) B) 2 C) 3
dir? (g = 10 m/s2) D) I ve II E) I, II ve III 2
D) 5 E) 10
A) 45 B) 50 C) 60 D) 70 E) 80
16. A 15. E 14. D 13. B 12. E 11. C 10. A 9. D 8. C 7. B 6. C 5. D 4. E 3. A 2. B 1. D Cevaplar

48 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Yatay Atış 1. Modül Test 24

1. 4. 7.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Düşey kesiti şekildeki gibi olan düzenekte
da bir cisim 45 metre yükseklikten yatay da K ve L cisimleri sırasıyla ϑ ve 2ϑ hızla- K noktasından ϑ0 hızıyla yatay olarak fırla-
olarak fırlatılıyor. rıyla yatay olarak fırlatıldığında M noktası- tılan cisim şekildeki yörüngeyi izliyor.
ϑ0 = 40m/s na düşüyorlar.
ϑ0
K
ϑ 2ϑ L
K L

45m h1 h2
h h

Yer x1 x2
M
Yer M
Buna göre, cisim yatayda kaç metre yol Yer
X X
alır? (g = 10 m/s2) Buna göre, cisimlerin yatayda aldıkları
x Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
A) 40 B) 60 C) 80 D) 100 E) 120 yolların oranı 1 kaçtır? h1
x2 oranı kaçtır?
h2
1 1
A) B) C) 1 D) 2 E) 4
4 2 9 5 3 4 5
A) B) C) D) E)
2. 5. 5 3 2 3 4
Düşey kesiti şekildeki gibi olan düzenek-
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
da bir cisim h yüksekliğinden 50 m/s hızla
te K ve L cisimleri 3ϑ ve ϑ hızlarıyla yatay 8.
olarak fırlatılıyor. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
yatay olarak fırlatılıyor.
K 3ϑ da K noktasından ϑ0 hızıyla yatay olarak
ϑ0 = 50m/s
fırlatılan cisim şekildeki yörüngeyi izliyor.
ϑ0
ϑ K
4h L L
h
h
x1 x2
X = 300 m Yer 9h 8h
Yer

Sürtünmeler önemsenmediğine göre, ci- M


Cisim yatayda 300 metre yol aldığına
x x1 x2
Yer
göre, h yüksekliği kaç metredir? simlerin yatayda aldığı yolların oranı 1
(g = 10 m/s2) x2
kaçtır? x1
Buna göre, oranı kaçtır?
A) 100 B) 125 C) 160 D) 180 E) 200 A) 6 B) 5 C) 4 D) 3 E) 2 x2
1 1 1 1 1
6. A)
16
B)
8
C)
6
D)
4
E)
2
Düşey kesiti şekildeki gibi olan düzenekte
→ →
K ve L cisimleri ϑ1 ve ϑ2 hızlarıyla yatay 9.
olarak fırlatıldığında aynı yere düşüyor. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
3. da K noktasından ϑ0 hızıyla fırlatılan cisim
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda ϑ1
K L noktasına esnek olarak çarptıktan sonra
80 m yükseklikten, 30 m/s hızla yatay ola- M noktasına düşüyor.
rak fırlatılan cisim yere ϑ hızıyla çarpıyor. 5h ϑ0
ϑ0 = 30m/s K
L ϑ2

4h L
h1
Yer h2
80 m
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, M
Yer → →
ϑ1 ve ϑ2 hızlarının büyüklüklerinin ora- Yer
x x
ϑ j h1
nı 1 kaçtır? Buna göre, oranı kaçtır?
Buna göre, cismin yere çarpma hızının j2 h2
büyüklüğü kaç m/s dir? (g = 10 m/s2)
4 2 3 9 4 3 9 9
A) B) C) 1 D) E) A) B) C) D) 2 E)
A) 30 B) 40 C) 50 D) 60 E) 70 9 3 2 4 3 2 5 4

Fizik Modüler Soru Bankası 49


Atış Hareketleri / Yatay Atış

10. 13. 16.


Yerden 500 metre yükseklikteki 400 m/s Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda Her basamağının yüksekliği 20 cm, ge-
hızla yatay doğrultuda uçan uçaktan bir bir cisim ϑ0 hızıyla fırlatıldığında karşı du- nişliği 30 cm olan bir merdivenin K nokta-
bomba serbest bırakılıyor. varda L noktasına çarpıyor. sından bir cisim yatay olarak 6 m/s hızla
fırlatılıyor.
ϑ0
400 m/s K K ϑ0 = 6m/s
L
20 cm
M
500 m N
30 cm
P
Yer
R
S Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
Sürtünmeler önemsenmediğine göre cisim kaçıncı basamağın köşesine çar-
bomba yere düşünceye kadar yatayda Buna göre, cismin hızının büyüklüğü par? (g = 10 m/s2)
kaç kilometre yol alır? (g = 10 m/s2) yarıya indirilip aynı yerden yatay olarak
A) 16 B) 24 C) 28 D) 32 E) 36
A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 E) 10 fırlatılırsa nereye çarpar? (Aralıklar eşittir.)
A) M noktasına B) N noktasına 17.
11. C) P noktasına D) R noktasına Sürtünmesi önemsenmeyen bir ortamda K
Yerden 200 metre yükseklikte 300 m/s E) S noktasına noktasından serbest bırakılan cisim L ye
hızla yatay doğrultuda uçan uçak, şekilde- esnek çarptıktan sonra şekildeki yörüngeyi
ki konumdan geçerken uçağa göre yatay 14. izliyor.
doğrultuda ϑ hızıyla bir bomba fırlatılıyor. Düşey kesiti şekildeki gibi olan bir düze- K ϑ0 = 0
nekte X noktasından ϑ0 hızıyla fırlatılan ci-
300 m/s
sim bir süre sonra Y noktasından geçiyor. L
Kule ϑ0
X M
200 m
Y
75 m 45°
Yer
Cismin L ye çarpma hızının büyüklüğü
P ϑ olduğuna göre, M ye çarpma hızının
1750 m
K L
M büyüklüğü kaç ϑ olur?
Bombanın kulenin üstüne çarpması için
bombanın uçağa göre hızının büyüklü- N A) 10 B) 3 C) 2 2 D) 5 E) 2
ğü kaç m/s olmalıdır? (g = 10 m/s2) 18.
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
A) 80 B) 70 C) 60 D) 50 E) 40 Sürtünmesiz ortamda K noktasından bir
bundan sonra cisim hangi noktadan ge-
cisim ϑ1 hızıyla yatay olarak atıldığı anda
çebilir? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
başka bir cisim eğik düzlem üzerinde ϑ2
A) K B) L C) M D) N E) P hızıyla harekete geçiyor.
12.
Sürtünmesiz ortamda K noktasından ϑ0 15. ϑ1
hızıyla fırlatılan cisim L noktasına esnek Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- K
ϑ2
çarptıktan sonra M noktasına düşüyor. da bir cisim yeterli yükseklikteki K nokta-
sından 45 m/s hızla yatay olarak atılıyor.
L ϑ0 = 45m/s
K
L
37°
ϑ0 = 50m/s
45° K M Cisimler L noktasında çarpıştığına
göre, ϑ1 ve ϑ2 hızlarının büyüklüklerinin
80 m x=? Yer j1
oranı kaçtır?
Buna göre, cisim atıldıktan kaç saniye j2
Buna göre, │KM│uzunluğu kaç metre-
sonra cismin hız vektörü ile ivme vektö- (sin37°= 0,6 , cos37°= 0,8 , g = 10 m/s2)
dir? (g = 10 m/s2)
rü arasındaki açı 37° olur? (g = 10 m/s2)
A) 120 B) 140 C) 150 D) 180 E) 200 5 6 5 4
A) B) C) 1 D) E)
A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 4 5 6 5
18. A 17. D 16. A 15. E 14. B 13. C 12. A 11. D 10. B 9. C 8. E 7. D 6. B 5. A 4. B 3. C 2. D 1. E Cevaplar

50 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Eğik Atış 1. Modül Test 25

1. 4. 7.
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda Yerden ϑ0 hızıyla eğik olarak fırlatılan şe-
K noktasından 50 m/s hızla bir cisim eğik bir cisim 50 m/s lık ilk hızla eğik olarak atı- kildeki cismin çıkabileceği maksimum yük-
olarak atılıyor. lıyor. seklik 180 metre oluyor.
L
ϑ0 h max = 180m
ϑ0 = 50m/s
30°
ϑ0 = 50m/s h max 37°
Yer
K 53° Yer
x
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
Yer Buna göre, cismin yatayda aldığı yol cismin ilk hızının büyüklüğü (ϑ0) kaç
Buna göre, cisim L noktasına kaç sani- (x) kaç metredir? 1
yede çıkar? (sin53°= 0,8 ; g = 10 m/s2) (sin37°= 0,6 ; cos37°= 0,8 ; g = 10 m/s2) m/s dir? (sin30°= ; g = 10 m/s2)
2
A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1 A) 120 B) 160 C) 180 D) 200 E) 240 A) 150 B) 120 C) 100 D) 80 E) 60

2.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- 8.
da K noktasından bir cisim 40 m/s hızla 5. Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda
fırlatılıyor. Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda
bir cisim şekildeki gibi eğik olarak atılıyor.
bir cisim 60 m/s hızla eğik olarak atılıyor.
L

ϑ0 = 60m/s h max ϑ0 = 100m/s


ϑ0 = 40m/s h max 53°
30°
K 37° Yer
Yer
Yer
Buna göre, cismin 14. saniyedeki hızı-
Buna göre, cismin L noktasındaki hızı- Buna göre, cismin çıkabileceği maksi-
nın büyüklüğü kaç m/s olur?
nın büyüklüğü kaç m/s dir? mum yükseklik kaç metredir?
(g = 10 m/s2 ; sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6)
(g = 10 m/s2; sin37°= 0,6 ; cos37°= 0,8) 1
(sin30°= ; g = 10 m/s2)
2 A) 60 B) 60 2 C) 80
A) 24 B) 30 C) 32 D) 36 E) 40
A) 45 B) 60 C) 75 D) 80 E) 100 D) 80 2 E) 100

3. 9.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
da şekildeki gibi bir cisim 100 m/s hızla da K noktasından 50 m/s hızla fırlatılan
eğik olarak atılıyor. 6. cisim L noktasından geçerken hızının ya-
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- tayla yaptığı açı 45° oluyor.
ϑ0 = 100m/s da K cismi 50 m/s hızla eğik olarak atılıyor. L 45°
37° ϑ0 = 50m/s
ϑ0 = 50m/s
Yer K 53°
K 53°
Buna göre, cisim atıldıktan kaç saniye Yer
Yer
sonra yere düşer? Buna göre, cisim K den L ye kaç sani-
(sin37°= 0,6 ; g = 10 m/s2) yede gelir?
Buna göre, cismin çıkabileceği maksi-
A) 6 B) 8 C) 10 D) 12 E) 16 mum yükseklik kaç metredir? (sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6 ; g = 10 m/s2)
(sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6 ; g = 10 m/s2) A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
A) 60 B) 70 C) 80 D) 90 E) 100

Fizik Modüler Soru Bankası 51


Atış Hareketleri / Eğik Atış

10. 13. 16.


Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
bir cisim K noktasından 80 m/s hızla eğik da K noktasından eğik olarak fırlatılan ci- da K noktasından ϑ0 hızıyla eğik olarak fır-
olarak fırlatılıyor. sim 8 saniye sonra L ye çarpıyor. latılan cisim 4 saniye sonra L den geçiyor.
L
ϑ0
L ϑ0
ϑ0 = 80m/s K α L Yer
K 53°
K 37°
M 160 m
Cisim atıldıktan 5 saniye sonra L nokta- Cismin yatayda aldığı yol 160 metre ol- 3 2
Cismin L deki hızı ϑ0 olduğuna
sına çarptığına göre, │KM│uzaklığı kaç duğuna göre, ϑ0 hızının büyüklüğü kaç 5
metredir? m/s dir? (g = 10 m/s2) göre ϑ0 kaç m/s dir?
(g = 10 m/s2; sin37°= 0,6 ; cos37°= 0,8) A) 20 B) 20 2 C) 40 (sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6; g = 10 m/s2)
A) 240 B) 260 C) 280 D) 300 E) 320 D) 20 5 E) 40 2 A) 50 B) 80 C) 100 D) 150 E) 200

17.
11. 14. K noktasından ϑ0 hızıyla eğik olarak fırlatı-
Şekildeki gibi eğik olarak atılan cisim karşı lan cismin L deki hız vektörü ilk hız vektö-
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda
duvarda A noktasına çarpıyor. rüne dik oluyor.
bir cisim K noktasından ϑ0 büyüklüğündeki
hızla eğik olarak fırlatılıyor. L
A ϑ0
ϑ0 h
ϑ0 = 100m/s K 60°
h L
K 30°
K 53° x
Yer
600 m Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, A Cismin yatayda aldığı yol 320 3 m ol- x 3 1
noktasının yüksekliği (h) kaç metredir? oranı kaçtır? (sin60°= ; cos60°= )
duğuna göre, ϑ0 kaç m/s dir? h 2 2
(sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6 ; g = 10 m/s2) 1 3
(g = 10 m/s2 ; sin30 = ; cos30 = ) A) 3 B) 2 C) 5
2 2
A) 220 B) 250 C) 275 D) 300 E) 350 A) 40 B) 50 C) 60 D) 70 E) 80 D) 2 3 E) 4

12. 18.
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda A ve B noktalarında duran tanklar bomba-
15. larını ϑ1 ve ϑ2 hızlarıyla fırlatabilmektedir.
bir cisim A noktası hedeflenerek şekildeki
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda B
gibi eğik olarak atılıyor.
da ϑ0 hızıyla bir cisim eğik olarak atılıyor. de bulunan tank bombasını fırlattıktan 2 sa-
A niye sonra, A daki tank bombasını fırlatıyor.
ϑ0
h max
ϑ1 = 130 √ 2 m/s ϑ2 = 100 m/s
53°
45° 53°
X
ϑ0 = 50 √ 2 m/s
A B
45°
Buna göre, cismin çıkabileceği maksi- Bombalar havada çarpıştığına göre,
150 m mum yüksekliğin, yatayda aldığı yola │AB│uzaklığı kaç metredir?
h
Buna göre, cisim A noktasının kaç oranı max kaçtır? (Tankların yüksekliği önemsizdir.)
X
metre altına çarpar? 2
(sin53°= 0,8 ; cos53°= 0,6) (sin45° = cos45°= ; g = 10 m/s2)
2 2
(sin45° = cos45°= ; g = 10 m/s2) 1 1 1 2 3
2 A) B) C) D) E) A) 300 B) 400 C) 500 D) 600 E) 700
4 3 2 3 4
A) 35 B) 40 C) 45 D) 50 E) 60
18. C 17. A 16. E 15. B 14. E 13. D 12. C 11. D 10. E 9. A 8. B 7. B 6. C 5. A 4. E 3. D 2. C 1. B Cevaplar

52 Fizik Modüler Soru Bankası


Atış Hareketleri / Eğik Atış 1. Modül Test 26

1. 4. 7.
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- K noktasından 100 m/s hızla eğik olarak
→ → →
da K noktasından 100 m/s hızla eğik ola- atılan cisim L noktasına yatayla 45° açı ya- ϑK ϑL ϑM

rak atılan cisim L noktasına düşüyor. pacak şekilde çarpıyor.


ϑ0 = 100m/s
V0 = 100 m/s K L M Yer

hmax K 37° → → →
K 30° L Yerden ϑK, ϑL, ϑM hızlarıyla eğik olarak
atılan K, L, M cisimleriyle ilgili;
Buna göre, cismin çıkabileceği maksi- I. Havada kalma süreleri
mum yükseklik kaç metredir? II. Maksimum yükseklikler
Yatay L
1 III. Yatayda alınan yollar
(g = 10 m/s2, sin 30 = ) 45°
2 ϑ niceliklerinden hangileri üç cisim içinde
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, eşittir? (Sürtünmeler önemsizdir.)
A) 45 B) 60 C) 80 D) 100 E) 125
cismin yatayda aldığı yol kaç metredir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
(g = 10 m/s2 ; sin 37 = 0,6 ; cos 37 = 0,8) D) I ve II E) I, II ve III
A) 1120 B) 1200 C) 1240
D) 1280 E) 1360
2. 8.
K noktasından 30 2 m/s hızla eğik olarak 5. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
→ →
atılan cisim şekildeki yörüngeyi izleyerek L Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda K da K ve L cisimleri ϑK ve ϑL hızları ile eğik
noktasına düşüyor. noktasından 50 m/s hızla eğik olarak atılan olarak atılıyor.
cisim L noktasına yatayla 45° açı yapacak →
V0 = 30 2 m / s şekilde çarpıyor. ϑK

ϑ0 = 50 m/s ϑL
K 45° L
K 37°
K L Yer
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
h
cismin yatayda aldığı yol kaç metredir? Buna göre, K ve L cisimlerinin çıkabile-
2 h
(sin45 = cos 45 = ; g = 10 m/s2) Yatay L ceği maksimum yüksekliklerin oranı K
2 hL
45° kaçtır?
A) 100 B) 120 C) 150 D) 180 E) 200 ϑ
9 3 2 4
A) B) C) 1 D) E)
Buna göre, h yüksekliği kaç metredir? 4 2 3 9
(sin 37 = 0,6 ; cos 37 = 0,8 ; g = 10 m/s2)
A) 30 B) 35 C) 40 D) 45 E) 50 9.
3. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
6. → →
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda K da K ve L cisimleri ϑK ve ϑL hızları ile eğik
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda
noktasından 50 m/s hızla eğik olarak atılan atılıyor.
K noktasından eğik atılan cisim şekildeki
cisim 2 saniye sonra L den geçiyor. →
yörüngeyi izliyor. ϑK
L
V0 = 50 m/s Y
X Z →
h
V0 ϑL
K 53° hmax
K L K L Yer

Buna göre, L noktasının yerden yüksek- Buna göre, K ve L cisimlerinin yatayda


Cismin ivme vektörü ile hız vektörü
liği kaç metredir? X
arasındaki açı, X noktasında θX, Y nok- aldığı yolların oranı K kaçtır?
(sin53 = 0,8 ; g = 10 m/s2) tasında θY, Z noktasında θZ olduğuna XL
A) 75 B) 60 C) 50 D) 45 E) 40 göre, aralarındaki ilişki nasıldır? 9 3
A) B) 1 C) D) 2 E) 3
A) θX = θY = θZ B) θY > θX = θZ 4 2

C) θX > θY > θZ D) θZ > θY > θX


E) θX = θZ > θY

Fizik Modüler Soru Bankası 53


Atış Hareketleri / Eğik Atış

10. 13. 16.



Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda X Hava direnci-
da eğik olarak fırlatılan bir cisim şekildeki noktasından eğik olarak fırlatılan cisim K nin ihmal edil- 53
yörüngeyi izliyor. noktasına esnek olarak çarptıktan sonra P diği bir ortam-
10ϑ
ye düşüyor. da bir araba

ϑ0 10ϑ hızıyla
Engel
h1 h2 hareket eder-
K ken, arabanın üstündeki bir cisim arabaya
→ göre 5ϑ hızıyla şekildeki gibi atılıyor. Cisim
2X 4X 4X ϑ0
atıldığı anda araba düzgün olarak yavaşla-
h maya başlıyor. Cisim yere düştüğü anda
Buna göre, 1 oranı kaçtır?
h2 X Y Z T P R S araba duruyor.
1 2 3 4 5 Buna göre, engel R noktasına getirilirse Cismin çıkabileceği maksimum yüksek-
A) B) C) D) E)
2 3 4 5 6 cisim hangi noktaya düşer? lik h olduğuna göre, cisim yere düştü-
(Noktalar arası uzaklıklar eşittir.) ğünde araba ile arasındaki uzaklık kaç
h olur? (Arabanın yüksekliği önemsizdir.)
A) X noktasına B) Y noktasına 5 3
A) 4 B) 3 C) D) 2 E)
C) Z noktasına D) T noktasına 2 2
11. E) P noktasına

Bir cisim ϑ0 hızıyla eğik olarak atıldığında 17.
şekildeki yörüngeyi izliyor. Sürtünmelerin K ϑ0 = 0
→ 14. önemsenmediği
ϑ0 Sürtünmelerin önem- ortamda K nok-
h1
h2
senmediği bir ortam- K ϑ0 = 50 m/s tasından ser- L
Yer
da K noktasından 50 best bırakılan M
6X 5X X m/s hızla fırlatılan ci- cisim L noktası- 30
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, sim L noktasına çar- na esnek çarp-
h1 pıyor. L tıktan sonra şekildeki yolu izleyerek M nok-
oranı kaçtır?
h2 Buna göre, cisim K 37 tasına çarpıyor.
den L ye kaç sani- Cisim K den L ye t sürede geldiğine
27 36 30
A) B) 3 C) D) 4 E) yede gelir? göre L den M ye kaç t sürede gelir?
10 11 7
(g = 10 m/s2 ; sin53 = 0,8 ; cos 53 = 0,6) 3 5
A) 1 B) C) 2 D) E) 3
2 2
A) 12,5 B) 11 C) 10 D) 8,5 E) 7,5

18.
12. Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda

15. da ϑ0 hızıyla eğik olarak atılan cisim şekil-
bir cisim ϑ0 hızıyla eğik olarak atılıyor. Sürtünmelerin deki yörüngeyi izliyor.
K
önemsenmediği L

ϑ0 ortamda bir ci- M
8h hmax = 9h sim A noktasın- N h1
5h
Yer dan K noktası ϑ0 P
ϑ0
X1 X2 hedeflenerek ϑ0 A α h2
hızıyla fırlatıldı-
X1
Buna göre, oranı kaçtır? ğında P noktasına çarpıyor.
X2 x1 x2
Cismin hızı 2ϑ0 olsaydı duvarda nereye
6 5 4 3 2 çarpardı? (Aralıklar eşittir.)
A) B) C) D) E) h1 x
7 6 5 4 3 = n olduğuna göre, 1 oranı aşağı-
A) KL arasına B) L noktasına h2 x2
C) LM arasına D) M noktasına dakilerden hangisine eşittir?
E) N noktasına n
A) B) n C) n2 D) 2n E) n
2
18. E 17. C 16. D 15. B 14. A 13. C 12. E 11. C 10. B 9. D 8. A 7. D 6. C 5. B 4. A 3. B 2. D 1. E Cevaplar

54 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum İlişkisi 1. Modül Test 27

1. 5. 9.
Kütlesi 5 kg olan bir cismin hızının büyük- Yatay ve sürtünmesiz yolda 8 m/s hızla ha- Duvar
5 m/s
lüğü 8 m/s dir. reket eden cisim duvara çarptıktan sonra 3
Buna göre, cismin momentumunun bü- m/s hızla geri dönüyor. 2 kg
yüklüğü kaç kgm / s dir? 37°
5 kg
A) 10 B) 20 C) 40 D) 50 E) 80 8 m/s
37°
Cismin momentum değişiminin büyük-
5 m/s
lüğü kaç kgm/s dir?
2 kg
A) 55 B) 40 C) 30 D) 25 E) 15
2 kg kütleli cisim duvara şekildeki gibi 5
2. m/s hızla çarptıktan sonra yine 5 m/s hızla
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki 4 kg kütleli hareket ediyor.
cisme F kuvveti 8 saniye boyunca uygu- Buna göre, cismin momentum değişi-
lanıyor. 6. minin büyüklüğü kaç kgm/s dir?
Sürtünmesiz yatay yolda 10 m/s hızla ha-
4 kg (sin37 = 0,6 ; cos37 = 0,8)
reket eden 3 kg kütleli cisme 15 N luk F
F = 30 N kuvveti 4 saniye boyunca uygulanıyor. A) 6 B) 10 C) 12 D) 16 E) 20
3 kg
Buna göre, cisme verilen itmenin bü-
F = 15 N
ϑ = 10 m/s 10.
yüklüğü kaç N.s dir? Kütlesi 4 kg olan bir cisim 10 m/s hızla yere
Buna göre, cismin son hızının büyüklü- çarptıktan sonra şekildeki gibi 10 m/s hızla
A) 200 B) 240 C) 280 D) 320 E) 480
ğü kaç m/s dir? yansıyor.
A) 30 B) 25 C) 22 D) 20 E) 18 4 kg 10 m/s
10 m/s
4 kg

53° 53° Yer


3. 7.
Kütlesi 10 kg olan bir cismin hızı 15 m/s Yatay ve sürtünmesiz yolda 20 m/s hızla Cisimle zemin arasındaki etkileşim 0,2
den 25 m/s ye çıkarsa cismin momentum hareket eden cisme hareket yönüne ters saniye sürdüğüne göre, zeminin cisme
değişiminin büyüklüğü kaç kgm/s dir? yönde F kuvveti 10 s uygulandığında cis- uyguladığı kuvvetin büyüklüğü kaç N
min hızı ters yönde 10 m/s oluyor. dur? (sin 53 = 0,8 ; cos 53 = 0,6)
A) 300 B) 250 C) 200 D) 150 E) 100
5 kg
A) 300 B) 320 C) 360 D) 400 E) 420
F ϑ = 20 m/s

Buna göre, F kuvvetinin büyüklüğü kaç 11.


N dur? Kütlesi 20 gram olan bir cisim 400 m/s hız-
la X düzlemine çarptıktan sonra şekildeki
A) 30 B) 25 C) 20 D) 15 E) 10
4. gibi 300 m/s hızla hareket ediyor.
Sürtünmesiz yatay düzlem üzerinde duran 300 m/s
3 kg kütleli cisme F kuvveti 5s süreyle uy-
gulanıyor.
8.
3 kg kütleli cisim sürtünmesiz yatay yolda
F = 20 N 15 m/s hızla hareket ederken duvara çarp- 400 m/s
tıktan sonra 10 m/s hızla geri dönüyor.
53°
3 kg X düzlemi
3 kg 15 m/s

Cisim ile düzlem arasındaki etkileşim


Buna göre, cisme verilen itmenin bü-
Duvarla cisim 0,5 saniye etkileştiğine 0,1 saniye sürdüğüne göre, düzlemin
yüklüğü kaç N.s dir? (cos 53 = 0,6)
göre duvarın cisme uyguladığı kuvvetin cisme uyguladığı kuvvetin büyüklüğü
A) 100 B) 80 C) 75 D) 60 E) 45 büyüklüğü kaç N dur? kaç N dur?
A) 30 B) 50 C) 75 D) 100 E) 150 A) 100 B) 200 C) 300 D) 400 E) 500

Fizik Modüler Soru Bankası 55


İtme ve Momentum İlişkisi

12. 15. 17.


Sürtünmelerin önem- 3 kg ϑ = 0 Sürtünmelerin ihmal edildiği bir ortamda m kütleli bir araba ϑ hızıyla giderken, Şe-
senmediği ortamda
0
K noktasından ϑ0 hızıyla fırlatılan cisim kil I de duvara, Şekil II de saman yığınına
yerden 80 m yüksek- şekildeki yörüngeyi izleyerek L noktasına çarparak duruyor.
likten 3kg kütleli bir çarpıyor. Duvar
cisim serbest bırakı- 80 m m ϑ0 m
ϑ
lıyor. K

Cismin bırakıldığı
andan yere çarp- h Şekil I
Yer Saman
masına kadar ge- m
L ϑ
çen süre içinde momentum değişiminin
büyüklüğü kaç kg. m/s dir? KL arasında cismin momentum değişi-
(g = 10 m/s2) minin bulunabilmesi için yer çekimi iv- Şekil II

A) 40 B) 60 C) 70 D) 80 E) 120 mesinden başka,


I. Cismin kütlesi Buna göre,
II. Cismin ilk hızının büyüklüğü I. Duvarın arabaya uyguladığı itme ile
samanın arabaya uyguladığı itme eşit
III. h yüksekliği
büyüklüktedir.
niceliklerinden hangilerinin bilinmesi
II. Duvarın arabaya uyguladığı kuvvetin
gerekli ve yeterlidir?
13. büyüklüğü, samanın uyguladığından
Sürtünmelerin önemsenmediği ortamda A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III fazladır.
kütlesi 4 kg olan cisim 100 m/s hızla eğik D) I ve III E) I, II ve III III. Duvarın arabaya uyguladığı itmenin
olarak atılıyor. büyüklüğü, samanın uyguladığından
ϑ0 = 100 m/s fazladır.
4 kg yargılarından hangileri doğrudur?
37°
Yer
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

Buna göre, yere düşene kadar geçen D) I ve II E) II ve III


süre içinde cismin momentum değişi-
minin büyüklüğü kaç kg. m/s dir? 16.
(sin 37 = 0,6 ; g = 10 m/s2) Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam-
da eşit kütleli K ve L cisimleri eşit büyük-
A) 800 B) 600 C) 480 D) 320 E) 240 lükteki hızlarla fırlatılıyor.
K L
ϑ 18.
m Sürtünmesiz yatay düzlemde m kütleli ci-
m
ϑ sim ϑ hızıyla, denge konumu O noktası
h
14. olan yaya çarparak en fazla Z noktasına
Sürtünmesiz ya- kadar sıkıştırıyor.
tay düzlemde m Yer m
kütleli bir cisim ϑ m Buna göre cisimlerle ilgili; ϑ
L
hızıyla hareket ϑ I. Yere çarptıkları andaki momentumları O X Y Z
ederken K ve L eşit büyüklüktedir.
noktalarına es- 30 30 60 Yayın cisme uyguladığı itmenin büyük-
K
II. Yere çarptıkları andaki kinetik enerjile-
nek olarak çarpa- lüğü, O - X arasında Ι1, Y - Z arasında Ι2
ri eşittir.
rak yansıyor. Ι
III. Yere düşünceye kadar geçen sürede olduğuna göre 1 oranı kaçtır?
Buna göre, K ve L noktalarındaki mo- Ι2
momentum değişimleri eşittir.
mentum değişimlerinin büyüklüklerinin (Aralıklar eşittir)
3 PK yargılarından hangileri doğrudur?
oranı kaçtır? 3- 2 2 2 2 3
3 PL A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II A) B) C)
5 5 5
1 1 D) II ve III E) I, II ve III 3 3- 2 2
A) B) C) 1 D) 2 E) 4 D) E)
4 2 2 2- 5 2 2- 5

18. A 17. D 16. C 15. D 14. B 13. C 12. E 11. A 10. B 9. C 8. E 7. D 6. A 5. A 4. D 3. E 2. B 1. C Cevaplar

56 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum İlişkisi 1. Modül Test 28

1. 4. 7.
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran cisme, İlk hızı sıfır olan 5 kg kütleli cisme uygu- Yatay düzlemde hareket eden bir cismin
hareket doğrultusunda uygulanan kuvvetin lanan net kuvvetin zamana bağlı grafiği momentumunun zamana bağlı grafiği şe-
zamana bağlı grafiği şekildeki gibidir. şekildeki gibidir. kildeki gibidir.
Kuvvet (N) Kuvvet (N) Momentum

10 3P
10
2P
5
Zaman (s) P
0 2 4 8
Zaman (s) Zaman (s)
0 10 20 0 t 2t 3t
Buna göre, cismin son hızının büyüklü-
Buna göre, cisme uygulanan itmenin ğü kaç m/s dir? Cismin hızının büyüklüğü, t anında ϑ1,
büyüklüğü kaç N.s dir? A) 6 B) 8 C) 10 D) 12 E) 14 2t anında ϑ2, 3t anında ϑ3 olduğuna
A) 50 B) 75 C) 100 D) 125 E) 150 göre bunların arasındaki ilişki nasıldır?

5. A) ϑ1 = ϑ2 = ϑ3 B) ϑ1 > ϑ2 > ϑ3
Kütlesi 2 kg olan durgun haldeki bir cisme C) ϑ1 > ϑ3 > ϑ2 D) ϑ1 > ϑ2 = ϑ3
2. uygulanan net kuvvetin zamana bağlı gra- E) ϑ2 > ϑ1 > ϑ3
Sürtünmesiz yatay düzlemde hareket fiği şekildeki gibidir.
eden cisme, hareket doğrultusunda uygu- Kuvvet (N) 8.
lanan kuvvetin zamana bağlı grafiği şekil- Kütlesi 5 kg olan bir cismin momentum - za-
20
deki gibidir. man grafiği şekildeki gibidir.
Kuvvet (N) Momentum (kgm/s)
5
Zaman (s) 30
0 10 20 30
20
20
-10
Zaman (s)
0 20 30 Zaman (s)
Buna göre, cismin 30. saniyedeki hızı 0 10 15
-10 kaç m/s dir? Buna göre, cismin (0-15) saniye zaman
Buna göre, cisme uygulanan itmenin A) 50 B) 75 C) 100 D) 125 E) 150 aralığında aldığı yol kaç metredir?
büyüklüğü kaç N.s dir?
A) 60 B) 70 C) 80 D) 90 E) 100
A) 100 B) 200 C) 300 D) 400 E) 500 6.
Kütlesi 5 kg olan bir cismin momentum - 9.
3. zaman grafiği şekildeki gibidir. Sürtünmesiz, yatay yolda hareket eden bir
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki cisme uy- Momentum (kgm/s) cismin momentum zaman grafiği şekildeki
gulanan kuvvetin zamana bağlı grafiği şe- gibidir.
kildeki gibidir. Momentum (kgm/s)
20
Kuvvet
40
10
2F 30
Zaman (s)
0 5 10 10
F
Zaman (s)
Zaman Buna göre; 0 5 25
0 t 2t 3t
-F I. Cismin ilk hızı 2 m/s dir. (0-5) saniye zaman aralığında cisme uy-
II. (0 - 5) saniye zaman aralığında cismin gulanan kuvvetin büyüklüğü F1, (5-25)
(0-t) zaman aralığında cisme uygulanan hızı artmıştır. saniye zaman aralığında cisme uygula-

itme Ι olduğuna göre, (0-3t) aralığında III. Cismin son hızı sıfırdır. nan kuvvetin büyüklüğü F2 olduğuna

uygulanan itme kaç Ι dır? yargılarından hangileri doğrudur? F
göre 1 oranı kaçtır?
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 F2
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
1 1
D) I ve III E) I, II ve III A) B) C) 2 D) 4 E) 8
4 2

Fizik Modüler Soru Bankası 57


İtme ve Momentum İlişkisi

10. 13. 15.


Doğrusal bir yolda hareket eden 4 kg küt- Sürtünmesiz yatay düzlemde duran cisme Sürtünmesiz yatay düzlemde hareket
leli bir cismin hız - zaman grafiği şekildeki uygulanan kuvvetin zamana bağlı grafiği eden bir cismin kinetik enerjisinin konuma
şekildeki gibidir. bağlı grafiği şekildeki gibidir.
gibidir.
Kuvvet Kinetik Enerji
Hız (m/s)

2F E
20
F
10 Konum
Zaman 0 X 2X 3X
0 t 2t 3t
Zaman (s) Buna göre, cismin momentumunun ko-
0 5 10 15 20 numuna bağlı grafiği aşağıdakilerden
-10 Buna göre, cismin momentum-zaman hangisi gibi olabilir?
grafiği aşağıdakilerden hangisi gibidir? A) Momentum
Buna göre, (0-20) saniye aralığında cis-
me uygulanan itmenin büyüklüğü kaç A) Momentum
N.s dir? P
2P
Konum
A) 40 B) 60 C) 80 D) 100 E) 120 P 0 X 2X 3X
B) Momentum
Zaman
0 t 2t 3t
B) Momentum
11. P
Doğrusal bir yolda hareket eden aracın ko- 3P Konum
2P 0 X 2X 3X
num - zaman grafiği şekildeki gibidir. C) Momentum
Konum Zaman
0 t 2t 3t
C) Momentum P
2P Konum
X 0 X 2X 3X
P D) Momentum
I II III Zaman
Zaman 0 t 2t 3t
0 t 2t 3t P
D) Momentum
Konum
2P 0 X 2X 3X
-X
E) Momentum
P
Buna göre, hangi aralıklarda aracın mo-
mentumunun büyüklüğü artmaktadır? Zaman
0 t 2t 3t P
E) Momentum
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III Konum
0 X 2X 3X
2P -P
D) I ve III E) II ve III
P

0 t 2t 3t
Zaman 16.
12. Sürtünmeli ya- Momentum
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran, kütle- tay düzlemde
14. duran cisme P2
leri sırasıyla m ve 2m olan K ve L cisim- Sürtünmesiz yatay düzlemde duran bir cis-
lerine uygulanan kuvvetin zamana bağlı sabit büyük- P1
me uygulanan kuvvetin yola bağlı grafiği lükteki kuvvet I II III
grafiği şekildeki gibidir. şekildeki gibidir. 0 t1 t2 t3 Zaman
Kuvvet
uygulandığın-
Kuvvet
da momentumunun zamana bağlı grafiği
2F K şekildeki gibidir.
F Buna göre, I, II, III zaman aralıklarında
F L cisme etki eden sürtünme kuvvetinin
Yol
0 X 2X 3X 4X
büyüklüğü için ne söylenebilir?
Zaman -F
0 t → I II III
→ Cismin X konumundaki momentumu P
t anında L cisminin momentumu P ol- A) Sabittir Sabittir Artmıştır
olduğuna göre, 4X konumundaki mo- B) Sabittir Sıfırdır Azalmıştır
duğuna göre, K cisminin momentumu →
→ mentumu kaç P dir?
kaç P olur? C) Artmıştır Sabittir Artmıştır
3 A) 3 B) 2 C) 5 D) 3 E) 9 D) Sabittir Sabittir Azalmıştır
A) B) 2 C) 3 D) 4 E) 6
2 E) Artmıştır Sıfırdır Azalmıştır
16. D 15. E 14. A 13. B 12. C 11. D 10. C 9. E 8. A 7. D 6. E 5. B 4. C 3. B 2. C 1. E Cevaplar

58 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu 1. Modül Test 29

1. 4. 7.
Yatay ve sürtünmesiz düzlemde duran 2m 8m kütleli araba 5ϑ hızı ile sürtünmesiz Sürtünmesiz yatay düzlemde kütleleri m1
kütleli cisme m kütleli cisim 3ϑ hızıyla mer- yolda hareket ederken 2m kütleli cisim ya- ve m2, hızları 6ϑ ve 4ϑ olan cisimler dur-
kezi olarak çarpıp yapışıyor. vaşça arabanın üzerine bırakılıyor. gun haldeki m3 kütleli cisme aynı anda çar-
2m parak yapışıyorlar.
m 2m
m3
3ϑ ϑ=0 m1 m2
8m 5ϑ 6ϑ 4ϑ
Buna göre, cisimlerin ortak hızının bü-
yüklüğü kaç ϑ olur? Son durumda cisimler hareketsiz oldu-
3 5 m
A) 1 B) C) 2 D) E) 3 ğuna göre, 1 oranı kaçtır?
2 2 Buna göre, arabanın bundan sonraki hı- m2
zının büyüklüğü kaç ϑ olur? 2 3 4 3
5 7 A) B) C) 1 D) E)
A) 2 B) C) 3 D) E) 4 3 4 3 2
2 2
8.
Sürtünmesiz ya- 2 kg
O
2. tay düzlemde ha-
Yatay ve sürtünmesiz düzlemde şekildeki reket eden şekil- ϑ1 = 15 m/s

cisimler esnek olmayan çarpışma yaparak deki cisimler O


yapışıyorlar. 5. noktasında esnek
Sürtünmesiz yatay düzlemde m1 kütleli ci- olmayan çarpış- ϑ2 = 10 m/s
6 kg 4 kg sim 5ϑ hızıyla giderken, ϑ hızıyla hareket ma yaparak yapı-
ϑ1 = 5 m/s ϑ2 = 25 m/s eden m2 kütleli cisme çarparak yapışıyor. şıyorlar. 3 kg
Buna göre, ci-
m1 m2
simlerin çarpışma sonrası ortak hızları-
Buna göre, cisimlerin çarpışma sonrası
5ϑ ϑ nın büyüklüğü kaç m/s dir?
ortak hızlarının büyüklüğü kaç m/s dir?
A) 3 B) 3 2 C) 6
A) 10 B) 7 C) 5 D) 4 E) 2
Ortak kütlenin hızının büyüklüğü 4ϑ ol- D) 6 2 E) 12
m
duğuna göre, 1 oranı kaçtır?
m2
3 5
A) B) 2 C) D) 3 E) 4 9.
2 2
Kütleleri m, 4m, hızları 2ϑ, ϑ olan cisim-
ler sürtünmesiz yatay düzlemde şekildeki
konumlardan aynı anda geçtikten sonra O
noktasında esnek olmayan çarpışma ya-
3. parak yapışıyorlar.
Sürtünmesiz yatay düzlemde 7m kütle- m
li oyuncak araba 4ϑ hızıyla ilerlerken 3m 6.
kütleli mermi 6ϑ hızıyla şekildeki gibi fır- Sürtünmesiz yatay düzlemde duran 970 g 2ϑ
latılıyor. kütleli takoza, kütleleri ve hızları verilen-
mermiler aynı anda çarparak saplanıyor.
3m 7m 4ϑ 970 g
6ϑ 100 m/s 200 m/s
ϑ O I
Takoz 4m
10 g 20g
II

Mermi arabaya saplandığına göre, ortak Buna göre, takozun bundan sonraki hı-
hızlarının büyüklüğü kaç ϑ olur? zının büyüklüğü kaç m/s olur? V IV III

A) 5,7 B) 5,1 C) 4,6 D) 3,5 E) 2,8 A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 Buna göre, çarpışma sonrası hareket
yönleri şekildekilerden hangisidir?
(Bölmeler eşit aralıklıdır.)
A) I B) II C) III D) IV E) V

Fizik Modüler Soru Bankası 59


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu

10. 13. 17.


Sürtünmesiz yatay düzlemde şekildeki ko- Kütleleri 4m ve 2m olan cisimler sürtünme- K
numlarından aynı anda geçen cisimler O siz yatay düzlemde şekildeki gibi ϑ ve 3ϑ m ϑ1
noktasında çarpışarak yapışıyor. hızlarıyla hareket etmektedir.
m
4m h
2m L
2ϑ ϑ ϑ2 m

2ϑ X B 3X A
O
V
Buna göre, kütle merkezinin hızının bü-
2m
yüklüğü kaç ϑ dir? m kütleli K cismi h yüksekliğinden ϑ1 hı-
IV 8 9 7 5 3 zıyla yatay olarak fırlatıldığı anda m kütle-
A) B) C) D) E)
3 4 4 3 2 li L cismi A dan ϑ2 sabit hızıyla harekete
I II III
geçiyor. K cismi L nin üzerine B de düşüp
Cisimlerin kütleleri 2m, m hızları 2ϑ, 2 ϑ yapışıyor ve ortak hızları ϑ3 oluyor.
olduğuna göre, ortak kütlenin hareket 14. Buna göre, ϑ1, ϑ2, ϑ3 ün büyüklükleri
yönü şekildekilerden hangisi olabilir? Sürtünmelerin önem- arasındaki ilişki nasıldır?
(Bölmeler eşit aralıklıdır.) senmediği ortamda
A) ϑ3 = ϑ2 > ϑ1 B) ϑ2 > ϑ1 = ϑ3
A) I B) II C) III D) IV E) V 20 g kütleli mermi 500 20 g
m/s hızla, 980 g kütle- 500 m/s C) ϑ2 > ϑ1 > ϑ3 D) ϑ2 > ϑ3 > ϑ1
11. 980 g
li takoza çarpıp sapla- E) ϑ3 > ϑ2 > ϑ1
Sürtünmesiz ya-
m1 nıyor.
tay düzlemde 2ϑ O 37
kütleleri m1 ve Buna göre, bundan sonra takoz en fazla 18.
m2 olan cisimler kaç metre yükselir? (g = 10 m/s2) M kütleli takoz iple asılı olarak dururken m
A) 5 B) 6 C) 7 D) 8 E) 10 kütleli mermi ϑ hızıyla saplanıyor. Takoz
2ϑ ve 5ϑ hızla- 5ϑ
kazandığı hızla bir miktar yükselip eski ko-
rıyla hareket
numuna döndüğü anda m kütleli ikinci bir
ederek O nokta- m2
15. mermi ϑ hızıyla saplanıyor.
sında çarpışarak
Sürtünmelerin önem-
kenetleniyorlar.
senmediği ortamda
Çarpışma sonrası cisimler şekildeki ok m kütleli mermi ϑ hı- m ϑ
m
yönünde hareket ettiğine göre, 1 ora- zıyla 99m kütleli tako- ϑ ϑ
m2
nı kaçtır? za çarpıp saplanıyor. 99 m m m M
(sin 37° = 0,6 ; cos 37° = 0,8)
Takoz bundan sonra 0,8 m yükseldiğine Buna göre, ortak kütlenin hızının bü-
5 10 7 göre, merminin hızının büyüklüğü kaç
A) B) 3 C) D) E) 4 yüklüğü kaç ϑ olur?
2 3 2
m/s dir? (g = 10 m/s2) 1 1 1 2
12. A) 0 B) C) D) E)
4 3 2 3
A) 200 B) 300 C) 400 D) 500 E) 600
Sürtünmesiz ya- m1
tay düzlemde ha- 19.
reket eden, küt- ϑ
Sürtünmelerin önemsenme- m
leleri m1 ve m2 diği bir ortamda eşit kütleli ci-
olan cisimler şe- 16. simler ϑ0 büyüklüğündeki hız-
ϑ0
kildeki hızlarla O Sürtünme kat- 90m larıyla birbirlerine doğru atılı- h
hareket ederek sayısının 0,5 10m
O noktasında P 200 m/s yor.
olduğu yatay Cisimler esnek olmayan ϑ0
çarpışarak ke-
düzlemde du- çarpışma yaparak kenetlen- m
netleniyorlar. 2ϑ
ran 90m kütleli takoza, 10m kütleli mermi diğine göre, ortak hızlarının
Çarpışma son- m
2 200 m/s hızla çarparak saplanıyor. büyüklüğü aşağıdakilerden hangisine
rası cisimler OP
Buna göre, takoz bundan sonra kaç eşittir?
doğrultusunda hareket ettiklerine göre,
m1 metre yol alarak durur? (g = 10 m/s2) 2ϑ 0
2gh gh
oranı kaçtır? A) B) C)
m2 A) 20 B) 25 C) 30 D) 35 E) 40 ϑ0 gh 2ϑ 0
(Bölmeler eşit aralıklıdır.)
2gϑ 0 2h
4 3 5 D) E)
A) 1 B) C) D) E) 2 h ϑ0g
3 2 3
18. A 19. C 17. B 13. D 14. A 15. C 16. E 10. D 11. C 12. E 7. A 8. D 9. B 5. D 6. B 3. C 4. E 1. A 2. B Cevaplar

60 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu 1. Modül Test 30

1. 4. 7.
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran Y cis- Sürtünmesiz yatay düzlemde şekildeki Özdeş K, L, M,
mine, X cismi 3ϑ hızıyla esnek olarak çar- X ve Y cisimleri merkezi esnek çarpış- N, P çelik bil-
pıyor. ma yaptıktan sonra hızları ϑ 1 = - 9 m/s , yeleri eşit
ϑ 2 = 1 m/s oluyor. uzunluktaki ip-
m m
lerle şekildeki K
X 3ϑ Y ϑ=0 (–) (+) gibi asılmıştır. L M N P
1kg 3 kg K bilyesi şekildeki gibi bir miktar çekilip bı-
Cisimlerin kütleleri eşit olduğuna göre, X ϑ1 ϑ2=4 m/s Y rakılıyor.
Y cisminin çarpışma sonrası hızının bü- Buna göre, K bilyesinin L bilyesine
yüklüğü kaç ϑ dir? Buna göre, 1 kg kütleli cismin çarpış- çarpmasının hemen sonrasında L, M,
madan önceki hızının büyüklüğü kaç N, P bilyelerinden hangileri hareketsiz
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
m/s dir? kalır? (Çarpışma esnektir.)
A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 E) 10 A) Yalnız L B) Yalnız P C) L ve M
D) M ve N E) L, M ve N
5.
Sürtünmesiz yatay yolda hareket eden
şekildeki cisimler merkezi esnek çarpışma
yapıyorlar.
(–) (+)
2. 1kg 7 kg
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki X ve Y ci-
ϑ1=13 m/s ϑ2=5 m/s
simleri şekildeki hızlarla merkezi esnek
çarpışma yapıyor.
Buna göre, cisimlerin çarpışma sonrası
m m
hızları ϑ1' ve ϑ2' kaç m/s dir?
X 4ϑ 3ϑ Y
ϑ1' ϑ2'
8.
Cisimlerin kütleleri eşit olduğuna göre, A) -1 7
Eşit bölmeli, sürtünmesiz, yatay düzlemde
çarpışma sonrası Y cisminin hızının bü- B) -3 8 X, Y cisimleri Şekil I deki konumlarından
yüklüğü kaç ϑ dir? C) -1 10 geçtikten t süre sonra O noktasında mer-
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 D) -4 7 kezi, esnek çarpışma yapıyorlar.
E) -5 3 X Y
O

6. Şekil – I
Kütleleri 4m ve 6m, hızları 3ϑ ve 7ϑ olan
X ve Y cisimleri sürtünmesiz yatay yolda X
O
Y
merkezi esnek çarpışma yapıyor.
3. (–) (+) Şekil – II
Sürtünmesiz yatay düzlemde kütlesi m, 4m 6m
Çarpışmadan t süre sonra cisimler Şe-
hızı 3ϑ olan X cismi ile kütlesi 3m, hızı ϑ 3ϑ 7ϑ
X Y kil II deki konumlarında olduğuna göre,
olan Y cismi merkezi esnek çarpışma ya-
pıyor. I. Çarpışmadan önce cisimlerin momen-
Buna göre, X ve Y cisimlerinin çarpışma tumları eşit büyüklüktedir.
m 3m
sonrası hızları ϑX ve ϑY kaç ϑ dir?
II. Y cisminin kütlesi, X in kütlesinin iki ka-
X 3ϑ ϑ Y
ϑX ϑY tıdır.
Buna göre, Y cisminin çarpışma sonra- A) -5 5 III. Cisimlerin kütleleri eşittir.
sında hızının büyüklüğü kaç ϑ dir? B) -9 1 yargılarından hangileri doğrudur?

A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1 C) 3 7 A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III


D) -8 2 D) I ve II E) I ve III
E) 6 4

Fizik Modüler Soru Bankası 61


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu

9. 11. 14.
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran 3m I. Newton. saniye Sürtünmesiz yatay düzlemde 70 m/s hız-
kütleli L cismi ile 2m kütleli K cismi merkezi II. Kilogram. metre/saniye la hareket eden 4 kg kütleli cisim, 10 m/s
olmayan çarpışma yapıyorlar. hızla hareket eden 2 kg kütleli cisme bağlı
III. joule / saniye
ϑL
Yukarıdaki birimlerden hangileri mo- olan yaya çarpıyor.
L
mentum birimi olarak kullanılabilir? 4 kg 2 kg
3m 70 m/s 10 m/s
2m A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II X Y
ϑ 37°
L 53° D) II ve III E) I, II ve III
K
Kütlesi önemsenmeyen yayın esneklik
K 12. katsayısı 240 N/m olduğuna göre yayın
Kütlesi m1 olan X cismi ϑ hızıyla, durgun maksimum sıkışması kaç metre olur?
ϑK haldeki m2 kütleli Y cismine merkezi esnek
A) 5 B) 2 5 C) 2 7
olarak çarpıyor.
Cisimler çarpışmadan sonra şekildeki m1 m2 D) 6 E) 7
gibi ϑK ve ϑL hızları ile hareket ettikleri-
X ϑ Y
ne göre bu hızların büyüklüklerinin ora- ϑ=0
ϑ
nı K kaçtır? (sin 37° = 0,6; sin 53° = 0,8) Sürtünmeler önemsenmediğine göre
ϑL
çarpışma sonrasında,
9 8 9 10 I. m1 = m2 ise, Y cisminin hızı ϑ olur.
A) B) C) 1 D) E)
10 9 8 9
II. m1 > m2 ise, X cismi aynı yönde ϑ'den
küçük bir hızla hareket eder.
III. m2 > m1 ise, X cismi ile Y cismi ters
yönde hareket eder.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) I, II ve III
13.
Sürtünmesiz yatay düzlemde durmakta
10. olan Y cismi ile X cismi merkezi olmayan 15.
m1 ve m2 kütleli cisimler merkezi olmayan esnek çarpışma yapıyor. Sürtünmelerin önem-
2m
çarpışma yaptıktan sonra şekildeki doğrul- senmediği bir ortamda
ϑ1
tularda hareket ediyor. L
h yüksekliğinden 2m
ϑ1' kütleli cisim serbest bı- h
ϑ1= 20 m/s m1 m ϑ X rakıldığı anda yerden m
ϑ2= 5 m/s m α
37° ϑ
β kütleli bir cisim ϑ hızıyla
53° X
m1=5kg Y yukarı fırlatılıyor. Cisim-
m2=10kg m2 Yer m
ϑ2' Y ler merkezi esnek çar-
pışma yaptıktan sonra m kütleli cisim yere
Buna göre, cisimlerin çarpışma sonrası ϑ2 ϑ hızıyla çarpıyor.
hızlarının büyüklükleri ϑ1' ve ϑ2' kaç m/s
Cisimlerin kütleleri eşit olduğuna göre, Buna göre,
dir?
I. a + b = 90° dir. I. Çarpışmadan sonra 2m kütleli cisim
(sin 37° = cos 53° = 0,6 ; sin 53° = cos 37° = 0,8) → → bırakıldığı yüksekliğe kadar çıkar.
II. ϑ hızının büyüklüğü, ϑ1 hızının büyük-
ϑ1' ϑ2' II. Çarpışma anında cisimlerin momen-
lüğünden fazladır.
A) 48 18 → → tumları eşittir.
III. ϑ1 hızının büyüklüğü, ile ϑ2 hızının bü-
B) 12 6 yüklüğü eşittir. III. ϑ = 3gh dır.
C) 15 8 yargılarından hangileri kesinlikle doğ- yargılarından hangileri doğrudur?
D) 30 12 rudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III
E) 24 9 A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III
D) I ve II E) I, II ve III
15. C 14. B 13. D 12. E 11. C 10. E 9. D 8. C 7. E 6. B 5. A 4. C 3. E 2. D 1. C Cevaplar

62 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu 1. Modül Test 31

1. 4. 7.
Sürtünmesiz yatay düzlemde 5m kütle- Sürtünmesiz yatay düzlemde bulunan m1 Yay sabiti 250 N/m olan yay 20 cm sıkıştı-
li bir cisim 2ϑ hızı ile hareket ederken bir ve m2 kütleli cisimlerin arasındaki yay sı- rılıp serbest bırakılıyor.
iç patlama ile 2m ve 3m kütleli parçalara kıştırılarak serbest bırakılıyor. 2 kg 3 kg
ayrılıyor.
m1 = 2 kg m2 = 5 kg
(–) (+)
5m 2m 3m
2ϑ 4ϑ Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
Buna göre, yaydan ayrıldıklarında ci- cisimler yaydan ayrıldığında 2 kg kütleli
3m kütleli parçanın hızı 4ϑ olduğuna simlerin hızlarının büyüklüklerinin ora- cismin hızının büyüklüğü kaç m/s olur?
göre, 2m kütleli parçanın hızı kaç ϑ dir? ϑ A) 2 B) 3 C) 2 2
nı 1 kaçtır?
A) -1 B) -2 C) -3 D) -4 E) -5 ϑ2
D) 2 3 E) 3 2
3 3 5
A) B) 1 C) D) E) 3
2 2 2 8.
Sürtünmesiz yatay düzlemde 8 kg kütleli
5.
bir cisim 10 m/s hızla hareket ederken bir
6m kütleli cisim ϑ hızıyla hareket ederken
iç patlama ile 3 kg ve 5 kg kütleli parçalara
bir iç patlamayla 5m ve m kütleli iki parça-
ayrılıyor.
ya ayrılıyor.
2. ϑ1
ϑ1
Sürtünmesiz yatay düzlemde ϑK hızıyla 6m 5m
ϑ 37° 3 kg
hareket eden 6m kütleli K cismi iç patlama
53°
sonucu m ve 5m kütleli parçalara ayrılıyor. m 10 m/s
ϑ2
37°
6m m 5m 8 kg
Parçalar patlama sonrası şekildeki yön-
K ϑK 2ϑ 4ϑ
lerde hareket ettiğine göre, hızlarının 5 kg
ϑ ϑ2
büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
Parçaların hızları şekildeki gibi olduğu- ϑ2
Buna göre, parçaların patlama sonrası
na göre, cismin patlamadan önceki hızı- (sin 37° = 0,6 ; sin 53° = 0,8)
hızlarının büyüklükleri ϑ1 ve ϑ2 kaç m/s
nın büyüklüğü kaç ϑ dir? 3 4 1
A) 5 B) 1 C) D) E) dir? (sin 37° = 0,6 ; cos 37° = 0,8)
8 15 5
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
ϑ1 ϑ2
6.
Sürtünmesiz yatay düzlemde 6m kütleli bir A) 15 15
cisim belli bir yönde hareket ederken bir iç B) 20 20
patlamayla m, 2m ve 3m kütleli üç parçaya C) 10 25
ayrılıyor. D) 30 15
+y
3. 9ϑ
E) 20 10
Sürtünmesiz yatay düzlemde duran Şekil I
m
deki cisim iç patlama sonucu m ve 3m küt- 9.
leli parçalara ayrılıyor. 7ϑ 2m kütleli cisim sürtün-
–x 37° +x melerin önemsenmediği
4m m 3m 2m
ortamda 30 m/s hızla
ϑ=0 ϑ2 ϑ1 30 m/s
5ϑ düşey yukarı doğru atıl-
3m
Şekil I Şekil II dıktan 3 saniye sonra
patlayarak 2 eşit parça- 2m
Parçaların hareket yönleri şekildeki gibi
Buna göre, parçaların hızlarının büyük- ya ayrılıyor.
ϑ olduğuna göre, cismin başlangıçtaki
lüklerinin oranı 1 kaçtır? hareket yönü ve hızı için ne söylenebilir? Parçalardan birinin hızı aşağı doğru 40
ϑ2 m/s olduğuna göre, diğer parça patla-
(sin 37° = 0,6 ; cos 37° = 0,8)
1 1 madan kaç saniye sonra yere düşer?
A) 3 B) 2 C) 1 D) E) ϑ ϑ
2 3 A) +x yönünde B) +y yönünde
3 2 A) 4 B) 6 C) 7 D) 8 E) 9
C) -x yönünde ϑ D) +y yönünde ϑ
E) +x yönünde 2ϑ

Fizik Modüler Soru Bankası 63


İtme ve Momentum / Momentumun Korunumu

10. 13. 16.


Sürtünmesiz yatay düzlemde kütlesi m Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- Sürtünmelerin önem- 10 m/s 3m
olan Can, 9m kütleli araba ile birlikte 5ϑ da K noktasından eğik atılan 4m kütleli senmediği bir ortam- 2m
da 5m kütleli bir ci-
hızı ile hareket etmektedir. cisim O noktasına geldiğinde iç patlama sim 50 m/s hızla yu-
Can sonucu m ve 3m kütleli parçalara ayrılıyor. karı doğru atıldıktan
4ϑ m O
2 s sonra patlayarak ϑ0=50 m/s
3m 2m ve 3m kütleli par- 5m
m
çalara ayrılıyor.
hmax 3m kütleli parça
9m ϑ0
5ϑ 10 m/s hızla yatay atış yaptığına göre,
4m parçalar yere düştüğünde aralarındaki
uzaklık kaç metre olur? (g = 10 m/s2)
K L M N P R S
Can, yere göre 4ϑ hızıyla geriye doğru
A) 280 B) 300 C) 320 D) 340 E) 360
atlarsa arabanın son hızının büyüklüğü m kütleli parça yatay atış yaparak L
kaç ϑ olur? noktasına düştüğüne göre, 3m kütleli
A) 6 B) 7 C) 8 D) 9 E) 10 parça nereye düşer? (Aralıklar eşittir.) 17.
Sürtünmelerin O
A) M ye B) N ye C) P ye önemsenmediği
m1
11. D) S ye E) R ye bir ortamda yer- m3
den yukarı doğ- ϑ0
m2
Sürtünmesiz yatay düzlemde kütlesi m
ru ϑ0 hızıyla fır-
olan Fırat, 9m kütleli araba ile birlekte 6ϑ 14. latılan cisim
hızıyla hareket etmektedir. Sürtünmesiz yatay düzlemde duran içi su maksimum yük- K L M N P
Fırat dolu arabanın üzerindeki özdeş X, Y, Z, T seklikte iç patla-
ma sonucu, kütleleri m1, m2, m3 olan par-
2ϑ m muslukları kapalıdır.
çalara ayrılıyor. Cisimler yatay atış
(–) (+) yaparak, m1 kütleli cisim K ye, m2 kütleli
cisim N ye, m3 kütleli cisim P ye düşüyor.
X Y Buna göre;
9m 6ϑ Su I. m1 > m2
Z T
II. m1 > m3
Fırat, arabaya göre 2ϑ hızıyla geriye III. m2 > m3
doğru atlarsa arabanın son hızının bü- yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
rudur? (Aralıklar eşittir.)
yüklüğü kaç ϑ olur? Buna göre, hangi iki musluk aynı anda
açılırsa araba (−) yönde hareket edebilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
A) 5,4 B) 5,8 C) 6,2 D) 6,4 E) 6,8
D) I ve II E) II ve III
A) Y ve Z B) X ve Z C) X ve T
12.
D) Z ve T E) X ve Y
Sürtünmelerin önemsenmediği bir ortam- 18.
da K noktasından eğik atılan cisim maksi- Sürtünmesiz yatay
mum yükseklikteki O noktasında iç patla- 15. N
C
B L
düzlemde 3m küt-
ma sonucu iki eşit parçaya ayrılıyor. Sürtünmelerin önem- K Z
leli cisim K nokta- X Y
O senmediği bir ortam-
sından geçtikten t
da K noktasından
süre sonra O nok- ϑ
O M
serbest bırakılan ci-
L S
tasında patlayarak A
ϑ0 hmax sim L noktasında iç X K
eşit kütleli üç par- 3m
patlama sonucu üç
Y T
P çaya ayrılıyor.
eşit parçaya ayrılıyor.
K L M N P R S
Patlamadan t süre sonra parçaların bu-
Buna göre parçala- Z
lunduğu noktalar için;
Parçalardan biri serbest düşme hare- rın hız vektörleri,
I. Biri L, biri M, diğeri N de olur.
keti yaptığına göre, diğer parça nereye I. X, T, S
II. Biri X, biri Y, diğeri Z de olur.
düşer? II. Y, Z, S
III. Biri A, biri B, diğeri C de olur.
(Aralıklar eşittir.) III. Y, T, P
yargılarından hangileri doğru olabilir?
A) L noktasına B) N noktasına üçlülerinden hangileri olabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
C) P noktasına D) S noktasına A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) I, II ve III
E) R noktasına D) I ve II E) I, II ve III
18. E 17. B 16. A 15. D 14. C 13. E 12. D 11. C 10. A 9. E 8. B 7. B 6. A 5. D 4. D 3. E 2. C 1. A Cevaplar

64 Fizik Modüler Soru Bankası


İtme ve Momentum / Momentum - Enerji İlişkisi 1. Modül Test 32

1. 5. 8.
Momentumunun büyüklüğü 20 kgm/s olan Sürtünmesiz yatay düzlemde 3m kütleli ci- Düşey kesiti şekildeki gibi olan sürtünme-
bir cismin kütlesi 5 kg dır. sim 4ϑ hızıyla hareket ederken, ϑ hızıyla siz yolda m1 ve m2 kütleli cisimler şekildeki
Buna göre, cismin kinetik enerjisi kaç hareket eden 2m kütleli cisim ile esnek ol- konumlarından serbest bırakılıyor. Cisim-
joule dür? mayan çarpışma yapıyor. ler O noktasında esnek olmayan çarpışma
3m 2m yaptıktan sonra orada hareketsiz kalıyor-
A) 20 B) 40 C) 50 D) 60 E) 80
4ϑ ϑ lar.
m1 m2
Bu çarpışmada cisimlerin toplam kine-
tik enerjisinin yüzde kaçı ısıya dönü-
şür? h
2.
A) 60 B) 50 C) 40 D) 30 E) 20
Kütlesi 3 kg olan bir cismin kinetik enerjisi
150 joule dür.
O
Buna göre, cismin momentumunun bü- m
yüklüğü kaç kg.m/s dir? Buna göre, 1 oranı kaçtır?
m2
A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 60
6. 1 1
A) B) C) 1 D) 2 E) 3
3 2
Sürtünmelerin önem-
ip
senmediği bir ortam-
da 49 m kütleli bir ta- 9.
3. koza, m kütleli bir Takoz 49m Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
Bir cismin kinetik enerjinin momentumuna mermi 500 m/s hızla kütleleri m ve 2m olan cisimler şekildeki
bağlı grafiği şekildeki gibidir. çarparak saplanıyor. konumlarından serbest bırakılıyor.
ϑ=500 m/s
Kinetik enerji (joule) Buna göre, çarpış- m 2m
ma sonrası takoz en m
200
fazla kaç metre yük-
selir? (g = 10 m/s2)
h
A) 2 B) 3,5 C) 5 D) 6 E) 7,5

Momentum O
0 40
(kg m/s)
Buna göre, cismin kütlesi kaç kg dır? Cisimler O noktasında esnek olmayan
çarpışma yaparak yapıştıklarına göre, iki
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 7. cisim birlikte en fazla kaç h yüksekliğine
Kütlesi 98 m olan takoza kütlesi 2m olan çıkabilir?
mermi 500 m/s hızla çarparak saplanıyor. 1 1 1 1
A) 1 B) C) D) E)
2 3 6 9
4. 2m ip 10.
Sürtünmesiz yatay düzlemde 2 kg kütleli 500 m/s Sürtünmelerin X
cisim 30 m/s hızla hareket ederken, dur- O
önemsenmedi- m
gun haldeki 4 kg kütleli cisme çarparak L
53° 98m ği bir ortamda L
yapışıyor.
uzunluğundaki L
2 kg 4 kg
Takoz ipe bağlı X cis-
30 m/s ϑ=0 mi şekildeki ko-
Sürtünmeler önemsenmediğine göre,
numundan ser- Y
Buna göre, bu olayda kaybolan kinetik çarpışma sonrası takoz en fazla kaç
best bırakılıyor. m
enerji kaç joule dür? metre yükselir?
X cismi ile Y
(g = 10 m/s2 ; sin 53 = 0,8 ; cos 53 = 0,6)
A) 200 B) 300 C) 400 cismi çarpışarak yapıştığına göre, bun-
D) 500 E) 600 A) 1,2 B) 1,8 C) 2,4 D) 3,2 E) 3,6 dan sonra ortak kütle en fazla kaç L
yükselir?
1 1 1 3
A) B) C) D) E) 1
4 3 2 4

Fizik Modüler Soru Bankası 65


İtme ve Momentum / Momentum - Enerji İlişkisi

11. 14. 16.


Sürtünmelerin önemsenmediği şekildeki Sürtünmesiz yatay düzlemde ϑ1 ve ϑ2 hız- Düşey kesiti şekildeki gibi olan sürtünme-
düzenekte m1 kütleli cisim K noktasından larıyla hareket eden m1 ve m2 kütleli X ve Y siz yolda, gösterilen konumlarından ser-
ϑ0 hızıyla geçtikten sonra L noktasından cisimleri esnek çarpışma yapıyorlar. best bırakılan cisimler O noktasında esnek
yatay doğrultuda fırlayarak m2 kütleli cisim olmayan çarpışma yaparak kenetleniyor-
m1 m2
ile esnek olmayan çarpışma yaparak ya- lar.
pışıyor. X ϑ1 ϑ2 Y 3m
K m1
Buna göre; 2m
ϑ0
h1 9h
4h
L
m1 kütleli cisim geri döner.
O
h2
Mehmet Buna göre, cisimler çarpışma sonrası
m2
en fazla kaç h yüksekliğine kadar yük-
X cisminin kinetik enerjisin- selir?
deki değişim ile Y cisminin
Buna göre, cisimlerin ortak hızının bü- A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
kinetik enerjisindeki değişim
yüklüğü aşağıdakilerden hangisine
eşittir.
bağlı değildir? Ali
A) m1 kütlesi B) m2 kütlesi
C) ϑ0 hızı D) h2 yüksekliği Kütle merkezinin hızı
E) h1 yüksekliği değişmez.

Yunus

12. öğrencilerden hangilerinin yorumları 17.


I. Roketlerin hareketi kesinlikle doğrudur? Sürtünmelerin önemsenmediği düzenekte
II. Tüfeklerin geri tepmesi A) Yalnız Mehmet B) Yalnız Ali X ve Y cisimleri şekildeki konumlarından
III. Bir yüzücü durgun haldeki sandaldan C) Yalnız Yunus D) Mehmet ve Ali serbest bırakılıyor.
göle atladığında sandalın ters yönde
E) Ali ve Yunus X
hareket etmesi
yukarıdaki olaylardan hangileri momen- 3m
tumun korunumuyla ilgilidir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II 16h Y
15. 2m
D) II ve III E) I, II ve III
Sürtünmelerin önem- h
senmediği bir ortam- L
da ϑ0 hızıyla eğik K
O
13. olarak fırlatılan X cis-
Sürtünmesiz yatay düzlemde 4 kg kütleli mi K, L, M noktaları- ϑ0 Cisimler O noktasında esnek çarpışma
M
cisim 10 m/s hızla hareket ederken iç pat- na esnek olarak yaptığına göre,
lama sonucu 1 kg ve 3 kg kütleli parçalara çarptıktan sonra şe- I. Çarpışma sonrasında X cismi O nokta-
ayrılıyor. kilde kesikli çizgilerle gösterilen yörüngeyi sında hareketsiz kalır.
izliyor. II. Çarpışma sonrasında Y cismi en fazla
4 kg 1 kg 3 kg
Buna göre, K, L, M noktalarında duvar- 25 h yüksekliğine çıkar.
K 10 m/s 20 m/s ların cisme uyguladığı itmenin büyük- III. Çarpışma sonrasında X cismi en fazla
lükleri ΙK, ΙL, ΙM arasındaki ilişki nasıldır? 9h yüksekliğine çıkar.
3 kg kütleli parçanın hızı 20 m/s oldu- A) ΙK > ΙL > ΙM B) ΙM > ΙL > ΙK yargılarından hangileri doğrudur?
ğuna göre, patlama ile sistemin kinetik
C) ΙL > ΙK > ΙM D) ΙM > ΙK > ΙL A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
enerjisindeki artış kaç joule dür?
E) ΙK = ΙL = ΙM D) I ve II E) II ve III
A) 500 B) 600 C) 700 D) 800 E) 900
17. D 16. A 15. E 14. E 13. B 12. E 11. D 10. A 9. E 8. C 7. B 6. C 5. A 4. E 3. D 2. C 1. B Cevaplar

66 Fizik Modüler Soru Bankası


Tork 1. Modül Test 33

1. 4. 7. → → →
Her bölmesinin uzun- F = 50N Her bölmesinin uzunluğu 1 metre olan çu- Şekilde F1, F2, F3 → →
F1 F3
luğu 1 metre olan çu- buğa 30N büyüklüğünde kuvvet uygulanı- kuvvetlerinin O nok-
buğa 50 N büyüklü- O yor. tasına göre torkları-
ğünde kuvvet uygu- 1m F = 30N nın büyüklükleri τ1,
lanıyor. 37 τ2, τ3 tür. →
F2
Buna göre, F kuvvetinin O noktasına O Buna göre, τ1, τ2, τ3
O
göre torkunun büyüklüğü kaç N.m dir? 1m arasındaki ilişki na-
A) 100 B) 150 C) 200 D) 250 E) 300 sıldır? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
Buna göre, F kuvvetinin O noktasına
A) τ1 > τ2 > τ3 B) τ3 > τ2 > τ1
göre torkunun büyüklüğü kaç N.m dir?
(sin37° = 0,6) C) τ2 > τ1 > τ3 D) τ1 > τ3 > τ2

A) 210 B) 180 C) 150 D) 120 E) 90 E) τ2 > τ3 > τ1

2. 5. 8. → → →
O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli Şekildeki F1, F2, F3 kuvvetlerinin O nok-
çubuğa şekildeki kuvvetler uygulanmıştır. levhaya şekildeki kuvvetler uygulanmıştır. tasına göre torklarının büyüklükleri eşittir.

F1 = 20N F4 = 20N F2
F2 = 10N
O O

F2 = 30N

O F3
Buna göre, kuvvetlerin O noktasına F3 = 50N
göre torklarının büyüklüklerinin oranı
τ1 →
kaçtır? F1
τ2
F5 = 60N F1 = 40N
Buna göre, kuvvetlerin büyüklükleri
10 6 4 3 5
A) B) C) D) E) arasındaki ilişki nasıldır? (Bölmeler eşit
9 5 3 2 3 Buna göre, hangi kuvvetin O noktasına
göre torkunun büyüklüğü en fazladır? aralıklıdır.)
→ → → → → A) F3 > F1 > F2 B) F1 > F2 > F3
A) F1 B) F2 C) F3 D) F4 E) F5
C) F1 = F2 = F3 D) F3 > F1 = F2
E) F1 = F2 > F3

3.
6. → 9.
Eşit bölmeli levhaya şekildeki kuvvetler uy- → → →
Eşit karelere ayrılmış levhaya F kuvveti
gulanmıştır. Şekilde F1, F2, F3 kuvvetlerinin O nokta-
şekildeki gibi uygulanmıştır.
F3 = 50N F2 = 20N sına göre torklarının büyüklükleri τ1, τ2, τ3
A
tür.
→ →
F3 F2
F1 = 40N

O →
F
37 →
Kuvvetlerin O noktasına göre moment- F1 O
B
lerinin (torklarının) büyüklükleri M1, M2 →
F kuvvetinin A noktasına göre torkunun
ve M3 arasındaki ilişki nasıldır?
büyüklüğü τA, B noktasına göre torku- Buna göre, τ1, τ2, τ3 arasındaki ilişki na-
A) M3 > M1 > M2 B) M2 > M1 > M3 xA
nun büyüklüğü τB olduğuna göre sıldır? (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
C) M3 > M2 > M1 D) M1 > M2 > M3 xB
kaçtır? (sin37° = 0,6; cos37° = 0,8) A) τ1 > τ2 > τ3 B) τ3 > τ1 = τ2
E) M1 = M2 > M3
8 16 20 27 C) τ2 > τ1 > τ3 D) τ1 = τ2 > τ3
A) B) C) 6 D) E)
3 3 3 4
E) τ1 = τ2 = τ3

Fizik Modüler Soru Bankası 67


Tork

10. 13. 16.



O noktası etrafında dönebilen şekildeki Şekildeki F kuvveti- K O noktası etrafında F1
ağırlıksız levhaya şekildeki kuvvetler ayrı nin K, L, M noktaları- dönebilen ağırlığı

ayrı uygulanıyor. na göre torklarının F önemsiz levhaya 53
I IV büyüklüğü sırasıyla eşit büyüklükteki
II → →
τK, τL, τM dir. F1 ve F2 kuvvetleri
M
Buna göre, τK, τL, L 37
uygulanıyor. →
τM arasındaki ilişki O F2
O X F1 kuvvetinin O
nasıldır? (Bölmeler eşit aralıklıdır.) →
III noktasına göre torku τ olduğuna göre
A) τK=τL=τM B) τK>τL>τM C) τK=τL>τM →
bileşke tork kaç τ dir?
D) τL>τK=τM E) τK>τL=τM 4 5 7 8
V
A) B) C) 2 D) E)
3 3 3 3
Buna göre, hangi kuvvetler levhayı X 14.
oku yönünde döndürür? O noktasından geçen eksen etrafında ser-

A) Yalnız II B) Yalnız III C) Yalnız IV bestçe dönebilen ağırlığı önemsiz levhaya şe-
→ → →
kildeki gibi F1, F2, F3 kuvvetleri uygulanıyor.
D) I ve III E) I, II ve III


F2
F3 17.
11. O merkezli daire lev- →
→ F1
F2 = 30N haya uygulanan F1,
O → →
F2, F3 kuvvetlerinin O
(−) →
F1 noktasına göre torkları
F1 = 20N
1 br eşit büyüklüktedir. O
F3 = 40N (+)
1m Buna göre, kuvvet-
Buna göre, O noktasına göre bileşke →
lerin büyüklükleri F2
O torkun büyüklüğü kaç birim dir? →
arasındaki ilişki na- F3
Ağırlıksız eşit bölmeli levhaya uygula- (Bölmeler eşit aralıklıdır.)
nan F1, F2, F3 kuvvetlerinin O noktasına A) 8 B) 7 C) 6 D) 5 E) 4 sıldır?
göre toplam torku kaç N.m dir? A) F1 = F2 = F3 B) F3 > F1 > F2
15.
A) (+) yönde 50 B) (–) yönde 30 O C) F2 > F1 > F3 D) F1 > F2 > F3
O noktası etrafında
C) (+) yönde 30 D) (–) yönde 50 dönebilen ağırlığı E) F3 > F2 > F1
E) (+) yönde 10 önemsiz levhaya şe- d
kildeki gibi F kuvveti 37

12. uygulanmıştır. F

O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli Buna göre, kuvve- 18.


levhaya şekildeki kuvvetler uygulanmıştır. tin O noktasına göre torkunun büyüklü- Kenar uzunlukları →
F2 →
F1 = 5F
ğü ve yönü için aşağıdakilerden hangisi a, b, c olan dik-
y F1
doğrudur? (sin37 = 0,6 cos37 = 0,8) dörtgenler priz-
F.d c
(+) F = 4F
2 A) büyüklüğünde, sayfa düzlemine ması Y ekseni et-
5 rafında dönebil-
dik ve dışarı
mektedir. b
F.d → →
O B) büyüklüğünde, sayfa düzlemine a
5 F1 ve F2 kuvvet-
F4 = 3F dik ve içeri lerinin Y eksenine göre torklarının bü-
(-) F.d τ
C) büyüklüğünde, sayfa düzlemine yüklükleri τ1 ve τ2 olduğuna göre 1
4 τ2
F3 = 2F d dik ve içeri oranı nedir?
Buna göre, kuvvetlerin O noktasına F.d a b a
D) büyüklüğünde, sayfa düzlemine A) B) C) 1 D) E) 2
göre toplam torku kaç F.d dir? 4 b c c
paralel ve aşağı
A) +6 B) +4 C) +2 D) –3 E) –5 2F.d
E) büyüklüğünde, sayfa düzlemine
5
paralel ve aşağı
18. C 17. C 16. D 15. B 14. E 13. A 12. B 11. D 10. C 9. D 8. E 7. C 6. A 5. D 4. E 3. B 2. A 1. C Cevaplar

68 Fizik Modüler Soru Bankası


Dengede Olan Sistemlerde Tork 1. Modül Test 34

1. 4. 7.
O noktası etrafında dönebilen ağırlığı O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli, Eşit bölmeli, ağırlığı önemsiz çubuk şekil-

önemsiz eşit bölmeli çubuk F kuvveti ile ağırlığı önemsiz çubuk şekildeki gibi den- deki gibi dengededir.
dengelenmiştir. gededir.
T ip

F 20 N
ip T
O O
60 N 10 N 10 N

30N 30 N Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin



Buna göre, F kuvvetinin büyüklüğü kaç Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü T kaç N dur?
N dur? büyüklüğü (T) kaç N dur? A) 20 B) 25 C) 30 D) 35 E) 40
A) 10 B) 12 C) 15 D) 18 E) 20 A) 50 B) 48 C) 44 D) 40 E) 32

2. 5. 8.
Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk şekil- Eşit bölmeli ağırlığı önemsiz çubuk şekil- Eşit bölmeli homojen çubuk şekildeki gibi
deki gibi dengededir. deki gibi dengededir. dengededir.

T
T
5P P ip 2P

X 40 N
Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin
X P 5P
Buna göre, X cisminin ağırlığı kaç N büyüklüğü T kaç P dir?
dur? Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin
A) 5 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1
A) 30 B) 40 C) 50 D) 60 E) 70 büyüklüğü (T) kaç P dir?
A) 6 B) 7 C) 8 D) 9 E) 10

9.
6. Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuklar şe-
3. O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli kildeki gibi dengededir.
Eşit bölmeli ağırlığı önemsiz çubuk şekil- ağırlığı önemsiz çubuk şekildeki gibi den-
deki gibi dengededir. gededir.

F1 = 20N F2 = 30N
X
O
50 N K
Z Y
Buna göre, K cisminin ağırlığı kaç N F3 = 10N F4
dur? Buna göre, X ve Z cisimlerinin ağırlıkla-
Buna göre, F4 kuvvetinin büyüklüğü G
A) 45 B) 60 C) 75 D) 80 E) 100 rının oranı X kaçtır?
kaç N dur? GY
A) 10 B) 20 C) 30 D) 40 E) 50
A) 12 B) 9 C) 8 D) 4 E) 2

Fizik Modüler Soru Bankası 69


Dengede Olan Sistemlerde Tork

10. 13. 16.


Eşit bölmeli, homojen, 3P ağırlıklı çubuk Eşit bölmeli KL çubuğu Şekil - I'deki gibi den- Ağırlığı önemsenmeyen çubuk şekildeki
şekildeki gibi dengededir. gede iken ipteki gerilme kuvvetinin büyüklü- gibi dengededir.
ğü 30 N dur. Yatay
T1 T2
T = 30 N 6N G T1 T2
ip

K L K L
2P 5P
P
Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetleri- Şekil - I Şekil - II
T G ağırlıklı cisim ok yönünde hareket et-
nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır? Buna göre, KL çubuğu Şekil - II'deki gibi
T2 tirilirse, T1 ve T2 gerilme kuvvetlerinin
dengelenirse ipteki gerilme kuvvetinin büyüklükleri nasıl değişir?
5 7 9 3
A) B) C) 2 D) E) büyüklüğü kaç N olur?
2 3 5 2 T1 T2
A) 16 B) 18 C) 20 D) 22 E) 24 A) Artar Değişmez
B) Artar Artar
11. 14. C) Artar Azalır
O noktası etrafında serbestçe dönebilen Eşit bölmeli, ağırlığı önemsenmeyen çu- D) Azalır Artar
eşit bölmeli homojen çubuğun ağırlığı 36 buk şekildeki gibi dengededir. E) Azalır Değişmez
N dur. 4P
Yatay 17.
O noktası etrafında →
T = 50 N F
dönebilen eşit böl- 1 →
37° P 2P → → F2
O meli levhaya F1, F2,
I II →
F3 kuvvetleri ayrı
Desteklerin tepki kuvvetlerinin büyük-
ayrı uygulandığında
X N O
lüklerinin oranı 1 kaçtır? ancak dengede tu- →
İpteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü N2 F3
50 N olduğuna göre, X cisminin ağırlığı tabiliyor.
3 3 2 1 8
kaç N dur? A) B) C) D) E) Buna göre, kuvvetlerin büyüklükleri
14 10 5 2 13
(sin37° = 0,6) arasındaki ilişki nasıldır?
A) 25 B) 22 C) 20 D) 18 E) 15 15. A) F2 > F1 > F3 B) F1 > F2 > F3
Eşit bölmeli, ağırlığı önemsenmeyen çu-
C) F3 > F1 > F2 D) F3 > F2 > F1
buk şekildeki gibi dengededir.
E) F1 = F2 = F3
Yatay
12.
37°
O noktası etrafında dönebilen ağırlığı
T2 18.
önemsiz eşit bölmeli çubuk şekildeki gibi T3 Ağırlığı önemsenmeyen, eşit bölmeli çu-
dengededir. T1 buk ile kurulan sistem dengededir.

6P

T Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetle- G P


30° rinin büyüklükleri T1, T2, T3 kaç P dir?
O (sin37° = 0,6, cos37° = 0,8) Buna göre, G ağırlığının minimum ve
maksimum değerleri için ne söylenebilir?
T1 T2 T3
4P 5P Minumum Maksimum
A) 2,4 3 3
A) P/2 5P
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, B) 4 4 5
B) P 5P
ipteki gerilme kuvveti T nin büyüklüğü
1 C) 4 3 5 C) P/2 10P/3
kaç P dir? (sin30° = )
2 D) 3,2 2 4 D) 3P/2 4P
A) 1 B) 2 C) 4 D) 6 E) 8 E) 2,8 2 6 E) 4P/3 7P/3

18. A 17. A 16. D 15. C 14. E 13. A 12. C 11. E 10. B 9. B 8. A 7. A 6. C 5. D 4. E 3. E 2. D 1. B Cevaplar

70 Fizik Modüler Soru Bankası


Dengede Olan Sistemlerde Tork 1. Modül Test 35

1. 4. 7.
Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk ile ku- Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çu- Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk K ve L
rulan şekildeki düzenek dengededir. buğa özdeş cisimler bağlanarak şekildeki cisimleri ile şekildeki gibi dengelenmiştir.
düzenek kurulmuştur.
X Y Z T
K L M N R S

X Y Y K L
Buna göre, X ve Y cisimlerinin ağırlıkla- Çubuğun asılma noktası T ye alındığın-
P da yatay dengenin bozulmaması için K
rının oranı X kaçtır?
PY Çubuk serbest bırakıldığında yatay ye özdeş bir cisim nereye asılmalıdır?
dengede kalması için hangi noktaya, A) X noktasına B) Y noktasına
3 4 3 2
A) B) C) 1 D) E) özdeş bir cisim daha asılmalıdır?
2 3 4 3 C) T noktasına D) XY arasına
A) K ye B) L ye C) M ye
E) YZ arasına
D) N ye E) R ye

8.
Şekildeki eşit bölmeli homojen çubuğun
2. 5.
Ağırlığı P olan özdeş ve türdeş çubuklar ağırlığı 2P dir.
Ağırlığı önemsenmeyen çubuk B noktasın-
Şekil I ve Şekil II deki gibi dengededir. 4P
dan iple asıldığında Şekil I deki gibi den- K L M N

F1 gede kalıyor.

P

F2 A B A
4P ağırlıklı cisim ok yönünde harekete
Şekil I Şekil II X Y X Y
Şekil I Şekil II geçtikten sonra çubuğun dengesi bo-
Buna göre, F1 ve F2 kuvvetlerinin bü- zulmadan en fazla nereye kadar gide-
Aynı çubuk Şekil II deki gibi A noktasın- bilir?
F
yüklüklerinin oranı 1 kaçtır? dan asaldığında yine dengede kalması
F2 A) MN arasına B) M noktasına
için X cisminin altına, X'e özdeş kaç ci-
1 2 1 3 2 sim daha asılmalıdır? C) LM arasına D) L noktasına
A) B) C) D) E)
3 5 2 5 3 E) KL arasına
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

9.
Şekildeki eşit bölmeli homojen çubuğun
6. ağırlığı 4P dir.
Eşit bölmeli, türdeş çubuk, özdeş ve P
ağırlıklı cisimlerle şekildeki gibi dengede- 5P
3. dir. X Y Z T
Şekildeki eşit bölmeli türdeş çubuğun ağır-
lığı P dir.
2P
T1 T2

5P ağırlıklı cisim ok yönünde çubuğun


Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetle-
dengesi bozulmadan en fazla nereye
rinden T2 nin büyüklüğü kaç P dir?
kadar gidebilir?
4 3 2 1
A) 1 B) C) D) E)
5 5 5 5 Buna göre, çubuğun ağırlığı kaç P dir? A) XY arasına B) Y noktasına
C) YZ arasına D) Z noktasına
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
E) ZT arasına

Fizik Modüler Soru Bankası 71


Dengede Olan Sistemlerde Tork

10. 13. 16.


Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çubu- Yarıçapı 5 cm, ağırlığı 18 N olan türdeş Ağırlığı önemsen-
ğa özdeş cisimler şekildeki gibi asılmıştır. küre, F kuvvetiyle 1 cm yüksekliğindeki meyen eşit böl-
basamağın üzerine çıkartılmak isteniyor. meli çubuk X ve Y
X Y Z F cisimleri ile şekil-
deki gibi denge-
dedir. X Y
5 cm
Buna göre, X ve Y cisimlerinin ağırlıkla-
P
Buna göre, 1 cm rınının oranı X kaçtır?
Yatay PY
I. Özdeş cisimlerden X'e bir tane asmak
II. Özdeş cisimlerden Y'ye bir tane as- Buna göre, küreyi basamaktan çıkarta- 2 3 1 3 2
A) B) C) D) E)
mak bilmek için F kuvvetinin büyüklüğü en 5 7 2 5 3
III. Özdeş cisimlerden Z ye bir tane asmak az kaç N olmalıdır?
10 9 11
işlemlerinden hangileri yapılırsa çubuk A) B) C) 5 D) E) 6
3 2 2
yatay dengede kalır?
17.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III Eşit bölmeli çu-
D) I ve II E) I, II ve III 14. buğa X, Y, Z ci- T1 T2
Eşit bölmeli türdeş çubuğun ağırlığı P dir.
simleri asıldığın-
11. da iplerdeki geril-
ip ip me kuvvetlerinin
Eşit bölmeli türdeş çubuğun üzerindeki X
cismi I yönünde hareket ettiğinde denge bo- büyüklükleri T1 ve X Y Z

zulmadan en fazla A noktasına kadar gidiyor. T2 oluyor.


K
I X II Buna göre;
Çubuk şekildeki gibi dengelendiğinde
A K L M N I. X cisminin ipi kesilirse T2 artar.
iplerdeki gerilme kuvvetleri eşit büyük-
II. Y cisminin ipi kesilirse T1 azalır.
lükte olduğuna göre, K cisminin ağırlığı
kaç P dir? III. Z cisminin ipi kesilirse T1 değişmez.
1 1 1 1 1 yargılarından hangileri doğrudur?
A) B) C) D) E)
Buna göre, X cismi II yönünde hareket 2 3 4 5 6 A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
ettiğinde denge bozulmadan en fazla
nereye kadar gidebilir? D) II ve III E) I, II ve III

A) K noktasına B) L noktasına 15.


C) M noktasına D) LM arasına Eşit bölmeli türdeş çubuk şekildeki gibi
E) MN arasına dengededir. 18.
Esnemeyen ip ve esnemeyen çubuk ile
kurulan şekildeki düzenekte uzamış olan
12.
yaydaki gerilme kuvveti F, ipteki gerilme
Eşit bölmeli KL çubuğu Şekil - I deki gibi
kuvveti T, desteğin tepkisi N dir.
dengelendiğinde iplerdeki gerilme kuvvet-
P
lerinin büyüklükleri 2T ve T oluyor. X Y Z

2T T K L Buna göre, cisimlerin ağırlıkları PX, PY,


PZ ile ilgili; T ip Yay F

K L I. PX > PY
Şekil - I Şekil - II II. PX > PZ Buna göre, P ağırlıklı cisim ok yönünde
hareket ettirilirse,
Buna göre, aynı çubuk Şekil - II deki gibi III. PY > PZ
I. T nin büyüklüğü artar.
destekler üzerine konulursa desteklerin yargılarından hangileri kesinlikle doğ-
rudur? II. N nin büyüklüğü azalır.
tepki kuvvetleri NK ve NL nin büyüklük-
N III. F nin büyüklüğü değişmez.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
lerinin oranı K kaç olur? yargılarından hangileri doğrudur?
NL D) I ve II E) I, II ve III
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
A) 6 B) 4 C) 3 D) 2 E) 1
D) I ve III E) I, II ve III
18. D 17. E 16. D 15. D 14. D 13. E 12. C 11. A 10. D 9. D 8. C 7. A 6. D 5. C 4. B 3. D 2. A 1. B Cevaplar

72 Fizik Modüler Soru Bankası


Dengede Olan Sistemlerde Tork 1. Modül Test 36

1. 4. 7.
Ağırlığı P olan eşit bölmeli özdeş ve türdeş Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çu- Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çubuk
→ →
çubuklar F1 ve F2 kuvvetleriyle dengelen- buklar şekildeki gibi dengededir. X, Y, Z cisimleri ile şekildeki gibi dengede-
miştir. dir.
→ →
F1 F2
ip ip

G
P
Şekil - I Şekil - II X Y Z
→ →
Buna göre, F1 ve F2 kuvvetlerinin bü- Buna göre, G ağırlığı P ağırlığının kaç İplerdeki gerilme kuvvetleri eşit büyük-
F katıdır? lükte olduğuna göre;
yüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
F2 A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 6 I. X ve Y cisimlerinin ağırlıkları eşittir.
II. Y ve Z cisimlerinin ağırlıkları eşittir.
1 3 2 3
A) B) C) D) E) 1 III. X ve Z cisimlerinin ağırlıkları eşittir.
2 5 3 4
5. yargılarından hangileri kesinlikle yan-
Ağırlığı P olan özdeş ve türdeş çubuklar üç lıştır?
2. farklı şekilde asılmıştır. A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çubuk
D) I ve III E) II ve III
üç farklı şekilde dengelenmiştir. α α

T1 T2

Şekil - I Şekil - II 8.
Ağırlığı önem-
X P Y P senmeyen eşit
bölmeli çubuk
T3 şekildeki gibi
dengededir. X Y Z
Şekil - III Buna göre, X
PX
Z P ve Z cisimlerinin ağırlıklarının oranı
Buna göre, hangi şekillerde çubuklar PZ
İplerdeki gerilme kuvvetlerinin büyük- serbest bırakıldığında şekildeki konum- aşağıdakilerden hangisi olamaz?
lükleri T1, T2, T3 arasındaki ilişki nasıl- da dengede kalamaz? 1 1 2 1 3
A) B) C) D) E)
dır? 4 3 5 2 4
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
A) T2 > T1 > T3 B) T1 > T2 > T3
D) I ve III E) I, II ve III
C) T2 > T3 > T1 D) T3 > T2 > T1 9.
E) T1 = T2 = T3 O noktası etrafında dönebilen homojen,
6. eşit bölmeli çubuğun ağırlığı 6P dir.
Düzgün türdeş ip
3. bir çubuk şekil- T1
37°
P
Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çu- deki gibi iplerle
buklar şekildeki gibi dengededir. asıldığında ipler- T2
deki gerilme
kuvvetlerinin büyüklükleri T1 ve T2 oluyor. O
Buna göre, P ağırlıklı cisim ok yönünde
hareket ederken T1 ve T2 nasıl değişir?
Düşey
X Y Y Z
T1 T2
Çubuk dengede olduğuna göre, ipteki
Buna göre, X ve Z cisimlerinin ağırlıkla- A) Değişmez Artar
P gerilme kuvvetinin büyüklüğü kaç P dir?
rının oranı X kaçtır? B) Artar Artar (sin37° = 0,6; sin53° = 0,8)
PZ
C) Artar Değişmez 5 7
1 1 1 1 1 A) 2 B) C) 3 D) E) 4
A) B) C) D) E) 2 2
8 6 4 3 2 D) Azalır Artar
E) Artar Azalır

Fizik Modüler Soru Bankası 73


Dengede Olan Sistemlerde Tork

10. 12. 15.


O noktası etrafında serbestçe dönebilen Yatay
Düzgün türdeş Ağırlığı P olan eşit bölmeli türdeş çubuk
ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk şekil- bir çubuk şekil-
T
şekildeki gibi asıldığında iplerdeki gerilme
deki gibi dengededir. deki gibi den- kuvvetlerinin büyüklükleri T1 ve T2 oluyor.
O gededir.
Buna göre ip- T1 T2
37° α Yatay
teki gerilme
kuvvetinin büyüklüğü (T), K L M
ip
I. Çubuğun ağırlığı Buna göre;
II. Çubuğun boyu I. K noktasına G ağırlıklı bir cisim asılırsa
III. a açısı T1 artar, T2 azalır.
niceliklerinden hangilerine bağlıdır? II. L noktasına G ağırlıklı bir cisim asılırsa
Düşey Düşey T1 ve T2 ikisi de artar.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
5P III. M noktasına G ağırlıklı bir cisim asılır-
D) I ve II E) I, II ve III
Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin sa T1 ve T2 ikisi de artar.
büyüklüğü kaç P dir? (sin37º = 0,6) yargılarından hangileri doğrudur?
5 10 15 21 35 (Çubuğun yatay dengesi bozulmuyor.)
A) B) C) D) E)
2 3 4 4 3 13.
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
Şekilde düşey du-
var sürtünmesiz, D) I ve II E) I, II ve III
yatay düzlem
sürtünmelidir.
Ağırlığı P olan
türdeş çubuk 53 Yatay
şekildeki gibi
dengede oldu-
ğuna göre, yatay düzlemdeki sürtünme
kuvvetinin büyüklüğü kaç P dir?
(sin37° = 0,6; sin53° = 0,8)
1 3 1 5 3
A) B) C) D) E)
4 8 2 8 4 16.
11. Ağırlığı P, uzunluğu 2L olan özdeş ve tür-
deş çubuklar iki desteğin üzerine şekildeki
Eşit bölmeli, kendi içlerinde homojen çu-
gibi konulduğunda desteklerin tepki kuv-
buklar şekildeki gibi düşey iplerle denge-
lenmiştir. 14. vetlerinin büyüklükleri N1 ve N2 oluyor.
Yatay Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk şekil- 2L
deki gibi dengededir.
53° X
II
53°
III
T 1. destek 2. destek
I 4P
Çubuklar dengede olduğuna göre;
37° Yatay 5P
I. N1 kuvvetinin maksimum değeri
2
Sürtünmeler önemsenmediğine göre, 3P P olabilir.
çubukların ağırlıkları arasındaki ilişki II. N2 kuvvetinin minimum değeri P dir.
nedir? Sürtünmeler önemsenmediğine göre, III. X uzunluğu en fazla L olabilir.
4P ağırlıklı cismin çubuğa yaptığı etki yargılarından hangileri doğrudur?
A) P1 = P2 = P3 B) P1 = P3 > P2
kuvvetinin büyüklüğü kaç P dir?
C) P3 > P1 = P2 D) P1 = P2 > P3 A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III
8 5 9 12
A) B) C) D) 2 E) D) II ve III E) I, II ve III
E) P3 > P1 > P2 3 2 4 7

16. C 15. D 14. E 13. B 12. A 11. C 10. C 9. E 8. E 7. C 6. B 5. E 4. D 3. B 2. C 1. A Cevaplar

74 Fizik Modüler Soru Bankası


Dengede Olan Sistemlerde Tork 1. Modül Test 37

1. 4. 7.
O noktası etrafında serbestçe dönebilen Ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuğa, öz- Ağırlığı önemsenmeyen eşit bölmeli çubuk
eşit bölmeli türdeş çubuk şekildeki gibi deş altı cisim şekildeki gibi asılmıştır. şekildeki gibi dengededir.
dengededir.
yatay K L M N P R
37°
T = 50 N
yatay
O
X Y Y
İpteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü Buna göre, aynı çubuk aşağıdakilerden
50N olduğuna göre, çubuğun ağırlığı Buna göre, çubuk serbest bırakıldığın- hangisi gibi dengede kalabilir?
kaç N dur? (sin37° = 0,6) da yatay dengede kalması için;
A)
A) 50 B) 60 C) 80 D) 100 E) 120 I. P deki cisimler R ye kaydırılmalı
II. P ye özdeş cisimlerden bir tane daha
asılmalı
III. K deki cisim L ye asılmalı X Y
B)
işlemlerinden hangileri yapılabilir?

2. A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III


O noktası etrafında serbestçe dönebilen D) I ya da II E) II ya da III
Y X
ağırlığı önemsiz eşit bölmeli çubuk şekil- C)
deki gibi dengededir.

T 5. Y Y X
Eşit bölmeli KL çubuğu Şekil - I deki gibi D)
30
O asıldığında iplerdeki gerilme kuvvetlerinin
büyüklükleri 3T ve T oluyor.
X
60N Y
X
Buna göre, ipteki gerilme kuvvetinin 3T T T1 T2
1 E)
büyüklüğü kaç N dur? (sin30° = )
2
K L K L
A) 80 B) 100 C) 120 D) 140 E) 160
Şekil - I Şekil - II
Buna göre, aynı çubuk Şekil - II deki gibi X X Y Y
asıldığında iplerdeki gerilme kuvvetleri-
T
nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
T2
3. 8.
3 5
Şekildeki eşit bölmeli türdeş çubuk denge- A) 1 B) C) 2 D) E) 3 O noktası etrafında dönebilen eşit bölmeli
2 2 → → →
dedir. türdeş cisim F1, F2, F3 kuvvetleriyle ayrı
ayrı dengeleniyor.
Yatay

T 6. F1
O
Herbirinin ağırlığı P olan T

özdeş ve türdeş küpler- ip F2
le kurulan şekildeki sis- →
F3
tem dengededir.
53 Yatay → →
Buna göre, ipteki ge- Buna göre, F1, F2, F3 kuvvetlerinin bü-
rilme kuvvetinin bü- yüklükleri F1, F2 ve F3 arasındaki ilişki
Çubuğun ağırlığı 40N olduğuna göre, yüklüğü T kaç P dir? nasıldır?
ipteki gerilme kuvveti T kaç N dur? 3 7 9
A) B) C) 2 D) E) 3 A) F1 > F2 > F3 B) F3 > F2 > F1
A) 20 B) 30 C) 40 D) 50 E) 60 2 4 4
C) F2 > F3 > F1 D) F1 > F3 > F2
E) F1 = F2 = F3

Fizik Modüler Soru Bankası 75


Dengede Olan Sistemlerde Tork

9. 12. 15.
Ağırlığı P olan eşit Herbirinin ağırlığı P olan özdeş ve türdeş O noktası etrafında dönebilen türdeş çubu-
bölmeli türdeş cisim üç çubuğun birbirine yapıştırılmasıyla ku- ğun ağırlığı 4P dir.
O noktası etrafında rulan şekildeki düzenek dengededir.
ok yönünde devril-
T
mek isteniyor.
ip
Buna göre, cismi O 8°
devirebilecek en T
küçük kuvvetin büyüklüğü kaç P dir? ip
53°
3 1 3 1 3 37 yatay
A) B) C) D) E) O
10 3 8 2 5
O
53 yatay Çubuk dengede olduğuna göre, ipte-
ki gerilme kuvvetinin büyüklüğü kaç P
Çubuklar O noktası etrafında serbestçe dir? (sin 53° = 0,8 ; cos 53° = 0,6)
dönebildiğine göre, ipteki gerilmenin 2
(sin45º = cos45º = )
10. büyüklüğü kaç P dir? 2
(Çubukların kalınlığı önemsizdir.)
9 8 7 6 A) 4 2 B) 6 C) 6 2
T A) 1 B) C) D) E)
8 7 6 5 D) 9 E) 9 2

P
13.
O Her bölmesinin ağırlığı P olan kalınlığı
önemsenmeyen türdeş çubuk O noktası
etrafında dönebilmektedir.
Eşit bölmeli düzlemde ağırlığı önemsiz çu-
buk şekildeki gibi dengededir. 53
Çubuk O noktası etrafında serbestçe T
dönebildiğine göre, ipteki gerilme kuv-
vetinin büyüklüğü kaç P dir?
1 2 3 4 O
A) B) C) D) E) 1
2 3 4 5
Çubuk dengede olduğuna göre, ipteki
gerilme kuvvetinin büyüklüğü T kaç P
dir? (sin53° = 0,8; cos53° = 0,6)
11. A) 8 B) 6 C) 4 D) 2 E) 1
O noktasından geçen düşey eksen etra-
fında dönebilen yatay levhaya F kuvveti
16.
uygulanıyor. 14.
Eşit bölmeli ve homojen X, Y çubukların-
+y Uzunlukları eşit ve L olan türdeş X ve Y
dan X çubuğunun ağırlığı 2P dir.
çubuklarının ağırlıkları 2G ve G dir.
L Y
2G X X
O G Y
+x

→ d
F Üstüste konulan çubukların dengede
+z
kalması şartıyla Y çubuğunun ağırlığı
Üstüste konulan çubukların dengede aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Buna göre, levhaya uygulanan tork vek- olması şartıyla d uzunluğu en fazla kaç 3P 5P
A) B) C) 5P
törünün yönü nedir? L olabilir? 2 2
5 4 3 2 1 D) 10P E) 12P
A) −x B) +z C) +y D) −y E) +x A) B) C) D) E)
6 5 4 3 2

16. C 15. E 14. D 13. A 12. B 11. C 10. E 9. A 8. C 7. D 6. B 5. C 4. D 3. A 2. E 1. B Cevaplar

76 Fizik Modüler Soru Bankası


Kesişen Kuvvetlerde Denge 1. Modül Test 38

1. 4. 7.
F2 = 30 N Şekildeki sürtünmesiz sistem dengededir.

T yatay
40°
37° m
F1
F
53° 37°
Düşey

F3 G
X Y Z
Sürtünmesiz yatay düzlemdeki noktasal m G ağırlıklı cisim F kuvvetiyle şekildeki gibi Buna göre, X ve Y cisimlerinin ağırlıkla-
→ → → P
kütleli cisme F1, F2, F3 kuvvetleri uygulan- dengelenmiştir.
→→→ rının oranı X kaçtır?
Buna göre, F, T, G kuvvetlerinin büyük- PY
dığında cisim dengede kalıyor.
→ lükleri arasındaki ilişki nasıldır? (sin 37° = 0,6 ; sin53° = 0,8)
Buna göre, F1 kuvvetinin büyüklüğü
2 3 4 5
kaç N dur? (sin 37° = 0,6; cos 37° = 0,8) A) T > F > G B) T > G > F A) B) C) D) 1 E)
5 5 5 4
A) 12 B) 15 C) 18 D) 21 E) 24 C) F > G > T D) F > T > G
E) T > F = G
8.
2. Şekildeki sürtünmesiz düzenek dengede-
5. dir.
Sürtünmesiz ya- →
F1 →
tay düzlemde şe- F2 yatay
kildeki üç kuvvet Yatay
T T T T T T T2
noktasal bir cis- 50° 30° α 2α 3α
me uygulandığın- 37°
da cisim denge- T1
de kalıyor. 5P
G1 G2 G3

Buna göre, kuv- F3 5P
vetlerin büyük- Ağırlıkları G1, G2, G3 olan cisimler şekilde-
lükleri arasındaki ilişki nasıldır? ki gibi asıldığında iplerdeki gerilme kuvvet- Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetleri-
leri eşit büyüklükte oluyor. T
A) F1 > F2 > F3 B) F3 > F2 > F1 nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
T2
Buna göre, G1, G2, G3 arasındaki ilişki
C) F1 = F2 = F3 D) F3 > F1 > F2 (sin 37° = 0,6 , cos 37° = 0,8)
nasıldır?
E) F2 > F1 > F3 3 4 1
A) G1 > G2 > G3 B) G3 > G2 > G1 A) 2 B) C) D) 1 E)
2 3 2
C) G1 = G2 = G3 D) G1 > G3 > G2
3. E) G3 > G1 > G2
Sürtünmesiz ya- F1 = 40 N
6. 9.
tay düzlemde
Özdeş G ağırlıklı cisimler F1 ve F2 kuvvet-
noktasal bir cis- P yükü iplerle asıldığında şekildeki gibi
leriyle dengelenmiştir.
me şekildeki dengede kalıyor.
kuvvetler uygu- 30° 60° yatay
60° 37° 37° 53°
landığında cisim
T1 T2
dengede kalıyor. F2
Buna göre, F2 F3
F1 F2
kuvvetinin bü- P
yüklüğü kaç N dur?
Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetleri- G G
1 3
(sin 30° = , sin60° = ) T
2 2 nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır? Buna göre, kuvvetlerin büyüklüklerinin
T2
F
A) 10 B) 10 3 C) 20 (sin 30° = 0,5 ; sin 53° = 0,8) oranı 1 kaçtır? (sin 37° = 0,6 , sin 53° = 0,8)
8 3 4 F2
D) 25 E) 20 3 A) 2 B) C) D) E) 1
5 2 3 9 3 4 16
A) B) C) 1 D) E)
16 4 3 9

Fizik Modüler Soru Bankası 77


Kesişen Kuvvetlerde Denge

10. 13. 16.


Ağırlıkları 2G ve G olan cisimler şekildeki Özdeş X, Y, Z cisimleri şekildeki gibi den- X ve Y cisimleri ile kurulan şekildeki düze-
gibi dengededir. gelenmiştir. nek dengededir.

30° 30° 45° 45° 30° 30° 60° 60° 60° 37°
T1 T2 T2 T3
T1

2G 36N
G X Y Z X Y

Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetleri- Buna göre, iplerdeki gerilme kuvvetle- Y cisminin ağırlığı 36 N olduğuna göre,
T rinin büyüklükleri T1, T2, T3 arasındaki X cisminin ağırlığı kaç N dur?
nin büyüklüklerinin oranı 1 kaçtır?
T2 ilişki nasıldır? 3
(sin 37° = 0,6 ; sin 60° = )
1 2 2
(sin 30° = , sin45° = ) A) T3 > T1 = T2 B) T1 = T2 > T3
2 2
C) T1 > T2 > T3 D) T2 > T1 > T3 A) 48 B) 48 3